Reader

VITA GRATIOSI. OBSERVATIONES AD VITAM GRATIOSI. Monasterium S. Apollinaris in Veclo. Prodigia hic indicata non spectant ad Gratiosi aetatem. Quae Agnellus Gratiosi Vitae subjicit, perperam Gratiosi tribuuntur.

Quae ad Vitam Reparati episcopi narrantur de monasterio S. Apollinaris, hinc lumen accipiunt, quandoquidem et hic ejusdem loci abbas fuit. Dicitur autem situm non longe ab ecclesia S. Crucis. Si S. Crucis ecclesia ea fuerit quae a Placidia Augusta erecta et dedicata est, ea ad Fabri mentem est, quae modo parochialis ad jus nostrorum S. Vitalis Casinensium spectat. De hoc S. Apollinaris monasterio agit idem Faber, testaturque eodem nomine vocatum in bullis Alexandri III et Urbani IV, sicuti et ab Agnello in Vita Reparati vocatur, monasterium, videlicet S. Apollinaris, quod situm est prope Pusterulam Opilionis. Nunc ecclesia parochialis S. Apollinaris in Veclo vocatur recentiori denominatione, ut distinguatur a basilica S. Martini in Coelo aureo, postquam haec Sancti Apollinaris novi vulgo dici coepit. Pusterula itaque Opilionis, seu Ovilionis, ad Ravennae moenia regioni urbis nomen dedit, ubi et S. Apollinaris et S. Crucis ecclesiae fuerunt.

Prodigia quae hic narrantur, et quorum alia dicuntur visa cum Carolus Langobardiam accipit, quasi per parergon dicta sunt, nec ad tempora Gratiosi pertinere mihi certum est, sed potius ad praecedentia Leonis. Non est itaque ut hinc quis dubitet de statutis circa pontificum horum chronologiam. Agnellus ipse satis ostendit se alieni temporis res narrare, cum ait« tempore quo Carolus Langobardiam accepit;» tempora enim illa a Gratiosi temporibus distinguit.

Mirum profecto ex inepta farragine Vitae Gratiosi ab Agnello subjuncta, ansam arripuisse Ravennates Gratiosum ipsum inter prophetas numerandi. Porro auctor notarum id bis lectori inculcat, et quotquot de Ravennatum rerum historia scripsere, id ipsum scripsere. At quis non videat haec Agnello tribuenda, qui cum pauca ex pontificis alicujus gestis suppetebant, ne breviorem Vitam scriberet, similia adjicere consuevit? Gratiosum satis descripsit Agnelus ipse, qui tamen nil de ejusdem prophetico spiritu dicit. Vates vocatur a Carolo, ubi interrogat:« Quis est hic sermo, quem vates loquitur?» At vates hic idem est ac praesul, senex, vel quid simile. Certe quae hic Gratiosi Vitae adjiciuntur, sive Agnellum, sive Gratiosum auctorem habeant, nil habent quod prophetiae charismata redoleat; imo potius ad schismaticum et seditiosum Agnelli animum referenda, qui, indirecte et quasi aliud agens, Romanae sedis temporale et ecclesiasticum jus Ravennatibus exitiosum fore( falsus equidem propheta) ominatur

Subsequentis pontificis Vita deest, cujus loco haec habet codicis descriptor:

Hic et Valerii archiepiscopi historia deberet esse, sed deest; et ista pauca de illo scripta hic, non sunt de dicto Agnello, sed inveni in aliis chronicis, unde hic posui.