Agnellus sive Andreas Ravennatensisc.805–c.846
Liber Pontificalis
Pont 44.1
Choose a text
More by Agnellus sive Andreas Ravennatensis
—
8857 Libpon
44.1
VITA REPARATI. CAPUT UNICUM. Reparati munera. Multa is ab imperatore obtinet. Cautum ne electus episcopus Ravennas Romae ultra octo dies moretur. Reparati et Augustorum icones. In sui temporis episcopos querelae.
44.1
Reparatus XXXV. Iste jam senior aetate, et ejus macilenta effigies erat in Ecclesia B. Petri. Hic Ravennae episcopus a tribus suis suffraganeis ordinatus est, ut mos est Romanus pontifex consecrari. De monasterio S. Apollinaris quaesitus est hic Ravennae non longe a posterula ovilionis, in loco qui vocatur Moneta publica. Exinde abba fuit. Et istius ecclesiae vicedominus fuit, post pontificem similiter tenuit principatum temporibus Constantini majoris fratris Heraclii et Tiberii. Constantinopolim perrexit, et quidquid imperatori postulavit, obtinuit. Inter caetera confirmationis exarare jusserunt tale praeceptum, ut nullus sacerdos, vel quicumque clericus quemlibet censum in publicum dedisset, non ripaticum, neque portaticum, vel siliquatio, aut teloneum nullus exigere ab eis potuisset[ debuisset]. Et iterum statuit atque decrevit, sive ecclesia, sive ex monasterio, vel conditor[ commendati] ipsius ecclesiae, aut structores, vel staurophori, a quocumque judice, aut exactore aut qualibet potestate essent subjecti, nisi tantummodo pontifici aut rectori ecclesiae; et hoc decrevit, ut in tempore consecrationis non plusquam octo dies Romae electus moram vertat[ invectat]. Et jussit ut eorum effigies et suam in tribunali cameris B. Apollinaris depingi, et variis tessellis decorari, ac subter pedibus eorum binos versus metricos describi continentes ita: Is igitur socius meritis Reparatus ut esset, Aula novos habitus fecit flagrare per aevum. Et super caput imperatoris invenies ita: Constantinus major imperator Heraclii, et Tiberii..... Imperator. Verus pastor pie cum ovibus vixit. Non sub Romana se subjugavit sede. Sublevavit ex paupertate sacerdotes, ditavit, et ampliavit cleros, non eorum abstulit, ut modo faciunt, sed ex ecclesiae minoribus tribuebat, majoribus augmentabat. Oves gaudebant ecclesiae, pullulabat doctrina; per diem, ac noctem vigilabat. Non fuit cupiditate plenus, non tumidus, non elatus, non invidus, non gastromagiae amator, non repletus philargyria, xenodoxiam[ cenodoxiam] recusabat, fugiebat accidiam, spretor superbiae. Talis fuit, sicut dixit Dominus, verus Israelita, in quo dolus non fuit. Quomodo recordamur seniores dicere de bonitate pontificum, et modo multa in eis mala conspicimus? Ipsi, qui vas fractum sanare debuerunt, sanum[ ipsi] confringunt. Heu quanta nos cooperiunt lamenta! quanti nos luctus, et quantis impedimur lacrymis, fletibusque, et singultibus? et qui in simplicitate cordis Deum deprecari debent, maxime blasphemant, et omissis peccatis, ut liberentur a malis pastoribus deposcunt. Haec oratio in peccatis est, juxta illud: Et oratio ejus fiat in peccatum. Sed melius est a Deo quotidie clamando liberari, quam tacendo sub impiorum manibus redigi. Scriptum namque est: In tribulatione invocasti me, et liberavi te; et alibi: Invoca me in die tribulationis tuae, et eripiam te, et magnificabis me. Haec promissa firmiter teneamus, quia exaudit et liberat Deus petentes se in tempore augustiae. Moises clamando liberatus est de manu Pharaonis. Ezechias clamando e coelis angelum promeruit, qui pro eo centum et octuaginta[ quinque] millia ex Assyriorum castris prostravit. Petrus orando ereptus est de manu Herodis. Quis deprecatus est Deum non dissimulando, sed ex totis viribus, et non est ereptus de manibus inimici? Audi Dominum in Evangelio dicentem: Judex erat in civitate, qui Deum non timebat, nec hominem verebatur. Vidua quaedam molesta erat ei quotidie dicens: Vindica me de adversario meo, etc. Ait autem ipse Dominus: Deus tamen[ autem] non faciet vindictam electorum suorum clamantium ad se die, ac nocte. Ideo oportet semper orare, et non deficere, sicut ipse S. pontifex orationibus omnia obtinebat magis quam pretio. Mortuus igitur et sepultus est in ecclesia B. Appollenaris. Epitaphium ipsius deletum est. Obiit, ut diximus, III Kal. Augusti. Sedit ann. V, mens. IX, dies.....
44.2.1
VITA REPARATI. OBSERVATIONES AD VITAM REPARATI. Reparatus sub Mauro autocephaliam obtinendam procuravit. Ex monasterio assumptus. Monasterium, ex quo quaesitus, quodnam? Prilegium a Pogonato obtinet, concordiam potius quam autocephaliam juvans.
44.2.1
Prima itaque ex autocephalia ordinatione Reparatus Ravennas episcopus a tribus suffraganeis est consecratus, receptumque non a pontifice Romano, sed ab imperatore pallium. Nullus in Ravennati clero erat Reparato aptior qui Mauro subrogaretur coeptamque restem produceret, quippe is eamdem implicandi manus Mauro fuerat. Legatum sub Constante pro episcopo egerat, ut autocephalia divali jussione confirmaretur, ejus enim rei testis Augustus ipse accedit in exhibito documento.« Ex monasterio S. Apollinaris( primum) quaesitus est,» ut loquitur noster, nec monasterii nomine quod alias solet hic intelligit, sed monachorum coenobium. Dubium autem remanet an ex S. Apollinaris monasterio Classensi assumptus fuerit, cum ex Rubei mente monachi ibidem locati sint demum circa annum 755. Yepesius tamen, tom. p., ad annum 595, sentit Magni Gregorii aevo monachis per Marinianum aedem illam datam, quod si certis documentis constaret, Reparatum ibidem ab initio monachum egisse verosimillimum fieret. Dubium, inquam, an ex altero assumptus S. Apollinaris monasterio quod fuit Ravennae, ad insignem illam basilicam quae, a Theodorico constructa, et ab Agnello episcopo reconciliata, divo Martino dedicata erat, describiturque nostro in Agnelli episcopi Vita, et Blondo Dec. p. lib. IV. At non videtur basilica haec S. Apollinaris nomine vocata, nisi tandem, cum circa annum 856 in eam ex Classensi basilica corpus S. Apollinaris translatum est. Monachos tamen a tempore cujus non exstat memoria, ibi degisse testis est Faber, et noster indicare videtur de quonam coenobio loquatur per ea:« Ravennae non longe a posterula ovilionis, loco qui dicitur Moneta publica,» quibus basilica intra Ravennam existens significari videtur. Eisdem gradibus ac praedecessor ad episcopatum ascendit, abbatis videlicet in clero et ecclesiae Ravennatis oeconomi. Ita publicorum reddituum et ecclesiasticae pecuniae administratio facilem ad majora ascensum praestabat. Episcopus factus est Constantino Pogonato imperante, quem, cum corrupte in Agnelli Codice pater Heraclii et Tiberii scriberetur, fratrem scribendum censui, quandoquidem extra controversiam est Vitalianum pontificem Romanum, et ideo Maurum Pogonato imperante demortuos.
44.2.2
Summa Reparatum opinione apud imperatorem commendatum fuisse tradit Agnellus, qui omnia quae peteret impetraret, et ex Agnello Rubeus caeterique. Inter alia autem obtinuisse ait Rubeus« dominatu Romani pontificis Ravennates archiepiscopos liberari, et ejus imaginem atque Constantini Caesaris librum eorum privilegiorum Reparato porrigentis in S. Apollinaris templi Classensis testudine vermiculato opere conspici.» Haec ille lib. IV, pag. 207. Ex ejus fide Baronius, ad annum 669, eadem tradit, et ex utroque Ughellus et Faber. Verum diversa toto coelo narrat noster. Privilegium a Constantino concessum immunitatis amplissimae fuit a vectigalibus, et a laicali foro pro episcopo et Ravennatis Ecclesiae clericis, inter quos Staurophorus, sive Crucem praeferens, expresse numeratur. Illud observari meretur, statutum imperatoris decreto, ne Ravennae episcopus electus, consecrationis tempore, ultra octo dies Romae moram traheret. Actum itaque de restituendo in pristinum Romani pontificis in Ravennates episcopos consecrationis jure, ea conditione, ne ultra octavam ab adventu electi Romam, exhibitioneque decreti electionis differri posset ejusdem consecratio, quam ob rem obtentum, ut ad certum dierum numerum per imperatorem morae tempus coarctaretur.
44.2.3
Porro quidquid sit de traditis ab Agnello, certum est ex Anastasio, Reparato sedente, Ravennatem Ecclesiam Romanae sedi redditam; haec enim in Dono leguntur:« hujus temporibus Ecclesia Ravennatum, quae se ab Ecclesia Romana segregaverat causa autocephaliae, denuo se pristinae sedi apostolicae subjugavit; cujus Ecclesiae praesul Reparatus e vestigio, ut Deo placuit, vitam finivit.» Male tamen Agnellus, quod fortassis pontifex clementer concessit, ut videlicet electus Ravennas non plusquam octo diebus ordinationis causa Romae moraretur, scripsit, decretum ab imperatore. Aptius infra in Theodori Vita hoc idem inter Romanum pontificem et Ravennatem episcopum conventum narrat, pontifice certe ex summa liberalitate annuente, nulla imperatoris mentione facta. At si res ita ex Anastasio se habuit, quid significant ea Agnelli ejusdem de Reparato:« verus pastor pie cum ovibus suis vixit, non sub Romana se subjugavit sede?» Indulgens nimium erga Agnellum videar, si, ut narrata cohaereant, exscriptoris vitio factum dixero, ut cum nam scriptum fuerit, descriptum sit non; ideo si illi quibus id minime placeat Agnellum aperte sibi contradicentem et repugnantia tradentem arguant, nullus ipse repugnabo. Licet autem Reparatus ad obedientiam et ad cor redierit, nihilominus successor Theodorus autocephaliae praetextu a tribus suffraganeis ordinari voluit; at idem tandem omnino se suamque Ecclesiam pontifici romano submisit; qua in re Agnellus convenit cum Anastasio in Agathone.
Variation units
Dual references show Vulgate ↔ LXX loci for each oracle block. Selected-witness order follows the left compare column (or primary version).