Reader

1237 SERMO CXXIV. De quatuor gradibus bonae voluntatis.

Sermo Dei duo operari debet: et animas vitiosas sanare, et bonas admonere. Vitiosas dico, non omnes quibus inest vitium, sed quae vitio ex voluntate consentiunt, nec resistunt quantum possunt. Tali animae loquitur Veritas in Evangelio, dicens: Esto consentiens adversario tuo, quandiu cum illo es in via, etc. Non dixit, vitio, sed, adversario. Adversarius iste sermo Dei est, qui semper vitiis adversatur. Huic consentit, qui cum Propheta dicere possit: Et peccatum meum contra me est semper. Bonas dico animas, non solum perfectas, sed incipientes; quae, licet vitium habeant, non tamen consentiunt, sed repugnant. Tales animae, licet ex infirmitate vel ignorantia saepe cadant, sicut scriptum est: Septies in die cadit justus, tamen per voluntatem, quam habent bonam, resurgunt. Haec est enim quae bonam facit animam, quia, cum multa sint animae bonae naturaliter insita, sicut ingenium bonum, memoria capax, vigil ratio et caeterae animae bona, sola tamen voluntas, si fuerit bona, bonam facit animam; si fuerit vitiosa, vitiosam. Sed quia homo, sicut Job ait, Nunquam in eodem statu permanet, aut enim deficit aut proficit, proficiendum est in hac voluntate, quia ipsa est via de qua ait propheta: Haec est via, ambulate in ea: et psalmus: Beatus vir cujus est auxilium abs te; ascensiones in corde suo disposuit in valle lacrymarum. In corde, id est voluntate.

Primus hujus vitae gradus est recta voluntas, secundus valida, tertius devota, quartus plena voluntas. In primo gradu anima mente legi Dei consentit; sed, carne repugnante, bonum quod diligit perficere non invenit, sed saepe malum quod odit, per infirmitatem facit. In hoc tamen recta est ejus voluntas, quod adversario suo consentiens, in se odit quod ille reprehendit. In secundo gradu anima non solum malum quod odit non agit, sed etiam bonum quod diligit, licet cum gravedine, fortiter tamen perficit, dicens cum Propheta: Propter verba labiorum tuorum ego custodivi vias duras. In tertio gradu jam dilatato corde currit viam mandatorum Dei, et delectatur in eis, sicut in omnibus divitiis: quia inuncta pellis oleo spiritualis gratiae, et sciens quod hilarem datorem diligat Deus, cum hilaritate ad quodlibet bonum se extendens, clamat cum propheta David: Viam mandatorum tuorum cucurri, cum dilatasti cor meum. In quarto gradu sunt angeli, qui ea facilitate qua semper volunt, bonum plenarie perficiunt. Hunc gradum desiderare quidem potest anima, ascendere non potest in corpore, ob hoc quod corpore aggravatur. Qui nondum rectam habet voluntatem, sciat quia impedit eum carnalis intentio. Qui habet rectam et non validam, sciat quia impedit eum prava consuetudo. Qui habet devotam et nondum plenam, sciat quia impedit eum terrena inhabitatio. Cujus adhuc vitiosa voluntas est, oret et dicat: Fiat voluntas tua sicut in coelo et in terra: se intelligens terram; illum autem qui rectam habet voluntatem, coelum: quia, quantum coelum distat a terra, tantum distat recta voluntas a vitiosa. Ita oret qui rectam habet voluntatem, sed non validam, se intelligens terram; illum autem cui jam valida est, coelum. Et ita de caeteris, ut semper attendat anima proficere: quia, sicut condemnatus est qui in vitiosa permanet voluntate, ita reprehensibilis est qui in aliis non studet proficere.