Reader

Πλού ταρχος Πακκί ῳ εὖ πρά ττειν. ὀ ψέ σου τὴ ν ἐ πιστολὴ ν ἐ κομισά μην, ἐ ν παρεκά λεις περὶ εὐ θυμί ας σοί τι γραφῆ ναι καὶ περὶ τῶ ν ἐ ν Τιμαί ῳ δεομέ νων ἐ πιμελεστέ ρας ἐ ξηγή σεως. ἅ μα δέ πως τὸ ν ἑ ταῖ ρον ἡ μῶ ν̓́ Ερωτα κατελά μβανεν αἰ τί α τοῦ πλεῖ ν εὐ θὺ ς εἰ ς̔ Ρώ μην, παρὰ Φουνδά νου τοῦ κρατί στου γρά μματα δεδεγμέ νον, οἷ ος ἐ κεῖ νος, ἐ πιταχύ νοντα. μή τε δὲ χρό νον ἔ χων, ὡ ς προῃ ρού μην, γενέ σθαι πρὸ ς οἷ ς ἐ βού λου μή τε ὑ πομέ νων κεναῖ ς παντά πασι τὸ ν ἄ νδρα χερσὶ ν ὀ φθῆ ναί σοι παρ' ἡ μῶ ν ἀ φιγμέ νον, ἀ νελεξά μην περὶ εὐ θυμί ας ἐ κ τῶ ν ὑ πομνημά των ὧ ν ἐ μαυτῷ πεποιημέ νος ἐ τύ γχανον ἡ γού μενος καὶ σὲ τὸ ν λό γον τοῦ τον οὐ κ ἀ κροά σεως ἕ νεκα θηρωμέ νης καλλιγραφί αν ἀ λλὰ χρεί ας βιωτικῆ ς ἐ πιζητεῖ ν, καὶ συνηδό μενος, ὅ τι καὶ φιλί ας ἔ χων ἡ γεμονικὰ ς καὶ δό ξαν οὐ δενὸ ς ἐ λά ττονα τῶ ν ἐ ν ἀ γορᾷ λεγό ντων τὸ τοῦ τραγικοῦ Μέ ροπος οὐ πέ πονθας, οὐ δ' ὡ ς ἐ κεῖ νον εὐ δαιμονί ζων ὄ χλος ἐ ξέ πληξε σε τῶ ν φυσικῶ ν παθῶ ν ἀ λλὰ πολλά κις ἀ κηκοὼ ς μνημονεύ εις ὡ ς οὔ τε ποδά γρας ἀ παλλά ττει πατρί κιος οὔ τε δακτύ λιος πολυτελὴ ς παρωνυχί ας οὔ τε διά δημα κεφαλαλγί ας. πό θεν γε δὴ πρὸ ς ἀ λυπί αν ψυχῆ ς καὶ βί ον ἀ κύ μονα χρημά των ὄ φελος ἢ δό ξης ἢ δυνά μεως ἐ ν αὐ λαῖ ς, ἂ ν μὴ τὸ χρώ μενον εὐ χά ριστον ᾖ τοῖ ς ἔ χουσι καὶ τὸ τῶ ν ἀ πό ντων μὴ δεό μενον ἀ εὶ παρακολουθῇ; τί δὲ τοῦ τ' ἐ στὶ ν ἄ λλο ἢ λό γος εἰ θισμέ νος καὶ μεμελετηκὼ ς τοῦ παθητικοῦ καὶ ἀ λό γου τῆ ς ψυχῆ ς ἐ ξισταμέ νου πολλά κις ἐ πιλαμβά νεσθαι ταχὺ καὶ μὴ περιορᾶ ν ἀ πορρέ ον καὶ καταφερό μενον ὑ πὸ τῶ ν παρό ντων; ὥ σπερ οὖ ν ὁ Ξενοφῶ ν παρῄ νει τῶ ν θεῶ ν εὐ τυχοῦ ντας μά λιστα μεμνῆ σθαι καὶ τιμᾶ ν, ὅ πως, ὅ ταν ἐ ν χρεί ᾳ γενώ μεθα, θαρροῦ ντες αὐ τοὺ ς παρακαλῶ μεν ὡ ς εὐ μενεῖ ς ὄ ντας ἤ δη καὶ φί λους: οὕ τω καὶ τῶ ν λό γων, ὅ σοι πρὸ ς τὰ πά θη βοηθοῦ σι, δεῖ πρὸ τῶ ν παθῶ ν ἐ πιμέ λεσθαι τοὺ ς νοῦ ν ἔ χοντας,' ἵ ν' ἐ κ πολλοῦ παρεσκευασμέ νοι μᾶ λλον ὠ φελῶ σιν ὡ ς γὰ ρ οἱ χαλεποὶ κύ νες πρὸ ς πᾶ σαν ἐ κταραττό μενοι βοὴ ν ὑ πὸ μό νης καταπραΰ νονται τῆ ς συνή θους, οὕ τω καὶ τὰ πά θη τὰ τῆ ς ψυχῆ ς διαγριαινό μενα καταπαῦ σαι ῥ ᾳ δί ως οὐ κ ἔ στιν ἂ ν μὴ λό γοι παρό ντες οἰ κεῖ οι καὶ συνή θεις ἐ πιλαμβά νωνται τῶ ν ταραττομέ νων.

ὁ μὲ ν οὖ ν εἰ πὼ ν ὅ τι“ δεῖ τὸ ν εὐ θυμεῖ σθαι μέ λλοντα μὴ πολλὰ πρή σσειν μή τε ἰ δί ῃ μή τε ξυνῇ,” πρῶ τον μὲ ν ἡ μῖ ν πολυτελῆ τὴ ν εὐ θυμί αν καθί στησι, γιγνομέ νην ὤ νιον ἀ πραξί ας: οἷ ον ἀ ρρώ στῳ παραινῶ ν ἑ κά στῳ μέ ν', ὦ ταλαί πωρ', ἀ τρέ μα σοῖ ς ἐ ν δεμνί οις καί τοι κακὸ ν μὲ ν ἀ ναισθησί ας σώ ματι φά ρμακον ἀ πονί ας: οὐ δὲ ν δὲ βελτί ων ψυχῆ ς ἰ ατρὸ ς ὁ ῥ ᾳ θυμί ᾳ καὶ μαλακί ᾳ καὶ προδοσί ᾳ φί λων καὶ οἰ κεί ων καὶ πατρί δος ἐ ξαιρῶ ν τὸ ταραχῶ δες αὐ τῆ ς καὶ λυπηρό ν. ἔ πειτα καὶ ψεῦ δό ς ἐ στι τὸ εὐ θυμεῖ ν τοὺ ς μὴ πολλὰ πρά σσοντας: ἔ δει γὰ ρ εὐ θυμοτέ ρας εἶ ναι γυναῖ κας ἀ νδρῶ ν οἰ κουρί ᾳ τὰ πολλὰ συνού σας: νυνὶ δ' ὁ μὲ ν βορέ ας διὰ παρθενικῆ ς ἁ παλό χροος οὐ διά ησιν ὥ ς φησιν̔ Ησί οδος, λῦ παι δὲ καὶ ταραχαὶ καὶ κακοθυμί αι διὰ ζηλοτυπί ας καὶ δεισιδαιμονί ας καὶ φιλοτιμί ας καὶ κενῶ ν δοξῶ ν, ὅ σας οὐ κ ἂ ν εἴ ποι τις, εἰ ς τὴ ν γυναικωνῖ τιν ὑ πορρέ ουσιν ὁ δὲ Λαέ ρτης εἴ κοσιν ἔ τη καθ' αὑ τὸ ν ἐ ν ἀ γρῷ διαιτώ μενος γρηὶ σὺ ν ἀ μφιπό λῳ, ἥ οἱ βρῶ σί ν τε πό σιν τε παρτί θει, τὴ ν μὲ ν πατρί δα καὶ τὸ ν οἶ κον καὶ τὴ ν βασιλεί αν ἔ φυγε, τὴ ν δὲ λύ πην μετ' ἀ πραξί ας καὶ κατηφεί ας ἀ εὶ συνοικοῦ σαν εἶ χεν. ἐ νί ους δὲ καὶ τὸ μὴ πρά σσειν αὐ τὸ πολλά κις εἰ ς ἀ θυμί αν καθί στησιν, ὡ ς τοῦ τον: αὐ τὰ ρ ὁ μή νιε νηυσὶ παρή μενος ὠ κυπό ροισι διογενὴ ς Πηλέ ως υἱ ό ς, πό δας ὠ κὺ ς̓ Αχιλλεύ ς οὔ τε ποτ' εἰ ς ἀ γορὴ ν πωλέ σκετο κυδιά νειραν, οὔ τε ποτ' ἐ ς πό λεμον, ἀ λλὰ φθινύ θεσκε φί λον κῆ ρ αὖ θι μέ νων, ποθέ εσκε δ' ἀ υτή ν τε πτό λεμό ν τε. καὶ λέ γει περιπαθῶ ν ἐ πὶ τού τῳ καὶ ἀ σχά λλων αὐ τό ς ἀ λλ' ἧ μαι παρὰ νηυσὶ ν ἐ τώ σιον ἄ χθος ἀ ρού ρης. ὅ θεν οὐ δ'̓ Επί κουρος οἴ εται δεῖ ν ἡ συχά ζειν, ἀ λλὰ τῇ φύ σει χρῆ σθαι πολιτευομέ νους καὶ πρά σσοντας τὰ κοινὰ τοὺ ς φιλοτί μους καὶ φιλοδό ξους, ὡ ς μᾶ λλον ὑ π' ἀ πραγμοσύ νης ταρά ττεσθαι καὶ κακοῦ σθαι πεφυκό τας, ἂ ν ὧ ν ὀ ρέ γονται μὴ τυγχά νωσιν. ἀ λλ' ἐ κεῖ νος μὲ ν ἄ τοπος οὐ τοὺ ς δυναμέ νους τὰ κοινὰ πρά σσειν προτρεπό μενος ἀ λλὰ τοὺ ς ἡ συχί αν ἄ γειν μὴ δυναμέ νους. δεῖ δὲ μὴ πλή θει μηδ' ὀ λιγό τητι πραγμά των, ἀ λλὰ τῷ καλῷ καὶ τῷ αἰ σχρῷ τὸ εὔ θυμον ὁ ρί ζειν καὶ τὸ δύ σθυμον: τῶ ν γὰ ρ καλῶ ν ἡ παρά λειψις οὐ χ ἧ ττον ἢ τῶ ν φαύ λων ἡ πρᾶ ξις ἀ νιαρό ν ἐ στι καὶ ταραχῶ δες, ὡ ς εἴ ρηται.

τοὺ ς μὲ ν γὰ ρ ἀ φωρισμέ νως ἕ να βί ον ἄ λυπον νομί ζοντας, ὡ ς ἔ νιοι τὸ ν τῶ ν γεωργῶ ν ἢ τὸ ν τῶ ν ἠ ιθέ ων ἢ τὸ ν τῶ ν βασιλέ ων, ἱ κανῶ ς ὁ Μέ νανδρος ὑ πομιμνή σκει λέ γων ᾤ μην ἐ γὼ τοὺ ς πλουσί ους, ὦ Φανί α, οἷ ς μὴ τὸ δανεί ζεσθαι πρό σεστιν, οὐ στέ νειν τὰ ς νύ κτας οὐ δὲ στρεφομέ νους ἄ νω κά τω οἴ μοι λέ γειν, ἡ δὺ ν δὲ καὶ πρᾶ ό ν τινα ὕ πνον καθεύ δειν εἶ τα προσδιελθώ ν, ὡ ς καὶ τοὺ ς πλουσί ους ἑ ώ ρα ταὐ τὰ πά σχοντας τοῖ ς πέ νησιν,' ἆ ρ' ἐ στί φησὶ συγγενέ ς τι λύ πη καὶ βί ος; τρυφερῷ βί ῳ σύ νεστιν, ἐ νδό ξῳ βί ῳ πά ρεστιν, ἀ πό ρῳ συγκαταγηρά σκει βί ῳ. ἀ λλ' ὥ σπερ οἱ δειλοὶ καὶ ναυτιῶ ντες ἐ ν τῷ πλεῖ ν, εἶ τα ῥ ᾷ ον οἰ ό μενοι διά ξειν, ἐ ὰ ν εἰ ς γαῦ λον ἐ ξ ἀ κά του καὶ πά λιν ἐ ὰ ν εἰ ς τριή ρη μεταβῶ σιν, οὐ δὲ ν περαί νουσι, τὴ ν χολὴ ν καὶ τὴ ν δειλί αν συμμεταφέ ροντες ἑ αυτοῖ ς: οὕ τως αἱ τῶ ν βί ων ἀ ντιμεταλή ψεις οὐ κ ἐ ξαιροῦ σι τῆ ς ψυχῆ ς τὰ λυποῦ ντα καὶ ταρά ττοντα: ταῦ τα δ' ἐ στὶ ν ἀ πειρί α πραγμά των, ἀ λογιστί α, τὸ μὴ δύ νασθαι μηδ' ἐ πί στασθαι χρῆ σθαι τοῖ ς παροῦ σιν ὀ ρθῶ ς: ταῦ τα καὶ πλουσί ους χειμά ζει καὶ πέ νητας, ταῦ τα καὶ γεγαμηκό τας ἀ νιᾷ καὶ ἀ γά μους: διὰ ταῦ τα φεύ γουσι τὴ ν ἀ γορὰ ν εἶ τα τὴ ν ἡ συχί αν οὐ φέ ρουσι, διὰ ταῦ τα προαγωγὰ ς ἐ ν αὐ λαῖ ς διώ κουσι, καὶ παρελθό ντες εὐ θὺ ς βαρύ νονται. δυσά ρεστον οἱ νοσοῦ ντες ἀ πορί ας ὕ πο: καὶ γὰ ρ ἡ γυνὴ λυπεῖ καὶ τὸ ν ἰ ατρὸ ν αἰ τιῶ νται καὶ δυσχεραί νουσι τὸ κλινί διον, φί λων δ' ὃ τ' ἐ λθὼ ν λυπρὸ ς ὃ τ' ἀ πιὼ ν βαρύ ς ὡ ς ὁ̓́ Ιων φησί ν. εἶ τα τῆ ς νό σου διαλυθεί σης καὶ κρά σεως ἑ τέ ρας ἐ γγενομέ νης, ἦ λθεν ἡ ὑ γί εια φί λα πά ντα ποιοῦ σα καὶ προσηνῆ. ὁ γὰ ρ ἐ χθὲ ς ᾠ ὰ καὶ ἀ μύ λια καὶ σητά νειον ἄ ρτον διαπτύ ων, τή μερον αὐ τό πυρον ἐ π' ἐ λαί αις ἢ καρδαμί δι σιτεῖ ται προσφιλῶ ς καὶ προθύ μως

τοιαύ την ὁ λογισμὸ ς εὐ κολί αν καὶ μεταβολὴ ν ἐ γγενό μενος ποιεῖ πρὸ ς ἕ καστον βί ον.̓ Αλέ ξανδρος̓ Αναξά ρχου περὶ κό σμων ἀ πειρί ας ἀ κού ων ἐ δά κρυε, καὶ τῶ ν φί λων ἐ ρωτώ ντων ὅ τι πέ πονθεν,“ οὐ κ ἄ ξιον” ἔ φη“ δακρύ ειν, εἰ κό σμων ὄ ντων ἀ πεί ρων ἑ νὸ ς οὐ δέ πω κύ ριοι γεγό ναμεν;'” Κρά της δὲ πή ραν ἔ χων καὶ τρί βωνα παί ζων καὶ γελῶ ν ὥ σπερ ἐ ν ἑ ορτῇ τὸ ν βί ον διετέ λεσε. καὶ μὴ ν καὶ τὸ ν̓ Αγαμέ μνονα τὸ πολλῶ ν βασιλεύ ειν ἐ λύ πει, γνώ σεαἰ Ατρεί δην̓ Αγαμέ μνονα, τὸ ν περὶ πά ντων Ζεὺ ς ἐ νέ ηκε πό νοισι διαμπερέ ς Διογέ νης δὲ πωλού μενος ἔ σκωπτε τὸ ν κή ρυκα κατακεί μενος: ἀ ναστῆ ναι δ' οὐ κ ἐ βού λετο κελεύ οντος, ἀ λλὰ παί ζων καὶ καταγελῶ ν ἔ λεγεν“ εἰ δ' ἰ χθῦ ν ἐ πί πρασκες;'” καὶ Σωκρά της μὲ ν ἐ ν δεσμωτηρί ῳ φιλοσοφῶ ν διελέ γετο τοῖ ς ἑ ταί ροις: ὁ δὲ Φαέ θων ἀ ναβὰ ς εἰ ς τὸ ν οὐ ρανὸ ν ἔ κλαιεν, εἰ μηδεὶ ς αὐ τῷ τοὺ ς τοῦ πατρὸ ς ἵ ππους καὶ τὸ ἅ ρμα παραδί δωσιν. ὥ σπερ οὖ ν τὸ ὑ πό δημα τῷ ποδὶ συνδιαστρέ φεται καὶ οὐ τοὐ ναντί ον, οὕ τω τοὺ ς βί ους αἱ διαθέ σεις συνεξομοιοῦ σιν αὑ ταῖ ς. οὐ γὰ ρ ἡ συνή θεια ποιεῖ τοῖ ς ἑ λομέ νοις τὸ ν ἄ ριστον βί ον ἡ δὺ ν ὥ ς τις εἶ πεν, ἀ λλὰ τὸ φρονεῖ ν ἅ μα τὸ ν αὐ τὸ ν βί ον ποιεῖ καὶ ἄ ριστον καὶ ἥ διστον. διὸ τὴ ν πηγὴ ν τῆ ς εὐ θυμί ας ἐ ν αὐ τοῖ ς οὖ σαν ἡ μῖ ν ἐ κκαθαί ρωμεν, ἵ να καὶ τὰ ἐ κτὸ ς ὡ ς οἰ κεῖ α καὶ φί λα μὴ χαλεπῶ ς χρωμέ νοις συμφέ ρηται τοῖ ς πρά γμασιν γὰ ρ οὐ χὶ θυμοῦ σθαι χρεώ ν: μέ λει γὰ ρ αὐ τοῖ ς οὐ δέ ν: ἀ λλ' οὑ ντυγχά νων τὰ πρά γματ' ὀ ρθῶ ς ἂ ν τιθῇ, πρά σσει καλῶ ς

Κυβεί ᾳ γὰ ρ ὁ Πλά των τὸ ν βί ον ἀ πεί κασεν, ἐ ν ᾧ καὶ βά λλειν δεῖ τὰ πρό σφορα, καὶ βαλό ντα χρῆ σθαι καλῶ ς τοῖ ς πεσοῦ σι. τού των δὲ τὸ μὲ ν βά λλειν οὐ κ ἐ φ' ἡ μῖ ν, τὸ δὲ προσηκό ντως δέ χεσθαι τὰ γιγνό μενα παρὰ τῆ ς τύ χης καὶ νέ μειν ἑ κά στῳ τό πον, ἐ ν ᾧ καὶ τὸ οἰ κεῖ ον ὠ φελή σει μά λιστα καὶ τὸ ἀ βού λητον ἥ κιστα λυπή σει τοὺ ς ἐ πιτυγχά νοντας, ἡ μέ τερον ἔ ργον ἐ στί ν, ἂ ν εὖ φρονῶ μεν. τοὺ ς μὲ ν γὰ ρ ἀ τέ χνους καὶ ἀ νοή τους περὶ τὸ ν βί ον, ὥ σπερ τοὺ ς νοσώ δεις τοῖ ς σώ μασι μή τε καῦ μα φέ ρειν μή τε κρύ ος δυναμέ νους ἐ ξί στησι μὲ ν εὐ τυχί α συστέ λλει δὲ δυστυχί α: ταρά ττονται δ' ὑ π' ἀ μφοτέ ρων, μᾶ λλον δ' ὑ φ' αὑ τῶ ν ἐ ν ἀ μφοτέ ροις καὶ οὐ χ ἧ ττον ἐ ν τοῖ ς λεγομέ νοις ἀ γαθοῖ ς. Θεό δωρος μὲ ν γὰ ρ ὁ κληθεὶ ς ἄ θεος ἔ λεγε, τῇ δεξιᾷ τοὺ ς λό γους ὀ ρέ γοντος αὐ τοῦ, τῇ ἀ ριστερᾷ δέ χεσθαι τοὺ ς ἀ κροωμέ νους: οἱ δ' ἀ παί δευτοι πολλά κις τὴ ν τύ χην δεξιὰ ν παρισταμέ νην ἐ παριστέ ρως λαμβά νοντες ἀ σχημονοῦ σιν οἱ δὲ φρό νιμοι, καθά περ ταῖ ς μελί τταις φέ ρει μέ λι τὸ δριμύ τατον καὶ ξηρό τατον ὁ θύ μος, οὕ τως ἀ πὸ τῶ ν δυσχερεστά των πολλά κις πραγμά των οἰ κεῖ ό ν τι καὶ χρή σιμον αὑ τοῖ ς λαμβά νουσι.

τοῦ τ' οὖ ν δεῖ πρῶ τον ἀ σκεῖ ν καὶ μελετᾶ ν, ὥ σπερ ὁ τῆ ς κυνὸ ς ἁ μαρτὼ ν τῷ λί θῳ καὶ τὴ ν μητρυιὰ ν πατά ξας“ οὐ δ' οὕ τως” ἔ φη“ κακῶ ς:” ἔ ξεστι γὰ ρ μεθιστά ναι τὴ ν τύ χην ἐ κ τῶ ν ἀ βουλή των. ἐ φυγαδεύ θη Διογέ νης, οὐ δ' οὕ τω κακῶ ς ἤ ρξατο γὰ ρ φιλοσοφεῖ ν μετὰ τὴ ν φυγή ν. Ζή νωνι τῷ Κιτιεῖ μί α ναῦ ς περιῆ ν φορτηγό ς: πυθό μενος δὲ ταύ την αὐ τό φορτον ἀ πολωλέ ναι συγκλυσθεῖ σαν“ εὖ γ'” εἶ πεν“ ὦ τύ χη ποιεῖ ς, εἰ ς τὸ ν τρί βωνα καὶ τὴ ν στοὰ ν συνελαύ νους' ἡ μᾶ ς.” τί οὖ ν κωλύ ει μιμεῖ σθαι τού τους; ἀ ρχὴ ν παραγγέ λλων διή μαρτες; ἐ ν ἀ γρῷ διά ξεις ἐ πιμελό μενος τῶ ν ἰ δί ων. ἀ λλὰ φιλί αν μνώ μενος ἡ γεμό νος ἀ πώ σθης; ἀ κινδύ νως καὶ ἀ πραγμό νως βιώ σῃ. πά λιν ἐ ν πρά γμασιν ἀ σχολί ας ἔ χουσι καὶ φροντί δας γέ γονας; οὐ δὲ θερμὸ ν ὕ δωρ τοσό νδε τέ γξει μαλθακὰ γυῖ α κατὰ Πί νδαρον, ὡ ς δό ξα ποιεῖ καὶ τὸ τιμᾶ σθαι μετά τινος δυνά μεως πό νον ἡ δὺ ν κά ματὸ ν τ' εὐ κά ματον. ἀ λλά τις ἀ πή ντησεν ἐ κ διαβολῆ ς ἢ φθό νου δυσημερί α καὶ σκορακισμό ς; ἐ πὶ τὰ ς Μού σας οὔ ριον τὸ πνεῦ μα καὶ τὴ ν̓ Ακαδή μειαν, ὥ σπερ Πλά τωνι χειμασθέ ντι περὶ τὴ ν Διονυσί ου φιλί αν. διὸ καὶ τοῦ το πρὸ ς εὐ θυμί αν μέ γα, τὸ τοὺ ς ἐ νδό ξους ἀ ποθεωρεῖ ν, εἰ μηδὲ ν ὑ πὸ τῶ ν αὐ τῶ ν πεπό νθασιν. οἷ ον ἀ παιδί α τὸ λυποῦ ν ἐ στι; τοὺ ς̔ Ρωμαί ων ὅ ρα βασιλεῖ ς, ὧ ν οὐ δεὶ ς υἱ ῷ τὴ ν ἀ ρχὴ ν ἀ πέ λιπε πενί ᾳ δυσφορεῖ ς παρού σῃ; καὶ τί ς ἂ ν ἐ βού λου μᾶ λλον εἶ ναι Βοιωτῶ ν ἢ̓ Επαμεινώ νδας; τί ς δὲ̔ Ρωμαί ων ἢ Φαβρί κιος; ἀ λλὰ διέ φθαρταί σου τὸ γύ ναιον; οὐ κ ἀ νέ γνωκας οὖ ν τοὐ πί γραμμα τὸ ἐ ν Δελφοῖ ς ὑ γρᾶ ς καὶ τραφερᾶ ς βασιλεὺ ς̓͂ Αγί ς μ' ἀ νέ θηκεν: οὐ δ' ἀ κή κοας, ὅ τι τού του τὴ ν γυναῖ κα Τιμαί αν̓ Αλκιβιά δης διέ φθειρε, καὶ τὸ γεννηθὲ ν̓ Αλκιβιά δην ἐ κά λει ψιθυρί ζουσα πρὸ ς τὰ ς θεραπαινί δας; ἀ λλὰ τοῦ τ'̓͂ Αγιν οὐ κ ἐ κώ λυσεν ἐ νδοξό τατον̔ Ελλή νων εἶ ναι καὶ μέ γιστον ὥ σπερ οὐ δὲ Στί λπωνα τῶ ν κατ' αὐ τὸ ν φιλοσό φων ἱ λαρώ τατα ζῆ ν ἀ κό λαστος οὖ ς' ἡ θυγά τηρ: ἀ λλὰ καὶ Μητροκλέ ους ὀ νειδί σαντος“ ἐ μὸ ν οὖ ν” ἔ φη“ ἁ μά ρτημα τοῦ τ' ἐ στὶ ν ἢ ἐ κεί νης;'” εἰ πό ντος δὲ τοῦ Μητροκλέ ους“ ἐ κεί νης μὲ ν ἁ μά ρτημα σὸ ν δ' ἀ τύ χημα:”“ πῶ ς λέ γεις;'” εἶ πεν“ οὐ χὶ τὰ ἁ μαρτή ματα καὶ διαπτώ ματ' ἐ στί;'”“ πά νυ μὲ ν οὖ ν”, ἔ φη.“ τὰ δὲ διαπτώ ματ' οὐ χ ὧ ν διαπτώ ματα καὶ ἀ ποτεύ γματα;” συνωμολό γησε καὶ ὁ Μητροκλῆ ς.“ τὰ δ' ἀ ποτεύ γματ' οὐ χ ὧ ν ἀ ποτεύ γματ' καὶ ἀ τυχή ματα;'” πρά ῳ λό γῳ καὶ φιλοσό φῳ κενὸ ν ἀ ποδεί ξας ὕ λαγμα, τὴ ν τοῦ κυνικοῦ βλασφημί αν.

τοὺ ς δὲ πολλοὺ ς οὐ μό νον τὰ τῶ ν φί λων καὶ οἰ κεί ων ἀ λλὰ καὶ τὰ τῶ ν ἐ χθρῶ ν ἀ νιᾷ καὶ παροξύ νει κακά. βλασφημί αι γὰ ρ καὶ ὀ ργαὶ καὶ φθό νοι καὶ κακοή θειαι καὶ ζηλοτυπί αι μετὰ δυσμενεί ας αὐ τῶ ν μέ ν εἰ σι τῶ ν ἐ χό ντων κῆ ρες, ἐ νοχλοῦ σι δὲ καὶ παροξύ νουσι τοὺ ς ἀ νοή τους: ὥ σπερ ἀ μέ λει καὶ γειτό νων ἀ κραχολί αι καὶ συνή θων δυσκολί αι καὶ τῶ ν περὶ τὰ ς πρά ξεις ὑ πουργῶ ν μοχθηρί αι τινέ ς. ὑ φ' ὧ ν οὐ χ ἣ κιστά μοι δοκεῖ ς καὶ αὐ τὸ ς ἐ πιταραττό μενος, ὥ σπερ οἱ Σοφοκλέ ους ἰ ατροὶ πικρὰ ν χολὴ ν κλύ ζουσι φαρμά κῳ πικρῷ οὕ τως ἀ ντιχαλεπαί νειν καὶ συνεκπικραί νεσθαι τοῖ ς ἐ κεί νων πά θεσι καὶ νοσή μασιν, οὐ κ εὐ λό γως. ἃ γὰ ρ πρά ττεις πρά γματα πεπιστευμέ νος, οὐ χ ἁ πλοῖ ς ἤ θεσιν οὐ δὲ χρηστοῖ ς ὥ σπερ εὐ φυέ σιν ὀ ργά νοις ἀ λλὰ καρχά ροις τὰ πολλὰ καὶ σκολιοῖ ς διακονεῖ ται. τὸ μὲ ν οὖ ν ἀ πευθύ νειν ταῦ τα μὴ νό μιζε σὸ ν ἔ ργον εἶ ναι μηδ' ἄ λλως ῥ ᾴ διον: ἂ ν δ' ὡ ς τοιού τοις αὐ τοῖ ς πεφυκό σι χρώ μενος, ὥ σπερ ἰ ατρὸ ς ὀ δοντά γραις καὶ ἀ γκτῆ ρσιν, ἤ πιος φαί νῃ καὶ μέ τριος ἐ κ τῶ ν ἐ νδεχομέ νων, εὐ φρανῇ τῇ σῇ διαθέ σει μᾶ λλον ἢ λυπή σει ταῖ ς ἑ τέ ρων ἀ ηδί αις καὶ μοχθηρί αις: καὶ ὥ σπερ κύ νας ἂ ν ὑ λακτῶ σι, τὸ προσῆ κον αὐ τοῖ ς ἐ κεί νους οἰ ό μενος περαί νειν, ἐ πιλή σῃ πολλὰ λυπηρὰ συνά γων, ὥ σπερ εἰ ς χωρί ον κοῖ λον καὶ ταπεινὸ ν ἐ πιρρέ οντα, τὴ ν μικροψυχί αν ταύ την καὶ τὴ ν ἀ σθέ νειαν, ἀ λλοτρί ων ἀ ναπιμπλαμέ νην κακῶ ν. ὅ που γὰ ρ ἔ νιοι τῶ ν φιλοσό φων καὶ τὸ ν ἔ λεον ψέ γουσι πρὸ ς ἀ τυχοῦ ντας ἀ νθρώ πους γιγνό μενον, ὡ ς καλοῦ τοῦ βοηθεῖ ν οὐ τοῦ συναλγεῖ ν καὶ συνενδιδό ναι τοῖ ς πλησί ον ὄ ντος: ὃ δὲ μεῖ ζό ν ἐ στιν, οὐ δ' αὑ τῶ ν ἁ μαρτανό ντων καὶ διακειμέ νων φαύ λως τὸ ἦ θος αἰ σθανομέ νους ἀ θυμεῖ ν καὶ δυσφορεῖ ν ἐ ῶ σιν, ἀ λλὰ θεραπεύ ειν ἄ νευ λύ πης τὴ ν κακί αν δεῖ: σκό πει πῶ ς οὐ κ ἄ λογό ν ἐ στι περιορᾶ ν αὑ τού ς, ὅ τι μὴ πά ντες εἰ σὶ ν οἱ χρώ μενοι καὶ προσιό ντες ἡ μῖ ν ἐ πιεικεῖ ς καὶ χαρί εντες, ἀ χθομέ νους καὶ δυσκολαί νοντας. ἀ λλ' ὅ ρα, φί λε Πά κκιε, μὴ λανθά νομεν ἑ αυτοὺ ς οὐ τὸ καθό λου τῆ ς μοχθηρί ας τῶ ν ἐ ντυγχανό ντων ἀ λλὰ τὸ πρὸ ς ἡ μᾶ ς ὑ πὸ φιλαυτί ας τινὸ ς οὐ μισοπονηρί ας προβαλλό μενοι καὶ δεδοικό τες. αἱ γὰ ρ σφοδραὶ περὶ τὰ πρά γματα πτοῖ αι καὶ παρ' ἀ ξί αν ἐ φέ σεις καὶ διώ ξεις ἢ πά λιν ἀ ποστροφαὶ καὶ διαβολαὶ τὰ ς πρὸ ς ἀ νθρώ πους ἐ γγεννῶ σιν ὑ ποψί ας καὶ δυσκολί ας, ὑ φ' ὧ ν τὰ μὲ ν ἀ ποστερεῖ σθαι τοῖ ς δὲ περιπί πτειν δοκοῦ μεν. ὁ δὲ τοῖ ς πρά γμασιν ἐ θισθεὶ ς ἐ λαφρῶ ς συμπεριφέ ρεσθαι καὶ μετρί ως εὐ κολώ τατος ἀ νθρώ ποις ὁ μιλεῖ ν γί γνεται καὶ πραό τατος;.

ὅ θεν ἐ κεῖ νον αὖ θις τὸ ν περὶ τῶ ν πραγμά των λό γον ἀ ναλά βωμεν. ὡ ς γὰ ρ ἐ ν τῷ πυρέ ττειν πικρὰ πά ντα καὶ ἀ ηδῆ φαί νεται γευομέ νοις, ἀ λλ' ὅ ταν ἴ δωμεν ἑ τέ ρους ταὐ τὰ προσφερομέ νους καὶ μὴ δυσχεραί νοντας, οὐ κέ τι τὸ σιτί ον οὐ δὲ τὸ ποτὸ ν ἀ λλ' αὑ τοὺ ς αἰ τιώ μεθα καὶ τὴ ν νό σον: οὕ τω καὶ τοῖ ς πρά γμασι παυσό μεθα μεμφό μενοι καὶ δυσχεραί νοντες, ἂ ν ἑ τέ ρους ταὐ τὰ προσδεχομέ νους ἀ λύ πως καὶ ἱ λαρῶ ς ὁ ρῶ μεν. ἀ γαθὸ ν τοί νυν ἐ ν τοῖ ς ἀ βουλή τοις συμπτώ μασι πρὸ ς εὐ θυμί αν καὶ τὸ μὴ παρορᾶ ν ὅ σα προσφιλῆ καὶ ἀ στεῖ α πά ρεστιν ἡ μῖ ν, ἀ λλὰ μιγνύ ντας ἐ ξαμαυροῦ ν τὰ χεί ρονα τοῖ ς βελτί οσι. νῦ ν δὲ τὰ ς μὲ ν ὄ ψεις ὑ πὸ τῶ ν ἄ γαν λαμπρῶ ν τιτρωσκομέ νας ἀ ποστρέ φοντες, ταῖ ς ἀ νθηραῖ ς καὶ ποώ δεσι χρό αις παρηγοροῦ μεν τὴ ν δὲ διά νοιαν ἐ ντεί νομεν εἰ ς τὰ λυπηρὰ καὶ προσβιαζό μεθα τοῖ ς τῶ ν ἀ νιαρῶ ν ἐ νδιατρί βειν ἀ ναλογισμοῖ ς, μονονοὺ βί ᾳ τῶ ν βελτιό νων ἀ ποσπά σαντες. καί τοι τό γε πρὸ ς τὸ ν πολυπρά γμονα λελεγμέ νον οὐ κ ἀ ηδῶ ς δεῦ ρ' ἔ στι μετενεγκεῖ ν τί τἀ λλό τριον, ἄ νθρωπε βασκανώ τατε, κακὸ ν ὀ ξυδορκεῖ ς, τὸ δ' ἴ διον παραβλέ πεις; τί τὸ σεαυτοῦ κακό ν, ὦ μακά ριε, λί αν καταβλέ πεις καὶ ποιεῖ ς ἐ ναργὲ ς ἀ εὶ καὶ πρό σφατον ἀ γαθοῖ ς δὲ παροῦ σιν οὐ προσά γεις τὴ ν διά νοιαν, ἀ λλ' ὥ σπερ αἱ σικύ αι τὸ χεί ριστον ἐ κ τῆ ς σαρκὸ ς ἕ λκουσιν, οὕ τω τὰ κά κιστα τῶ ν ἰ δί ων συνά γεις ἐ πὶ σαυτό ν, οὐ δὲ ν τι τοῦ Χί ου βελτί ων γενό μενος ὃ ς πολὺ ν καὶ χρηστὸ ν οἶ νον ἑ τέ ροις πιπρά σκων ἑ αυτῷ πρὸ ς τὸ ἄ ριστον ὀ ξί νην ἐ ζή τει διαγευό μενος, οἰ κέ της δέ τις ἐ ρωτηθεὶ ς ὑ φ' ἑ τέ ρου τί ποιοῦ ντα τὸ ν δεσπό την καταλέ λοιπεν“ ἀ γαθῶ ν” ἔ φη“ παρό ντων, κακὸ ν ζητοῦ ντα;'” καὶ γὰ ρ οἱ πολλοὶ τὰ χρηστὰ καὶ πό τιμα τῶ ν ἰ δί ων ὑ περβαί νοντες ἐ πὶ τὰ μοχθηρὰ καὶ δυσχερῆ τρέ χουσιν. ὁ δ'̓ Αρί στιππος οὐ τοιοῦ τος, ἀ λλ' ἀ γαθὸ ς ὥ σπερ ἐ πὶ ζυγοῦ πρὸ ς τὰ βελτί ονα τῶ ν ὑ ποκειμέ νων ἐ ξαναφέ ρειν καὶ ἀ νακουφί ζειν αὑ τό ν: χωρί ον γοῦ ν ἀ πολέ σας καλὸ ν ἠ ρώ τησεν ἕ να τῶ ν πά νυ προσποιουμέ νων συνά χθεσθαι καὶ συναγανακτεῖ ν“ οὐ χὶ σοὶ μὲ ν χωρί διον ἓ ν ἔ στιν, ἐ μοὶ δὲ τρεῖ ς ἀ γροὶ καταλεί πονται;'” συνομολογή σαντος δ' ἐ κεί νου,“ τί οὖ ν” εἶ πεν“ οὐ σοὶ μᾶ λλον ἡ μεῖ ς συναχθό μεθα” μανικὸ ν γά ρ ἐ στι τοῖ ς ἀ πολλυμέ νοις ἀ νιᾶ σθαι μὴ χαί ρειν δὲ τοῖ ς σῳ ζομέ νοις, ἀ λλ' ὥ σπερ τὰ μικρὰ παιδά ρια, ἀ πὸ πολλῶ ν παιγνί ων ἂ ν ἕ ν τις ἀ φέ ληταί τι, καὶ τὰ λοιπὰ πά ντα προσρί ψαντα κλαί ει καὶ βοᾷ, τὸ ν αὐ τὸ ν τρό πον ἡ μᾶ ς περὶ ἓ ν ὀ χληθέ ντας ὑ πὸ τῆ ς τύ χης, καὶ τἄ λλα πά ντα ποιεῖ ν ἀ νό νητα ἑ αυτοῖ ς ὀ δυρομέ νους καὶ δυσφοροῦ ντας.

“ καὶ τί”, φή σαι τις ἄ ν,“ ἔ χομεν;” τί δ' οὐ κ ἔ χομεν; ὁ μὲ ν δό ξαν ὁ δ' οἶ κον ὁ δὲ γά μον τῷ δὲ φί λος ἀ γαθό ς ἐ στιν.̓ Αντί πατρος δ' ὁ Ταρσεὺ ς πρὸ ς τῷ τελευτᾶ ν ἀ ναλογιζό μενος ὧ ν ἔ τυχεν ἀ γαθῶ ν, οὐ δὲ τὴ ν εὔ πλοιαν παρέ λιπε τὴ ν ἐ κ Κιλικί ας αὐ τῷ γενομέ νην εἰ ς̓ Αθή νας. δεῖ δὲ καὶ τὰ κοινὰ μὴ παρορᾶ ν ἀ λλ' ἔ ν τινι λό γῳ τί θεσθαι καὶ χαί ρειν, ὅ τι ζῶ μεν ὑ γιαί νομεν τὸ ν ἣ λιον ὁ ρῶ μεν: οὔ τε πό λεμος οὔ τε στά σις ἐ στί ν: ἀ λλὰ καὶ ἡ γῆ παρέ χει γεωργεῖ ν καὶ θά λασσα πλεῖ ν ἀ δεῶ ς τοῖ ς βουλομέ νοις: καὶ λέ γειν ἔ ξεστι καὶ πρά ττειν καὶ σιωπᾶ ν καὶ σχολά ζειν. εὐ θυμή σομεν δὲ τού τοις μᾶ λλον παροῦ σιν, ἂ ν μὴ παρό ντων αὐ τῶ ν φαντασί αν λαμβά νωμεν ἀ ναμιμνή σκοντες αὑ τοὺ ς πολλά κις, ὡ ς ποθεινό ν ἐ στιν ὑ γεί α νοσοῦ σι καὶ πολεμουμέ νοις εἰ ρή νη, καὶ κτή σασθαι δό ξαν ἐ ν πό λει τηλικαύ τῃ καὶ φί λους ἀ γνῶ τι καὶ ξέ νῳ: καὶ; τὸ στέ ρεσθαι γενομέ νων ὡ ς ἀ νιαρό ν. οὐ γὰ ρ τό τε γί γνεται μέ γα καὶ τί μιον ἕ καστον ἡ μῖ ν, ὅ ταν ἀ πό ληται, σῳ ζό μενον δὲ τὸ μηδέ ν ἐ στιν: οὐ δενὶ γὰ ρ ἀ ξί αν τὸ μὴ εἶ ναι προστί θησιν. οὐ δὲ δεῖ κτᾶ σθαι μὲ ν ὡ ς μεγά λα καὶ τρέ μειν ἀ εὶ δεδιό τας ὡ ς ὑ πὲ ρ μεγά λων μὴ στερηθῶ μεν, ἔ χοντας δὲ παρορᾶ ν καὶ καταφρονεῖ ν ὡ ς μηδενὸ ς ἀ ξί ων ἀ λλὰ χρῆ σθαι μά λιστα ἐ πὶ τῷ χαί ρειν καὶ, ἀ πολαύ ειν αὐ τῶ ν, ἵ να καὶ τὰ ς ἀ ποβολά ς, ἂ ν συντυγχά νωσι, πραό τερον φέ ρωμεν. οἱ δὲ πολλοὶ ποιή ματα μέ ν, ὡ ς ἔ λεγεν̓ Αρκεσί λαος, ἀ λλό τρια καὶ γραφὰ ς καὶ ἀ νδριά ντας οἴ ονται δεῖ ν ἀ κριβῶ ς καὶ κατά μέ ρος ἕ καστον ἐ πιπορευό μενοι τῇ διανοί ᾳ καὶ τῇ ὄ ψει θεωρεῖ ν, τὸ ν δ' ἑ αυτῶ ν βί ον ἔ χοντα πολλὰ ς οὐ κ ἀ τερπεῖ ς ἀ ναθεωρή σεις ἐ ῶ σιν, ἔ ξω βλέ ποντες ἀ εὶ καὶ θαυμά ζοντες ἀ λλοτρί ας δό ξας καὶ τύ χας, ὥ σπερ μοιχοὶ τὰ ς ἑ τέ ρων γυναῖ κας αὑ τῶ ν δὲ καὶ τῶ ν ἰ δί ων καταφρονοῦ ντες.

καί τοι καὶ τοῦ το μέ γα πρὸ ς εὐ θυμί αν ἐ στί, τὸ μά λιστα μὲ ν αὑ τὸ ν ἐ πισκοπεῖ ν καὶ τὰ καθ' αὑ τό ν, εἰ δὲ μή, τοὺ ς ὑ ποδεεστέ ρους ἀ ποθεωρεῖ ν καὶ μή, καθά περ οἱ πολλοί, πρὸ ς τοὺ ς ὑ περέ χοντας ἀ ντιπαρεξά γουσιν. οἷ ον εὐ θύ ς, οἱ δεδεμέ νοι εὐ δαιμονί ζουσι τοὺ ς λελυμέ νους, ἐ κεῖ νοι δὲ τοὺ ς ἐ λευθέ ρους οἱ δ' ἐ λεύ θεροι. τοὺ ς πολί τας, οὗ τοι δὲ πά λιν αὖ τοὺ ς πλουσί ους, οἱ δὲ πλού σιοι τοὺ ς σατρά πας οἱ δὲ σατρά παι τοὺ ς βασιλεῖ ς, οἱ δὲ βασιλεῖ ς τοὺ ς θεού ς, μονονοὺ βροντᾶ ν καὶ ἀ στρά πτειν θέ λοντες. εἷ θ' οὕ τως ἀ εὶ τῶ ν ὑ πὲ ρ ἑ αυτοὺ ς ἐ νδεεῖ ς ὄ ντες οὐ δέ ποτε τοῖ ς καθ' ἑ αυτοὺ ς χά ριν ἔ χουσιν. οὔ μοι τὰ Γύ γεω τοῦ πολυχρύ σου μέ λει: καί οὐ δ' εἷ λὲ πώ με ζῆ λος, οὐ δ' ἀ γαί ομαι θεῶ ν ἔ ργα, μεγά λης δ' οὐ κ ἐ ρέ ω τυραννί δος ἀ πό προθεν γά ρ ἐ στιν ὀ φθαλμῶ ν ἐ μῶ ν. Θά σιος γὰ ρ ἦ ν ἐ κεῖ νος: ἄ λλος δέ τις Χῖ ος, ἄ λλος δὲ Γαλά της ἢ Βιθυνὸ ς οὐ κ ἀ γαπῶ ν, εἴ τινος μερί δος ἦ ν ἢ δό ξαν ἢ δύ ναμιν ἐ ν τοῖ ς ἑ αυτοῦ πολί ταις εἴ ληχεν, ἀ λλὰ κλαί ων ὅ τι μὴ φορεῖ πατρικί ους ἐ ὰ ν δὲ καὶ φορῇ, ὅ τι μηδέ πω στρατηγεῖ̔ Ρωμαί ων ἐ ὰ ν δὲ καὶ στρατηγῇ, ὅ τι μὴ ὑ πατεύ ει: καὶ ὑ πατεύ ων, ὅ τι μὴ πρῶ τος ἀ λλ' ὕ στερος ἀ νηγορεύ θη. τοῦ το δ' ἐ στὶ τί ἄ λλο ἢ συλλέ γοντα προφά σεις ἀ χαριστί ας ἐ πὶ τὴ ν τύ χην αὐ τὸ ν ὑ φ' αὑ τοῦ κολά ζεσθαι καὶ διδό ναι δί κην; ἀ λλ' ὅ γε νοῦ ν ἔ χων σωτή ρια φρονοῦ ντα τοῦ ἡ λί ου μυριά δας ἀ νθρώ πων ἐ φορῶ ντος εὐ ρυεδοῦ ς ὅ σοι καρπὸ ν αἰ νύ μεθα χθονό ς,' οὐ κ εἴ τινων ἧ ττον ἔ νδοξό ς ἐ στι καὶ πλού σιος, ὀ δυρό μενος κά θηται καὶ ταπεινού μενος, ἀ λλ' ὅ τι μυρί ων μυριά κις ἐ ν τοσού τοις εὐ σχημονέ στερον ζῇ καὶ βέ λτιον, ὑ μνῶ ν τὸ ν ἑ αυτοῦ δαί μονα καὶ τὸ ν βί ον ὁ δῷ πρό εισιν. ἐ ν̓ Ολυμπί ᾳ μὲ ν γὰ ρ οὐ κ ἔ στι νικᾶ ν ἐ κ λεγό μενον ἀ ντιπά λους: ἐ ν δὲ τῷ βί ῳ τὰ πρά γματα δί δωσι περιό ντα πολλῶ ν μέ γα φρονεῖ ν, καὶ ζηλωτὸ ν εἶ ναι μᾶ λλον ἢ ζηλοῦ ν ἑ τέ ρους: ἄ ν γε δὴ μὴ τοῦ Βριά ρεω μηδὲ τοῦ̔ Ηρακλέ ους ποιή σῃ ς σεαυτὸ ν ἀ νταγωνιστή ν. ὅ ταν οὖ ν πά νυ θαυμά σῃ ς ὡ ς κρεί ττονα τὸ ν ἐ ν τῷ φορεί ῳ κομιζό μενον, ὑ ποκύ ψας θέ ασαι καὶ τοὺ ς βαστά ζοντας: καὶ ὅ ταν διαβαί νοντα τὴ ν σχεδί αν μακαρί σῃ ς τὸ ν Ξέ ρξην ἐ κεῖ νον, ὡ ς ὁ̔ Ελλησπό ντιος, ἴ δε καὶ τοὺ ς ὑ πὸ μά στιξι διορύ ττοντας τὸ ν̓́ Αθω καὶ τοὺ ς περικοπτομέ νους ὦ τα καὶ ῥ ῖ νας ἐ πὶ τῷ διαλυθῆ ναι τὴ ν γέ φυραν ὑ πὸ τοῦ κλύ δωνος, ἅ μα καὶ τὴ ν ἐ κεί νων ἀ ποθεωρῶ ν διά νοιαν ὅ τι τὸ ν σὸ ν βί ον καὶ τὰ σὰ πρά γματα μακαρί ζουσιν. ὁ Σωκρά της ἀ κού σας τινὸ ς τῶ ν φί λων λέ γοντος ὡ ς πολυτελὴ ς ἡ πό λις“ μνᾶ ς ὁ Χῖ ος οἶ νος, ἡ πορφύ ρα τριῶ ν μνῶ ν, τοῦ μέ λιτος ἡ κοτύ λη πέ ντε δραχμῶ ν:” λαβὼ ν αὐ τὸ ν προσή γαγε τοῖ ς ἀ λφί τοις ὀ βολοῦ“ τὸ ἡ μί εκτον, εὐ τελὴ ς ἡ πό λις:” εἶ τα ταῖ ς ἐ λαί αις“ δυεῖ ν χαλκοῖ ν ἡ χοῖ νιξ, εὐ τελὴ ς ἡ πό λις:” εἶ τα ταῖ ς ἐ ξωμί σι“ δέ κα δραχμῶ ν, εὐ τελὴ ς ἡ πό λις.” οὐ κοῦ ν καὶ ἡ μεῖ ς, ὅ ταν ἀ κού σωμεν ἑ τέ ρου λέ γοντος, ὡ ς μικρὰ τὰ καθ' ἡ μᾶ ς πρά γματα καὶ λυπρὰ δεινῶ ς, μὴ ὑ πατευό ντων μηδ' ἐ πιτροπευό ντων, ἔ ξεστιν εἰ πεῖ ν“ λαμπρὰ τὰ καθ' ἡ μᾶ ς πρά γματα καὶ ζηλωτὸ ς ἡ μῶ ν ὁ βί ος, οὐ προσαιτοῦ μεν οὐ κ ἀ χθοφοροῦ μεν οὐ κολακεύ ομεν.”

οὐ μὴ ν ἀ λλ' ἐ πεὶ πρὸ ς ἑ τέ ρους μᾶ λλον ἢ πρὸ ς αὑ τοὺ ς ὑ π' ἀ βελτερί ας εἰ θί σμεθα ζῆ ν, καὶ πολὺ τὸ δύ σζηλον ἡ φύ σις ἔ χουσα καὶ τὸ βά σκανον, οὐ χαί ρει τοσοῦ τον τοῖ ς ἰ δί οις, ὅ σον ἀ νιᾶ ται τοῖ ς ἀ λλοτρί οις ἀ γαθοῖ ς: μὴ μό νον ὅ ρα τὰ λαμπρὰ καὶ τὰ περιβό ητα τῶ ν ζηλουμέ νων ὑ πὸ σοῦ καὶ θαυμαζομέ νων, ἀ λλ' ἀ νακαλύ ψας καὶ διαστεί λας ὥ σπερ ἀ νθηρὸ ν παραπέ τασμα τὴ ν δό ξαν αὐ τῶ ν καὶ τὴ ν ἐ πιφά νειαν, ἐ ντὸ ς γενοῦ καὶ κατό ψει πολλὰ δυσχερῆ καὶ πολλὰ ς ἀ ηδί ας ἐ νού σας αὐ τοῖ ς. ὁ γοῦ ν Πιττακὸ ς ἐ κεῖ νος, οὗ μέ γα μὲ ν ἀ νδρεί ας μέ γα δὲ σοφί ας καὶ δικαιοσύ νης κλέ ος, εἱ στί α ξέ νους: ἐ πελθοῦ σα δ' ἡ γυνὴ μετ' ὀ ργῆ ς ἀ νέ τρεψε τὴ ν τρά πεζαν: τῶ ν δὲ ξέ νων διατραπέ ντων“ ἑ κά στῳ τι” ἔ φη“ ἡ μῶ ν κακὸ ν ἔ στιν: ᾧ δὲ τοὐ μό ν, ἄ ριστα πρά ττει.” οὗ τος μακά ριος ἐ ν ἀ γορᾷ νομί ζεται, ἐ πὰ ν δ' ἀ νοί ξῃ τὴ ν θύ ραν, τρισά θλιος: γυνὴ κρατεῖ πά ντων, ἐ πιτά σσει, μά χετ' ἀ εί. ἀ πὸ πλειό νων ὀ δυνᾶ τ', ἐ γὼ δ' ἀ π' οὐ δενό ς. τοιαῦ τα πολλὰ καὶ πλού τῳ καὶ δό ξῃ καὶ βασιλεί ᾳ πρό σεστιν ἄ δηλα τοῖ ς πολλοῖ ς: ἐ πιπροσθεῖ γὰ ρ ὁ τῦ φος. ὦ μά καῤ Ατρεί δη, μοιρηγενέ ς, ὀ λβιό δαιμον ἔ ξωθεν οὗ τος. ὁ μακαρισμό ς, ὅ πλων καὶ ἵ ππων καὶ στρατιᾶ ς περικεχυμέ νης: αἱ δὲ τῶ ν παθῶ ν φωναὶ πρὸ ς τὴ ν κενὴ ν δό ξαν ἔ νδοθεν ἀ ντιμαρτυροῦ σι Ζεύ ς με μέ γα Κρονί δης ἄ τῃ ἐ νέ δησε βαρεί ῃ. καὶ ζηλῶ σε, γέ ρον, ζηλῶ δ' ἀ νδρῶ ν ὃ ς ἀ κί νδυνον βί ον ἐ ξεπέ ρας' ἀ γνὼ ς, ἀ κλεή ς. ἔ ξεστιν οὖ ν καὶ τού τοις τοῖ ς ἐ πιλογισμοῖ ς ἀ παρύ τειν τοῦ πρὸ ς τὴ ν τύ χην μεμψιμοί ρου καὶ διὰ τὸ θαυμά ζειν τὰ τῶ ν πλησί ον ἐ κταπεινοῦ ντος τὰ οἰ κεῖ α καὶ καταβά λλοντος.

οὐ χ ἥ κιστα τοί νυν εὐ θυμί αν κολού ει τὸ μὴ συμμέ τροις χρῆ σθαι πρὸ ς τὴ ν ὑ ποκειμέ νην δύ ναμιν ὁ ρμαῖ ς ὥ σπερ ἱ στί οις, ἀ λλὰ μειζό νων ἐ φιεμέ νους ταῖ ς ἐ λπί σιν εἶ τ' ἀ ποτυγχά νοντας αἰ τιᾶ σθαι δαί μονα καὶ τύ χην ἀ λλὰ μὴ τὴ ν αὑ τῶ ν ἀ βελτερί αν. οὐ δὲ γὰ ρ ὁ τοξεύ ειν τῷ ἀ ρό τρῳ βουλό μενος καὶ τῷ βοῒ τὸ ν λαγωὸ ν κυνηγετεῖ ν δυστυχή ς ἐ στιν οὐ δ' ὁ γρί φοις καὶ σαγή ναις ἐ λά φους μὴ λαμβά νων οὐ δ' οἷ ς δαί μων οὐ κ ἐ ναντιοῦ ται μοχθηρό ς, ἀ λλ' ἀ βελτερί ᾳ καὶ μωρί ᾳ τοῖ ς ἀ δυνά τοις ἐ πιχειροῦ σα. αἴ τιον δ' ἡ φιλαυτί α μά λιστα, φιλοπρώ τους ποιοῦ σα καὶ φιλονί κους; ἐ ν πᾶ σι καὶ πά ντων ἐ πιδραττομέ νους ἀ πλή στως οὐ γὰ ρ πλού σιοι μό νον ὁ μοῦ καὶ λό γιοι καὶ ἰ σχυροὶ καὶ συμποτικοὶ καὶ ἡ δεῖ ς εἶ ναι καὶ φί λοι βασιλέ ων καὶ πό λεων ἄ ρχοντες ἀ ξιοῦ σιν, ἀ λλ' εἰ μὴ καὶ κύ νας ἕ ξουσι πρωτεύ οντας ἀ ρετῇ καὶ ἵ ππους καὶ ὄ ρτυγας καὶ ἀ λεκτρυό νας ἀ θυμοῦ σι. Διονύ σιος; ὁ πρεσβύ τερος οὐ κ ἠ γά πα μέ γιστος ὢ ν τῶ ν τό τε τυρά ννων, ἀ λλ' ὅ τι: Φιλοξέ νου τοῦ ποιητοῦ μὴ βέ λτιον ᾖ δε μηδὲ περιῆ ν ἐ ν τῷ διαλέ γεσθαι Πλά τωνος, ὀ ργισθεὶ ς καὶ παροξυνθεὶ ς τὸ ν μὲ ν εἰ ς τὰ ς λατομί ας ἐ νέ βαλε τὸ ν δ' ἀ πέ δοτο πέ μψας εἰ ς Αἴ γιναν. οὐ τοιοῦ τος δ' ὁ̓ Αλέ ξανδρος, ἀ λλ' ἐ πεὶ Κρί σων ὁ σταδιοδρό μος ἁ μιλλώ μενος αὐ τῷ περὶ τά χους ἔ δοξεν ἑ κὼ ν παρεῖ ναι, σφό δρα διηγανά κτησεν, εὖ δὲ καὶ ὁ ποιητικὸ ς̓ Αχιλλεὺ ς ὑ πειπὼ ν τοῖ ος ἐ ὼ ν οἷ ος οὔ τις̓ Αχαιῶ ν χαλκοχιτώ νων ἐ πή νεγκεν ἐ ν πολέ μῳ: ἀ γορῇ δὲ τ' ἀ μεί νονέ ς εἰ σι καὶ ἄ λλοι Μεγά βυζον δὲ τὸ ν Πέ ρσην εἰ ς τὸ ζωγραφεῖ ον ἀ ναβά ντα τὸ̓ Απελλοῦ καὶ λαλεῖ ν ἐ πιχειρή σαντα περὶ τῆ ς τέ χνης ἐ πεστό μισεν ὁ̓ Απελλῆ ς εἰ πώ ν“ ἕ ως μὲ ν ἡ συχί αν ἦ γες, ἐ δό κεις τις εἶ ναι διὰ τὰ χρυσί α καὶ τὴ ν: πορφύ ραν, νυνὶ δὲ καὶ ταυτὶ τὰ τρί βοντα τὴ ν ὤ χραν παιδά ρια καταγελᾷ σου φλυαροῦ ντος.” ἀ λλ' ἔ νιοι τοὺ ς μὲ ν Στωικοὺ ς οἴ ονται παί ζειν, ὅ ταν ἀ κού σωσι τὸ ν σοφὸ ν παρ' αὐ τοῖ ς μὴ μό νον φρό νιμον καὶ δί καιον καὶ ἀ νδρεῖ ον, ἀ λλὰ καὶ ῥ ή τορα καὶ ποιητὴ ν καὶ στρατηγὸ ν καὶ πλού σιον καὶ βασιλέ α προσαγορευό μενον αὑ τοὺ ς δὲ πά ντων ἀ ξιοῦ σι τού των, κἂ ν μὴ τυγχά νωσιν, ἀ νιῶ νται. καί τοι καὶ τῶ ν θεῶ ν ἄ λλος ἄ λλην ἔ χων δύ ναμιν, ὁ μὲ ν ἐ νυά λιος ὁ δὲ μαντεῖ ος ὁ δὲ κερδῷ ος; ἐ πονομά ζεται καὶ τὴ ν̓ Αφροδί την ὁ Ζεύ ς, ὡ ς οὐ μετὸ ν αὐ τῇ πολεμικῶ ν ἔ ργων, ἐ πὶ γά μους ἀ ποστέ λλει καὶ θαλά μους.

τινὰ γὰ ρ οὐ δὲ συνυπά ρχειν ἀ λλὰ μᾶ λλον ὑ πεναντιοῦ σθαι πέ φυκεν ἀ λλή λοις τῶ ν σπουδαζομέ νων, οἷ ον ἄ σκησις λό γων καὶ μαθημά των ἀ νά ληψις ἀ πραγμοσύ νης δεῖ ται καὶ σχολῆ ς: δυνά μεις δὲ πολιτικαὶ καὶ φιλί αι βασιλέ ων οὐ κ ἄ νευ πραγμά των οὐ δ' ἀ σχολιῶ ν περιγί γνονται. καὶ μὴ ν“ οἶ νοί τε καὶ σαρκῶ ν ἐ μφορή σεις σῶ μα μὲ ν ἰ σχυρὸ ν ποιοῦ σι καὶ ῥ ωμαλέ ον, ψυχὴ ν δ' ἀ σθενῆ” καὶ χρημά των ἐ πιμέ λεια μὲ ν συνεχὴ ς καὶ τή ρησις αὔ ξει πλοῦ τον, ὑ περοψί α δὲ καὶ περιφρό νησις μέ γα πρὸ ς φιλοσοφί αν ἐ φό διον. ὅ θεν οὐ πά ντα πά ντων ἐ στί ν, ἀ λλὰ δεῖ τῷ Πυθικῷ γρά μματι πειθό μενον αὑ τὸ ν καταμαθεῖ ν: εἶ τα χρῆ σθαι πρὸ ς ἓ ν ὃ πέ φυκε, καὶ μὴ πρὸ ς ἄ λλον ἄ λλοτε βί ου ζῆ λον ἕ λκειν καὶ παραβιά ζεσθαι τὴ ν φύ σιν: ἐ ν ἅ ρμασιν ἵ ππος, ἐ ν δ' ἀ ρό τρῳ βοῦ ς, παρὰ ναῦ ν δ' ἰ θύ ει τά χιστα δελφί ς, κά πρῳ δὲ βουλεύ οντα φό νον κύ να χρὴ τλά θυμον ἐ ξευρεῖ ν. ὁ δ' ἀ σχά λλων καὶ λυπού μενος ὅ τι μὴ καὶ λέ ων ἐ στὶ ν ὀ ρεσί τροφος ἀ λκὶ πεποιθώ ς ἅ μα καὶ κυνί διον Μελιταῖ ον ἐ ν κό λπῳ χή ρας γυναικὸ ς τιθηνού μενον, ἀ πό πληκτό ς ἐ στι. τού του δ' οὐ δέ ν βελτί ων ὁ βουλό μενος ἅ μα μὲ ν̓ Εμπεδοκλῆ ς ἢ Πλά των ἢ Δημό κριτος εἶ ναι περὶ κό σμου γρά φων καὶ τῆ ς τῶ ν ὄ ντων ἀ ληθεί ας, ἅ μα δὲ πλουσί ᾳ γραῒ συγκαθεύ δειν ὡ ς Εὐ φορί ων, ἢ ἰ ὼ ν ἐ πὶ κῶ μον̓ Αλεξά νδρῳ συμπί νειν ὡ ς Μή διος: ἀ γανακτῶ ν δὲ καὶ λυπού μενος, εἰ μὴ θαυμά ζεται διὰ πλοῦ τον ὡ ς̓ Ισμηνί ας καὶ δι' ἀ ρετὴ ν ὡ ς̓ Επαμεινώ νδας. οὐ δὲ γὰ ρ οἱ δρομεῖ ς, ὅ τι μὴ τοὺ ς τῶ ν παλαιστῶ ν φέ ρονται στεφά νους, ἀ θυμοῦ σιν ἀ λλὰ τοῖ ς αὑ τῶ ν ἀ γά λλονται καὶ χαί ρουσι“ Σπά ρταν ἔ λαχες, ταύ ταν κό σμει” καὶ γὰ ρ ὁ Σό λων ἀ λλ' ἡ μεῖ ς αὐ τοῖ ς οὐ διαμειψό μεθα τῆ ς ἀ ρετῆ ς τὸ ν πλοῦ τον: ἐ πεὶ τὸ μὲ ν ἔ μπεδό ν αἰ εί, χρή ματα δ' ἀ νθρώ πων ἄ λλοτε ἄ λλος ἔ χει. καὶ Στρά των ὁ φυσικό ς, ἀ κού σας ὅ τι πολλαπλασί ους ἔ χει Μενέ δημος μαθητά ς,“ τί οὖ ν” ἔ φη“ θαυμαστό ν, εἰ πλεί ονὲ ς εἰ σιν οἱ λού εσθαι θέ λοντες τῶ ν ἀ λεί φεσθαι βουλομέ νων”̓ Αριστοτέ λης δὲ πρὸ ς̓ Αντί πατρον γρά φων“ οὐ κ̓ Αλεξά νδρῳ μό νον” ἔ φη“ προσή κει μέ γα φρονεῖ ν, ὅ τι κρατεῖ πολλῶ ν ἀ νθρώ πων; ἀ λλ' οὐ χ ἧ ττον οἷ ς ὑ πά ρχει περὶ θεῶ ν ἃ δεῖ δοξά ζειν.” τοὺ ς γὰ ρ οὕ τω, τὰ οἰ κεῖ α σεμνύ νοντας οὐ κ ἐ νοχλή σει τὰ τῶ ν πλησί ον νῦ ν δὲ τὴ ν ἄ μπελον σῦ κα φέ ρειν οὐ κ ἀ ξιοῦ μεν οὐ δὲ τὴ ν ἐ λαί αν βό τρυς: αὐ τοὶ δ' ἑ αυτού ς, ἐ ὰ ν μὴ καὶ τὰ τῶ ν πλουσί ων ἅ μα καὶ τὰ τῶ ν λογί ων καὶ τὰ τῶ ν στρατευομέ νων καὶ τὰ τῶ ν φιλοσοφού ντων καὶ τὰ τῶ ν κολακευό ντων καὶ τὰ τῶ ν παρρησιαζομέ νων καὶ τὰ τῶ ν φειδομέ νων καὶ τὰ τῶ ν δαπανώ ντων ἔ χωμεν προτερή ματα, συκοφαντοῦ μεν καὶ ἀ χαριστοῦ μεν αὑ τοῖ ς καὶ καταφρονοῦ μεν ὡ ς, ἐ νδεῶ ς καὶ εὐ τελῶ ς βιού ντων. πρὸ ς δὲ τού τῳ καὶ τὴ ν φύ σιν ὁ ρῶ μεν ὑ πομιμνή σκουσαν ἡ μᾶ ς. ὡ ς γὰ ρ τῶ ν θηρί ων ἑ τέ ροις ἀ φ' ἑ τέ ρων παρεσκεύ ασε τὴ ν τροφὴ ν εἶ ναι καὶ οὐ πά ντα σαρκοφαγεῖ ν ἢ σπερμολογεῖ ν ἢ ῥ ιζωρυχεῖ ν ἐ ποί ησεν, οὕ τω τοῖ ς ἀ νθρώ ποις ποικί λας πρὸ ς τὸ ν βί ον ἀ φορμὰ ς ἔ δωκε: μηλοβό τᾳ τ' ἀ ρό τᾳ τ' ὀ ρνιχολό χῳ τε καὶ ὃ ν πό ντος τρέ φει δεῖ δὲ τὸ πρό σφορον ἑ αυτοῖ ς ἑ λομέ νους καὶ διαπονοῦ ντας ἐ ᾶ ν τὰ τῶ ν ἄ λλων, καὶ μὴ τὸ ν̔ Ησί οδον ἐ λέ γχειν ἐ νδεέ στερον εἰ πό ντα καὶ κεραμεὺ ς κεραμεῖ κοτέ ει καὶ τέ κτονι τέ κτων. οὐ γὰ ρ μό νον τοὺ ς ὁ μοτέ χνους καὶ τοὺ ς ὁ μοτρό πους ζηλοῦ ντες, ἀ λλὰ καὶ λογί ους πλού σιοι καὶ πλουσί ους ἔ νδοξοι καὶ δικολό γοι σοφιστά ς, καὶ ναὶ μὰ Δί α κωμῳ δοὺ ς εὐ ημεροῦ ντας ἐ ν θεά τροις καὶ ὀ ρχηστὰ ς καὶ θερά ποντας ἐ ν αὐ λαῖ ς βασιλέ ων ἐ λεύ θεροι καὶ εὐ πατρί δαι κατατεθαμβημέ νοι καὶ μακαρί ζοντες, οὐ μετρί ως λυποῦ σιν αὑ τοὺ ς καὶ ταρά ττουσιν.

ὅ τι δ' ἕ καστος ἐ ν ἑ αυτῷ τὰ τῆ ς εὐ θυμί ας καὶ τῆ ς δυσθυμί ας ἔ χει ταμιεῖ α, καὶ τοὺ ς τῶ ν ἀ γαθῶ ν καὶ κακῶ ν πί θους οὐ κ“ ἐ ν Διὸ ς οὔ δει” κατακειμέ νους ἀ λλ' ἐ ν τῇ ψυχῇ κειμέ νους, αἱ διαφοραὶ τῶ ν παθῶ ν δηλοῦ σιν. οἱ μὲ ν γὰ ρ ἀ νό ητοι καὶ παρό ντα τὰ χρηστὰ παρορῶ σι καὶ ἀ μελοῦ σιν ὑ πὸ τοῦ συντετά σθαι πρὸ ς τὸ μέ λλον ἀ εὶ ταῖ ς φροντί σιν, οἱ δὲ φρό νιμοι καὶ τὰ μηκέ τ' ὄ ντα τῷ μνημονεύ ειν ἐ ναργῶ ς ὄ ντα ποιοῦ σιν ἑ αυτοῖ ς: τὸ γὰ ρ παρὸ ν τῷ ἐ λαχί στῳ τοῦ χρό νου μορί ῳ θιγεῖ ν παρασχὸ ν εἶ τα τὴ ν αἴ σθησιν ἐ κφυγό ν, οὐ κέ τι δοκεῖ πρὸ ς ἡ μᾶ ς οὐ δ' ἡ μέ τερον εἶ ναι τοῖ ς ἀ νοή τοις: ἀ λλ' ὥ σπερ ὁ ἐ ν̔̀ Αιδου ζωγραφού μενος σχοινοστρό φος ὄ νῳ τινὶ: παρί ησιν ἐ πιβοσκομέ νῳ καταναλί σκειν τὸ πλεκό μενον, ὅ τῳ τῶ ν πολλῶ ν ἀ ναί σθητος καὶ ἀ χά ριστος ὑ πολαμβά νουσα λή θη καὶ κατανεμομέ νη πρᾶ ξί ν τε πᾶ σαν ἀ φανί ζουσα καὶ κατό ρθωμα καὶ σχολὴ ν ἐ πί χαριν καὶ συμπεριφορὰ ν καὶ ἀ πό λαυσιν, οὐ κ ἐ ᾷ τὸ ν βί ον ἕ να γενέ σθαι, συμπλεκομέ νων τοῖ ς παροῦ σι τῶ ν παρῳ χημέ νων ἀ λλ' ὥ σπερ ἕ τερον τὸ ν ἐ χθὲ ς ὄ ντα τοῦ σή μερον καὶ τὸ ν αὔ ριον ὁ μοί ως οὐ τὸ ν αὐ τὸ ν τῷ σή μερον διαιροῦ σα, πᾶ ν τὸ γιγνό μενον εὐ θὺ ς εἰ ς τὸ ἀ γέ νητον τῷ ἀ μνημονεύ τῳ καθί στησιν. οἱ μὲ ν γὰ ρ ἐ ν ταῖ ς σχολαῖ ς τὰ ς αὐ ξή σεις ἀ ναιροῦ ντες ὡ ς τῆ ς οὐ σί ας; ἐ νδελεχῶ ς ῥ εού σης, λό γῳ ποιοῦ σιν ἡ μῶ ν ἕ καστον ἄ λλον ἑ αυτοῦ καὶ ἄ λλον οἱ δὲ τῇ μνή μῃ τὰ πρό τερον μὴ στέ γοντες μηδ' ἀ ναλαμβά νοντες ἀ λλ' ὑ πεκρεῖ ν ἐ ῶ ντες, ἔ ργῳ ποιοῦ σιν ἑ αυτοὺ ς καθ' ἡ μέ ραν ἀ ποδεεῖ ς καὶ κενοὺ ς καὶ τῆ ς αὔ ριον ἐ κκρεμαμέ νους, ὡ ς τῶ ν πέ ρυσι καὶ πρῴ ην καὶ χθὲ ς οὐ πρὸ ς αὐ τοὺ ς ὄ ντων οὐ δ' ὅ λως αὐ τοῖ ς γενομέ νων.

καὶ τοῦ τ' οὖ ν τὴ ν εὐ θυμί αν ἐ πιταρά σσει κἀ κεῖ νο μᾶ λλον, ὅ ταν, ὥ σπερ αἱ μυῖ αι τῶ ν λεί ων τό πων ἐ ν τοῖ ς κατό πτροις ἀ πολισθά νουσι ταῖ ς δὲ τραχύ τησι προσέ χονται: καὶ ταῖ ς ἀ μυχαῖ ς, οὕ τως ἄ νθρωποι τῶ ν ἱ λαρῶ ν καὶ προσηνῶ ν ἀ πορρέ οντες ἐ μπλέ κωνται ταῖ ς τῶ ν ἀ ηδῶ ν ἀ ναμνή σεσι μᾶ λλον δ' ὥ σπερ ἐ ν̓ Ολύ νθῳ τοὺ ς κανθά ρους λέ γουσιν, εἴ ς τι χωρί ον ἐ μβά λλοντας ὃ καλεῖ ται“ κανθαρώ λεθρον,” ἐ κβῆ ναι μὴ δυναμέ νους ἀ λλ' ἐ κεῖ στρεφομέ νους καὶ κυκλοῦ ντας ἐ ναποθνῄ σκειν, οὕ τως εἰ ς τὴ ν τῶ ν κακῶ ν μνή μην ὑ πορρυέ ντες ἀ νενεγκεῖ ν μὴ θέ λωσι μηδ' ἀ ναπνεῦ σαι. δεῖ δ' ὥ σπερ ἐ ν πινακί ῳ χρωμά των ἐ ν τῇ ψυχῇ τῶ ν πραγμά των τὰ φαιδρὰ καὶ λαμπρὰ προβά λλοντας, ἀ ποκρύ πτειν τὰ σκυθρωπὰ καὶ πιέ ζειν: ἐ ξαλεῖ ψαι γὰ ρ οὐ κ ἔ στι παντά πασιν οὐ δ' ἀ παλλαγῆ ναι.“ παλί ντονος γὰ ρ ἁ ρμονί η κό σμου, ὅ κωσπερ λύ ρης καὶ τό ξου:” καὶ τῶ ν ἀ νθρωπί νων καθαρὸ ν οὐ δὲ ν οὐ δ' ἀ μιγέ ς. ἀ λλ' ὥ σπερ ἐ ν μουσικῇ βαρεῖ ς φθό γγοι καὶ ὀ ξεῖ ς ἐ ν δὲ γραμματικῇ φωνή εντα καὶ ἄ φωνα γρά μματα, μουσικὸ ς δὲ καὶ γραμματικὸ ς οὐ χ ὁ θά τερα δυσχεραί νων καὶ ὑ ποφεύ γων ἀ λλ' ὁ πᾶ σι χρῆ σθαι καὶ μιγνύ ναι πρὸ ς τὸ οἰ κεῖ ον ἐ πιστά μενος: οὕ τω καὶ τῶ ν πραγμά των ἀ ντιστοιχί ας ἐ χό ντων（ ἐ πεὶ κατὰ τὸ ν Εὐ ριπί δην: οὐ κ ἂ ν γέ νοιτο χωρὶ ς ἐ σθλὰ καὶ κακά, ἀ λλ' ἔ στι τις σύ γκρασις, ὥ στ' ἔ χειν καλῶ ς） οὐ δεῖ τοῖ ς ἑ τέ ροις ἐ ξαθυμεῖ ν οὐ δ' ἀ παγορεύ ειν ἀ λλ' ὥ σπερ ἁ ρμονικοὺ ς ἀ μβλύ νοντας ἀ εὶ τοῖ ς κρεί ττοσι τὰ φαῦ λα καὶ τὰ χεί ρονα τοῖ ς χρηστοῖ ς ἐ μπεριλαμβά νοντας, ἐ μμελὲ ς τὸ τοῦ βί ου μῖ γμα ποιεῖ ν καὶ οἰ κεῖ ον αὑ τοῖ ς. οὐ γά ρ, ὡ ς ὁ Μέ νανδρό ς φησιν, ἅ παντι δαί μων ἀ νδρὶ συμπαραστατεῖ εὐ θὺ ς γενομέ νῳ, μυσταγωγὸ ς τοῦ βί ου ἀ γαθό ς, ἀ λλὰ μᾶ λλον, ὡ ς̓ Εμπεδοκλῆ ς, διτταί τινες ἕ καστον ἡ μῶ ν γιγνό μενον παραλαμβά νουσι καὶ κατά ρχονται μοῖ ραι καὶ δαί μονες: ἔ νθ' ἦ σαν Χθονί η τε καὶ̔ Ηλιό πη ταναῶ πις, δῆ ρί ς θ' αἱ ματό εσσα καὶ̔ Αρμονί η θεμερῶ πις, Καλλιστὼ τ' Αἴ σχρη τε Θό ωσά τε Δηναί η τε, νημερτή ς τ' ἐ ρό εσσα μελά γκαρπό ς τ'̓ Ασά φεια.

ὥ στε τού των ἑ κά στου σπέ ρματα τῶ ν παθῶ ν ἀ νακεκραμέ να δεδεγμέ νης ἡ μῶ ν τῆ ς γενέ σεως καὶ διὰ τοῦ το πολλὴ ν ἀ νωμαλί αν ἐ χού σης, εὔ χεται μὲ ν ὁ νοῦ ν ἔ χων τὰ βελτί ονα προσδοκᾷ δὲ καὶ θά τερα, χρῆ ται δ' ἀ μφοτέ ροις τὸ ἄ γαν ἀ φαιρῶ ν οὐ γὰ ρ μό νον“ ὁ τῆ ς αὔ ριον ἣ κιστα δεό μενος” ὥ ς φησιν̓ Επί κουρος:“ ἥ διστα πρό σεισι πρὸ ς τὴ ν αὔ ριον:” ἀ λλὰ καὶ πλοῦ τος εὐ φραί νει καὶ δό ξα καὶ δύ ναμις καὶ ἀ ρχή, καὶ μά λιστα τοὺ ς ἣ κιστα τἀ ναντί α ταρβοῦ ντας. ἡ γὰ ρ σφοδρὰ, περὶ ἕ καστον ἐ πιθυμί α σφοδρό τατον φό βον ἐ μποιοῦ σα τοῦ μὴ παραμέ νειν; ἀ σθενῆ τὴ ν χά ριν ποιεῖ καὶ ἀ βέ βαιον ὥ σπερ φλό γα καταπνεομέ νην. ᾧ δὲ δί δωσι πρὸ ς τὴ ν τύ χην ἀ δεῶ ς καὶ ἀ τρό μως εἰ πεῖ ν ὁ λογισμὸ ς ἡ δὺ μὲ ν ἄ ν τι φέ ρῃ ς, ὀ λί γον δ' ἄ χος ἂ ν ἀ πολεί πῃ ς,' τοῦ τον ἥ διστα ποιεῖ χρῆ σθαι τοῖ ς παροῦ σι τὸ θαρραλέ ον καὶ μὴ δεδιὸ ς αὐ τῶ ν τὴ ν ἀ ποβολὴ ν ὡ ς ἀ φό ρητον. ἔ ξεστι γὰ ρ τὴ ν̓ Αναξαγό ρου διά θεσιν, ἀ φ' ἧ ς ἐ πὶ τῇ τελευτῇ τοῦ παιδὸ ς ἀ νεφώ νησεν“ ᾔ δειν θνητὸ ν γεννή σας,” μὴ θαυμά ζοντας μό νον ἀ λλὰ καὶ μιμουμέ νους ἐ πιλέ γειν ἑ κά στῳ τῶ ν τυχηρῶ ν“ οἶ δα τὸ ν πλοῦ τον ἐ φή μερον ἔ χων καὶ οὐ βέ βαιον:”“ οἶ δα τὴ ν ἀ ρχὴ ν ἀ φελέ σθαι δυναμέ νους τοὺ ς δεδωκό τας:”“ οἶ δα τὴ ν γυναῖ κα χρηστὴ ν γυναῖ κα δ' οὖ σαν καὶ τὸ ν φί λον ἄ νθρωπον ὄ ντα, φύ σει εὐ μετά βολον ζῷ ον” ὡ ς ὁ Πλά των εἶ πεν. αἱ γὰ ρ τοιαῦ ται παρασκευαὶ καὶ διαθέ σεις, ἐ ά ν τι συμβῇ τῶ ν ἀ βουλή των μὲ ν οὐ κ ἀ προσδοκή των δέ, μὴ δεχό μεναι τὸ“ οὐ κ ἂ ν ᾤ μην” καὶ τὸ“ ἄ λλ' ἤ λπιζον” καὶ τὸ“ ταῦ τ' οὐ προσεδό κων,'” οἷ ον πηδή ματα καρδί ας καὶ σφυγμοὺ ς ἀ φαιροῦ σι καὶ ταχὺ πά λιν τὸ μανιῶ δες καὶ ταραττό μενον ἱ δρύ ουσιν. ὁ μὲ ν οὖ ν Καρνεά δης ἐ πὶ πραγμά των μεγά λων ὑ πεμί μνησκεν, ὅ τι πᾶ ν καὶ ὅ λον ἐ στὶ ν εἰ ς λύ πην καὶ ἀ θυμί αν τὸ ἀ προσδό κητον. ἡ γὰ ρ Μακεδό νων βασιλεί α τῆ ς̔ Ρωμαί ων ἡ γεμονί ας πολλοστημό ριον ἦ ν: ἀ λλὰ Περσεὺ ς μὲ ν ἀ ποβαλὼ ν Μακεδονί αν αὐ τό ς τε κατεθρή νει τὸ ν ἑ αυτοῦ δαί μονα καὶ πᾶ σιν ἐ δό κει δυστυχέ στατος ἀ νθρώ πων γεγονέ ναι καὶ βαρυποτμό τατος: ὁ δὲ τού του κρατή σας Αἰ μί λιος ἑ τέ ρῳ παραδιδοὺ ς τὴ ν ὁ μοῦ τι γῆ ς καὶ θαλά ττης ἄ ρχουσαν δύ ναμιν ἐ στεφανοῦ το καὶ ἔ θυεν, εὐ δαιμονιζό μενος εἰ κό τως. οὗ τος μὲ ν γὰ ρ ᾔ δει λαμβά νων ἀ ρχὴ ν ἀ ποδοθησομέ νην, ἐ κεῖ νος δ' ἀ πέ βαλε μὴ προσδοκή σας. εὖ δὲ καὶ ὁ ποιητὴ ς οἷ ό ν ἐ στι τὸ, παρὰ προσδοκί αν ἐ δί δαξεν: ὁ γὰ ῤ Οδυσσεὺ ς τοῦ μὲ ν κυνὸ ς θανό ντος ἐ ξεδά κρυσε, τῇ δὲ γυναικὶ κλαιού σῃ παρακαθή μενος οὐ δὲ ν ἔ παθε τοιοῦ τον: ἐ νταῦ θα μὲ ν γὰ ρ ἀ φῖ κτο τῷ λογισμῷ τὸ πά θος ὑ ποχεί ριον ἔ χων καὶ προκατειλημμέ νον, εἰ ς δ' ἐ κεῖ νο μὴ προσδοκή σας ἀ λλ' ἐ ξαί φνης διὰ τὸ παρά δοξον ἐ νέ πεσε.

καθό λου δ' ἐ πεὶ τῶ ν ἀ βουλή των τὰ μὲ ν φύ σει τὸ λυποῦ ν καὶ βαρῦ νον ἐ πιφέ ρει, τὰ δὲ πλεῖ στα δό ξῃ δυσχεραί νειν ἐ θιζό μεθα καὶ μανθά νομεν, οὐ κ ἄ χρηστό ν ἐ στι πρὸ ς ταῦ τα μὲ ν ἔ χειν ἀ εὶ τὸ τοῦ Μενά νδρου πρό χειρον οὐ δὲ ν πέ πονθας δεινὸ ν ἂ ν μὴ προσποιῇ: τί γὰ ρ πρὸ ς σέ ἐ στι, φησί ν, ἂ ν μή τε σαρκὸ ς ἅ πτηται μή τε ψυχῆ ς, οἷ ό ν ἐ στι δυσγέ νεια πατρὸ ς ἢ μοιχεί α γυναικὸ ς ἢ στεφά νου τινὸ ς ἢ προεδρί ας ἀ φαί ρεσις, ὧ ν οὐ κωλύ εται καὶ μὴ παρό ντων ἄ νθρωπος καὶ τὸ σῶ μα βέ λτιστα διακεί μενον ἔ χειν καὶ τὴ ν ψυχή ν; πρὸ ς δὲ τὰ φύ σει δοκοῦ ντα λυπεῖ ν, οἷ α νό σοι καὶ πό νοι καὶ θά νατοι φί λων καὶ τέ κνων, ἐ κεῖ νο τὸ Εὐ ριπί δειον οἴ μοι: τί δ' οἴ μοι; θνητά τοι πεπό νθαμεν. οὐ δεὶ ς; γὰ ρ οὕ τω τοῦ παθητικοῦ καταφερομέ νου καὶ ὀ λισθά νοντος ἀ ντιλαμβά νεται λό γος, ὡ ς ὁ τῆ ς κοινῆ ς καὶ φυσικῆ ς ἀ νά μνησιν ποιῶ ν ἀ νά γκης, ᾗ διὰ τὸ σῶ μα μεμειγμέ νος ὁ ἄ νθρωπος μό νην ταύ την τῇ τύ χῃ λαβὴ ν δί δωσιν, ἐ ν δὲ τοῖ ς κυριωτά τοις καὶ μεγί στοις ἀ σφαλὴ ς ἕ στηκεν. ὁ Δημή τριος τὴ ν Μεγαρέ ων πό λιν καταλαβὼ ν ἠ ρώ τησε τὸ ν Στί λπωνα, μή τι τῶ ν ἐ κεί νου διή ρπασται καὶ ὁ Στί λπων ἔ φη μηδέ ν' ἰ δεῖ ν“ τἀ μά” φέ ροντα. καὶ τοί νυν τῆ ς τύ χης πά ντα τἄ λλα λεηλατού σης καὶ περιαιρουμέ νης, ἔ χομέ ν τι τοιοῦ τον. ἐ ν ἑ αυτοῖ ς οἷ ό ν κ' οὔ τε φέ ροιεν̓ Αχαιοὶ οὔ τε ἂ ν ἄ γοιεν. ὅ θεν οὐ δεῖ παντά πασιν ἐ κταπεινοῦ ν οὐ δὲ καταβά λλειν τὴ ν φύ σιν, ὡ ς μηδὲ ν ἰ σχυρὸ ν μηδὲ μό νιμον μηδ' ὑ πὲ ρ τὴ ν τύ χην ἔ χουσαν: ἀ λλὰ τοὐ ναντί ον εἰ δό τας, ὅ τι μικρό ν ἐ στι μέ ρος τοῦ ἀ νθρώ που τὸ σαθρὸ ν καὶ τὸ ἐ πί κηρον, ὃ δέ χεται τὴ ν τύ χην, τῆ ς δὲ βελτί ονος μερί δος αὐ τοὶ κρατοῦ μεν, ἐ ν ᾗ τὰ μέ γιστα τῶ ν ἀ γαθῶ ν ἱ δρυθέ ντα, δό ξαι τε χρησταὶ καὶ μαθή ματα καὶ λό γοι τελευτῶ ντες εἰ ς ἀ ρετή ν, ἀ ναφαί ρετον ἔ χουσι τὴ ν οὐ σί αν καὶ ἀ διά φθορον, ἀ ηττή τους πρὸ ς τὸ μέ λλον εἶ ναι καὶ θαρραλέ ους, πρὸ ς τὴ ν τύ χην λέ γοντας, ἃ Σωκρά της δοκῶ ν πρὸ ς τοὺ ς κατηγό ρους λέ γειν πρὸ ς τοὺ ς δικαστὰ ς ἔ λεγεν, ὡ ς ἀ ποκτεῖ ναι μὲ ν̓́ Ανυτος καὶ Μέ λητος δύ νανται, βλά ψαι δ' οὐ δύ νανται. καὶ γὰ ρ ἡ τύ χη δύ ναται νό σῳ περιβαλεῖ ν, ἀ φελέ σθαι χρή ματα, διαβαλεῖ ν πρὸ ς δῆ μον ἢ τύ ραννον κακὸ ν δὲ καὶ δειλὸ ν καὶ ταπεινό φρονα καὶ ἀ γεννῆ καὶ φθονερὸ ν οὐ δύ ναται ποιῆ σαι τὸ ν ἀ γαθὸ ν καὶ ἀ νδρώ δη καὶ μεγαλό ψυχον καὶ γενναῖ ον καὶ ἐ λευθέ ριον οὐ δὲ παρελέ σθαι τὴ ν διά θεσιν, ἧ ς ἀ εὶ παρού σης, πλέ ον ἢ κυβερνή του πρὸ ς θά λατταν ὄ φελὸ ς ἐ στι πρὸ ς τὸ ν βί ον. κυβερνή τῃ γὰ ρ οὔ τε κῦ μα πραῧ ναι τραχὺ καὶ πνεῦ μα δυνατό ν ἐ στιν, οὔ τε ὅ ποι βού λεται δεομέ νῳ λιμέ νος: τυχεῖ ν οὔ τε θαρραλέ ως καὶ ἀ τρό μως ὑ πομεῖ ναι τὸ συμβαῖ νον ἀ λλ' ἓ ως οὐ κ ἀ πέ γνωκε τῇ τέ χνῃ χρώ μενος“ φεύ γει μέ γα λαῖ φος ὑ ποστολί σας,'” ἓ ως“ ἐ νέ ρτερον ἱ στὸ ν, ἐ ρεβώ δεος ἐ κ θαλά σσης ὑ πέ ρσχῃ”, τρέ μων κά θηται καὶ παλλό μενος, ἡ δὲ τοῦ φρονί μου διά θεσις τοῖ ς τε σωματικοῖ ς παρέ χει γαλή νην, ἐ πὶ πλεῖ στον ἐ κλύ ουσα τὰ ς τῶ ν νό σων κατασκευὰ ς ἐ γκρατεί ᾳ καὶ διαί τῃ σώ φρονι καὶ μετρί οις πό νοις: κἄ ν τις ἔ ξωθεν ἀ ρχὴ πά θους ὥ σπερ διαδρομὴ γέ νηται σπιλά δος,“ εὐ σταλεῖ καὶ κού φῃ κεραί ᾳ παρή νεγκεν” ὥ ς φησιν̓ Ασκληπιά δης παραλό γου δέ τινος καὶ μεγά λου καταλαβό ντος καὶ κρατή σαντος, ἐ γγὺ ς ὁ λιμὴ ν καὶ πά ρεστιν ἀ πονή ξασθαι τοῦ σώ ματος ὥ σπερ ἐ φολκί ου μὴ στέ γοντος

τὸ ν μὲ ν γὰ ρ ἀ νό ητον ὁ τοῦ θανά του φό βος οὐ χ ὁ τοῦ ζῆ ν πό θος ἐ κκρέ μασθαι τοῦ σώ ματος ποιεῖ, περιπεπλεγμέ νον ὥ σπερ τὸ ν̓ Οδυσσέ α τῷ ἐ ρινεῷ δεδοικό τα τὴ ν Χά ρυβδιν ὑ ποκειμέ νην ἔ νθ' οὔ τε μί μνειν ἄ νεμος οὔ τε πλεῖ ν ἐ ᾷ,' καὶ πρὸ ς ταῦ τα δυσαρέ στως καὶ πρὸ ς ἐ κεῖ να περιδεῶ ς ἔ χοντα. ὁ δὲ τὴ ν τῆ ς, ψυχῆ ς φύ σιν ἁ μωσγέ πως ὑ πονοῶ ν καὶ τὴ ν εἰ ς τὸ βέ λτιον αὐ τῆ ς ἢ μηθὲ ν κά κιον ἐ ν τῇ τελευτῇ μεταβολὴ ν ἐ πιλογιζό μενος, οὐ μικρὸ ν ἔ χει τῆ ς πρὸ ς τὸ ν βί ον εὐ θυμί ας ἐ φό διον τὴ ν πρὸ ς τὸ ν θά νατον ἀ φοβί αν. ᾧ γὰ ρ ἔ ξεστι τῆ ς μὲ ν ἀ ρεστῆ ς καὶ οἰ κεί ας μερί δος ἐ πικρατού σης ἡ δέ ως ζῆ ν, τῶ ν δ' ἀ λλοτρί ων καὶ παρὰ φύ σιν ὑ περβαλλό ντων ἀ δεῶ ς ἀ πελθεῖ ν εἰ πό ντα λύ σει μ' ὁ δαί μων αὐ τό ς, ὅ ταν ἐ γὼ θέ λω: τί ἂ ν τού τῳ χαλεπὸ ν ἢ δύ σκολον ἢ ταραχῶ δες ἐ μπί πτον ἐ πινοή σαιμεν; ὁ γὰ ρ εἰ πώ ν“ προκατεί λημμαὶ ς', ὦ τύ χη, καὶ πᾶ σαν τὴ ν σὴ ν ἀ φῄ ρημαι παρεί σδυσιν” οὐ μοχλοῖ ς οὐ δὲ κλεισὶ ν οὐ δὲ τεί χεσιν ἐ θά ρρυνεν ἑ αυτό ν, ἀ λλὰ δό γμασι καὶ λό γοις ὧ ν πᾶ σι μέ τεστι τοῖ ς βουλομέ νοις. καὶ δεῖ μηδὲ ν ἀ πογιγνώ σκειν μηδ' ἀ πιστεῖ ν τῶ ν οὕ τω λεγομέ νων, ἀ λλὰ θαυμά ζοντα καὶ ζηλοῦ ντα καὶ συνενθουσιῶ ντα πεῖ ραν ἅ μα. λαμβά νειν ἑ αυτοῦ καὶ κατανό ησιν ἐ ν τοῖ ς ἐ λά ττοσι πρὸ ς τὰ μεί ζονα, μὴ φεύ γοντα μηδ' ἀ πωθοῦ ντα τῆ ς ψυχῆ ς τὴ ν ἐ πιμέ λειαν αὐ τῶ ν μηδὲ διαδιδρά σκοντ' εἰ ς τὸ“ τά χα δ' οὐ δὲ ν ἔ σται δυσχερέ στερον.':” ἀ τονί αν, γὰ ρ ἐ μποιεῖ καὶ μαλακί αν ἀ γύ μναστον ἡ περὶ τὸ ῥ ᾷ στον ἀ εὶ διατρί βουσα καὶ πρὸ ς τὸ ἥ διστον ἐ κ τῶ ν ἀ βουλή των ἀ ναχωροῦ σα γλυκυθυμί α τῆ ς ψυχῆ ς. ἡ δὲ καὶ νό σου καὶ πό νου καὶ φυγῆ ς μελετῶ σα φαντασί αν ὑ φί στασθαι καὶ προσβιαζομέ νη τῷ λογισμῷ πρὸ ς ἕ καστον εὑ ρή σει πολὺ τὸ κατεψευσμέ νον καὶ διά κενον καὶ σαθρὸ ν ἐ ν τοῖ ς δοκοῦ σι χαλεποῖ ς καὶ φοβεροῖ ς, ὡ ς ὁ καθ' ἕ καστον ἀ ποδεί κνυσι λό γος.

καί τοι πολλοὶ καὶ τὸ τοῦ Μενά νδρου πεφρί κασιν οὐ κ ἔ στιν εἰ πεῖ ν ζῶ ντα“ τοῦ τ' οὐ πεί σομαι”, ἀ γνοοῦ ντες ὅ σον ἐ στὶ πρὸ ς ἀ λυπί αν ἀ γαθὸ ν τὸ μελετᾶ ν καὶ δύ νασθαι πρὸ ς τὴ ν τύ χην ἀ νεῳ γό σι τοῖ ς ὄ μμασιν ἀ ντιβλέ πειν, καὶ μὴ ποιεῖ ν ἐ ν αὑ τῷ τὰ ς φαντασί ας ἀ τρί πτους καὶ ἁ παλὰ ς ὥ σπερ ἐ νσκιατραφού μενον πολλαῖ ς ἐ λπί σιν ὑ πεικού σαις ἀ εὶ καὶ πρὸ ς μηδὲ ν ἀ ντιτεινού σαις. ἐ κεῖ νο μέ ντοι καὶ πρὸ ς τὸ ν Μέ νανδρον ἔ χομεν εἰ πεῖ ν οὐ κ ἔ στιν εἰ πεῖ ν ζῶ ντα τοῦ τ' οὐ πεί σομαι, ἀ λλ' ἔ στιν εἰ πεῖ ν ζῶ ντα“ τοῦ τ' οὐ ποιή σω, οὐ ψεύ σομαι, οὐ ῥ ᾳ διουργή σω, οὐ κ ἀ ποστερή σω, οὐ κ ἐ πιβουλεύ σω” τοῦ το γὰ ρ ἐ φ' ἡ μῖ ν κεί μενον οὐ μικρὸ ν ἀ λλὰ μέ γα πρὸ ς εὐ θυμί αν πά ρεστιν. ὥ σπερ αὖ τοὐ ναντί ον ἡ σύ νεσις, ὅ τι σύ νοιδα δεί ν' εἰ ργασμέ νος, οἷ ον ἕ λκος ἐ ν σαρκὶ τῇ ψυχῇ τὴ ν μεταμέ λειαν αἱ μά σσουσαν ἀ εὶ καὶ νύ σσουσαν ἐ ναπολεί πει. τὰ ς μὲ ν γὰ ρ ἄ λλας ἀ ναιρεῖ λύ πας ὁ λό γος, τὴ ν δὲ μετά νοιαν αὐ τὸ ς ἐ νεργά ζεται δακνομέ νης σὺ ν αἰ σχύ νῃ τῆ ς ψυχῆ ς καὶ κολαζομέ νης ὑ φ' αὑ τῆ ς, ὡ ς γὰ ρ οἱ ῥ ιγοῦ ντες ἠ πιά λοις καὶ πυρετοῖ ς διακαό μενοι τῶ ν ταῦ τα πασχό ντων ἔ ξωθεν ὑ πὸ καύ ματος ἢ κρύ ους; μᾶ λλον ἐ νοχλοῦ νται καὶ κά κιον ἔ χουσιν, οὕ τως ἐ λαφροτέ ρας ἔ χει τὰ τυχηρὰ τὰ ς λύ πας ὥ σπερ ἔ ξωθεν ἐ πιφερομέ νας: τὸ δὲ οὔ τις ἐ μοὶ τῶ ν ἄ λλος ἐ παί τιος, ἀ λλ' ἐ γὼ αὐ τό ς ἐ πιθρηνού μενον τοῖ ς ἁ μαρτανομέ νοις ἔ νδοθεν ἐ ξ αὐ τοῦ, βαρύ τερον ποιεῖ τῷ αἰ σχρῷ τὸ ἀ λγεινό ν. ὅ θεν οὔ τε οἰ κί α πολυτελὴ ς οὔ τε χρυσί ου πλῆ θος οὔ τ' ἀ ξί ωμα γέ νους οὔ τε μέ γεθος ἀ ρχῆ ς οὐ λό γου χά ρις οὐ δεινό της εὐ δί αν παρέ χει βί ῳ καὶ γαλή νην τοσαύ την, ὅ σην ψυχὴ καθαρεύ ουσα πραγμά των καὶ βουλευμά των πονηρῶ ν καὶ τὴ ν τοῦ βί ου πηγὴ ν τὸ ἦ θος ἀ τά ραχον ἔ χουσα καὶ ἀ μί αντον: ἀ φ' ἧ ς αἱ καλαὶ πρά ξεις ῥ έ ουσαι καὶ τὴ ν ἐ νέ ργειαν ἐ νθουσιώ δη καὶ ἱ λαρὰ ν μετὰ τοῦ μέ γα φρονεῖ ν ἔ χουσι καὶ τὴ ν μνή μην ἡ δί ονα καὶ βεβαιοτέ ραν τῆ ς Πινδαρικῆ ς γηροτρό φου ἐ λπί δος. οὐ γά ρ“ αἱ μὲ ν λιβανωτρί δες” ὡ ς ἔ λεγε Καρνεά δης“ κἂ ν ἀ ποκενωθῶ σι, τὴ ν εὐ ωδί αν ἐ πὶ πολὺ ν χρό νον ἀ ναφέ ρουσιν” ἐ ν δὲ τῇ ψυχῇ τοῦ νοῦ ν ἔ χοντος; αἱ καλαὶ πρά ξεις οὐ κ ἀ εὶ κεχαρισμέ νην καὶ πρό σφατον ἐ ναπολεί πουσι τὴ ν ἐ πί νοιαν, ὑ φ' ἧ ς τὸ χαῖ ρον ἄ ρδεται καὶ τέ θηλε καὶ καταφρονεῖ τῶ ν ὀ δυρομέ νων καὶ λοιδορού ντων τὸ ν βί ον, ὥ ς τινα κακῶ ν χώ ραν ἢ φυγαδικὸ ν τό πον ἐ νταῦ θα ταῖ ς ψυχαῖ ς ἀ ποδεδειγμέ νον.

ἄ γαμαι δὲ καὶ τοῦ Διογέ νους, ὃ ς τὸ ν ἐ ν Λακεδαί μονι, ξέ νον ὁ ρῶ ν παρασκευαζό μενον εἰ ς ἑ ορτή ν τινα καὶ φιλοτιμού μενον“ ἀ νὴ ρ δ'” εἶ πεν“ ἀ γαθὸ ς οὐ πᾶ σαν ἡ μέ ραν ἑ ορτὴ ν ἡ γεῖ ται” καὶ πά νυ γε λαμπρά ν, εἰ σωφρονοῦ μεν, ἱ ερὸ ν γὰ ρ ἁ γιώ τατον ὁ κό σμος ἐ στὶ καὶ θεοπρεπέ στατον: εἰ ς δὲ τοῦ τον ὁ ἄ νθρωπος εἰ σά γεται διὰ τῆ ς γενέ σεως οὐ χειροκμή των. οὐ δ' ἀ κινή των ἀ γαλμά των θεατή ς, ἀ λλ' οἷ α νοῦ ς θεῖ ος αἰ σθητὰ νοητῶ ν μιμή ματα, φησὶ ν ὁ Πλά των, ἔ μφυτον ἀ ρχὴ ν ζωῆ ς ἔ χοντα καὶ κινή σεως ἔ φηνεν, ἥ λιον καὶ σελή νην καὶ ἄ στρα καὶ ποταμοὺ ς νέ ον ὕ δωρ ἐ ξιέ ντας ἀ εὶ καὶ γῆ ν φυτοῖ ς τε καὶ ζῴ οις τροφὰ ς ἀ ναπέ μπουσαν. ὧ ν τὸ ν βί ον μύ ησιν ὄ ντα καὶ τελετὴ ν τελειοτά την εὐ θυμί ας δεῖ μεστὸ ν εἶ ναι καὶ γή θους. οὐ χ ὥ σπερ οἱ πολλοὶ Κρό νια καὶ Διά σια καὶ Παναθή ναια καὶ τοιαύ τας ἄ λλας ἡ μέ ρας περιμέ νουσιν; ἵ ν' ἡ σθῶ σι καὶ ἀ ναπέ μψωσιν ὠ νητὸ ν γέ λωτα, μί μοις καὶ ὀ ρχησταῖ ς μισθοὺ ς τελέ σαντες. εἶ τ' ἐ κεῖ μὲ ν εὔ φημοι καθή μεθα κοσμί ως: οὐ δεὶ ς γὰ ρ ὀ δύ ρεται μυού μενος οὐ δὲ θρηνεῖ Πύ θια θεώ μενος ἢ πί νων ἐ ν Κρονί οις: ἃ ς δ' ὁ θεὸ ς ἡ μῖ ν ἑ ορτὰ ς χορηγεῖ καὶ μυσταγωγεῖ καταισχύ νουσιν, ἐ ν ὀ δυρμοῖ ς τὰ πολλὰ καὶ βαρυθυμί αις καὶ μερί μναις ἐ πιπό νοις διατρί βοντες. καὶ τῶ ν μὲ ν ὀ ργά νων χαί ρουσι, τοῖ ς ἐ πιτερπὲ ς ἠ χοῦ σι καὶ τῶ ν ὀ ρνέ ων τοῖ ς ᾄ δουσι, καὶ τὰ παί ζοντα καὶ σκιρτῶ ντα τῶ ν ζῴ ων ἡ δέ ως ὁ ρῶ σι, καὶ τοὐ ναντί ον ὠ ρυομέ νοις καὶ βρυχωμέ νοις καὶ σκυθρωπά ζουσιν: ἀ νιῶ νται τὸ ν δ' ἑ αυτῶ ν βί ον ἀ μειδῆ καὶ κατηφῆ καὶ τοῖ ς ἀ τερπεστά τοις καὶ πά θεσι καὶ πρά γμασι καὶ φροντί σι μηδὲ ν πέ ρας ἐ χού σαις πιεζό μενον ἀ εὶ καὶ συνθλιβό μενον ὁ ρῶ ντες, οὐ χ ὅ πως αὐ τοὶ μὲ ν ἑ αυτοῖ ς ἀ ναπνοή ν τινα καὶ ῥ ᾳ στώ νην πορί ζουσί ποθὲ ν, ἀ λλ' οὐ δ' ἑ τέ ρων παρακαλού ντων προσδέ χονται λό γον, χρώ μενοι καὶ τοῖ ς παροῦ σιν ἀ μέ μπτως συνοί σονται καὶ τῶ ν γεγονό των εὐ χαρί στως μνημονεύ σουσι, καὶ πρὸ ς τὸ λοιπὸ ν ἵ λεων τὴ ν ἐ λπί δα καὶ φαιδρὰ ν ἔ χοντες ἀ δεῶ ς καὶ ἀ νυπό πτως προσά ξουσιν.