Reader

DE VISIONE SEPTIMA.

Septima visio ad quam, Domino donante, pervenimus, tota ad illud tempus quod post resurrectionem futurum est, pertinet. Et ordo poscebat, ut generali resurrectione descripta, gloriam sanctorum, quam post resurrectionem sine fine possidebunt, describeret; quae sub figura civitatis Hierusalem in hac visione describitur.

Et venit unus de septem angelis, qui habebant phialas, et locutus est mecum dicens: Veni, et ostendam tibi sponsam uxorem Agni. Superius in quinta visione Joannes dicit septem angelos habentes septem phialas sibi fuisse demonstratos, et in sequentibus unum ex illis civitatem diaboli damnationemque ejus sub specie mulieris meretricis sibi ostendisse: similiter et hic unum ex iisdem septem angelis dicit sibi civitatem Dei sub figura Hierusalem demonstrasse. Eamdem ergo significationem habent singuli isti, quam illi septem; significant namque praedicatores, qui fuerunt, et erunt usque in finem: Joannes vero typum tenet caeterorum fidelium. Angelus igitur Joanni se demonstraturum civitatem Dei repromittit; quia praedicatores sancti caeteris fidelibus quanta sit beatitudo justorum, in quantum possunt, student demonstrare, ut eos ad vitam aeternam percipiendam accendant. Quam etiam sponsam uxorem Agni vocat. Quod sponsa Agni Ecclesia jure vocetur, Joannes Baptista demonstrat dicens: Qui habet sponsam, sponsus est. Quod autem et uxor dicatur, Scriptura demonstrat dicens: Propter hoc relinquet homo patrem et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una. Quasi ergo Patrem suum Filius Dei dereliquit, cum de illa coelesti beatitudine ad terras descendens, hominem assumpsit, quem pro sponsa sua, quae est Ecclesia, daret: matrem dereliquit, quia affectum matris abjiciens, corpus quod ex ea assumpsit, pro Ecclesia sua tradidit; quam sibi ita univit, ut ipse sit caput, et ipsa corpus.

Et sustulit me in montem magnum et altum. Mons iste Christus est. De hoc monte Propheta loquitur dicens: Et erit in novissimis diebus praeparatus mons domus Domini super verticem montium. Montes super quorum verticem mons domus Domini praeparatus esse dicitur, Patres veteris Testamenti designant. Super horum ergo verticem mons domus Domini praeparatus esse dicitur; quia et ab ipsis praedictus est, et in carne veniens, eos mira altitudine est transgressus. Super hunc igitur montem domus Domini, id est Ecclesia, aedificata est; quia super Christum fundata est, sicut Paulus apostolus loquitur dicens: Fundamentum enim aliud nemo potest ponere, praeter id quod positum est, quod est Christus Jesus.

Et ostendit mihi civitatem sanctam Hierusalem descendentem de coelo a Deo, habentem claritatem Dei. Notandum quia Ezechielis ultima visio cum hac Joannis visione concordat in aliquibus locis; ideo placuit ut de illa huic operi pauca inseramus. Dicit namque montem sibi fuisse 579 demonstratum, super quem erat civitas, et in ea templum: verum civitatem tantummodo commemorans, de templi structura multa est locutus. Eamdem ergo significationem habet illic templum, quam et hic civitas; significant enim Ecclesiam: sed per templum illud praesentis temporis Ecclesia, per civitatem autem Hierusalem Ecclesia quidem, sed qualis post finem mundi futura est, designatur. Sed dicit aliquis: Quomodo descriptio ista Hierusalem, id est, Ecclesiae ad futurum tempus pertinet, cum praesentis temporis ejus forma in hac videatur visione describi? Ad quod nos respondemus quia Ecclesia, quamdiu in hac vita consistit, agnosci perfecte non potest, sed quasi sub quodam velamine absconsa tenetur; cum ignoretur quis sit reprobus, aut quis electus, aut ad quem finem actus suos unusquisque perducat: in illa autem vita ejus forma omnibus patebit, tunc enim liquido omnibus apparebit, quis fuerit murus, qui portae, qui fundamenta, qui lapides structurae, qui lapides pretiosi. Sed quaerendum nobis est quomodo de coelo descendere dicatur, cum ad coelestem habitationem quotidie conscendat, in qua sine fine permansura creditur. Sanctorum actus atque merita quamdiu mente pertractamus, semper augentur in cordibus nostris; et quanto plus ea consideramus, tanto amplius eorum magnificentia nobis elevatur: at cum oculos mentis nostrae ad magnitudinem Dei omnipotentis considerandam attollimus, magnitudo sanctorum magnitudini Dei comparata, valde nobis humiliatur. Ascendunt igitur nobis sancti, cum eorum actus et merita consideramus: descendunt vero, cum ad considerandam Dei omnipotentiam oculos mentis nostrae attollimus. Dicitur quoque claritatem Dei habuisse. Habebat profecto claritatem Dei, non suam. Saepe etenim sol in aqua fulgens, suam claritatem aquae largitur; ita ut aqua oculos intuentium reverberet, sicuti et sol: quemadmodum igitur aqua claritatem solis habet, sed non a se ipsa, sed a sole: ita et sancti habent claritatem Dei, sed non a se ipsis; sed a Deo, a quo illuminantur.

Lumen ejus simile lapidi pretioso, tamquam lapidis jaspidis, simile crystallo. Ecce tres lapides posuit, quorum lumini lumen Ecclesiae assimilavit: unum sine nomine, duos vero nominatim exprimens. Possumus itaque per lapidem pretiosum Patrem, per jaspidem Filium, per crystallum Spiritum sanctum intelligere. Primus sine nomine est; quia Pater a se ipso est: secundus et tertius nominatim exprimuntur; quia Filius a Patre est, Spiritus vero sanctus ab utroque procedit. Possumus etiam per lapidem pretiosum spem, per jaspidem fidem, per crystallum vero charitatem intelligere. Sed potest aliquis dicere quia in illa vita necessariae non erunt fides et spes. Quod enim videt quis, quid sperat? Ad quod respondemus quia sicut vestis, quae ex aliqua materia tingitur, post tinctionem materia abjecta colorem pulcherrimum in se retinet; ita et in illa vita fide, spe, humilitate, abstinentia, caeterisque virtutibus absque charitate finem accipientibus, splendor quem ex operatione illarum sancti acquisierunt, in eis sine fine permanebit.

Et habebat murum magnum et altum. Iste est murus, de quo dicit propheta: Urbs fortitudinis nostrae Sion, Salvator ponetur in ea murus, et antemurale. Per hunc igitur murum Christus cum omnibus membris suis designatur; ita ut per illum fundamentum, per reliquam vero structuram ejus membra figurentur. Habentem portas duodecim. In Ezechiele scriptum est quod templum, quod ei demonstratum est, tres portas habuerit, orientalem videlicet, australem, et aquilonarem. Praecipitque Deus ut porta orientalis clausa semper maneret, Principe tantummodo per eam intrante et exeunte. Per portam orientalem beata et gloriosa virgo Maria figuratur, quae clausa ante ingressum Principis, id est, Christi, semper exstitit: et post egressum ejus clausa in aevum permansit. Porta autem australis vetus Testamentum, porta vero aquilonaris novum designat. Hi vero qui ab australi parte venire dicuntur, Judaeos: qui autem ab aquilonari, gentes designant. Judaei itaque qui cognitionem Dei habebant, et quibus Lex data fuerat a parte solis, id est, ab australi parte, in qua sol amplius fervet; non inconvenienter ad Ecclesiam venire dicuntur. Per portam australem ingrediebantur, quia cognoscentes in veteri Testamento multipliciter Christum esse prophetatum, diversisque modis praefiguratum, eos ad fidem Christi suscipiendam suae scripturae pertrahebant. Gentiles vero idololatriam deserentes, illique abrenuntiantes, qui dixit: Sedebo in monte Testamenti in lateribus aquilonis: ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo( Esai XIV, 13); non incongrue ab aquilonari parte venire dicuntur. Per portam aquilonarem ingrediebantur; quia doctrinam Evangelii audientes, virtutes etiam quae per Christum et ministros ejus factae sunt admirantes, ad fidem Christi suscipiendam currebant. Praeceptum est etiam, ut per iter quo quisque intraverat, non regrederetur, sed e regione ejus egrederetur; videlicet ut qui ingrediebatur per portam meridianam, egrederetur per portam septentrionalem: et qui ingrediebatur per portam septentrionalem, egrederetur per portam meridianam. Judaei quos intelligentia veteris Testamenti ad fidem Christi suscipiendam perducebat, non debebant reverti ea parte, qua venerant, scilicet ut observationes legales carnaliter implerent: sed egredi potius per portam aquilonarem, ad Evangelii videlicet doctrinam meditandam et perscrutandam se transferre; ut discerent spiritaliter implere, quod antea carnaliter facere satagebant. Gentiles vero qui per portam aquilonarem ingrediebantur, id est, qui per doctrinam Evangelii filii Ecclesiae efficiebantur, non debebant reverti ea parte, qua venerant; videlicet ut ad errores philosophorum perscrutandos regrederentur: sed potius post susceptionem fidei atque doctrinae evangelicae ad portam meridianam, id est, ad doctrinam veteris Testamenti perscrutandam se transferre; ut cum invenirent in eo Christum multis modis esse praedictum, roboraretur in eis fides Christi. Per portas autem duodecim, quas Hierusalem habere dicitur, duodecim apostoli, eorumque doctrina designatur.

Et in portis angelos vidi duodecim. Angeli duodecim caeteros praedicatores, 580 videlicet apostolorum sequaces, designant. Qui in portis fuisse dicuntur; quia fidem apostolorum inconcussam tenetes, eorumque doctrinam sequentes, quoscumque potuerunt, ad fidem Christi trahere studuerunt. Et nomina scripta duodecim tribuum filiorum Israel. Per nomina duodecim tribuum patres veteris Testamenti possumus accipere, qui a fide sanctae Trinitatis non deviaverunt: possumus etiam et per eadem nomina vetus Testamentum intelligere. Nomina duodecim tribuum in portis scripta erant; quia doctrina apostolorum caeterorumque praedicatorum plena est exemplis veteris Testamenti.

Ab oriente portae tres, et ab aquilone portae tres, et ab austro portae tres: et ab occasu portae tres. Quatuor plagas mundi posuit, ut indicet pene omnes gentes, quae inter quatuor plagas mundi continentur, ad Ecclesiam convenisse. Contra unamquamque vero plagam ternas portas se vidisse dixit, id est, simul duodecim; ut indicet nullum intra Ecclesiam ingredi posse, nisi per confessionem sanctae Trinitatis. Et quia doctrina apostolorum nihil est aliud nisi Evangelium, et ipsum Evangelium in quatuor libros dividitur, et uniuscujusque libri doctrina in fide sanctae Trinitatis consistit; recte haec civitas quatuor latera habere dicitur, et per singula, ternas portas: quae simul junctae, fiunt duodecim.

Et murus civitatis habens fundamenta duodecim, et in ipsis scripta duodecim nomina apostolorum et Agni. Quid significent duodecim fundamenta, ipse exposuit, cum subjunxit quod in eis scripta essent nomina duodecim apostolorum et Agni. Reprehensus sum a quodam, cur Petrum fundamentum Ecclesiae dixerim; in eo loco ubi Dominus dicit: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam. Si Petrus fundamentum est Ecclesiae, sicut et caeteri apostoli, quemadmodum praesens lectio aperte demonstrat; ergo super ipsum aedificata est, sicut et super caeteros: si vero super Petrum Ecclesia aedificata non est, ergo nec super caeteros; falsa est ergo hujus Joannis praescus assertio, quia dicit duodecim apostolos duodecim fundamenta esse Ecclesiae. Nec repellit nos a nostro intellectu illud, quod Apostolus dicit: Fundamentum enim aliud nemo potest ponere praeter id, quod positum est, quod est Christus Jesus. Non enim aliud fundamentum est Petrus, et aliud Christus Jesus; quia Petrus membrum est Christi Jesu, sicut ipse dixit discipulis suis: Vos in me, et ego in vobis. Christus namque fundamentum est omnium apostolorum suorum, similiter et ipsi fundamenta sunt eorum, qui per eos crediderunt. Unum est igitur fundamentum, id est Christus, a quo continentur omnia fundamenta, super quem etiam tota compages Ecclesiae constructa est. De hoc fundamento Paulus loquitur dicens: Si quis autem aedificat supra fundamentum hoc, aurum, argentum, lapides pretiosos, ligna, fenum, stipulam; uniuscujusque opus quale sit, ignis probabit. Sex hic posuit species, tres speciosas, et tres viles. Saepe per aurum sapientia designatur. Aurum supra fundamentum Christi aedificat, qui sapientiam qua vitia conterat, et virtutes nutriat, in corde suo recondit, imitans Psalmistam, qui dixit: In corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi. Per argentum vero sermo praedicationis exprimitur: de quo idem Psalmista dicit: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum. Argentum supra fundamentum Christi aedificat, qui bonum quod didicit, alios docet; ut eos ad bona opera agenda pertrahat: per lapides autem pretiosos bona opera designantur. Lapides pretiosos supra fundamentum Christi aedificat, qui bonum quod docet, operibus implet. Sunt quidam qui verba exhortationis, quibus caeteros perfecte instruant, non habent: sed cum se per bona opera exercent, lapides pretiosos super fundamentum Christi aedificant. Similiter et qui parva sciunt, et ea alios docent, argentum utique super Christum aedificant; si tamen operibus implent ea, quae docent. Multi enim intellectum quem acceperunt, alios docendo, super Christum aedificant: sed per mala opera destruunt in se, quod aedificaverunt. Per ligna vero, fenum, atque stipulam, peccata minima designantur. Sed alius intellectus est, qui nos ab hoc sensu excludit; non enim super Christum peccata, sed virtutum opera aedificantur. Et quando peccamus, ab aedificatione quae fit super Christum, recedimus: et quanto gravius peccamus, tanto longius separamur. Sed cum per poenitentiam ad bona opera agenda recurrimus, ad aedificationem, quae fit super Christum, revertimur. Possumus ergo per ligna terrena opera intelligere, dum quis terreno operi insistit, ut habeat unde vivat; ne forte necessitate compulsus, furari cogatur. Nam Apostolus praecipit, ut cum silentio operantes, unusquisque suum panem manducet; et iterum: Qui non vult operari, inquit, non manducet. Per fenum vero amorem terrenum possumus accipere, cum quis pro affectu carnis uxorem, filios, fratresque diligit. Sed et hoc ipsum Apostolus praecipit, ut viri uxores, uxores viros, filii parentes, parentes filios suos diligant. Per stipulam autem, eos ipsos possumus intelligere, qui pro eo quod eos libido exagitat, et se continere non possunt, uxores accipiunt. Sed et hoc Apostolus praecipit dicens: Propter fornicationem autem unusquisque suam uxorem habeat, et unaquaeque suum virum habeat. Et quia tales conversationes sine crebris offensionibus esse non possunt, dicit per ignem tales esse salvandos, id est, per ignem purgatorium. Et hoc fiet, si a gravibus peccatis se abstinuerint, et per eleemosynarum largitionem hoc promeruerint, ut post mortem per ignem purgatorium salvari possint. Sicut enim aurum quod ex aliis permixtionibus sordidum efficitur, per ignem purgatur: ita et isti a sordibus quas ex mundanis actibus contraxerunt, per ignem mundantur, ut digni fiant electorum numero sociari.

Et qui loquebatur mecum, habebat arundinem auream, ut metiretur civitatem, et portas ejus, et murum. Angelus qui loquebatur cum Joanne, in hoc loco Christum significat, qui modo regit omnes gentes in virga ferrea, sicut superius jam dictum est: in futuro autem civitatem Dei, quae ex omnibus gentibus constabit, arundine aurea metietur. Diximus superius per virgam ferream disciplinam Evangelii esse designatam: ferrum vero grave est et durissimum. De duritia autem 581 virgae ferreae dicit Dominus in Evangelio: Arcta et angusta via est, quae ducit ad vitam. Sed hanc duritiam amor Dei, et spes coelestis patriae suavem et levem facit, sicut ipse iterum dicit: Jugum enim meum suave est, et onus meum leve. Virga itaque ferrea in arundinem levem, suavem, atque auream commutabitur; quia sancti pro angustiis, quas pro Christo pertulerunt, suavitatem et gloriam perpetuam recipient. Metietur vero civitatem et portas ejus, et murum; quando secundum qualitatem operum unicuique mercedem restituet. Sed quaerendum nobis est, cum civitatem mensus fuisse dicatur, cur portas et murum adjunxerit, cum civitatis nomine haec omnia comprehendantur. Verum sicut praeterita et futura docent, per portas apostoli, per civitatem apostolici viri, per muros vero caetera multitudo fidelium designatur. Sed haec sequentia plenius manifestant.

Sequitur: Et civitas in quadro posita est, et longitudo ejus tanta est, quanta et latitudo. Per quadraturam civitatis perfectio sanctorum designatur; quadratum quippe lapidem in quamcumque partem verteris, rectus stabit. Et si quadratum lapidem, aut aliud quid quod quadrari potest, diligenter inspexeris, perfectionem Ecclesiae in eo esse depictam deprehendere poteris; habet namque sex facies, octo cornua, crepidines duodecim. Sex facies perfectionem demonstrant bonorum operum; quia senarius numerus perfectus est. Habet octo cornua, ex quibus quatuor coelum, quatuor terram respiciunt. Quatuor igitur cornua designant Evangelia, quae duplicantur; quia dilectionem Dei et proximi specialiter commendant. Quatuor coelum respiciunt, ut indicent Deum super omnia esse diligendum: quatuor terram respiciunt, ut indicent proximos tamquam nosmetipsos esse diligendos. Duodecim vero crepidines fidem demonstrant duodecim apostolorum. A singulis autem cornibus tres crepidines prodeunt, ut indicent a doctrina Christi, quae est Evangelium, quae etiam in quatuor libros dividitur, fidem sanctae Trinitatis in apostolos transisse, ut per illos ad omnes gentes migraret. Hoc totum de quadrato lapide ideo diximus, ut demonstraremus per quadraturam civitatis perfectionem Ecclesiae esse designatam. Et quia haec civitas quadraturam aequalem habet, longitudo ejus tanta esse dicitur, quanta et latitudo; per longitudinem namque aeterna gloria, per latitudinem autem charitas designatur. Longitudo igitur hujus civitatis tanta est, quanta et latitudo; quia quantum unusquisque fidelis in hac vita positus major fuerit in charitate, tanto majorem gloriam in coelesti beatitudine possidebit: et quanto minor fuerit charitas, tanto minor erit et gloria.

Et mensus est civitatem per stadia duodecim millia: longitudo et latitudo et altitudo ejus aequalia sunt. Eamdem significationem habent stadia duodecim, quam et portae duodecim habent; significant namque apostolos. Sed superius longitudinem et latitudinem hanc civitatem aequalem habere dicitur: hic vero dicitur quod longitudo, latitudo et altitudo ejus aequalia sunt. Possumus ergo in hoc loco per tria haec quae posuit, fidem, spem, et charitatem intelligere; ita ut per longitudinem fidem, per latitudinem charitatem, per altitudinem vero spem intelligamus. Sed quomodo aequalia esse possunt, cum Apostolus dicat: Nunc autem manent fides, spes, charitas, tria haec: major autem horum est charitas? Nam quamvis charitas major sit omnibus virtutibus, eo quod ipsa manet in aeternum; secundum tamen quemdam modum iis tribus virtutibus aequalitas ascribi potest. Dicit quippe Apostolus quia fides per charitatem operatur, et fides sine operibus mortua est. Si mortua est, ille cui mortua est, nihil est: et si fides per charitatem operatur, et illi mortua est, qui charitatis opera non habet, ergo fides tanta est, quanta sunt et opera charitatis. Similiter spes tanta est, quanta fides et charitas; quia quanta sunt opera fidei, quae est charitas, tanta est et spes gloriae: in quantum namque unusquisque fidelis per charitatis opera se dilatare praevaluerit, in tantum sibi gloriam patriae coelestis accrescere non dubitet.

Et mensus est muros ejus per circuitum centum quadraginta quatuor cubitorum mensura hominis, quae est angeli. Hoc si superiora attendamus, secundum litteram stare non potest; superius namque dicit quia mensus est civitatem per stadia duodecim; hic autem muros civitatis centum quadraginta quatuor cubitorum dicit esse mensuratos; multo enim majus est spatium stadiorum duodecim, quam spatium centum quadraginta quatuor cubitorum; ideoque per majus spatium eos, qui majoris meriti sunt, intelligere possumus. Diximus superius per duodecim stadia duodecim apostolos esse designatos: martyres ergo et confessores, et caeteri perfecti viri, qui apostolorum doctrinam per omnia sunt secuti, et eorum actus imitati, in eorum ambitu metientur; quia eamdem gloriam possidebunt, quam et illi. Per muros vero, qui ex minoribus lapidibus fiunt, caetera multitudo fidelium designatur: qui minorem ambitum tenebunt, quam illi de quibus superius diximus; quia qui minoris erunt meriti, minora percipient et praemia. Quorum mensura in duodenario numero consistit; quia fidem apostolicam intemeratam servaverunt; duodecies namque duodecim fiunt centum quadraginta quatuor. Quod autem dicit civitatem et muros mensura hominis, quae est angeli, fuisse mensuratos, demonstrat angelum in similitudinem hominis sibi apparuisse. Possumus hoc aliter intelligere. Mensuram hominis dicit esse mensuram angeli, et ea mensura civitatem et muros dicit esse mensuratos; quia sancti viri aequalitatem habebunt cum angelis, et eorum mensura mensurabuntur; quia eamdem gloriam possidebunt, quam et illi, sicut Dominus dicit in Evangelio: In resurrectione neque nubent, neque uxores ducent; sed erunt sicut angeli Dei in coelo.

Et erat structura muri ejus ex lapide jaspide; ipsa vero civitas auro mundo similis vitro mundo. Sed et hic aliquam distantiam inter muros et civitatem fecit. Muros dixit ex lapide jaspide esse constructos, ipsam vero civitatem auro mundo et vitro mundo dixit esse similem; per viriditatem namque jaspidis fides designatur: per jaspidem ergo 582 simplices quique et imperfecti viri non inconvenienter designantur; qui fide salvantur, sicut dicit propheta: Justus autem in fide sua vivet. Sancti autem et perfecti viri, qui per civitatem designantur, auro mundo non inconvenienter assimilantur; eo quod et sapientia fuerint repleti, quae per aurum saepe figuratur, et diversis tribulationibus probati, sicut aurum quod per ignem purgatur. Per vitrum vero mundum, quod clarius est omnibus metallis, angeli designantur, quos nulla macula peccati umquam sordidare potuit.

Fundamenta muri civitatis omni lapide pretioso ornata. Superius diximus per duodecim fundamenta duodecim apostolos esse designatos: per lapides autem pretiosos omnes justi designantur. Duodecim ergo fundamenta duodecim lapidibus ornabuntur; quia in illa beatitudine apostoli et caeteri praedicatores pro ornamento habebunt eos, qui per eos crediderunt, quoniam pro illis omnibus mercedem recipient.

Fundamentum primum jaspis. Jaspis viridis ac pressi coloris est: significat autem fideles saeculares, qui a vitiis abstinentes, quamvis eorum viriditas, id est fides, ex mundi actibus aliquantulum obfuscetur; eleemosynis tamen et caeteris misericordiae operibus peccata sua redimere non cessant. Nec abs re est quod tales in primo loco ponantur: apostoli namque, sicut saepe jam inculcatum est, timentes iis qui ex gentibus primo crediderant, austeriora Domini praecepta committere; ne forte duritia praeceptorum territi, non auderent ad suscipiendam Christi fidem accedere, scripserunt eis: Placuit Spiritui sancto et nobis nihil imponere vobis oneris, nisi ut abstineatis vos tantummodo a fornicatione, et ab escis quae idolis immolantur, et a suffocato, et sanguine. Et in alio loco Petrus conversationem gentium narrans, dicit Judaeis: Et qui novit corda Deus, testimonium perhibuit, dans illis Spiritum sanctum sicut et nobis, fide purificans corda eorum. Quicumque ergo istos imitantur, in figura lapidis jaspidis continentur.

Secundus sapphirus. Sapphirus caerulei coloris est, sicut hyacinthus: sed guttas habet intermixtas ejusdem coloris, sed nigrioris. Videntur etiam mihi per hunc lapidem saeculares quidam viri designari, coelestia quidem desiderantes, sed in saeculi actibus adhuc occupati, ex qua occupatione quasdam maculas contrahere videntur. Qui pro eo quod omnibus curis coelestia anteponunt, coeli habere colorem dicuntur: qui in secundo numero ideo ponuntur; quia Deum super omnia, et proximos sicut seipsos student diligere.

Tertius chalcedonius. Chalcedonius rubeum habet colorem, sed tamen obscurum, nisi cavando attenuetur: ipsa vero concavitas pulcherrimum colorem et gratissimum ei confert. Significat autem et iste saeculares quosdam viros, qui quantae sanctitatis ante persecutionis tempus fuerint, homines latuit: sed a persecutoribus suis diversis tribulationibus attenuati, quantus splendor sanctitatis in eis latuerit, cunctis patuit: qui non inconvenienter in tertio loco ponuntur; eo quod in confessione sanctae Trinitatis perdurantes, ad martyrii palmam pervenire meruerint.

Quartus smaragdus. Eximiae pulchritudinis atque viriditatis est, in tantum ut ea quae circa se sunt, sua viriditate inficiat. Significat autem praedicatores sanctos, qui et fide virides, et virtutibus praeclari, splendorem suae fidei praedicando circumquaque sparserunt: qui ideo in quarto loco ponuntur, eo quod doctrinam Evangelii, quae in quatuor libros dividitur, per multa loca disseminaverunt.

Quintus sardonix. Sardonix candidus est, in rubeum colorem parumper declinans: significat autem simplices quosque et innocentes viros, qui propter vitae puritatem per lapidem candidum designantur. Qui pro eo quod vigilando, jejunando, abstinendo, ac diversis modis corpora sua affligendo, martyria sibi imponunt, quasi colorem rubeum habere videntur: qui non inconvenienter in quinto loco ponuntur; per quinarium enim numerum saepe quinque sensus corporis designantur. Beatus quoque Gregorius dicit, quia per quinque corporis sensus exteriorum scientia designatur: et quia isti exteriorum scientiam quam perceperunt, aliis impertire studuerunt, recte in aedificio civitatis sanctae quintum locum obtinent.

Sextus sardius. Sardius fulvi coloris est, qui pro eo quod in rubicundum colorem aliquantulum declinare videtur, parumper obscuratur. Per fulvum itaque colorem, qui aureo colori appropinquat, tribulationes quas sancti ab hostibus pertulerunt, designantur: rubeus vero color martyrium designat. Per sardium igitur sancti et perfecti viri designantur, qui post experientiam omnium virtutum, post diversas persecutiones, post immania tormenta quae ab inimicis pertulerunt, ad martyrii palmam pervenire meruerunt: qui non incongrue in senario numero, qui perfectus est, ponuntur; quia et virtutibus perfecti exstiterunt, et ipsam perfectionem martyrio ornaverunt.

Septimus chrysolithus. Chrysolithus totus aureus est, et saepe per aurum sapientia designatur. Per chrysolithum ergo sapientes in Ecclesia viri designantur, qui propter fulgorem sapientiae aurei apud homines recte dici possunt: qui congruenter in septimo loco ponuntur; eo quod septem donis Spiritus sancti repleti, multos verbis et exemplis ab iniquitate averterint.

Octavus beryllus. Beryllus eximiae claritatis est, caeruleum colorem habens admixtum; significat autem purae vitae homines, et a saeculi actibus per omnia alienos: qui ne claritatem vitae suae aliquo modo macularent, etiam a consortio caeterorum hominum sequestrari voluerunt: quorum claritas in caeruleum colorem vertebatur; quia coelo semper intenti, angelicam vitam inter homines duxisse comprobantur: qui non inconvenienter in octavo loco ponuntur; bis namque quaterni fiunt octo. Quaternarium itaque numerum isti impleverunt; quia Evangelii praeceptum secuti sunt, quod dicit: Vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni, sequere me. Quaternarium numerum duplicaverunt; quia ad 583 idem perfectionis culmen multos alios secum conscendere suaserunt.

Nonus topazius. Topazius aerei aureique coloris esse dicitur, jubar suum circumquaque spargens. Saepe per aurum probati viri, qui igne tribulationis probantur, designantur: ipsaeque tribulationes diversae sunt; aliquando namque sancti viri diversis tentationibus quas a daemonibus patiuntur, probantur: aliquando per tribulationes, quae eis a malis hominibus ingeruntur; aliquando per afflictiones, quas ipsi sibi ingerunt: aliquando flagellis Dei etiam probantur; et per activae vitae exercitia. Videntur itaque mihi per lapidem topazium ii designari, qui prius per activae vitae opera probantur; et postea transeunt ad contemplativam. Ille enim competenti gradu ad contemplativam vitam conscendit, qui prius per activae vitae exercitia probatus fuerit; nam qui subito ad contemplativae vitae celsitudinem sine exercitiis activae vitae transit, facile labitur. Quod autem hic lapis radios suos circumquaque spargere dicitur, significat illos viros, qui per eum designantur, et ad activae vitae opera praedicando multos pertraxisse, et ad contemplativae vitae celsitudinem multos etiam secum duxisse: qui non incongrue in nono loco ponuntur; ter enim terni fiunt novem. Sancti ergo viri qui propter amorem sanctae Trinitatis in activae vitae bonis operibus prius affligentes semetipsos, suis exhortationibus quoscumque potuerunt, ad suam imitationem pertraxerunt; et iterum ad contemplandam ejusdem sanctae Trinitatis divinitatem conscendentes, multos secum perduxerunt, non inconvenienter in nono loco ponuntur; eo quod talentum quod a Domino perceperunt, non solum duplicaverunt, sed et triplicaverunt.

Decimus chrysoprasus. Chrysoprasus lapis viridis aureique coloris esse perhibetur: qui pro eo quod in decimo loco ponitur, possumus per eum quosdam doctores Ecclesiae intelligere, qui et verbis in corporibus positi multos docuerunt, et multo plures suis scriptis erudierunt et erudiunt quotidie, ut fuerunt Hieronymus, Augustinus, Gregorius et multi alii; qui etiam et lumina Ecclesiae recte dici possunt: qui per viridem et aureum colorem designantur; eo quod viriditate fidei fuerint firmi, et sapientia, ut aurum fulgidi. Per denarium vero numerum vetus Testamentum, propter decem videlicet praecepta Legis, possumus intelligere. Et quia vetus Testamentum sine doctrina novi Testamenti nullus intelligere potest, eo quod spiritalis intelligentia in veteri Testamento nihil sit aliud, quam novum Testamentum; non inconvenienter in decimo loco ponuntur, eo quod scientiam veteris Testamenti ac novi plenissimam habuerint. Possumus et denarium numerum aliter intelligere; denarius quippe numerus dividit et ordinat, et perficit omnes numeros: ita et isti diviserunt quodammodo Scripturas, cum eas exponendo per sententias et libros partiti sunt: ordinaverunt eas, cum earum obscuritates aperuerunt; et quae inordinata videbantur, quam rectum ordinem habuerint, manifestaverunt: per fecerunt autem, cum ea quae deesse videbantur, suppleverunt.

Undecimus hyacinthus. Hyacinthus cujus species hyacinthino colori nomen imposuit, pretiosissimus est, coeli sereni colorem habens, sicut sapphirus: sed ille maculas habet, istius pulchritudo nullis maculis deturpatur. Significat autem sanctos viros ab omnibus sordibus peccatorum alienos, terram corporibus, coelum mentibus semper inhabitantes; de qualibus fuit Apostolus, qui dicebat: Nostra autem conversatio in coelis est. Qui non inconvenienter in undecimo loco ponuntur; per decem namque scientia divinarum Scripturarum, sicut superius diximus, jam designatur: unus vero qui decem sequitur, ut undecim fiant, ad unius Dei contemplationem pertinet. Isti ergo sancti decimum numerum compleverunt; quia scientia divinarum Scripturarum repleti, multos suis praedicationibus ad vitam aeternam perduxerunt: unum numerum compleverunt; quia in contemplatione Dei omnipotentis assidui fuerunt: nec instantia praedicationis a contemplatione, nec assidua contemplatio a praedicatione eos retraxit; similitudinem gestantes angelorum, qui et angelicum officium semper implent, et a contemplatione Dei omnipotentis numquam alieni existunt. De talibus videtur mihi propheta dixisse: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirunt ex ore ejus; quia angelus Domini exercituum est. De talibus fuit Joannes Baptista, de quo Dominus dicebat: Hic est de quo scriptum est: Ecce ego mitto angelum meum ante faciem tuam qui praeparabit viam tuam ante te.

Duodecimus amethystus. Saepe per duodenarium numerum apostoli designantur: amethystus vero purpureus est; et scimus quia purpura ornamentum est regale. Per amethystum igitur apostoli, eorumque similes designantur, qui ornamentum fuerunt Dei; quia eum per universum mundum praedicaverunt. Ornamentum Dei fuit Petrus, de quo scriptum est quod clarificaverit Deum morte sua: similiter et caeteri apostoli ornamentum Dei fuerunt; quia eum praedicando, miracula faciendo, pro nomine ejus moriendo, clarificaverunt.

Et duodecim portae duodecim margaritae per singulas: et singulae portae erant ex singulis margaritis. Hoc secundum litteram stare non potest. Si singulae portae erant ex singulis margaritis, quomodo per unamquamque duodecim margaritae fuisse dicuntur. Sed spiritaliter intelligendum est, duodecim namque margaritae sunt, ex quibus singulae portae esse dicuntur, id est, centum quadraginta quatuor, per quas apostolorum successores doctores Ecclesiae designantur, qui fidem doctrinamque apostolorum sunt secuti, et actus imitati: qui propter vitae munditiam et sanctitatem praecipuam per candorem margaritarum significantur. Et plateae civitatis aurum mundum, tamquam vitrum perlucidum. Superius per aurum mundum et vitrum mundum perfectos viros et sanctos angelos diximus significatos: sed hic per plateam civitatis mentes fidelium: per aurum vero mundum, et vitrum perlucidum munditia mentium hominum designatur, atque angelorum; quia sicut ad mentes angelorum nulla umquam vana 584 cogitatio accedere potuit, quae eos macularet; ita et sanctis post resurrectionem nulla umquam inutilis cogitatio adveniet, quae eorum mentes commaculet.

Et templum non vidi in ea; Dominus enim omnipotens templum illius est, et Agnus. Per templum, in quo hostiae et sacrificia offerebantur, praesens Ecclesia designatur, in qua non carnalia, sed spiritalia sacrificia quotidie Deo offeruntur. Nam sicut illic secundum qualitatem peccatorum exercebatur ritus sacrificiorum; ita et in Ecclesia secundum modum culparum debent esse sacrificia poenitentiae, sacrificia orationum, fletuum, cordis compunctionum. De talibus sacrificiis Propheta loquitur dicens: Sacrificium Deo spiritus contribulatus; et iterum: Tunc acceptabis sacrificium justitiae. Si est sacrificium justitiae, est et patientiae, est et abstinentiae, est et humilitatis caeterarumque virtutum. Haec sunt sacrificia, quae odorem suavissimum praebent Domino, non carnes pecudum, quae in altari cremabantur. Joannes ergo templum in sancta civitate se non vidisse dixit; quia haec omnia quae diximus, in illa beatitudine necessaria non erunt: Absterget enim Deus omnem lacrymam ab oculis sanctorum, et mors ultra non erit, neque luctus, neque clamor, neque dolor erit ultra, quae prima abierunt. Dominus vero templum illius erit et Agnus; quia in illo erunt sancti, et in illo habitabunt, sicut ipse dixit discipulis suis: Sicut ego in Patre, et vos in me, et ego in vobis.

Et civitas non eget sole, neque luna, ut luceant in ea; nam claritas Dei illuminabit eam, et lucerna ejus est Agnus. Per solem novum Testamentum, per lunam vetus designatur. Absque istis duobus luminaribus Ecclesia per viam rectitudinis in tenebris hujus saeculi sine crebris offensionibus incedere non potest: in illa autem beatitudine, ubi nullae tenebrae erunt, nulla offensio, nihil incorrectum quod corrigi possit, lux novi ac veteris Testamenti necessaria non erit; illius enim lumine sancti sine fine perfruentur, qui auctor est lucis, qui illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum.

Et ambulabunt gentes per lumen ejus, et reges terrae afferent gloriam suam et honorem in illam. Per gentes omnes electi designantur. Sed quomodo ambulabunt? Ambulabunt mente, non corpore: non mutando locum, sed considerando omnipotentiam, divinitatem atque majestatem. Per lumen Ecclesiae ambulabunt; quia ut hoc iter perficere possint, illo lumine illuminabuntur, quod cunctae Ecclesiae omnipotens Deus daturus est: per reges autem terrae apostoli et caeteri praedicatores designantur: gloriam vero et honorem praedicatorum eos vocat, qui per eos crediderunt, sicut apostolus Paulus dicit discipulis suis; nam gloria nostra vos estis in Domino. Afferent ergo gloriam suam et honorem in illam; cum eos qui per eos crediderunt, Domino repraesentabunt.

Et portae ejus non claudentur per diem; nox enim non erit illic. Superius per duodecim portas, quae ex duodecim margaritis fuisse dicuntur, apostolos fuisse diximus designatos: sed hic ubi sine numero ponuntur, aliam significationem habent; significant namque corda fidelium, fideles namque in hac vita positi noctem patiuntur, id est, daemones et impios homines. Portas autem in nocte claudunt, cum contra omnia tentamenta daemonum aditus mentium suarum obstruunt, eaque a se repellunt. Claudunt etiam portas in nocte, cum contra malitiam pravorum hominum corda sua muniunt; ut non audiant linguam detrahentem, non reddant malum pro malo, vel maledictum pro maledicto, ut secundum prophetam: Excutiant manus suas ab omni munere, et obturent aures suas, ne audiant sanguinem; et claudant oculos suos, ne videant malum. Porro in illa beatitudine, ubi nullus daemon, nullus reprobus esse poterit, qui mala suadeat, qui per noctem designantur, portarum, id est, mensium observatio necessaria non erit; nam et secundum litteram erit ibi dies perpetuus, nulla nocte succedente.

. Et afferent gloriam gentium, et honorem in illam. Superius reges terrae, id est, praedicatores sanctos, gloriam suam in civitatem sanctam detulisse dicit: per quam gloriam gentes, quae per eos crediderunt, diximus fuisse designatas. Si ergo gloria praedicatorum gentes sunt, gloria gentium quae est? Nisi forte secundum Salomonem hoc dictum intelligamus, qui dicit: Gloria senum filii filiorum: et gloria filiorum patres eorum. Gloria namque senum, id est, apostolorum, filii sunt filiorum, id est, gentes quae per ipsos, et per filios, id est, discipulos eorum crediderunt: gloria vero filiorum erunt patres eorum; quia gaudebunt gentes, eo quod tanti meriti tantaeque excellentiae patres habeant, cum eorum gloriae participes esse meruerint. Quod autem dicit afferent, possumus ad angelos referre; qui in die judicii sanctos Dei ad percipienda praemia repromissa deducent, sicut Dominus dicit in Evangelio: Mittet Filius hominis angelos suos, et congregabunt electos ejus a quatuor ventis coeli, et a summitate coelorum.

Nec intrabit in eam aliquid coinquinatum, et faciens abominationem et mendacium, nisi qui scripti sunt in libro Vitae Agni. Inquinatos vocat eos, qui se diversis sceleribus inquinaverunt: abominationem autem faciunt, qui malum operantur; nihil enim abominatur Deus, nisi malitiam, sicut in libro Sapientiae scriptum est: Misereris omnium, Domine, et nihil eorum odisti, quae fecisti. Quaeri autem potest cur mendacium fieri dicatur. Quod autem facimus, jam non est mendacium, quia quod factum est, non potest non esse factum, ut sit mendacium. Sed factum pro locutione posuit; peccatum quippe mendacii loquendo facimus, non operando. Possumus etiam per mendacium omne peccatum intelligere; scimus enim quia Deus veritas est, peccatum vero deceptio est animarum. Quidquid ergo contrarium est veritati, atque ad deceptionem animarum pertinet, quamvis videatur verum, mendacium recte dici potest. In illa itaque sancta civitate non intrabit aliquid coinquinatum, et faciens 585 abominationem et mendacium; quia in die judicii exibunt angeli, et separabunt malos de medio justorum, et mittent eos in caminum ignis ardentis. Nam et illis qui oleum charitatis in vasis suis non habuerint, claudetur janua regni coelestis; diceturque illis a Domino: Amen dico vobis, nescio vos.

DE VISIONE SEPTIMA. CAPUT XXII.--

Et ostendit mihi fluvium aquae vitae, splendidum tamquam crystallum, procedentem de sede Dei et Agni, in medio plateae ejus. Ezechieli in ultima visione torrens demonstratus est, qui de templo exibat, et decurrebat in mare, de quo ita loquitur: Et duxit me, inquit, angelus mille cubitos, et transduxit me per aquam usque ad talos. Et duxit me mille cubitos, et transduxit me per aquam usque ad genua. Et duxit me mille cubitos, et transduxit me per aquam usque ad renes. Et duxit me mille cubitos, torrentemque non potui transvadere; quia intumuerant aquae torrentis, qui transvadari non potest. Per torrentem Scripturam divinam intelligere debemus, quae de templo, id est, de Ecclesia egreditur, ab ore scilicet praedicatorum: angelus vero Dominum significat: propheta autem typum tenet eorum qui divinas Scripturas ad hoc discere volunt, ut ipsi in eis proficiant, et alios per earum scientiam instruant: millenarius vero numerus perfectionem alicujus rei saepe demonstrat. Et prima transductio ad historiae intelligentiam, secunda ad moralem, tertia pertinet ad spiritalem.

Angelus igitur prophetam mille cubitos ducit, cum Dominus alicui fideli suo desiderium largitur intelligendi Scripturas: transducit eum usque ad talos, cum ei historiae intellectum tribuit; quisquis enim moralem et spiritalem intelligentiam in divinis Scripturis investigare desiderat, necesse est ut historiae intelligentiam prius possideat: secundo angelus prophetam mille cubitos ducit, cum Dominus fidelem suum ad moralem intelligentiam percipiendam accendit: per aquam usque ad genua eum transducit, cum moralis scientiae sensus ei manifestat. Tertio angelus prophetam mille cubitos ducit, cum Dominus post moralem intelligentiam fidelem suum ad spiritualis intelligentiae sensus enucleandos per desiderium evehit. Per aquam usque ad renes eum transducit, cum spiritualis scientiae sensus ei aperit. Quarto prophetam angelus mille cubitos ducit, cum post intelligentiam Scripturarum fidelem suum Dominus ad contemplanda divina et coelestia sacramenta elevat. Torrentemque non potuit transvadare; quia profunditatem divinorum coelestiumque mysteriorum nullus, sicut est, perscrutari potest: Ex parte enim cognoscimus, et ex parte prophetamus, sicut dicit Apostolus: Cum autem venerit quod perfectum est, evacuabitur quod ex parte est; et iterum: Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Hunc torrentem idem Paulus transmeare se non posse considerans dicebat: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini, aut quis consiliarius ejus fuit, aut quis prior dedit illi, et retribuetur ei? Quoniam ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia: ipsi gloria in saecula saeculorum, amen. Et propheta Esaias: Oculus non vidit, Deus, absque te, quae praeparasti exspectantibus te. Ecce angelus prophetam usque ad locum praefinitum duxit, et non cum transduxit; quia omnipotens Deus suos sanctos usque ad contemplanda secreta et arcana mysteria suae divinitatis perducit: sed nequaquam eos transducit; quia fragilitas humana perfecte non potest comprehendere illa inscrutabilia et divina mysteria. Et sicut qui regios cibos odoratus est, et eorum dulcedinem praegustavit; amplius eos desiderat, quam ille qui nec eos vidit, nec odoratus est, nec qualis esset eorum dulcedo gustando sensit: ita et sancti, qui per contemplationis gratiam dulcedinem patriae coelestis saepe degustant, multo amplius in ejus amore quotidie exardescunt, quam illi qui propter dulcedinem saeculi dulcedinem non sentiunt vitae aeternae.

Dicit idem propheta in sequentibus vidisse se ligna in utraque ripa torrentis, quorum fructus erant in cibum, et folia ad medicinam. Duae ripae duo Testamenta significant: inter has duas ripas magnus torrens Scripturarum, qui a sanctis Patribus editus est, decurrit: per ligna vero doctores Ecclesiae designantur, qui in utrisque ripis, id est, in doctrina veteris ac novi Testamenti plantati esse dicuntur; unde aquas verae scientiae trahentes, et fructus gignunt, et folia: per fructus namque opera bona, per folia autem verba praedicationis designantur. Fructus in cibum, et folia ad medicinam proficiunt; quia unusquisque doctor languenti animae medicinam verborum salutiferam tunc ministrat, cum eam prius exemplis bonorum operum paverit.

Ecce Ezechiel torrentem de templo exiisse se vidisse dixit: Joannes autem non torrentem, sed fluvium a sede Dei et Agni procedentem sibi ostensum fuisse dicit. Torrens ex nimio ardore solis solet siccari, fluvius vero nullo ardore exsiccatur: non inconvenienter ergo per torrentem divina Scriptura exprimitur, quae veniente sole, id est, Domino ad judicium, siccabitur; quia post resurrectionem divina Scriptura necessaria non erit. Porro per fluvium, qui nullo ardore solis exsiccatur, gloria sanctorum perpetua intelligitur: qui a sede Dei et Agni procedere dicitur; quia ab illo fluvius gloriae sanctorum procedet, a quo, illis in carne positis, processit rivus omnium bonorum.

Qui fluvius splendidus tamquam crystallus esse dicitur: verum quia hujus lapidis in hoc libro saepe fit mentio, placuit ut de natura et significatione ejus pauca dicamus. Hic lapis clarior est omnibus lapidibus: nascitur autem in frigidissimis locis, a quibus frigus numquam recedit. Quia ex inferiori parte saxo aliquantulum molliori inhaeret, radicem in eo parumper defigens, sursumque crescens erigitur, sex angulos habens, in summitate vero acuitur; eumdem tamen ordinem sex angulorum usque ad summitatem servans. Significat autem unumquemque perfectum virum: lapis vero, cui inhaeret, Christum designat: claritas crystalli puritatem mentium 586 sanctorum: sex anguli perfectionem demonstrant operum bonorum. Ordinem sex angulorum usque ad summitatem ducit; quia sancti hoc student, ut perfectionem bonorum operum usque ad finem vitae perducant: in superioribus vero summitate acuitur; quia omnis intentio sanctorum ad illum tendit, qui unus est, et in quo etiam ipsi unum fiunt.

Fluvius ergo iste, qui gloriam sanctorum designat, splendorem crystalli habere dicitur; quia unicuique fidelium secundum qualitatem operum suorum refulget, sicut dicit Apostolus: Stella enim ab stella differt in claritate, sic et resurrectio mortuorum. Qui de sede Dei et Agni procedere dicitur; quia ab ipso procedet omnis gloria sanctorum, qui auctor est omnium bonorum: qui etiam in medio plateae civitatis decurrere dicitur; quia corda sanctorum perpetua suavitatis dulcedine laetificabit.

Et ex utraque parte fluminis lignum vitae. Ezechieli in utraque ripa torrentis plurima ligna demonstrata sunt, de quibus superius locuti sumus: hic autem vitae lignum utramque partem fluminis occupasse dicit. Sed illic per multa ligna multi praedicatores: hic autem per unum vitae lignum unus Christus designatur, qui est vita cunctorum fidelium: per utramque vero partem fluminis possumus angelos et homines intelligere. Utramque igitur partem fluminis lignum vitae obtinebit: quia et angelos et homines sanctos Christus aequaliter possidebit. Afferens fructus duodecim. Fructus duodecim apostoli sunt, omnesque qui eorum doctrinam sunt secuti: fructus duodecim lignum vitae afferet; quia in illa beatitudine Christus omnem multitudinem fidelium collocabit. Per menses singulos reddens fructum suum. Menses singuli tempora sunt ab initio mundi usque ad finem ejus, de quibus frequenter diximus. Per menses ergo singulos reddet fructum suum; quia omnes electos qui singulis temporibus fuerunt, et erunt usque ad finem, in illa beatitudine Patri repraesentabit. Et folia ligni ad sanitatem gentium. Folia ligni verba sunt Evangelii, quae sanitatem multis gentibus praestiterunt. Et est sensus: Omnes gentes quae per doctrinam Evangelii a languoribus animarum salvae factae sunt, in coelesti beatitudine constituet.

Et omne maledictum non erit amplius. Cum dicit, omne maledictum demonstrat plurimas esse maledictiones. Maledictionem mortis primus homo incurrit, quando peccavit, et ab illo in omnes homines pertransivit. Et de Christo Paulus dicit quod factus sit maledictum pro nobis; quia mortem, quae est maledictio primi hominis, pro nostra salute suscepit. Sed et Cain pro reatu homicidii maledictus est a Deo. Et contemptoribus Legis dicit Moyses: Maledictus qui non permanserit in sermonibus libri hujus. Similiter et nos cum graviter peccamus, ipsi nosmetipsos pessima maledictione damnamus. Omne igitur maledictum non erit amplius; quia peccatum non erit, nec aliquid quod occasionem praebeat peccandi. Maledictio quoque primi hominis in resurrectione delebitur, cum immortalitas omnibus electis fuerit attributa. Et sedes Dei, et Agni in illa erunt. Si modo sunt sancti Dei in hac vita positi sedes Dei, quanto magis tunc, cum corruptibile hoc induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem? Et servi ejus servient illi. Quae est ista servitus, qua servi Dei servient Deo? Amando videlicet eum, et sine fine eum laudando.

Et videbunt faciem ejus, et nomen ejus in frontibus eorum. Quanta sit gloria et suavitas quae sanctis ministrabitur, mens humana comprehendere non potest, sicut dicit apostolus Paulus: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se. Sed omnem dnlcedinem atque suavitatem illud transcendet, quod videbunt Deum facie ad faciem. Nomen vero Dei est Filius Dei: nomen itaque erit in frontibus sanctorum; quia ipsa claritas atque species demonstrabit eos esse filios Dei.

Et nox ultra non erit. Dicit in alio loco Joannes: Deus lux est, et tenebrae in eo non sunt ullae. Quas ergo tenebras pati poterunt, a quibus Deus assidue videbitur? Quod si de daemonibus et impiis intelligere voluerimus hoc dictum, nox non erit: quia daemones cum omnibus impiis in cloaca inferni in perpetuum tenebuntur reclusi. Et non egebunt lumine lucernae, neque lumine solis. Diximus superius per lumen lunae ac lumen solis vetus ac novum Testamentum esse designatum: eamdem itaque significationem habet lucerna in hoc loco, quam superius diximus lunam habuisse. De lumine autem solis ac lunae, id est, veteris ac novi Testamenti, superius aliqua diximus. Hoc igitur lumine non egebunt sancti. Quoniam Dominus Deus illuminabit illos, et regnabunt in saecula saeculorum. Hucusque visio septima. Quae sequuntur, ad admonitionem pertinent ipsius Joannis caeterorumque fidelium.

Et dixit mihi: Haec verba fidelissima et vera sunt. Hoc bis ideo repetit ut nullus considerans obscuritates dictionum, et ea quae secundum litteram irrationabilia videntur, incredulus existat; fuerunt enim quidam, qui non intelligentes divina mysteria, quae in hoc libro continentur, a catalogo divinarum Scripturarum eum amputare voluerunt. Et Dominus Deus spirituum prophetarum misit angelum suum ostendere servis suis, quae oportet fieri cito; id est, Dominus Deus qui spiritum prophetiae dedit omnibus sanctis prophetis, ipse misit angelum suum, id est, ipsum qui hoc loquebatur, qui et Joanni ostendit omnia mysteria, quae in hoc libro continentur, ostendere servis suis quae oportet fieri cito. Cum haec Scriptura non tantum ad futurum tempus, sed etiam ad praeteritum pertineat, cur ad demonstranda ea tantummodo, quae oportebat fieri cito, a Deo se dicit esse missum? Quia nimirum praeterita facile dignoscuntur: futura autem et incognita hominibus non nisi per revelationem Spiritus sancti, aut per angelorum ministerium intelligere possumus. Aliter quidquid ignoramus, futurum nobis est; quia futurum est ut ad cor nostrum veniat, quod nescimus; illud videlicet, quod Deus praedestinavit ut sciremus; non enim scientia mali nobis praedestinata est, sed ex originali peccato descendit.

587 Et ecce venio velociter. Hoc in persona loquitur Christi, significans eum ad judicium cito esse venturum. Beatus qui custodit verba prophetiae libri hujus. Ille servat verba prophetiae, id est, mandata Dei, qui ea operando implet, et in meditatione eorum assiduus est, implens illud Psalmographi dictum: Sed in lege Domini voluntas ejus, et in lege ejus meditabitur die ac nocte.

Et ego Joannes qui audivi et vidi haec, et postquam audissem et vidissem, cecidi ut adorarem ante pedes angeli, qui mihi haec ostendebat, et dixit mihi: Vide ne feceris, conservus tuus sum et fratrum tuorum prophetarum, et eorum qui servant verba libri hujus. Deum adora. Cur angelus a Joanne adorari noluerit, beatus Gregorius sufficienter exposuit: quaerendum vero nobis est, cur repetiit quod antea ei prohibitum fuerat. Sed si diligenter scripturam libri hujus inspexerimus, non in vanum esse factum intuebimur; nam cum ei demonstrasset angelus Christum in sua sede sedentem, quatuorque animalia, et viginti quatuor seniores, nequaquam dicitur angelum adorare voluisse. Similiter cum ei demonstrasset qualiter ab Agno septem sigilla reserata sunt, et ea quae sub cantu tubarum septem angelorum gesta sunt, nec non et ea quae sub effusione phialarum septem angelorum gesta fuisse leguntur, nequaquam dicitur quod angelum adorare voluerit. Ubi vero ventum est ad eum locum, in quo ei ab angelo demonstratum est, qualiter sponsa Christi, id est Ecclesia, Christo conjuncta est, in eo videlicet loco, ubi scriptum est: Gaudeamus et exsultemus, et demus gloriam ei; quia venerunt nuptiae Agni, et uxor ejus praeparavit se: et datum est ei, ut operiat se byssino splendente candido. Byssinum enim, inquit, justificationes sunt sanctorum; continuo angelum adorare voluit. Simili modo et in sequentibus, cum ei demonstrata esset dejectio Antichristi, alligatio diaboli in abyssum, gloria resurrectionis, nullo modo angelum adorare voluit; cum autem in fine hujus visionis demonstratum esset ei qualiter Ecclesia post resurrectionis gloriam Christo in aeternum cum illo regnatura sociabitur, continuo angelum adorare voluit; conjungitur namque Ecclesia quotidie Christo per fidem, caeteraque bona opera, quae per byssum designantur. Conjungetur vero ei post resurrectionem multo excelsius atque nobilius, non jam per partes, sicut modo; sed tota simul in aeternum cum illo mansura, et sine fine regnatura. Igitur Joannes bis angelum adorare voluit; quia binas conjunctiones Ecclesiae cum Christo ei demonstravit.

Et dixit mihi: Ne signaveris verba prophetiae libri hujus; tempus enim prope est. Signata est Scriptura illis, a quibus non intelligitur. Praecipitur igitur Joanni ne signet verba prophetiae libri hujus, id est, ne tacendo obscuritates ejus abscondat, sed exponendo potius omnibus eam scire volentibus manifestet; eo quod dies judicii, qui in hoc libro diversis modis describitur, prope sit, et necesse habeamus ut periculum, quod imminet, corde videamus, ne sicut fur incautos occupet et perdat. Sed cur Joannes secundum praeceptum angelicum obscuritates libri hujus exponendo et describendo manifestare noluit; praesertim cum propter easdem obscuritates quidam in errorem et haeresim deciderint, dicentes Christum post resurrectionem per mille annorum spatium cum omnibus sanctis in mundo carnaliter esse regnaturum. Verum quod non fecit scribendo, credimus eum fecisse praedicando.

Qui nocet, noceat adhuc: et qui in sordibus est, sordescat adhuc: et sanctus sanctificetur adhuc. Qui dicit: Qui nocet, noceat adhuc: et qui in sordibus est, sordescat adhuc; non praecipiendo, sed comminando dixit. Solent quippe homines hoc genere locutionis terrere quosdam sibi subjectos, sicut magistri qui solent dicere pueris vacantibus: Nolite legere, nolite legere: illi vero intelligentes comminationem esse hoc, non prohibitionem, statim incipiunt legere. Hoc etiam modo domini servos otio torpentes terrere solent, ut opus sibi injunctum citius expleant.

Ecce venio cito, et merces mea mecum est reddere unicuique secundum opera sua. Saeculi homines mercedes, quas sibi servientibus debent reddere aut in sacculis, aut in horreis, aut in quibusdam terrae locis habent: Christus autem praemia servorum suorum secum semper habet; ab ipso enim procedit modo omnis bonitas sanctorum, ab ipso et in futurum procedet omnis gloria eorum.

Ego sum Α et Ω, primus et novissimus, principium et finis. Beati qui lavant stolas suas, ut sit potestas illis in ligno vitae, et per portas intrent in civitatem. Possumus per stolas in hoc loco animas nostras intelligere, et quia assidue peccamus, necesse est ut stolas, id est, animas nostras, orando, vigilando, jejunando, eleemosynas largiendo assidue lavemus. Per lignum vitae possumus sapientiam intelligere, dicente Salomone: Lignum vitae est iis, qui apprehenderint eam; et qui tenuerit eam, beatus. Potestatem in ligno vitae, id est, in sapientia habent sancti; quia quicumque sapientiam possidet, potens est ad omnia vitia exstirpanda, ad tentationes daemonum devincendas, et ad omnia bona opera peragenda, sicut dicit Salomon: Melior est patiens viro forti, et qui dominatur animo suo expugnatore urbium. Tales ergo per portas intrant in civitatem, per illam videlicet portam, quae dicit in Evangelio: Ego sum ostium; per me si quis introierit, salvabitur; et ingredietur, et egredietur, et pascua inveniet. Possumus hoc et ad futurum tempus referre; per lignum namque vitae Christus designatur, ut saepe jam diximus. Sicut enim ex uno stipite ligni multi rami prodeunt; ita et ex uno Christo multitudo sanctorum. Quicumque ergo lavacris spiritalibus, id est, bonis operibus animas suas abluere non cessant, potestatem habebunt in ligno vitae; quia ejus membra effecti per illum magna poterunt: nam sicut ex uno stipite arboris omnis virtus ramorum procedit; ita et ex uno Christo omnis potestas sanctorum. Per portam autem 588 civitatis possumus accipere misericordiam et clementiam Dei. Haec est porta, quae justis aperietur, et injustis claudetur; quia justos intra aulam paradisi misericordia divina recipiet: a qua misericordia impii alieni existent. Ab hac porta fatuae virgines repellentur, quae oleum charitatis in vasis suis non habebunt.

Unde et sequitur: Foris canes, et venefici, et impudici, et homicidae, et idolis servientes, et omnis qui amat et facit mendacium. Per canes falsos praedicatores possumus intelligere, de quibus dicit apostolus Paulus: Videte canes, videte malos operarios, videte concisionem; et propheta: Canes muti non valentes latrare; et iterum: Canes impudentissimi nescierunt saturitatem, ipsi pastores ignoraverunt intelligentiam. De caeteris vitiis, quae hic continentur, superius diximus. Omnes ergo qui his vitiis fuerint sordidati, ab illa beatitudine repellentur, et aeterna poena damnabuntur.

Ego Jesus misi angelum meum testificari vobis haec in Ecclesiis. Ego sum radix et genus David, stella splendida, et matutina. David radix est universae stirpis suae; quia sicut ex una radice multi rami oriuntur, ita et ex uno David magna progenies est exorta. Cum ergo David fuerit radix Christi, eo quod de stirpe ejus Christus fuerit exortus; quomodo Christus radicem se dicit esse David? Christus igitur et radix et filius est David. Radix est David; quia ab ipso David est creatus, sicut et caeteri homines: filius est David; quia ex ejus progenie processit secundum carnem. Qui etiam stellam matutinam se vocat. Stella matutina, quam luciferum vocamus, recte Christus dicitur; quia sicut illa mane oriens splendorem suum per universum mundum spargit, ita et Christus veniens in mundum, universam mundi faciem illuminavit: qui non incongruenter lucifer vocatur; quia veniens in mundum, lucem secum detulit, qua tenebras hujus mundi exstinxit. De hoc lucifero Job loquitur dicens: Qui producit luciferum in tempore suo. Luciferum in tempore suo Deus Pater produxit, quando Filium suum tempore constituto ad redimendum genus humanum direxit.

Et sponsus et sponsa dicunt: Veni. Sponsus et sponsa, id est, Christus et Ecclesia omnes homines per Scripturas et per praedicatores ad percipienda praemia sempiterna quotidie invitant: Et qui audit, dicat: Veni. Audiunt autem non solum illi qui divinas Scripturas intelligunt, sed et illi qui ea bona sciunt, per quae salvari possunt. Multi sunt vero qui audiunt, id est, qui divina mandata didicerunt: sed non veniunt, quia ea opere implere negligunt. Qui igitur audit, necesse est ut veniat: et qui jam coepit venire ad Deum per viam operum bonorum, necesse habet ut et alios secum admonendo pertrahat. Et qui sitit, veniat; id est, qui sitit vitam aeternam, ad eam per viam bonorum operum venire se debere cognoscat: Qui vult, accipiat aquam vitae gratis. Hoc superius expositum est.

Contestor omni audienti verba prophetiae libri hujus: si quis apposuerit ad haec, apponat Deus super illum plagas scriptas in libro isto; et si quis diminuerit de verbis libri prophetiae hujus, auferat Deus partem ejus de libro vitae, et de civitate sancta, et de his quae scripta sunt in libro isto. Cum superius praecipiat angelus Joanni, dicens: Ne signaveris verba prophetiae libri hujus; quid est quod idem Joannes in hoc loco maledictione terribili damnat eos, qui ad scripturam libri hujus aliqua addiderint; maxime cum in hoc libro multa inveniantur, quae secundum litteram inutilia et vana esse videbuntur; nisi eis spiritalis intelligentia adhibeatur, per quae intelligantur? Verum non de exporitoribus, sed de haereticis hoc dictum esse intelligere debemus; expositor namque nihil addit aut minuit: sed aut obscuritates historiae exponendo manifestat, aut moralem, aut spiritalem intelligentiam demonstrat. Haereticos ergo maledicit, qui in Scripturis divinis ad confirmandam haeresim suam quaedam falsa apponebant, et quaedam detrahebant, quae eorum haeresi videbantur esse contraria.

Dicit qui testimonium perhibet istorum: Etiam venio cito, amen. Veni, Domine Jesu. Christus dicit: Venio cito, Joannes petit: Veni, Domine Jesu; et nos adventum Christi multis modis postulare debemus. Postulamus namque adventum ejus in oratione Dominica, quotidie dicentes: Adveniat regnum tuum, id est, tempus quod post resurrectionem futurum est, in quo omnes sancti cum Christo sine fine regnabunt. In peccatis jacemus; necesse habemus ut poenitendo, plorando, orando, abstinendo, eleemosynas largiendo, adventum ejus deprecemur; ut ad nos misericordiam suam impendendo redeat, a quibus malis nostris irritatus discesserat. In tenebris ignorantiae positi sumus; deprecandus est Dominus, ut veniat, et lumine sapientiae suae corda nostra illuminet. Ab invisibilibus hostibus impugnamur; rogandus est Dominus, ut veniat, et ab eis invisibili potentia nos defendat. Visibiles hostes patimur, implorandus est Dominus; ut veniens, patientiam et tolerantiam nobis in adversis tribuat; ut non vincamur a malo, sed vincamus in bono malum. Sunt alii hostes interiores, et multo deteriores, a quibus indesinenter debellamur, avaritia videlicet, gula, libido, invidia, ira, odium, superbia, vana gloria, tumor mentis, despectio proximorum, blasphemiae, et alii multi, quos longum est ponere. Isti sunt itaque hostes pessimi, qui ex nobis prodeunt, et nobiscum morantur, et jugiter nos debellant. Habent autem et innumerabilia jacula malarum cogitationum, quibus assidue nos vulnerant. Si ergo interiores hostes deessent; exteriores hostes nihil nobis nocere possent; isti sunt enim proditores civitatis nostrae, et exteriores hostes nullo modo, nisi per istos, civitatem cordis nostri possunt capere. Rogemus igitur Dominum ut veniat, et istos immanissimos hostes in nobis funditus exstinguat, quia nisi exstinguantur, nos salvi esse non possumus.

Gratia Domini nostri Jesu Christi sit cum omnibus vobis. Amen. Sit et 589 nobiscum gratia Domini Jesu Christi, et det nobis arma virtutum, quibus muniti, ipso duce atque signifero, et ab interioribus hostibus, et ab exterioribus defendamur; ut vitae aeternae participes esse mereamur: qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat in saecula saeculorum. Amen.