Reader

Enarrationes in Apocalypsin CAPUT IX.

Et quintus angelus tuba cecinit. Et vidi stellam de coelo descendisse in terram. Et data est ei clavis putei abyssi. Et aperuit puteum abyssi, et ascendit fumus putei, sicut fumus fornacis magnae, et obscuratus est sol, et aer de fumo putei. Et de fumo exierunt locustae in terram. Et data est illis potestas, sicut habent potestatem scorpiones terrae. Et praeceptum est illis ne laederent fenum terrae, neque omne viride, neque omnem arborem, nisi tantum homines qui non habent signum Dei vivi in frontibus. Et dictum est illis ne occiderent eos, sed ut cruciarent mensibus quinque, et cruciatus eorum cruciatus scorpii, cum percutit hominem. Et in diebus illis quaerent homines mortem, et non invenient; et desiderabunt mori, et fugiet mors ab ipsis. Et similitudines locustarum similes equis paratis in praelium, et super capita earum tanquam coronae similes auro, et facies earum sicut facies hominum. Et habebant capillos sicut capillos mulierum, et dentes earum sicut leonum erant, et habebant loricas ferreas. Et vox alarum earum sicut vox curruum equorum multorum currentium in bellum, et habebant caudas similes scorpionum, et aculei in caudis earum. Potestas earum nocere hominibus mensibus quinque. Et habebant super se regem angelum abyssi, cui nomen Hebraice Abaddon, Graece autem Apollyon, et Latine habet nomen Exterminans.

Et quintus, et ordine et narratione. Haec est dam natio eorum quos diabolus immittit parare vias ante faciem Antichristi, et vidi stellam de coelo cecidisse in terram. Ad litteram, et laborantem ne quis locum suum impleret, et data est ei clavis, id est potestas a Deo concessa est ei, putei abyssi. Abyssi dicuntur tenebrosi et profundi peccatores; putei profundiores inter eos, et aperuit puteum abyssi, haereses quae latebant in cordibus eorum proferre fecit, et ascendit fumus putei, id est mala doctrina eorum excaecans, sicut fumus fornacis magnae, id est similis doctrinae Antichristi, quae est fornax probans bonos, et redigens in cinerem ligna, scilicet malos; vel ad litteram, et obscuratus est sol quidam alios illuminantes, et aer de fumo putei, id est quidam illuminati, et de fumo exierunt locustae in terram, id est praeambuli Antichristi. Natura locustae est ut de fumo oriatur. Discipuli tales bene locustis comparantur, quia sicut locustae nec volare possunt, et tamen nituntur et saliunt, sed statim deficiunt et ad terram decidunt, nec super terram incedere possunt, et viridia corrodunt, ita haeresiarchae illi nec per profundam cognitionem in altum volare possunt, nec per bonam operationem firmiter incedunt, sed superbia saliunt, et in pejus recidunt, et sunt corrosores bonorum; et data est illi potestas concessa a Deo, sicut habent potestatem scorpiones terrae. Scorpioni bene comparantur, quia sicut ille blandus facie cauda pungit occulte, ita haeretici decipiunt per haec temporalia, persuadendo haec esse optima, et ad vitam sufficientia, quae sunt ultima et viliora; vel ideo scorpioni comparantur, quia sicut scorpius pungit et non sentit, sed paulatim diffunditur venenum et urit, sic decepti ab haereticis prius non sentiunt, sed tandem perimuntur, et praeceptum est illis, ecce auxilium quod dat sanctis Deus contra istos, scilicet prohibet eis ne noceant alicui suorum, ne laederent in anima fenum terrae, id est adhuc carnales et in fide rudes, et ideo faciles decipi; neque omne viride, id est jam provectos, neque omnem arborem, paratos ut jam faciant fructum, nisi tantum hi qui non habent signum Dei vivi in veritate in frontibus suis, id est in aperta confessione, et datum est eis, permissum est eis a Deo cruciare corpora, animas non laedere; sic quidem faciunt haeretici, postquam deficiunt in persuasione, per vim quaerunt nocere, et hic de bonis dicitur, ne occiderent eos morte spirituali, sed ut cruciarentur mensibus quinque, id est secundum corpora, quae quinque sensibus utuntur. Habet alia littera mensibus sex propter sex aetates, quibus haec vita distinguitur, et cruciatus eorum ut cruciatus scorpii, scilicet cum non possent per se nocere, accusant eos apud principes; scilicet et in diebus illis quaerent homines mortem, timentes lapsum, et non invenient eam, ut probatiores reddantur, et fugiet mors ab ipsis, quia cura gregis astringet eos labori. Dixit superius istos nocere ut scorpiones; modo describendo eos vult tales ostendere qui sic possint nocere, et similitudines locustarum, imaginariae locustae. Similes equis paratis ad praelium, quia veloces ad discurrendum, feroces ad impugnandum, nec providi in quos incurrant, sive in cives, sive non. Et super capita eorum, super doctores eorum. Vel in mentibus, ubi in se et coram aliis superbiunt tanquam coronae, victoriae de praecipitatis similes auro, non per veram sapientiam, sed per mundanam sapientiam, et facies eorum, tanquam facies hominum. Ad litteram: quia extra ostendent se humanos et pios, sed intus occultabitur eorum iniquitas, et habebant capillos sicut capillos mulierum, capillos mores effeminatos, et fluxu dependentes, paratos quidem ad aliorum deceptionem; vel capillos minores, qui per deceptiones istis adhaerent. Dentes eorum, id est ipsi laniantes. Sicut leonum erant, quia et lacerant, et fetorem, scilicet verba fetida, et sententias proferunt depravatas. Et habebant loricas sicut loricas ferreas, id est obstinationem cordis, quam non penetret sagitta veritatis; vel loricas, sententias falsitatis, quae non admittant aliquam doctrinam veritatis, et vox alarum, id est tumultus sententiarum quem faciunt, postquam ratione deficiunt, sicut vox curruum equorum multorum currentium in bellum, ad litteram, vel sicut diversi equi variis viis ad idem bellum currunt, ita isti diversis haeresibus ad impugnandam Ecclesiam, et habebant caudas similes scorpionum. Per caudas accipit principes terrenos, ad quos recurrunt haeretici, postquam nec ratione, nec tumultu proficiunt. Principes ideo dicuntur cauda, quia sicut per caudam ferit scorpio, ita principibus haeretici, postquam non proficiunt persuasione. Vel caudae dicuntur dolosae sententiae, quibus coram blandiuntur, latenter pungunt, et aculei, id est peccatum, quo stimulant alios ad peccandum, erant in caudis earum. Potestas eorum nocere hominibus, et etiam bonis secundum corpus mensibus quinque. Ostenso quales inter se sint, monstrat etiam per quem haec possint; et habebant super se regem angelum abyssi, id est diabolum, qui dominatur omnibus, qui sunt in profundo vitiorum, cujus nomen Hebraice Abaddon, quasi dicat, a quo cavete vobis omnis Ecclesia, et ideo nominat eum omni lingua, scilicet Graece, Hebraice et Latine, quibus scilicet linguis scriptum est Evangelium. Graece autem Apollyon, Latine exterminans, a patria vice idem signficatur in caeteris linguis.

Vae unum abiit. Ecce veniunt adhuc duo vae. Post haec et sextus angelus tuba cecinit, et audivi vocem unam ex quatuor cornibus altaris aurei, quod est ante oculos Domini, dicentem sexto angelo qui habebat tubam: Solve quatuor angelos qui alligati sunt in flumine magno Euphrate. Et soluti sunt quatuor angeli qui parati erant in horam, et diem, et mensem, et annum, ut occiderent tertiam partem hominum: et numerus equestris exercitus vicies millies, dena millia audivi numerum eorum. Et ita vidi equos in visione, et qui sedebant super eos habentes loricas igneas, et hyacinthinas, et sulphureas; et capita equorum erant tanquam capita leonum, et ex ore ipsorum procedit ignis, et sulphur, et fumus. Ab his tribus plagis occisa est tertia pars hominum, de igne, et fumo, et sulphure, quae procedunt de ore ipsorum. Potestas enim equorum in ore ipsorum est, et in caudis eorum. Nam et caudae eorum similes serpenbus habentes capita, et in his nocent. Et caeteri homines, qui non sunt occisi in his plagis, neque poenitentiam egerunt de operibus manuum suarum, ut non adorent daemonia et simulacra aurea, et argentea, et aerea, et lapidea, et lignea, quae neque possunt videre, neque audire, neque ambulare, et non egerunt poenitentiam ab homicidiis, neque a veneficiis suis, neque a fornicatione sua, neque a furtis suis.

Vae unum abiit; narrata est una damnatio. Post haec et sextus angelus tuba cecinit, ordine narrationis, et ordine temporis. Hic est enim damnatio malorum in tempore Antichristi, et audivi vocem unam ex quatuor cornibus altaris aurei. Altare Christus dicitur, cornua praedicatores Christum sublevantes, et parati pro eo mori, sicut sanguis ponebatur in cornibus altaris. Vel altare ecclesia se immolans, in qua sunt cornua defensores aliorum. Quatuor dicuntur sancti illi praedicatores, propter quatuor quae de Christo annuntiant, vel quatuor cornua quatuor evangelia, quae docent detegere fraudes Antichristi, quod est ante oculos Domini, supra quod quidquid offertur, Deus acceptum habet, dicentes sexto angelo qui habebat tubam. Praecones scilicet praeteriti temporis praemonent futuros quid sit futurum. Solve quatuor angelos, praedica esse solutos, ut caveant sibi electi; vel solve excommunicando malos, et sic absolventur et regnabunt in eis, qui alligati sunt in flumine magno Euphrate. Duae ducuntur contrariae civitates, Hierusalem et Babylon. Babylon quae est confusio et diaboli mansio dicitur, et altera Dei. Apud Babylonem est fluvius Euphrates realiter, per quem significantur mundani principes, inundantes et fluctuantes, in quibus dicitur diabolus ligatus, dum per eos latenter operatur; solvitur in eis dum manifeste operatur. Vel dicantur soluti, quia a passione Christi refrenati, non tantum potuerunt, quantum tunc poterunt, et soluti sunt quatuor angeli, et impletum est sicut praeceptum erat qui parati erant in horam, et diem, et mensem, et annum. Per horam accipimus dimidium annum, per diem annum, per mensem annum, per annum idem, et sic habemus tres annos et dimidium, scilicet tempus persecutionis Antichristi. Vel per horam notemus quod continue nocere quaerebant, quia nec horam intermittebant per caetera, quod diu hoc faciebant ut occiderent tertiam partem hominum, id est reprobos, et numerus equestris exercitus, soluto diabolo multi praecipitantur, vicies millies dena millia. Dena millia sunt sancti, decem praeceptis legis perfecti, contra quos ponitur duplex numerus, quia mali sunt plures. Audivi numerum eorum. Quasi dicat: Bene pono numerum, quia ego audivi numerum, scilicet multo ampliores intellexi, quam boni essent. Et ita vidi equos in visione, sicut intellexeram quod ad destructionem aliorum equitarent, sic intellexi quod per diabolum hoc facient, quem ipsi portant velut equi dominos: vel diabolus accipiatur equus: mali, sessores, qui super ipsum fundantur. Et qui sedebant super eos, habebant loricas igneas, et hyacinthinas, et sulphureas, id est muniebant eos sententiis, de quibus sequitur aeterna poena, ubi est fumus, et ignis, et fetor; et ponitur hic pro causa effectus. Hujusmodi enim lorica, aeterna poena efficitur. Vel lorica, aeterna poena, quae nunquam dimittit quos accipit. Et capita eorum. Describit ipsos equos, ut idoneos ostendat qui nocere possint. Capita appellat ipsos majores inter ministros diaboli; erant tanquam capita leonum, quia laniant et fetent, ut superius in plaga locustarum dictum est. Hic bene ponit faciem leonis, postquam dixit eos habere faciem hominis, quia haeretici aliquid humilitatis ostendunt, sed ministri Antichristi, quod docent, hoc etiam cogunt quibuscunque tormentis confiteri, et de ore eorum praedicatione, quia ipsa est causa poenae, procedit ignis, et fumus, et sulphur. Idem significavit superius per hyacinthum, qui est lapis fumidi coloris. Istae quidem tres diversae poenae redduntur etiam in inferno secundum diversa commissa in hoc mundo. Ignis ibi datur his qui hic habuerunt nimium aestum cupiditatum. Fumo ibi afficiuntur illi qui in hoc mundo obcaecantur ignorantia superbiae; fetor ex sorditate pravorum operum. Ab his plagis occisa est tertia pars hominum de igne, et fumo, et sulphure, quae procedunt de ore ipsorum. Potestas equorum in ore ipsorum est. Bene dixit quod hae poenae de ore equorum prodeant, quia potestas eorum nociva est in mala praedicatione; et in caudis eorum, id est in occultis deceptionibus. Nam et caudae eorum. Bene dixi quod in caudis sit potestas, nam et consimiles sunt serpentibus, et blandiuntur facie, et occulte fundunt venenum. Habentes capita, et in his nocent; quae caudae habent capita, scilicet aliquos majores, per quos mordeant. Et caeteri homines qui non sunt occisi in his plagis. De his qui fuerunt in Ecclesia, omnes reprobi mortui sunt, et caeteri, scilicet qui nunquam fuerunt de Ecclesia similiter mortui sunt in peccatis suis, sive pagani, sive Judaei. Neque poenitentiam egerunt de operibus manuum suarum. Ostendit quoniam et isti mortui sunt. Ut non adorarent daemonia et simulacra aurea et argentea, et aerea, et lapidea. Ostendit diversa genera simulacrorum, ut et in singulis eorum stultitia denotetur, et hoc proprie de gentibus, quae neque videre possunt, neque audire. Per hoc plane ostendit non esse adoranda, et contundit eorum inertiam, qui talia adorant. Et non egerunt poenitentiam ab homicidiis suis. Haec pariter possumus accipere et de Judaeis. Neque a veneficiis suis neque a fornicatione sua, et per has partes intelligamus de reliquis vitiis.