Agnellus sive Andreas Ravennatensisc.805–c.846
Liber Pontificalis
Pont 31.1
Choose a text
More by Agnellus sive Andreas Ravennatensis
—
8857 Libpon
31.1
VITA S. URSICINI. CAPUT PRIMUM. Saecularis historiae analysis. Ecclesia sancti Apollinaris per Julianum argentarium finita.
31.1
Ursicinus XXIV. Humilis vir, rubicundam habens faciem, oculosque grandes, procer statura, tenui corpore, sanctus de opere sancto. Aedificator Tricoli, sed non explevit. Denique ipsius pontificis temporibus defunctus est Athalaricus rex Ravennae VI Non. Octobris, et alia die elevatus est Deodatus, et deposuit Malasvintam reginam de regno, et misit eam Deodatus in exilium in Vulsenio[ Vulsenis] Prid. Kal. Maias, et, ut aiunt quidam, domus ubi aedificatum est monasterium S. Petri, quod vocatur Orphanum trophium, ipsa aedificari jussit proprio jure. Non post multos dies ivit rex Deodatus Romam, et revertente occisus est a Gothis quintodecimo milliario de Ravenna mense Decembris. Et in mense Madio ipso anno ingressus est Belisarius patricius in civitate Classis, et ingressus est Ravennam. Dehinc reversus est ad Siciliam, depopulavit eam. Defuncta est Theodora Augusta Constantinopoli die 27 mense Julio. Et ingressus est Narses chartularius Ravennam cum exercitu magno in praedicto mense, feria 5, et pugnavit cum Totilano rege, et mortuus est, et multitudo exercitus ejus ceciderunt gladio, et reliqui vulnerati abierunt. Et levaverunt super se Gothi regem nomine Teja in Ticino, et fuit modica quies. Sufficiant nunc ista hodie, tempus est jam ut idem[ in aedem] revertamur, et vitam pontificis explicemus[ expleamus], et quod residuum fuerit, cum otium fuerit, constanter enarremus. Jussitque et ammonuit hic sanctus vir ut ecclesia B. Apollinaris ab Juliano argentario fundata, et consummata fuisset. Qui jussa mox adimplens, Deo volente, structa ab eo sancto est viro in lapidibus Italiae partibus pretiosis. Nulla ecclesia similis isti, eo quod in nocte ut in die pene scandefiat[ scandescitur]. Igitur iste sanctus vir quotidie sacrum Agni corpus super aram dominicam manibus discerpebat, et peccata populi lacrymis expiabat.
31.2
VITA S. URSICINI. CAPUT II. Agnelli meditationes in sacram synaxim. Ursicini mors et sepulcrum.
31.2
Sed quia hodie in domum meam vestra nobilitate voluistis declinare, quid faciam cum sim custos pauperae domus, et indige[ indigus] sum victu[ victus]? Non mea mensa talis est, neque cordis cellarium, ut possit corpora vestra reficere. Sed tamen pinguissimum habeo Agnum, cujus comestum corpus nunquam minuit, sed semper integer permanet. Turpe est enim ut postquam aditum monasterii mei domus B. Bartolomaei intrastis, quod non ex ipso apostolo benedictionem percipiatis, et jejuni redeatis. Deferantur quatuor pedes, et ponite mensam desuper. Quatuor stabiles pedes quatuor evangelistae sunt, qui totum quadratum suis praedicationibus continent mundum. Mensa vero desuper est sancta ara, id est crux ubi occubuit Christus, et oblatus est hostia Patri pro salute mundi. Sicut quatuor pedes ita quatuor cornua mensae. Discubuistis? Comedite panem. Ipse panis hic appositus est, qui dixit: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi. Vescimini non carnales cibos, sed coelestes; non terrenum panem, sed angelicum. Ille panis, de quo David cantabat: Panem coeli dedit eis, panem angelorum manducavit homo. Quomodo angeli comedent, qui incorporei sunt? nunquid carne induti sunt? non comedunt morsibus, sed de plenitudine divinitatis satiantur, quae est panis vivus in saecula saeculorum. Veniat hic Agnus super discum positus, involutus sicut positus fuit in sancto sepulcro, ad ignem applicatus, sed non combustus. Idem ad inferos descendit, extinxit gehennae flammas, destruxit mortem, occidit leonem, confregit tartara, abstulit justos, destruit[ contrivit] aereas portas, et vectes adamantinos dejecit, juxta illud prophetae: Ero mors tua, o mors; ero morsus tuus, o inferne. Resurrexit de sepulcro, nobis reliquit carnem suam; ambulans super pennas ventorum calcavit capita nubium, receptus est in coelis, sedet ad dexteram Patris. Ipsa ex carne comedite immaculati Agni. Si comederitis ejus carnem, et biberitis sanguinem, in eo manebitis, et ipse in vobis, sicut ipse ait: Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in eo. Nunquid non lex, quae per Moysem data est praecepit ut nullus animalis sanguis commestus sit, quia ipsius anima est? Praecepit, et vere praecepit. Sed hic agnus nihil communis, nihil terrenus, sed ipse solus, solus immaculatus, solus de solo, verus de vero; qui sua non habet nostra tollit. Sic et Hebraeorum populus, quando egressus est de Aegypto postes sanguine agni linivit, ut a percutiente angelo non esset interemptus, et ubi non erat cruor sanguinis agni, percussa est domus, quia Dominus transiens per medium Aegyptum divisit electos a reprobis. Ecce carnem quam tota die comedimus Agni, et nihil minuitur, immo magis crescit, et se comedentibus vitam largitur aeternam. Nunc post cibum subsequatur potus. Bibite lucidissimum vinum ex ea vite, quae dixit: Ego sum vitis vera, et Pater meus agricola est. Hoc vinum veniat cum canticis, et organis, cum cytharis, choris, canticis, et psalteriis, cornibus, et cymbalis, et symphoniis, cum honore magno, et majestate[ honestate] multa, quia dignum est. Cantica ista, laudatio spiritualis, organa vero fauces nostrae sunt, cythara autem pectus humanum, quod quotidie coram Deo percutimus, quia sicut cordis cythara, ita pectora nostra cordis pulsu percutimus. Chorus vero, sacerdotum acies demonstrantur. Tuba autem vox nostra est, quia in ipsa laudes reddimus Patri. Psalterium a psalmorum cantu, qui totam Trinitatem et unitatem inseparabilem tenet figuram. Cymbala vero, et symphoniam, vox psallentes[ psallentium] in choro in magno sonitu, per quam in tota Ecclesia lectiones concrepant, et die noctuque Deum invocare non cessant. Haec in suis temporibus beatus iste Ursicinus peragens, jussu divino separata est ipsius a corpore anima. Ivit corpus in propria, sepultumque est in basilica B. Vitalis martyris ante altarium S. Nazarii. Sedit autem annos III. menses VI, dies IX
31.3.1
VITA S. URSICINI. OBSERVATIONES AD VITAM SANCTI URSICINI. Agnelli historica emendantur, vel explicantur.
31.3.1
Pauca hic denuo ad chronologiam spectantia observanda sunt. Illud nullo modo sustineri potest, quod scilicet Theodahatus« non post multos dies» a caede Amalasventhae Romam iverit, unde dum revertitur sit trucidatus, cum ex Procopio constet Ravennam Constantinopoli missum Petrum, qui ibidem egit cum Theodahato de pace, remque eo deduxit, ut Theodahatus ipse de se a regno abdicando promiserit, ac de ea re ad Justinianum scripserit, quibus tractandis per legatos hinc inde missos pauci dies non suffecere, nec Theodahatus Romam perrexit, antequam de pace desperaverit. Haec referenda puto ad mensem Maii anni 536 quo primum Belisarius Ravennam tentasse potuit, quod tradit noster, sitente Procopio caeterisque, inde Neapolim pergere, quod Agnellus indicat, Siciliam scribens a Belisario devastatam. Hinc fortassis Liberati assertio, quam omnes emendandam censuere, sustineri potest, qua tradit Vigilium a Theodora venientem invenisse Belisarium Ravennae degentem, quo cum inde in Siciliam perrexerit, indeque solus Romam Septembri mense ingressus Silverium ordinatum invenerit. Licet enim Liberatus ipse videatur innuere Vigilium Romam venisse, qui Silverium ordinatum repererit antequam ad Belisarium accesserit, puto id minime factum, nam antequam Romam proficisceretur Vigilius cum Belisario, ex Theodorae praescripto agere debebat. Intellectum hujusmodi facile patiuntur Liberati verba, quibus ait« Vigilium Romam venientem invenisse Silverium papam ordinatum, quin et Ravennae Belisarium.» Ita sane probabilior ratio emergit morae qua Vigilius serius quam oportuisset Romam venerit, quia scilicet cum Belisario res agi debebat, qui aliquo modo Vigilii electionem promoveret, cum interim Theodahatus, vi adhibita, Vigilii et Belisarii studia praevenit, Silverii electionem et ordinationem maturari cogens. Quae sequuntur per prolepsim narrantur, Theodoram enim obiisse tradit Procopius anno vigesimo secundo imperii Justiniani, qui anno Christi 549 respondet. Ex Agnello alligatur ejusdem obitus diei 24 scilicet mensis Julii, ex quo, cum idem Procopius tradat eam imperasse annum unum et viginti, mensibusque tribus, conficitur a Justiniano in uxorem acceptam ante diem 27 Aprilis anni 528. Similiter ex Marcellini appendice apparet nonnisi anno 552 Narsetem in Italiam venisse, quare non potuit eodem mense, quo Theodora obiit, Ravennae degere. Totilas probabiliori calculo anno sequenti 553 occisus est, cum juxta S. P. Benedicti vaticinium regnasset annis decem completis, undecimo coepto, quod idem Procopius tradit.
31.3.1
Quae hic adduntur de imperata ab Ursicino episcopo Juliano argentario basilicae S. Apollinaris consummatione, confirmant ea quae supra de Juliani munere adnotata sunt; quibus plura addere esset in re, ut mihi quidem videtur, clarissima lumen quaerere. Reliqua de sanctissimo Eucharistiae sacramento ab Agnello pie tractata, haud omnino inutilia ad sacram synaxim pro ea aetate illustrandam lectori erunt.
Variation units
Dual references show Vulgate ↔ LXX loci for each oracle block. Selected-witness order follows the left compare column (or primary version).