Bruno Herbipolensisc.1005–1045
Expositio Psalmorum
Psal 299.24
Choose a text
More by Bruno Herbipolensis
—
9939 Exppsa
299.1
PSALMUS CXXXIX.
299.1
C Ecclesia Dominum deprecatur, ut ab iniquo diabolo liberetur: vindictam dicens in futuro judicio super eos venturam, qui pauperes ejus insanis motibus persequuntur.
299.2
TT. In finem psalmus David.
299.3
C In finem, Dominum significat Salvatorem, qui est finis legis ad justitiam omni credenti: Qui nobis in hoc psalmo, quasi praeconis voce, judex terribilis, omnipotens, pius quoque, et nimium desiderabilis advenire praedicitur.
299.4
1 Eripe me, Domine, ab homine malo: A viro iniquo eripe me.
299.5
C Sciens mater Ecclesia quanta in membris suis ab insidiis diaboli pateretur clamat ad Dominum, qui solus potest ejus superare nequitias, ut ab ipsius multiplici tentatione liberetur. Hominem malum, appellat diabolum. Vir iniquus est homo sequax diaboli. Duo enim simul epitheta uni personae non poterant convenire, quod eloquentiae lege prohibitum sit.
299.6
2 Qui cogitaverunt iniquitates in corde: Tota die constituebant praelia.
299.7
C Graviora sunt semper pericula, quae habentur occulta. Significat per hoc vero haereticos, qui pravis dogmatibus in sacrilega certamina proruperunt. Tota die, ait ut eorum nequitiam continuam monstraret, ut nulla eos lassitudo, nulla temporis longinquitas mitigaret.
299.8
3 Acuerunt linguas suas sicut serpentes: Venenum aspidum sub labiis eorum. Diapsalma.
299.9
C Per linguas significat verba haereticorum, quibus vulnerare contendunt corda fidelium. Venenum aspidum, H quoniam videntur amicitiae verba habere, et plena sunt veneno mortifero.
299.10
4 Custodi me, Domine, de manu peccatoris: Ab hominibus iniquis eripe me.
299.11
C Peccator: iterum diabolum significat, qui multis dolis, multis fallit insidiis. Sequuntur etiam ejus ministri: quoniam quod non possunt per se occulte inspirando mentibus nostris, per suos sequaces publice con antur implere.
299.12
5 Qui cogitaverunt supplantare gressus meos: Absconderunt superbi laqueum mihi.
299.13
C Supplantari proprie dicimur: quando plantis nostris terra subducitur, ut in tenebrosis cavernis graviter incidamus: quod nobis facit diabolus, cum peccatorum foveas parat. Superbi: haeretici sunt, qui pravis dogmatibus populos decipere potius quam docere festinant, et laqueos ponunt sanctae plebi: quando eos vanis enigmatibus obligare contendunt.
299.14
6 Et funes extenderunt in laqueum: Juxta iter scandalum posuerunt mihi. Diapsalma.
299.15
C Extenderunt ipsi funes, id est tortuosas et dolosas objectiones, quibus capiant sensus humanos: ut quasi pedibus laqueum, ita mentibus tendere probentur scandalum. Juxta iter dicit: quoniam non capiunt nisi illos qui a recto virtutum calle discedunt. Laqueus aut funis ideo positus est: quia vincula sua gravius semper astringit, nec amplexus ejus aliqua lenitate dilabitur, cum nodosis quibusdam sinibus illaqueata concludit.
299.16
7 Dixi Domino, Deus meus es tu: Exaudi Domine vocem deprecationis meae.
299.17
C Orat Ecclesia ne pessimis tradatur insidiis: dicit enim Ecclesia, resplendens purissima fide de gentibus advocata, quae sanctam Trinitatem veracissima fide confitetur, dixi Domino, etc. Sequitur, exaudi, Domine, vocem, etc., suffecisset dicere, exaudi deprecationem meam: sed altius quid innotescere volens, dixit, vocem deprecationis meae. Vox enim deprecationis: est puritas orationis, et clamor ille tacitus qui ascendit ad Dominum. Sanctae enim operationis vox, est rerum ipsarum loquacissimus clamor: non hominibus notus, sed soli Deo cognitus, unde et tacenti Moysi dicitur, quid clamas ad me? et Cain dicitur, vox sanguinis fratris tui clamat ad me de terra.
299.18
8 Domine Domine, virtus salutis meae: Obumbrasti super caput meum in die belli.
299.19
C Repetitio ista, Domine, Domine, piae precationis affectum ostendit. Cum autem dicit, virtus salutis meae: patientiam perseverantiamque in certamine, demonstrat Domini esse donum. Virtus enim a viriditate dicta, quae nescit aliquo labore marcescere. Caput autem suum obumbratum cum dicit Ecclesia, significat beatam Domini passionem: qui sic obumbratus est in ea( hoc est defensus,) ut nec animus ejus confusionem, nec caro ipsius corruptionis injuriam sustineret. In die autem belli: bene dictum est, in die passionis ejus et mortis: quia diabolo victo, inferno fracto, captivi liberati sunt, et triumphans de morte rediit.
299.20
9 Non tradas, Domine, desiderium÷ meum.. peccatori: cogitaverunt contra me ne derelinquas me: Ne forte exaltentur. Diapsalma.
299.21
C Traditur enim peccatori( id est diabolo) desiderium istius qui concupiscentias carnis perficit: talis enim non nisi quod diabolus vult desiderat, et ideo in desideriis suis diabolo traditur ad possidendum. Et quia inimici cogitaverunt( consilium scilicet faciendo) contra me: juste peto, Domine, ne derelinquas me. Et subinfertur causa justissima petitionis et exauditionis: ne exaltentur impii in perditione justorum.
299.22
10 Caput circuitus eorum: Labor labiorum ipsorum operiet eos.
299.23
A C Deus obumbrat super caput justorum, sed malorum caput operit labor labiorum. Ordo verborum talis est, caput eorum circuitus, scilicet est, id est caput impiorum est diabolus, qui semper circuit quaerens quem devoret. Labor vero labiorum: est prolatum ore mendacium, quod semper laboriose fingitur, quoniam exquisita machinatione formatur. Veritas enim sine labore dicitur, quia sine difficultate profertur. A Vel ipsius circuitus eorum caput est superbia, quae provenit ex labore labiorum, id est mendacio.
299.24
11 Cadent super eos carbones: in ignem dejicies eos: In miseriis non subsistent.
299.25
C Carbones ignis: sunt poenitentiae cruciatus, quod tamen incendium nascitur ex imbre lacrymarum. In ignem dejiciuntur: quando jam flamma charitatis accensi, fervere sanctis operibus incipiunt: his evenit, ut in peccatorum miseriis non subsistant: quoniam jam in bonam partem transferuntur.
299.26
12 Vir linguosus non dirigetur in terra: Virum injustum mala capient in interitum.
299.27
C Vir linguosus: est qui multa inutiliter verba profert, qui non dirigitur: quia multiloquio non effugiet peccatum. Injustus vir est, qui divinas regulas contemnens, propriae voluntatis fervore traducitur: illum mala capient, quia semper sibi noxia cogitat, qui praecepta Domini declinat.
299.28
13 Cognovi quia faciet Dominus judicium inopis:÷ Et.. vindictam pauperum.
299.29
C Faciet ergo judicium inopum, quando in illa judicatione, promissa illis retr ibuit: et tunc vindicat pauperes, cum eorum persecutores a suo sancto separabit regno.
299.30
14 Verumtamen justi confitebuntur nomini tuo: Et habitabunt recti cum vultu tuo.
299.31
H Quid enim vultus Dei, nisi Christus Filius ejus? nisi cogitatio divinitatis ipsius? C Cum ipso etiam Dei vultu, justi in aeternum habitabunt, cum( ut ait Apostolus) non per speculum, sed facie ad faciem contuebuntur eum. Vide autem quod justi, cum persecutionem patiuntur, confitentur laudes Deo( tunc enim magna virtus est, laudare Deum) et facilius discedit inimicus et tribulatio, et videbunt faciem Dei post vitam istam tales aeternaliter.
Variation units
Dual references show Vulgate ↔ LXX loci for each oracle block. Selected-witness order follows the left compare column (or primary version).