Reader

CAPP. XXXIII, XXXIV.

Sequitur sermo de mansionibus filiorum Israel, et dicitur: Profecti ex Ramesse quinta decima die mensis primi, altera die Paschae, et reliqua. Ramesse a quibusdam interpretatur commotio turbulenta, vel amaritudo, vel commotio tineae; nos verius existimamus exprimi tonitruum gaudii ad hanc urbem. In extremis finibus Aegypti populus congregatus est; et tumultum hujus mundi derelinquens, vitiis pristinis movebatur, et a comedente saepius tinea peccatorum, et omnem amaritudinem vertens in dulcedinem, ut vocem Dei in monte Sinai audiret. Quod autem eloquia Scripturarum in istius mundi rota, appellant tonitruum, Psalmista clamat dicens: Vox tonitrui tui in rota. Cumque immutati fuerimus ad evangelicam tubam, exercitati tonitruo in gaudia eximus. In mense primo, quando hiems praeteriit, et abiit sibi, quando terra parturiit, et cuncta renovantur. Eximus quinto decimo die mensis, in crastino pleno mensis lumine, quando Aegyptii circumdant et sepeliunt mortuos suos, nec euntium imitantur exemplum, et proficiscentes ex Ramesse, castrametati sunt in Soccoth. Secunda mansio, in qua panes azymos comedunt, et primum tendunt tabernaculum, unde ex re locus nomen accepit. Soccoth quippe interpretatur tabernacula, sive tentoria, et hoc septimo mense, decimo quinto die mensis, quando solemnitas tabernaculorum est. Cum ergo exierimus figamus tabernacula, scientes ad ulteriora pergendum: et tunc de fermento malitiae non comedamus, sed vescamur azymis sinceritatis et veritatis. Et profecti de Soccoth, castrametati sunt in Ethan, quae est in extremo solitudinis. Tertia mansio est, in qua primum Deus videtur in columna nubis per diem, et columna ignis per noctem. Ethan interpretatur fortitudo, sive perfectio. Grandis fortitudo est, Aegyptum dimittere, et in extrema solitudine commorari; ex hoc intelligimus Soccoth juxta Aegyptum fuisse, Ethan intra confinia Aegypti et eremi. Praeparemus ergo nobis fortitudinem, ut illuminati igne, ejus et auxilio obumbrati, ad terram repromissionis possimus pervenire. Profecti de Ethan, ingressi sunt ad Phaaroth, quod interpretatur os nobilium. Beelsephon autem interpretatur dominus aquilonis. Magdal, magnitudo vel turris. Assumpta igitur fortitudine, nobilitemur in Domino, et domini aquilonis arcana condemnemus, illiusque magnificentiam, et turrem tanquam superbiam declinemus. Qui non ab austro est, unde Dominus venit, se possessor aquilonis venti frigidissimi, a quo exardescunt mala super terram: qui cum sit frigidissimus, nomine dexter vocatus, falso sibi assumens vocabulum virtutis. Profecti de Achiroth, transierunt per medium mare in solitudine, et ambulantes viam trium dierum per desertum Ethan, castrametati sunt in Mara, quae interpretatur amaritudo. Post praedicationem evangelicam, post tabernacula transmigrantium, post assumptam fortitudinem, post confessionis nobilitatem, pericula rursus occurrunt: unde scimus cavendas semper insidias, et Dei misericordiam invocandam esse: unde et nobis in spirituali baptismo suffocetur Pharao, egressique mari Rubro occurremur Sur, in qua diebus tribus ambulantes, et aquam non invenientes, venerunt in Mara, quae ex eo quod aquam amaram habuit nomen accepit. Et profecti de Mara, venerunt in Helim, qui in arietis fortis vertitur, de amaritudine venimus ad arietes, et robustos greges, principes de quibus dicitur: Afferte Domino filios arietum. Non occurrunt fontes purissimi, nisi ubi magistrorum doctrina prorupit. Profecti sunt de Elim, et castrametati sunt super mare Rubrum. Quaeritur quomodo post transitionem maris Rubri, et fortis mare, et Elim, rursus ad mare Rubrum venerunt: nisi sinus quidam maris Rubri pergentibus, in itinere occurrit. Aliud est transire mare, aliud est in proximo agere tabernacula; ex quibus etiam monemur, post evangelicam disciplinam et cibos dulcissimos triumphorum, aperire nobis interdum mare, et praeterita discrimina ante oculos ponere, quia multae differentiae est transire mare, et mare procul aspicere. Haec mansio in Exodo non habetur, sed scriptum est de ea, quod de mari Rubro venerunt ad desertum Sin, quae est inter Elim et Sina. Et profecto de mari rubro, castrametati sunt in desertum Sin. Octava mansio, licet juxta ordinem Exodi septima sit. Sed sciendum est, quod omnis mansio usque ad montem Sinai, eremum Sin vocatur, et ex tota provincia locus unius mansionis nomen accepit: sicut et Moab tam urbis quam provinciae est nomen. Sin autem interpretatur, rubus vel odium: quia postquam venerimus ad eum locum, de quo Dominus nobis sit locutus, grande odium mereamur inimici. Tunc videmus ardere rubum Ecclesiae, persecutionibus inflammari eamdem, et loquentem in ea Dominum non reperire. Profecti de deserto Sin, castrametati sunt in Daphelza, quae interpretatur pulsatio: juxta quod Dominus dicit, Pulsate et aperietur vobis. Et post octavum numerum resurrectionis Christi, incipimus sacramenta pulsare. Profecti de Daphelza, castrametati sunt in Alus. Alus autem interpretatur fermentum, quod tollens mulier, miscuit in farina. Et profecti de Alus, castrametati sunt in Raphidim, qui interpretatur dissolutio fortium, vel sanitas fortium. Et ex eo quod illa tentavit Dominum propter aquam contradictionis, nomen locus tentationis accepit: ut certe dissolutionis aut sanitas fortium Raphidim dicitur, vel dissipatus, ubi fuit Amalech, vel propter sanitatem Israel. Simulque notandum, quod post fermentum Alus et Massan, Ecclesiae soleant nos multiplicia daemonum tentamenta configere. Profectique de Raphidim, castra posuerunt in solitudinem Synai. Ad hunc locum XLVII die pervenerunt, dicente Scriptura: Mense tertio egressionis filiorum Israel ex Aegypto, in vertice montis Synai legem datam, unde et Pentecostes celebratur solemnitas, et Evangelii sacramentum in Spiritus sancti descensione completur. Synai autem interpretatur rubi, non unus, ut supra in solitudine Sin, sed plures: ibi principium, sed hic perfectio. Aliud est enim unam, aliud omnes gratias possidere. In hac mansione legislatio, et reliqua. Usque ad finem Exodi, et quae continet Leviticus, et quaedam pars Numeri describitur. Et profecti de solitudine Synai, castrametati sunt in sepulcris concupiscentiae. Ibi fastidiens coelestem panem, populus desideravit Aegyptiorum carnes: adhuc esca eorum erat in ore ipsorum, et ira Dei ascendit, et reliqua. Unde nominatus locus sepulcra concupiscentiae. E quibus edocemur, qui sapientiam dimisimus mundialem, et Aegyptias ollas contempsimus, non debere murmurare contra coelestem: alioquin si illa rursus voluerimus usque ad nauseam, et statim Domini igne valde torquebimur. Desiderium nostrum vertetur in tumulum, ut simus sepulcra dealbata, et reliqua. Profecti de sepulcris concupiscentiae, castrametati sunt in Aseroth, qui vertitur in atrium: et hoc prudens lector attende, quod post tot consummatam in duodecimo numero virtutem, quia superbit Israel, et in concupiscentiae sepulcris carnes Aegyptias suspiravit. Rursum jacit aliud fundamentum et atrium, id est, vestibulum virtutis: ostendens nobis et illos qui stant, posse cadere; et qui cadunt, posse resurgere. Numquid enim qui cadit non resurget? Et profecti de Asseroth, castra posuerunt in Rethma: haec est duodecima mansio. Et notandum, quod reliquae mansiones XVII, quarum nunc breviter catalogus describitur. A Rethma usque Assion Gaber, id est ad XXII mansiones sub Pharan solitudinis nomine contineantur. Rethma interpretatur sonitus juniperi. Ferunt enim, lignum hoc multo tempore ignem conservare, ita quod si prunae ex illius cinere fuerint opertae, usque ad annum pervenient: ex quo discimus, post sepulcra concupiscentiae et vestibula transire ad lignum, quod multo tempore calorem tenet; aut simus ferventes spiritu, et claro sonitu Evangelia praedicemus. Profecti de Rethma castrametati sunt in Remmon Phares, quae interpretatur mali punici divisio, quod alii malum granatum vocant. Hoc autem Ecclesiae gremium significat, quae omnem turbam credentium suo cortice tegit; aut varietatem consonantiamque virtutum: unde scriptum est, multitudinis autem credentium erat cor unum, et anima una, et reliqua. Sicque divisi sunt singuli gradus, ut omnes eadem compage teneantur. Et profecti de Remmon Phares venerunt in Lephna, quam in laterem possumus vertere. Legimus Aegyptios in Exodo lateres, quos faciens populus ingemuit. unde discimus, itinere hujus mundi nos nunc crescere, nunc decrescere, et post ordinem ecclesiasticum saepe ad laterum opus transmigrare. De Lephna castrametati sunt in Ressa. Ressa frenum interpretatur, si enim post perfectum ad luti opera descendimus, infrenandi sumus, et cursus vagi atque praecipites Scripturarum retinaculis detinendi. De Ressa castrametati sunt in Celatha, quae interpretatur, ut vagi currentium gressus frenis ad Ecclesiam retrahantur, et fores quos ante reliquerunt, festinent intrare. Egressi de Celatha, castrametati sunt in monte Sepher. Sepher interpretatur pulchritudo. Vide quid prosunt frena, a vitiis nos trahunt, introducunt choros, et in Christo monte nos habitare faciunt. Iste juxta Danielem: Lapis excisus de monte sine manibus crevit in montem magnum. De monte Sepher venerunt in Arada, qui interpretatur miraculum. Quam pulcher ordo: cum profecti post opus lateris infrenamur, post frena in Ecclesiam introducimur, post habitationem Ecclesiae ad Christum montem ascendimus, in quo positi miramur in his quae oculus non vidit, nec auris audivit, et reliqua. Profecti de Arada castrametati sunt in Maceloth, qui interpretatur coetus. In hac enim consistit multitudo credentium: unde potest dicere, Ecce quam bonum, et quam jucundum habitare fratres in unum. Profecti de Maceloth venerunt in Thath, qui in pavorem vertitur. Ascendisti in montem pulcherrimum, stupore et miraculo Christi magnitudinem confiteris: noli altum sapere, sed time. Dominus enim superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Timor enim custos est virtutum, securitas ad lapsum facilis. Profecti de Thath venerunt in Thare, quam nonnulli vertunt in malitiam vel pasturam: quod bene ad praepositos Ecclesiarum refertur, vel custodiam animae. Si habueris pavorem, sollicitus eris: si sollicitus fueris, leo in caulas ovium tuarum non poterit introire, et omnem malitiam diaboli poteris effugere. Profecti de Thare castrametati sunt in Methica, quae vertitur in dulcedinem: Calcasti uvam, elisisti insidiatores, dulces fructus protinus laboris consequeris, ut merito dicas, Quam dulcia faucibus nostris, et reliqua. Profecti de Methica, castra posuerunt in Asmona, quae interpretatur festinans- ut postquam dulces fructus laboris messuerimus, non simus quieti, contenti, sed rursum ad ulteriora properantes, obliviscamur praeteritorum, et in futura nos extendamus. Profecti de Asmona castrametati sunt in Maseroth, quae interpretatur vinculum sive disciplina: ut festino gradu pergamus ad magistros, et praecepta virtutum vincula putemus aeterna, de quibus Isaias dicit, Post te ambulant vincti manicis. De Maseroth castrametati sunt in Bareiacha, quae interpretatur filius necessitatis, sive stridoris, qui sunt filii necessitatis, psalmus iste nos docet: Afferte Domino filii Dei, afferte Domino filios arietum. Quae est tanta necessitas, quae nolentibus imponitur, si scutis vincula veritatis contendens cum adversariis ligabis, et vinctos duces ad captivitatem, et in templo Domini omnes dicent gloriam. Porro cum convertimus filios stridoris, ad illum refert, quod illum timores supplicii veteris loci, ubi est fletus et stridor dentium, deserentes ex diaboli vinculis, Christo credentium turba colla submittit. Profecti de Bareiacha, castrametati sunt in monte Galaad, quod interpretatur nuntius, vel accinctus, vel concisio. Haud aliter possumus magistri discipulorum atque credentium, illos facere filios necessitatis, nisi praeceptores eorum fecerimus credulissimos. In occisionem non parcat manus nostra armum, aut extremum auriculae de ore leonis extrahere. Unde et David in matutino dicit, Interficiebam omnes peccatores terrae. De nuntiatione et accinctione haec breviter possumus dicere: quod filios necessitatis grandes ad virtutum stimulos suggeramus, cum illis denuntiaverimus prima, ac futurorum accinctus in bello docuerimus horum trium. Quicquid magister fecerit, in monte consistit. Et de Galaad castrametati sunt in Hietabatha, quae interpretatur bonitas. Et cum venerimus in virum perfectum, id est in sacerdotalem gradum, et aetatis plenitudinis Christi, cum David dicamus: In te Domine speravi, non confundar in aeternum. Pastor enim bonus ponat animam suam pro ovibus suis. De Hietabatha castrametati sunt in Ebrona, quae interpretatur transitus, vel transitio. Ad hanc venit verus transitor, qui quotidie ingemiscit; et dicit: Haec recordatus sum, et effudi in me animam meam, quoniam transibo in locum tabernaculi admirabilis usque ad domum Dei. Denique et Paulus dicit: Praeteriit enim figura hujus mundi. Egressi de Ebrona castrametati sunt in Assion Gaber, quae transfertur in lingua viridi, vel de dubitatione hominis, per quod seduli et diligentis magistri doctrina monstratur, caedentis ligna informia, et dolantis facientisque vasa diversa in domo magna. Possunt ligna nationes, viri saltuum et omnium genera arborum, ac per hoc gentium figurare multitudinem. Hucusque solitudo Pharan. De Assion Gaber castrametati sunt in desertum Sin quae est Cades. Quaeritur, cur octava mansio XXXVI esse dicatur; sed sciendum est, quod prius per Samech litteram scribitur, interpretaturque rubus vel odium. Haec autem per Zade vertitur, quae in mandatum, illudque quod conjungitur. Cades, non ut plerique putant, sancta dicitur, sed dicitur mutata: de qua in psalmo Davidico dicitur, Commovebit desertum Cades. Si autem sancta interpretatur, per antiphrasim intelligendum est: ut dicitur bellum, quod minime bonum; lucus, quod minime luceat. In hac mansione moritur Maria, et propter aquas contradictionis Moyses et Aaron offendunt Dominum. Ubi autem mandatum, ibi peccatum, ibi offensa, ibi mors. De Cades castrametati sunt in Hor, qui interpretatur mons: quasi legeretur, ascendit in montem montis, vel in vertice montis: per quod significatur, quod de virtutibus non debemus esse securi, sed semper in excelsiore gradu ad virtutum culmina festinemus. De monte Hor castra posuerunt in Selmona. Profecti de Selmona venerunt in Sinon. Hae duae mansiones in ordine historiae non habentur pro illis. Egressi de monte Hor per oram maris Rubri, ut circuirent terram Edon: ex quo ostenditur, in finibus terrae Idumaeos esse positos. Selmon interpretatur imaguncula: quia nimirum ibi est expressa imago Salvatoris, per serpentem aereum, qui in ligno pependit. Sinon interpretatur os: quia postquam passionem Filii Dei cognoscimus, quod ex corde credimus, ore pronuntiamus. Profecti de Sinon, venerunt in Oboth, qui interpretatur magus, sive pithonissa. Unde monstratur, quia post imaginem Dei, qui in corde ratione signatur, et confessionem fidei quae in ore confertur, consurgunt serpentes, et artes maleficae ad bella nos provocant; sed omni custodia servemus cor nostrum. Profecti de Oboth, castrametati sunt in Tealzarim: quae sonat, acervos lapidum transeuntium. Hi sunt sancti, ad alias mansiones post istum mundum festinantes. De Tealzarim venerunt in Dibon Gad, quod interpretatur fortiter intellecta tentatio. Per quod significatur, quia non debemus ignorare inimici astutias. Si enim intelligantur, intellectae fortiter superantur. De Dibon Gad castrametati in Almon Deblataim, contemptus saltarum, sive opprobriorum. Per hoc discimus, omnia dulcia et illecebras voluptatum in mundo contemnendas, inebriari non debere vino, in quo est luxuria. Quod autem opprobrium contemnendum sit, ac beatitudinem pariat, Salvator plenissime docet. De Almona Deblataim, castrametati sunt in montibus Abarim contra Nabo. Abarim interpretantur montes transeuntium. Nabo interpretatur conclusio, in qua finitur lex, et non invenitur illius memoria: simulque considera, quod habitatio transeuntium in monte sita est; sed post montes in campestria Moab et Jordanis fluenta descendimus. Nihil enim tam periculosum est, quam jactantia virtutum tumens. Profecti de montibus Abarim, castrametati sunt in campestribus Moab ad Jordanem juxta Jerico: ibique fixerunt tentoria, a domo sollicitudinis usque ad Belsathaim. Per campestria, ut diximus, designatur custos omnium virtutum, humilitas. Belsathaim interpretatur luctus spinarum: quod significat, quod pristina peccata debemus lugere, quae sunt spinae suffocantes sementem Domini. Post haec docetur populus, ut idola destruat, et nulla de prioribus habitationibus reservent: ad significandum quod cum ad terram sanctae repromissionis per fidem ingredimur, simul cum idololatria etiam omnia vitia extinguamus.

CAPP. XXXIII, XXXIV. CAPUT XXXV.

Post haec praecipitur, ut dentur Levitis urbes ad habitandum, et suburbia illarum: haereditatem inter fratres suos non accipiant. Per quod his qui divino ministerio ac sacerdotio funguntur, praecipitur, ut juxta Apostolum, habentes victum et vestitum, his contenti sint; ut possint cum Paulo apostolo dicere, Nostra autem conversatio in coelis est. Habent tamen quasdam urbes et viculos ad habitandum. Dignus est enim operarius mercede sua.