Reader

̔́ Οτι μὲ ν οὖ ν ἀ ναγκαῖ ό ν ἐ στιν οὐ κ̓ Ερασιστρά τῳ μό νον ἀ λλὰ καὶ τοῖ ς ἄ λλοις ἅ πασιν, ὅ σοι μέ λλουσι περὶ διακρί σεως οὔ ρων ἐ ρεῖ ν τι χρηστό ν, ὁ μολογῆ σαι δύ ναμί ν τιν' ὑ πά ρχειν τοῖ ς νεφροῖ ς ἕ λκουσαν εἰ ς ἑ αυτοὺ ς ποιό τητα τοιαύ την, οἵ α ἐ ν τοῖ ς οὔ ροις ἐ στί, διὰ τοῦ πρό σθεν ἐ πιδέ δεικται γρά μματος, ἀ ναμιμνησκό ντων ἅ μ' αὐ τῷ καὶ τοῦ θ' ἡ μῶ ν, ὡ ς οὐ κ ἄ λλως μὲ ν εἰ ς τὴ ν κύ στιν φέ ρεται τὰ οὖ ρα διὰ τῶ ν νεφρῶ ν, ἄ λλως δ' εἰ ς ἅ παντα τοῦ ζῴ ου τὰ μό ρια τὸ αἷ μα, κατ' ἄ λλον δέ τινα τρό πον ἡ ξανθὴ χολὴ διακρί νεται. δειχθεί σης γὰ ρ ἐ ναργῶ ς ἐ φ' ἑ νὸ ς οὑ τινοσοῦ ν ὀ ργά νου τῆ ς ἑ λκτικῆ ς τε καὶ ἐ πισπαστικῆ ς ὀ νομαζομέ νης δυνά μεως οὐ δὲ ν ἔ τι χαλεπὸ ν ἐ πὶ τὰ λοιπὰ μεταφέ ρειν αὐ τή ν: οὐ γὰ ρ δὴ τοῖ ς μὲ ν νεφροῖ ς ἡ φύ σις ἔ δωκέ τινα τοιαύ την δύ ναμιν, οὐ χὶ δέ γε καὶ τοῖ ς τὸ χολῶ δες ὑ γρὸ ν ἕ λκουσιν ἀ γγεί οις οὐ δὲ τού τοις μέ ν, οὐ κέ τι δὲ καὶ τῶ ν ἄ λλων μορί ων ἑ κά στῳ. καὶ μὴ ν εἰ τοῦ τ' ἀ ληθέ ς ἐ στι, θαυμά ζειν χρὴ τοῦ̓ Ερασιστρά του ψευδεῖ ς οὕ τω λό γους ὑ πὲ ρ ἀ ναδό σεως τροφῆ ς εἰ πό ντος, ὡ ς μηδ'̓ Ασκληπιά δην λαθεῖ ν. καί τοι γ' οἴ εται παντὸ ς μᾶ λλον ἀ ληθὲ ς ὑ πά ρχειν, ὡ ς, εἴ περ ἐ κ τῶ ν φλεβῶ ν ἀ πορρέ οι τι, δυοῖ ν θά τερον ἢ κενὸ ς ἔ σται τό πος ἀ θρό ως ἢ τὸ συνεχὲ ς ἐ πιρρυή σεται τὴ ν βά σιν ἀ ναπληροῦ ν τοῦ κενουμέ νου. ἀ λλ' ὅ γ'̓ Ασκληπιά δης οὐ δυοῖ ν θά τερό ν φησιν, ἀ λλὰ τριῶ ν ἕ ν τι χρῆ ναι λέ γειν ἐ πὶ τοῖ ς κενουμέ νοις ἀ γγεί οις ἕ πεσθαι ἢ κενὸ ν ἀ θρό ως τό πον ἢ τὸ συνεχὲ ς ἀ κολουθή σειν ἢ συσταλή σεσθαι τὸ ἀ γγεῖ ον. ἐ πὶ μὲ ν γὰ ρ τῶ ν καλά μων καὶ τῶ ν αὐ λί σκων τῶ ν εἰ ς τὸ ὕ δωρ καθιεμέ νων ἀ ληθὲ ς εἰ πεῖ ν, ὅ τι κενουμέ νου τοῦ περιεχομέ νου κατὰ τὴ ν εὐ ρυχωρί αν αὐ τῶ ν ἀ έ ρος ἢ κενὸ ς ἀ θρό ως ἔ σται τό πος ἢ ἀ κολουθή σει τὸ συνεχέ ς: ἐ πὶ δὲ τῶ ν φλεβῶ ν οὐ κέ τ' ἐ γχωρεῖ, δυναμέ νου δὴ τοῦ χιτῶ νος αὐ τῶ ν εἰ ς ἑ αυτὸ ν συνιζά νειν καὶ διὰ τοῦ το καταπί πτειν εἰ ς τὴ ν ἐ ντὸ ς εὐ ρυχωρί αν. οὕ τω μὲ ν δὴ ψευδὴ ς ἡ περὶ τῆ ς πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ας οὐ κ ἀ πό δειξις μὰ Δι' εἴ ποιμ' ἂ ν ἀ λλ' ὑ πό θεσις̓ Ερασιστρά τειος. καθ' ἕ τερον δ' αὖ τρό πον, εἰ καὶ ἀ ληθὴ ς εἴ η, περιττή, τῆ ς μὲ ν κοιλί ας ἐ νθλί βειν ταῖ ς φλεψὶ δυναμέ νης, ὡ ς αὐ τὸ ς ὑ πέ θετο, τῶ ν φλεβῶ ν δ' αὖ περιστέ λλεσθαι τῷ ἐ νυπά ρχοντι καὶ προωθεῖ ν αὐ τό. τά τε γὰ ρ ἄ λλα καὶ πλῆ θος οὐ κ ἂ ν ἐ ν τῷ σώ ματι γέ νοιτο, τῇ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ᾳ μό νῃ τῆ ς ἀ ναδό σεως ἐ πιτελουμέ νης. εἰ μὲ ν οὖ ν ἡ τῆ ς γαστρὸ ς ἔ νθλιψις ἐ κλύ εται προϊ οῦ σα καὶ μέ χρι παντὸ ς ἀ δυνατό ς ἐ στιν ἐ ξικνεῖ σθαι καὶ διὰ τοῦ τ' ἄ λλης τινὸ ς δεῖ μηχανῆ ς εἰ ς τὴ ν πά ντη φορὰ ν τοῦ αἵ ματος, ἀ ναγκαί α μὲ ν ἡ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί α προσεξεύ ρηται: πλῆ θος δ' ἐ ν οὐ δενὶ τῶ ν μεθ' ἧ παρ ἔ σται μορί ων, ἤ, εἴ περ ἄ ρα, περὶ τὴ ν καρδί αν τε καὶ τὸ ν πνεύ μονα. μό νη γὰ ρ αὕ τη τῶ ν μεθ' ἧ παρ εἰ ς τὴ ν δεξιὰ ν αὑ τῆ ς κοιλί αν ἕ λκει τὴ ν τροφή ν, εἶ τα διὰ τῆ ς φλεβὸ ς τῆ ς ἀ ρτηριώ δους ἐ κπέ μπει τῷ πνεύ μονι: τῶ ν γὰ ρ ἄ λλων οὐ δὲ ν οὐ δ' αὐ τὸ ς ὁ̓ Ερασί στρατος ἐ κ καρδί ας βού λεται τρέ φεσθαι διὰ τὴ ν τῶ ν ὑ μέ νων ἐ πί φυσιν. εἰ δέ γ', ἵ να πλῆ θος γέ νηται, φυλά ξομεν ἄ χρι παντὸ ς τὴ ν Ῥ ώ μην τῆ ς κατὰ τὴ ν κοιλί αν ἐ νθλί ψεως, οὐ δὲ ν ἔ τι δεό μεθα τῆ ς πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ας, μά λιστ' εἰ καὶ τὴ ν τῶ ν φλεβῶ ν συνυποθοί μεθα περιστολή ν, ὡ ς αὖ καὶ τοῦ τ' αὐ τῷ πά λιν ἀ ρέ σκει τῷ̓ Ερασιστρά τῳ.

̓ Αναμνηστέ ον οὖ ν αὖ θις αὐ τό ν, κἂ ν μὴ βού ληται, τῶ ν νεφρῶ ν καὶ λεκτέ ον, ὡ ς ἔ λεγχος οὗ τοι φανερώ τατος ἁ πά ντων τῶ ν ἀ ποχωρού ντων τῆ ς ὁ λκῆ ς: οὐ δεὶ ς γὰ ρ οὐ δὲ ν οὔ τ' εἶ πε πιθανό ν, ἀ λλ' οὐ δ' ἐ ξευρεῖ ν εἶ χε κατ' οὐ δέ να τρό πον, ὡ ς ἔ μπροσθεν ἐ δεί κνυμεν, ἕ τερον αἴ τιον οὔ ρων διακρί σεως, ἀ λλ' ἀ ναγκαῖ ον ἢ μαί νεσθαι δοκεῖ ν, εἰ φή σαιμεν ἀ τμοειδῶ ς εἰ ς τὴ ν κύ στιν ἴ έ ναι τὸ οὖ ρον ἢ ἀ σχημονεῖ ν τῆ ς πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ας μνημονεύ οντας, ληρώ δους μὲ ν οὔ σης κἀ πὶ τοῦ αἵ ματος, ἀ δυνά του δὲ καὶ ἠ λιθί ου παντά πασιν ἐ πὶ τῶ ν οὔ ρων.̔ Ν μὲ ν δὴ τοῦ το σφά λμα τῶ ν ἀ ποστά ντων τῆ ς ὁ λκῆ ς: ἕ τερον δὲ τὸ περὶ τῆ ς κατὰ τὴ ν ξανθὴ ν χολὴ ν διακρί σεως. οὐ δὲ γὰ ρ οὐ δ' ἐ κεῖ παραρρέ οντος τοῦ αἵ ματος τὰ στό ματα τῶ ν χοληδό χων ἀ γγεί ων ἀ κριβῶ ς διακριθή σεται τὸ χολῶ δες περί ττωμα. καὶ μὴ διακρινέ σθω, φασί ν, ἀ λλὰ συναναφερέ σθω τῷ αἵ ματι πά ντη τοῦ σώ ματος. ἀ λλ', ὦ σοφώ τατοι, προνοητικὴ ν τοῦ ζῴ ου καὶ τεχνικὴ ν αὐ τὸ ς ὁ̓ Ερασί στρατος ὑ πέ θετο τὴ ν φυσιν. ἀ λλὰ καὶ τὸ χολῶ δες ὑ γρὸ ν ἄ χρηστον εἶ ναι πανταπά σι τοῖ ς ζῴ οις ἔ φασκεν. οὐ συμβαί νει δ' ἀ λλή λοις ἄ μφω ταῦ τα. πῶ ς γὰ ρ ἂ ν ἔ τι προνοεῖ σθαι τοῦ ζῴ ου δό ξειεν ἐ πιτρέ πουσα συναναφέ ρεσθαι τῷ αἵ ματι μοχθηρὸ ν οὕ τω χυμό ν; ἀ λλὰ ταῦ τα μὲ ν σμικρά: τὸ δὲ μέ γιστον καὶ σαφέ στατον πά λιν ἐ νταῦ θ' ἁ μά ρτημα καὶ δὴ φρά σω. εἴ περ γὰ ρ δι' οὐ δὲ ν ἄ λλ' ἢ ὅ τι παχύ τερον μέ ν ἐ στι τὸ αἷ μα, λεπτοτέ ρα δ' ἡ ξανθὴ χολὴ καὶ τὰ μὲ ν τῶ ν φλεβῶ ν εὐ ρύ τερα στό ματα, τὰ δὲ τῶ ν χοληδό χων ἀ γγεί ων στενό τερα, διὰ τοῦ θ' ἡ μὲ ν χολὴ τοῖ ς στενοτέ ροις ἀ γγεί οις τε καὶ στό μασιν ἐ ναρμό ττει, τὸ δ' αἷ μα τοῖ ς εὐ ρυτέ ροις, δῆ λον, ὡ ς καὶ τὸ ὑ δατῶ δες τοῦ το καὶ ὀ ρρῶ δες περί ττωμα τοσού τῳ πρό τερον εἰ σρυή σεται τοῖ ς χοληδό χοις ἀ γγεί οις, ὅ σῳ λεπτό τερό ν ἐ στι τῆ ς χολῆ ς. πῶ ς οὖ ν οὐ κ εἰ σρεῖ; ὅ τι παχύ τερό ν ἐ στι νὴ Δί α τὸ οὖ ρον τῆ ς χολῆ ς: τοῦ το γὰ ρ ἐ τό λμησέ τις εἰ πεῖ ν τῶ ν καθ' ἡ μᾶ ς̓ Ερασιστρατεί ων ἀ ποστὰ ς δηλονό τι τῶ ν αἰ σθή σεων, αἷ ς ἐ πί στευσεν ἐ πί τε τῆ ς χολῆ ς καὶ τοῦ αἵ ματος. εἴ τε γὰ ρ ὅ τι μᾶ λλον ἡ χολὴ τοῦ αἵ ματος Ῥ εῖ, διὰ τοῦ το λεπτοτέ ραν αὐ τὴ ν ἡ μῖ ν ἐ στι νομιστέ ον, εἴ θ' ὅ τι δι' ὀ θό νης ἢ Ῥ ά κους ἤ τινος ἠ θμοῦ Ῥ ᾷ ον διεξέ ρχεται καὶ ταύ της τὸ ὀ ρρῶ δες περί ττωμα, κατὰ ταῦ τα τὰ γνωρί σματα παχυτέ ρα τῆ ς ὑ δατώ δους ὑ γρό τητος καὶ αὕ τη γενή σεται. πά λιν γὰ ρ οὐ δ' ἐ νταῦ θα λό γος οὐ δεί ς ἐ στιν, ὃ ς ἀ ποδεί ξει λεπτὸ τέ ραν τὴ ν χολὴ ν τῶ ν ὀ ρρωδῶ ν περιττωμά των. ἀ λλ' ὅ ταν τις ἀ ναισχυντῇ περιπλέ κων τε καὶ μή πω καταπεπτωκέ ναι συγχωρῶ ν, ὅ μοιος ἔ σται τοῖ ς ἰ διώ ταις τῶ ν παλαιστῶ ν, οἳ καταβληθέ ντες ὑ πὸ τῶ ν παλαιστρικῶ ν καὶ κατὰ τῆ ς γῆ ς ὕ πτιοι κεί μενοι τοσού του δέ ουσι τὸ πτῶ μα γνωρί ζειν, ὥ στε καὶ κρατοῦ σι τῶ ν αὐ χέ νων αὐ τοὺ ς τοὺ ς καταβαλό ντας οὐ κ ἐ ῶ ντες ἀ παλλά ττεσθαι, κἀ ν τού τῳ νικᾶ ν ὑ πολαμβά νουσι.

λῆ ρος οὖ ν μακρὸ ς ἅ πασα πό ρων ὑ πό θεσις εἰ ς φυσικὴ ν ἐ νέ ργειαν. εἰ μὴ γὰ ρ δύ ναμί ς τις σύ μφυτος ἑ κά στῳ τῶ ν ὀ ργά νων ὑ πὸ τῆ ς φύ σεως εὐ θὺ ς ἐ ξ ἀ ρχῆ ς δοθεί η, διαρκεῖ ν οὐ δυνή σεται τὰ ζῷ α, μὴ ὅ τι τοσοῦ τον ἀ ριθμὸ ν ἐ τῶ ν ἀ λλ' οὐ δ' ἡ μερῶ ν ὀ λιγί στων: ἀ νεπιτρό πευτα γὰ ρ ἐ ά σαντες αὐ τὰ καὶ τέ χνης καὶ προνοί ας ἔ ρημα μό ναις ταῖ ς τῶ ν ὑ λῶ ν οἰ ακιζό μενα Ῥ οπαῖ ς, οὐ δαμοῦ δυνά μεως οὐ δεμιᾶ ς τῆ ς μὲ ν ἑ λκού σης τὸ προσῆ κον ἑ αυτῇ, τῆ ς δ' ἀ πωθού σης τὸ ἀ λλό τριον, τῆ ς δ' ἀ λλοιού σης τε καὶ προσφυού σης τὸ θρέ ψον, οὐ κ οἶ δ' ὅ πως οὐ κ ἂ ν εἴ ημεν καταγέ λαστοι περί τε τῶ ν φυσικῶ ν ἐ νεργειῶ ν διαλεγό μενοι καὶ πολὺ μᾶ λλον ἔ τι περὶ τῶ ν ψυχικῶ ν καὶ συμπά σης γε τῆ ς ζωῆ ς. οὐ δὲ γὰ ρ ζῆ ν οὐ δὲ διαμέ νειν οὐ δενὶ τῶ ν ζῴ ων οὐ δ' εἰ ς ἐ λά χιστον χρό νον ἔ σται δυνατό ν, εἰ τοσαῦ τα κεκτημέ νον ἐ ν ἑ αυτῷ μό ρια καὶ οὕ τω διαφέ ροντα μή θ' ἑ λκτικῇ τῶ ν οἰ κεί ων χρή σεται δυνά μει μή τ' ἀ ποκριτικῇ τῶ ν ἀ λλοτρί ων μή τ' ἀ λλοιωτικῇ τῶ ν θρεψό ντων. καὶ μὴ ν εἰ ταύ τας ἔ χοιμεν, οὐ δὲ ν ἔ τι πό ρων μικρῶ ν ἢ μεγά λων ἐ ξ ὑ ποθέ σεως ἀ ναποδεί κτου λαμβανομέ νων εἰ ς οὔ ρου καὶ χολῆ ς διά κρισιν δεό μεθα καί τινος ἐ πικαί ρου θέ σεως, ἐ ν ᾧ μό νῳ σωφρονεῖ ν ἔ οικεν ὁ̓ Ερασί στρατος ἅ παντα καλῶ ς τεθῆ ναί τε καὶ διαπλας θῆ ναι τὰ μό ρια τοῦ σώ ματος ὑ πὸ τῆ ς φύ σεως οἰ ό μενος. ἀ λλ' εἰ παρακολουθή σειεν ἑ αυτῷ φύ σιν ὀ νομά ζοντι τεχνική ν, εὐ θὺ ς μὲ ν ἐ ξ ἀ ρχῆ ς ἅ παντα καλῶ ς διαπλά σασά ν τε καὶ διαθεῖ σαν τοῦ ζῴ ου τὰ μό ρια, μετὰ δὲ τὴ ν τοιαύ την ἐ νέ ργειαν, ὡ ς οὐ δὲ ν ἔ λειπεν, ἔ τι προαγαγοῦ σαν εἰ ς φῶ ς αὐ τὸ σύ ν τισι δυνά μεσιν, ὧ ν ἄ νευ ζῆ ν οὐ κ ἠ δύ νατο, καὶ μετὰ ταῦ τα κατὰ βραχὺ προσαυξή σασαν ἄ χρι τοῦ πρέ ποντος μεγέ θους, οὐ κ οἶ δα πῶ ς ὑ πομέ νει πό ρων σμικρό τησιν ἢ μεγέ θεσιν ἤ τισιν ἄ λλαις οὕ τω ληρώ δεσιν ὑ ποθέ σεσι φυσικὰ ς ἐ νεργεί ας ἐ πιτρέ πειν. ἡ γὰ ρ διαπλά ττουσα τὰ μό ρια φύ σις ἐ κεί νη καὶ κατὰ βραχὺ προσαύ ξουσα πά ντως δή που δι' ὅ λων αὐ τῶ ν ἐ κτέ ταται: καὶ γὰ ρ ὅ λα δι' ὅ λων οὐ κ ἔ ξωθεν μό νον αὐ τὰ διαπλά ττει τε καὶ τρέ φει καὶ προσαύ ξει. Πραξιτέ λης μὲ ν γὰ ρ ἢ Φειδί ας ἤ τις ἄ λλος ἀ γαλματοποιὸ ς ἔ ξωθεν μό νον ἐ κό σμουν τὰ ς ὕ λας, καθὰ καὶ ψαύ ειν αὐ τῶ ν ἠ δύ ναντο, τὸ βά θος δ' ἀ κό σμητον καὶ ἀ ργὸ ν καὶ ἄ τεχνον καὶ ἀ προνό ητον ἀ πέ λιπον, ὡ ς ἂ ν μὴ δυνά μενοι κατελθεῖ ν εἰ ς αὐ τὸ καὶ καταδῦ ναι καὶ θιγεῖ ν ἁ πά ντων τῆ ς ὕ λης τῶ ν μερῶ ν. ἡ φύ σις δ' οὐ χ οὕ τως, ἀ λλὰ τὸ μὲ ν ὀ στοῦ μέ ρος ἅ παν ὀ στοῦ ν ἀ ποτελεῖ, τὸ δὲ σαρκὸ ς σά ρκα, τὸ δὲ πιμελῆ ς πιμελὴ ν καὶ τῶ ν ἄ λλων ἕ καστον: οὐ δὲ ν γά ρ ἐ στιν ἄ ψαυστον αὐ τῇ μέ ρος οὐ δ' ἀ νεξέ ργαστον οὐ δ' ἀ κό σμητον. ἀ λλὰ τὸ ν μὲ ν κηρὸ ν ὁ Φειδί ας οὐ κ ἠ δύ νατο ποιεῖ ν ἐ λέ φαντα καὶ χρυσό ν, ἀ λλ' οὐ δὲ τὸ ν χρυσὸ ν κηρό ν: ἕ καστον γὰ ρ αὐ τῶ ν μέ νον, οἷ ον ἦ ν ἐ ξ ἀ ρχῆ ς, ἔ ξωθεν μό νον ἠ μφιεσμέ νον εἶ δό ς τι καὶ σχῆ μα τεχνικό ν, ἄ γαλμα τέ λειον γέ γονεν. ἡ φύ σις δ' οὐ δεμιᾶ ς ἔ τι φυλά ττει τῶ ν ὑ λῶ ν τὴ ν ἀ ρχαί αν ἰ δέ αν: αἷ μα γὰ ρ ἂ ν ἦ ν οὕ τως ἅ παντα τοῦ ζῴ ου τὰ μό ρια, τὸ παρὰ τῆ ς κυού σης ἐ πιρρέ ον τῷ σπέ ρματι, δί κην κηροῦ τινος ὕ λη μί α καὶ μονοειδὴ ς ὑ ποβεβλημέ νη τῷ τεχνί τῃ. γί γνεται δ' ἐ ξ αὐ τῆ ς οὐ δὲ ν τῶ ν τοῦ ζῴ ου μορί ων οὔ τ' ἐ ρυθρὸ ν οὕ τως οὔ θ' ὑ γρό ν. ὀ στοῦ ν γὰ ρ καὶ ἀ ρτηρί α καὶ φλὲ ψ καὶ νεῦ ρον καὶ χό νδρος καὶ πιμελὴ καὶ ἀ δὴ ν καὶ ὑ μὴ ν καὶ μυελὸ ς ἄ ναιμα μέ ν, ἐ ξ αἵ ματος δὲ γέ γονε. τί νος ἀ λλοιώ σαντος καὶ τί νος πή ξαντος καὶ τί νος διαπλά σαντος ἐ δεό μην ἄ ν μοι τὸ ν̓ Ερασί στρατον αὐ τὸ ν ἀ ποκρί νασθαι. πά ντως γὰ ρ ἂ ν εἶ πεν ἤ τοι τὴ ν φύ σιν ἢ τὸ σπέ ρμα, ταὐ τὸ ν μὲ ν λέ γων καθ' ἑ κά τερον, διαφό ροις δ' ἐ πινοί αις ἑ ρμηνεύ ων: ὃ γὰ ρ ἦ ν πρό τερον σπέ ρμα, τοῦ θ', ὅ ταν ἄ ρξηται φύ ειν τε καὶ διαπλά ττειν τὸ ζῷ ον, φύ σις τις γί γνεται. καθά περ γὰ ρ ὁ Φειδί ας εἶ χε μὲ ν τὰ ς δυνά μεις τῆ ς τέ χνης καὶ πρὶ ν ψαύ ειν τῆ ς ὕ λης, ἐ νή ργει δ' αὐ ταῖ ς περὶ τὴ ν ὕ λην-- ἅ πασα γὰ ρ δύ ναμις ἀ ργεῖ ἀ ποροῦ σα τῆ ς οἰ κεί ας ὕ λης--, οὕ τω καὶ τὸ σπέ ρμα τὰ ς μὲ ν δυνά μεις οἴ κοθεν ἐ κέ κτητο, τὰ ς δ' ἐ νεργεί ας οὐ κ ἐ κ τῆ ς ὕ λης ἔ λαβεν, ἀ λλὰ περὶ τὴ ν ὕ λην ἐ πεδεί ξατο. καὶ μὴ ν εἰ πολλῷ μὲ ν ἐ πικλύ ζοιτο τῷ αἵ ματι τὸ σπέ ρμα, διαφθεί ροιτ' ἄ ν: εἰ δ' ὅ λως ἀ ποροί η παντά πασιν ἀ ργοῦ ν, οὐ κ ἂ ν γέ νοιτο φύ σις. ἵ ν' οὖ ν μή τε φθεί ρηται καὶ γί γνηται φύ σις ἀ ντὶ σπέ ρματος, ὀ λί γον ἐ πιρρεῖ ν ἀ ναγκαῖ ον αὐ τῷ τοῦ αἵ ματος, μᾶ λλον δ' οὐ κ ὀ λί γον λέ γειν χρή, ἀ λλὰ σύ μμετρον τῷ πλή θει τοῦ σπέ ρματος. τί ς οὖ ν ὁ μετρῶ ν αὐ τοῦ τὸ ποσὸ ν τῆ ς ἐ πιρροῆ ς; τί ς ὁ κωλύ ων ἰ έ ναι πλέ ον; τί ς ὁ προτρέ πων, ἵ ν' ἐ νδεέ στερον μὴ ἴ ῃ; τί να ζητή σομεν ἐ νταῦ θα τρί τον ἐ πιστά την τοῦ ζῴ ου τῆ ς γενέ σεως, ὃ ς χορηγή σει τῷ σπέ ρματι τὸ σύ μμετρον αἷ μα; τί ἂ ν εἶ πεν̓ Ερασί στρατος, εἰ ζῶ ν ταῦ τ' ἠ ρωτή θη; τὸ σπέ ρμα αὐ τὸ δηλονό τι: τοῦ το γά ρ ἐ στιν ὁ τεχνί της ὁ ἀ ναλογῶ ν τῷ Φειδί ᾳ, τὸ δ' αἷ μα τῷ κηρῷ προσέ οικεν. οὔ κουν πρέ πει τὸ ν κηρὸ ν αὐ τὸ ν ἑ αυτῷ τὸ μέ τρον ἐ ξευρί σκειν, ἀ λλὰ τὸ ν Φειδί αν. ἕ λξει δὴ τοσοῦ τον αἵ ματος ὁ τεχνί της εἰ ς ἑ αυτό ν, ὁ πό σου δεῖ ται. ἀ λλ' ἐ νταῦ θα χρὴ προσέ χειν ἤ δη τὸ ν νοῦ ν καὶ σκοπεῖ ν, μή πως λά θωμεν τῷ σπέ ρματι λογισμό ν τινα καὶ νοῦ ν χαρισά μενοι: οὕ τω γὰ ρ ἂ ν οὔ τε σπέ ρμα ποιή σαιμεν οὔ τε φύ σιν ἀ λλ' ἤ δη ζῷ ον αὐ τό. καὶ μὴ ν εἰ φυλά ξομεν ἀ μφό τερα, τή ν θ' ὁ λκὴ ν τοῦ συμμέ τρου καὶ τὸ χωρὶ ς λογισμοῦ, δύ ναμί ν τινα, καθά περ ἡ λί θος ἑ λκτικὴ ν εἶ χε τοῦ σιδή ρου, καὶ τῷ σπέ ρματι φή σομεν ὑ πά ρχειν αἵ ματος ἐ πισπαστική ν. ἠ ναγκά σθημεν οὖ ν πά λιν κἀ νταῦ θα, καθά περ ἤ δη πολλά κις ἔ μπροσθεν, ἑ λκτική ν τινα δύ ναμιν ὁ μολογῆ σαι κατὰ τὸ σπέ ρμα. τί δ' ἦ ν τὸ σπέ ρμα; ἡ ἀ ρχὴ τοῦ ζῴ ου δηλονό τι ἡ δραστική: ἡ γὰ ρ ὑ λικὴ τὸ καταμή νιό ν ἐ στιν. εἶ τ' αὐ τῆ ς τῆ ς ἀ ρχῆ ς πρώ τῃ ταύ τῃ τῇ δυνά μει χρωμέ νης, ἵ να γέ νηται τῶ ν ὑ π' αὐ τῆ ς τι δεδημιουργημέ νων, ἄ μοιρον εἶ ναι τῆ ς οἰ κεί ας δυνά μεως οὐ κ νδέ χεται. πῶ ς οὖ ν̓ Ερασί στρατος αὐ τὴ ν οὐ κ οἶ δεν, εἰ δὴ πρώ τη μὲ ν αὕ τη τοῦ σπέ ρματος ἐ νέ ργ ια τὸ σύ μμετρον αἵ ματος ἐ πισπᾶ σθαι πρὸ ς ἑ αυτό; σύ μμετρον δ' ἂ ν εἴ η τὸ λεπτὸ ν οὕ τω καὶ ἀ τμῶ δες, ὥ στ' εὐ θὺ ς εἰ ς πᾶ ν μό ριον ἑ λκό μενον τοῦ σπέ ρματος δροσοειδῶ ς μηδαμοῦ τὴ ν ἑ αυτοῦ παρεμφαί νειν ἰ δέ αν. οὕ τω γὰ ρ αὐ τοῦ καὶ κρατή σει Ῥ αδί ως τὸ σπέ ρμα καὶ ταχέ ως ἐ ξομοιώ σει καὶ τροφὴ ν ἑ αυτῷ ποιή σεται κἄ πειτ' οἶ μαι δεύ τερον ἐ πισπά σεται καὶ τρί τον, ὡ ς ὄ γκον ἑ αυτῷ καὶ πλῆ θος ἀ ξιό λογον ἐ ργά σασθαι τραφέ ντι. καὶ μὴ ν ἤ δη καὶ ἡ ἀ λλοιωτικὴ δύ ναμις ἐ ξεύ ρηται μηδ' αὐ τὴ πρὸ ς̓ Ερασιστρά του γεγραμμέ νη. τρί τη δ' ἂ ν ἡ διαπλαστικὴ φανεί η, καθ' ἣ ν πρῶ τον μὲ ν οἷ ον ἐ πί παγό ν τινα λεπτὸ ν ὑ μέ να περιτί θησιν ἑ αυτῷ τὸ σπέ ρμα, τὸ ν ὑ φ'̔ Ιπποκρά τους ἐ πὶ τῆ ς ἑ κταί ας γονῆ ς, ἣ ν ἐ κπεσεῖ ν ἔ λεγε τῆ ς μουσουργοῦ, τῷ τῶ ν ὠ ῶ ν εἰ κασθέ ντα χιτῶ νι: μετὰ δὲ τοῦ τον ἤ δη καὶ τἆ λλ', ὅ σα πρὸ ς ἐ κεί νου λέ γεται διὰ τοῦ περὶ φύ σιος παιδί ου συγγρά μματος. ἀ λλ' εἰ τῶ ν διαπλασθέ ντων ἕ καστον οὕ τω μεί νειε σμικρό ν, ὡ ς ἐ ξ ἀ ρχῆ ς ἐ γέ νετο, τί ἂ ν εἴ η πλέ ον; αὐ ξά νεσθαι τοί νυν αὐ τὰ χρή. πῶ ς οὖ ν αὐ ξηθή σεται; πά ντη διατεινό μενα θ' ἅ μα καὶ τρεφό μενα. καί μοι τῶ ν ἔ μπροσθεν εἰ ρημέ νων ἐ πὶ τῆ ς κύ στεως, ἣ ν οἱ παῖ δες ἐ μφυσῶ ντες ἔ τριβον, ἀ ναμνησθεὶ ς μαθή σῃ μᾶ λλον κἀ κ τῶ ν νῦ ν Ῥ ηθησομέ νων. ἐ ννό ησον γὰ ρ δὴ τὴ ν καρδί αν οὕ τω μὲ ν μικρὰ ν εἶ ναι κατ' ἀ ρχά ς, ὡ ς κέ γχρου μηδὲ ν διαφέ ρειν ἤ, εἰ βού λει, κυά μου, καὶ ζή τησον, ὅ πως ἂ ν ἄ λλως αὕ τη γέ νοιτο μεγά λη χωρὶ ς τοῦ πά ντη διατεινομέ νην τρέ φεσθαι δι' ὅ λης ἑ αυτῆ ς, ὡ ς ὀ λί γῳ πρό σθεν ἐ δεί κνυτο τὸ σπέ ρμα τρεφό μενον. ἀ λλ' οὐ δὲ τοῦ τ'̓ Ερασί στρατος οἶ δεν ὁ τὴ ν τέ χνην τῆ ς φύ σεως ὑ μνῶ ν, ἀ λλ' οὕ τως αὐ ξά νεσθαι τὰ ζῷ α νομί ζει καθά περ τινὰ κρησέ ραν ἢ σειρὰ ν ἢ σά κκον ἢ τά λαρον, ὧ ν ἑ κά στῳ κατὰ τὸ πέ ρας ἐ πιπλεκομέ νων ὁ μοί ων ἑ τέ ρων τοῖ ς ἐ ξ ἀ ρχῆ ς αὐ τὰ συντιθεῖ σιν ἡ πρό σθεσις γί γνεται. ἀ λλὰ τοῦ τό γ' οὐ κ αὔ ξησί ς ἐ στιν ἀ λλὰ γέ νεσις, ὦ σοφώ τατε: γί γνεται γὰ ρ ὁ θύ λακος ἔ τι καὶ ὁ σά κκος καὶ θοἰ μά τιον καὶ ἡ οἰ κί α καὶ τὸ πλοῖ ον καὶ τῶ ν ἄ λλων ἕ καστον, ὅ ταν μηδέ πω τὸ προσῆ κον εἶ δος, οὗ χά ριν ὑ πὸ τοῦ τεχνί του δημιουργεῖ ται, συμπεπληρωμέ νον ᾖ. πό τ' οὖ ν αὐ ξά νεται; ὅ ταν ἤ δη τέ λειος ὢ ν ὁ τά λαρος, ὡ ς ἔ χειν πυθμέ να τέ τινα καὶ στό μα καὶ οἷ ον γαστέ ρα καὶ τὰ τού των μεταξύ, μεί ζων ἅ πασι τού τοις γέ νηται. καὶ πῶ ς ἔ σται τοῦ το; φή σει τις. πῶ ς δ' ἄ λλως ἢ εἰ ζῷ ον ἐ ξαί φνης ἢ φυτὸ ν ὁ τά λαρος ἡ μῖ ν γέ νοιτο; μό νων γὰ ρ τῶ ν ζώ ντων ἡ αὔ ξησις. σὺ δ' ἴ σως οἴ ει τὴ ν οἰ κί αν οἰ κοδομουμέ νην αὐ ξά νεσθαι καὶ τὸ ν τά λαρον πλεκό μενον καὶ θοἰ μά τιον ὑ φαινό μενον. ἀ λλ' οὐ χ ὧ δ' ἔ χει: τοῦ μὲ ν γὰ ρ ἤ δη συμπεπληρωμέ νου κατὰ τὸ εἶ δος ἡ αὔ ξησις, τοῦ δ' ἔ τι γιγνομέ νου ἡ εἰ ς τὸ εἶ δος ὁ δὸ ς οὐ κ αὔ ξησις ἀ λλὰ γέ νεσις ὀ νομά ζεται: αὐ ξά νεται μὲ ν γὰ ρ τὸ ὄ ν, γί γνεται δὲ τὸ οὐ κ ὄ ν.

καὶ ταῦ τ'̓ Ερασί στρατος οὐ κ οἶ δεν, ὃ ν οὐ δὲ ν λανθά νει, εἴ περ ὅ λως ἀ ληθεύ ουσιν οἱ ἀ π' αὐ τοῦ φά σκοντες ὡ μιληκέ ναι τοῖ ς ἐ κ τοῦ περιπά του φιλοσό φοις αὐ τό ν. ἄ χρι μὲ ν οὖ ν τοῦ τὴ ν φύ σιν ὑ μνεῖ ν ὡ ς τεχνικὴ ν κἀ γὼ γνωρί ζω τὰ τοῦ περιπά του δό γματα, τῶ ν δ' ἄ λλων οὐ δὲ ν οὐ δ' ἐ γγύ ς. εἰ γά ρ τις ὁ μιλή σειε τοῖ ς̓ Αριστοτέ λους καὶ Θεοφρά στου γρά μμασι, τῆ ς̔ Ιπποκρά τους ἂ ν αὐ τὰ δό ξειε φυσιολογί ας ὑ πομνή ματα συγκεῖ σθαι, τὸ θερμὸ ν καὶ τὸ ψυχρὸ ν καὶ τὸ ξηρὸ ν καὶ τὸ ὑ γρὸ ν εἰ ς ἄ λληλα δρῶ ντα καὶ πά σχοντα καὶ τού των αὐ τῶ ν δραστικώ τατον μὲ ν τὸ θερμό ν, δεύ τερον δὲ τῇ δυνά μει τὸ ψυχρὸ ν̔ Ιπποκρά τους ταῦ τα σύ μπαντα πρώ του, δευτέ ρου δ'̓ Αριστοτέ λους εἰ πό ντος. τρέ φεσθαι δὲ δι' ὅ λων αὑ τῶ ν τὰ τρεφό μενα καὶ κερά ννυσθαι δι' ὅ λων τὰ κεραννύ μενα καὶ ἀ λλοιοῦ σθαι δι' ὅ λων τὰ ἀ λλοιού μενα, καὶ ταῦ θ'̔ Ιπποκρά τειά θ' ἅ μα καὶ̓ Αριστοτέ λεια. καὶ τὴ ν πέ ψιν ἀ λλοί ωσί ν τιν' ὑ πά ρχειν καὶ μεταβολὴ ν τοῦ τρέ φοντος εἰ ς τὴ ν οἰ κεί αν τοῦ τρεφομέ νου ποιό τητα, τὴ ν δ' ἐ ξαιμά τωσιν ἀ λλοί ωσιν εἶ ναι καὶ τὴ ν θρέ ψιν ὡ σαύ τως καὶ τὴ ν αὔ ξησιν ἐ κ τῆ ς πά ντη διατά σεως καὶ θρέ ψεως γί γνεσθαι, τὴ ν δ' ἀ λλοί ωσιν ὑ πὸ τοῦ θερμοῦ μά λιστα συντελεῖ σθαι καὶ διὰ τοῦ το καὶ τὴ ν πέ ψιν καὶ τὴ ν θρέ ψιν καὶ τὴ ν τῶ ν χυμῶ ν ἁ πά ντων γέ νεσιν, ἤ δη δὲ καὶ τοῖ ς περιττώ μασι τὰ ς ποιό τητας ὑ πὸ τῆ ς ἐ μφύ του θερμασί ας ἐ γγί γνεσθαι, ταῦ τα σύ μπαντα καὶ πρὸ ς τού τοις ἕ τερα πολλὰ τά τε τῶ ν προειρημέ νων δυνά μεων καὶ τὰ τῶ ν νοσημά των τῆ ς γενέ σεως καὶ τὰ τῶ ν ἰ αμά των τῆ ς εὑ ρέ σεως̔ Ιπποκρά της μὲ ν πρῶ τος ἁ πά ντων ὧ ν ἴ σμεν ὀ ρθῶ ς εἶ πεν,̓ Αριστοτέ λης δὲ δεύ τερος ὀ ρθῶ ς ἐ ξηγή σατο. καὶ μὴ ν εἰ ταῦ τα σύ μπαντα τοῖ ς ἐ κ τοῦ περιπά του δοκεῖ, καθά περ οὖ ν δοκεῖ, μηδὲ ν δ' αὐ τῶ ν ἀ ρέ σκει τῷ̓ Ερασιστρά τῳ, τί ποτε βού λεται τοῖ ς̓ Ερασιστρατεί οις ἡ προς τοὺ ς φιλοσό φους ἐ κεί νους τοῦ τῆ ς αἱ ρέ σεως αὐ τῶ ν ἡ γεμό νος ὁ μιλί α; θαυμά ζουσι μὲ ν γὰ ρ αὐ τὸ ν ὡ ς θεὸ ν καὶ πά ντ' ἀ ληθεύ ειν νομί ζουσιν. εἰ δ' οὕ τως ἔ χει ταῦ τα, πά μπολυ δή που τῆ ς ἀ ληθεί ας ἐ σφά λθαι χρὴ νομί ζειν τοὺ ς ἐ κ τοῦ περιπά του φιλοσό φους, οἷ ς μηδὲ ν ὧ ν̓ Ερασί στρατος ὑ πελά μβανεν ἀ ρέ σκει. καὶ μὴ ν ὥ σπερ τιν' εὐ γέ νειαν αὐ τῷ τῆ ς φυσιολογί ας τὴ ν πρὸ ς τοὺ ς ἄ νδρας ἐ κεί νους συνουσί αν ἐ κπορί ζουσι. πά λιν οὖ ν ἀ ναστρέ ψωμεν τὸ ν λό γον ἑ τέ ρως ἢ ὡ ς ὀ λί γῳ πρό σθεν ἐ τύ χομεν εἰ πό ντες. εἴ περ γὰ ρ οἱ ἐ κ τοῦ περιπά του καλῶ ς ἐ φυσιολό γησαν, οὐ δὲ ν ἂ ν εἴ η ληρωδέ στερον̓ Ερασιστρά του καὶ δί δωμι τοῖ ς̓ Ερασιστρατεί οις αὐ τοῖ ς τὴ ν αἵ ρεσιν: ἢ γὰ ρ τὸ ν πρό τερον λό γον ἢ τοῦ τον προσή σονται. λέ γει δ' ὁ μὲ ν πρό τερος οὐ δὲ ν ὀ ρθῶ ς ἐ γνωκέ ναι περὶ φύ σεως τοὺ ς περιπατητικού ς, ὁ δὲ δεύ τερος̓ Ερασί στρατον. ἐ μὸ ν μὲ ν οὖ ν ὑ πομνῆ σαι τῶ ν δογμά των τὴ ν μά χην, ἐ κεί νων δ' ἡ αἵ ρεσις. ἀ λλ' οὐ κ ἂ ν ἀ ποσταῖ εν τοῦ θαυμά ζειν̓ Ερασί στρατον: οὐ κοῦ ν σιωπά τωσαν περὶ τῶ ν ἐ κ τοῦ περιπά του φιλοσό φων. παμπό λλων γὰ ρ ὄ ντων δογμά των φυσικῶ ν περί τε γέ νεσιν καὶ φθορὰ ν τῶ ν ζῴ ων καὶ ὑ γί ειαν καὶ νό σους καὶ τὰ ς θεραπεί ας αὐ τῶ ν ἓ ν μό νον εὑ ρεθή σεται ταὐ τὸ ν̓ Ερασιστρά τῳ κἀ κεί νοις τοῖ ς ἀ νδρά σι, τό τινος ἕ νεκα πά ντα ποιεῖ ν τὴ ν φύ σιν καὶ μά την μηδέ ν. ἀ λλὰ καὶ αὐ τὸ τοῦ το μέ χρι λό γου κοινό ν, ἔ ργῳ δὲ μυριά κις̓ Ερασί στρατος αὐ τὸ διαφθεί ρει: μά την μὲ ν γὰ ρ ὁ σπλὴ ν ἐ γέ νετο, μά την δὲ τὸ ἐ πί πλοον, μά την δ' αἱ εἰ ς τοὺ ς νεφροὺ ς ἀ ρτηρί αι καταφυό μεναι, σχεδὸ ν ἁ πασῶ ν τῶ ν ἀ πὸ τῆ ς μεγά λης ἀ ρτηρί ας ἀ ποβλαστανουσῶ ν οὖ σαι μέ γισται, μά την δ' ἄ λλα μυρί α κατά γε τὸ ν̓ Ερασιστρά τειον λό γον: ἅ περ εἰ μὲ ν οὐ δ' ὅ λως γιγνώ σκει, βραχεῖ μαγεί ρου σοφώ τερό ς ἐ στιν ἐ ν ταῖ ς ἀ νατομαῖ ς, εἰ δ' εἰ δὼ ς οὐ λέ γει τὴ ν χρεί αν αὐ τῶ ν, οἴ εται δηλονό τι παραπλησί ως τῷ σπληνὶ μά την αὐ τὰ γεγονέ ναι. καί τοι τί ταῦ τ' ἐ πεξέ ρχομαι τῆ ς περὶ χρεί ας μορί ων πραγματεί ας ὄ ντα μελλού σης ἡ μῖ ν ἰ δί ᾳ περαί νεσθαι; πά λιν οὖ ν ἀ ναλά βωμεν τὸ ν αὐ τὸ ν λό γον εἰ πό ντες τέ τι βραχὺ πρὸ ς τοὺ ς̓ Ερασιστρατεί ους ἔ τι τῶ ν ἐ φεξῆ ς ἐ χώ μεθα. δοκοῦ σι γά ρ μοι μηδὲ ν ἀ νεγνωκέ ναι τῶ ν̓ Αριστοτέ λους οὗ τοι συγγραμμά των, ἀ λλ' ἄ λλων ἀ κού οντες, ὡ ς δεινὸ ς ἦ ν περὶ φύ σιν ὁ ἄ νθρωπος καὶ ὡ ς οἱ ἀ πὸ τῆ ς στοᾶ ς κατ' ἴ χνη τῆ ς ἐ κεί νου φυσιολογί ας βαδί ζουσιν, εἶ θ' εὑ ρό ντες ἕ ν τι τῶ ν περιφερομέ νων δογμά των κοινὸ ν αὐ τῷ πρὸ ς̓ Ερασί στρατον ἀ ναπλά σαι τινὰ συνουσί αν αὐ τοῦ πρὸ ς ἐ κεί νους τοὺ ς ἄ νδρας. ἀ λλ' ὅ τι μὲ ν τῆ ς̓ Αριστοτέ λους φυσιολογί ας οὐ δὲ ν̓ Ερασιστρά τῳ μέ τεστιν, ὁ κατά λογος τῶ ν προειρημέ νων ἐ νδεί κνυται δογμά των, ἃ πρώ του μὲ ν̔ Ιπποκρά τους ἦ ν, δευτέ ρου δ'̓ Αριστοτέ λους, τρί των δὲ τῶ ν Στωϊ κῶ ν, ἑ νὸ ς μό νου μετατιθεμέ νου τοῦ τὰ ς ποιό τητας εἶ ναι σώ ματα. τά χα δ' ἂ ν τῆ ς λογικῆ ς ἕ νεκα θεωρί ας ὡ μιληκέ ναι φαῖ εν τὸ ν̓ Ερασί στρατον τοῖ ς ἐ κ τοῦ περιπά του φιλοσό φοις, οὐ κ εἰ δό τες, ὡ ς ἐ κεῖ νοι μὲ ν ψευδεῖ ς καὶ ἀ περά ντους οὐ κ ἔ γραψαν λό γους, τὰ δ'̓ Ερασιστρά τεια βιβλί α παμπό λλους ἔ χει τοὺ ς τοιού τους. τά χ' ἂ ν οὖ ν ἤ δη τις θαυμά ζοι καὶ διαποροί η, τί παθὼ ν ὁ̓ Ερασί στρατος εἰ ς τοσοῦ τον τῶ ν̔ Ιπποκρά τους δογμά των ἀ πετρά πετο καὶ διὰ τί τῶ ν ἐ ν ἥ πατι πό ρων τῶ ν χοληδό χων, ἅ λις γὰ ρ ἤ δη νεφρῶ ν, ἀ φελό μενος τὴ ν ἑ λκτικὴ ν δύ ναμιν ἐ πί καιρον αἰ τιᾶ ται θέ σιν καὶ στομά των στενό τητα καὶ χώ ραν τινὰ κοινή ν, εἰ ς ἣ ν παρά γουσι μὲ ν αἱ ἀ πὸ τῶ ν πυλῶ ν τὸ ἀ κά θαρτον αἷ μα, μεταλαμβά νουσι δὲ πρό τεροι μὲ ν οἱ πό ροι τὴ ν χολή ν, δεύ τεραι δ' αἱ ἀ πὸ τῆ ς κοί λης φλεβὸ ς τὸ καθαρὸ ν αἷ μα. πρὸ ς γὰ ρ τῷ μηδὲ ν ἂ ν βλαβῆ ναι τὴ ν ὁ λκὴ ν εἰ πὼ ν ἄ λλων μυρί ων ἔ μελλεν ἀ μφισβητουμέ νων ἀ παλλά ξεσθαι λό γων.

ὡ ς νῦ ν γε πό λεμος οὐ σμικρό ς ἐ στι τοῖ ς̓ Ερασιστρατεί οις οὐ πρὸ ς τοὺ ς ἄ λλους μό νον ἀ λλὰ καὶ πρὸ ς ἀ λλή λους, οὐ κ ἔ χουσιν, ὅ πως ἐ ξηγή σωνται τὴ ν ἐ κ τοῦ πρώ του τῶ ν καθό λου λό γων λέ ξιν, ἐ ν ᾗ φησιν:" Εἰ ς τὸ αὐ τὸ δ' ἀ νεστομωμέ νων ἑ τέ ρων δύ ο ἀ γγεί ων τῶ ν τ' ἐ πὶ τὴ ν χοληδό χον τεινό ντων καὶ τῶ ν ἐ πὶ τὴ ν κοί λην φλέ βα συμβαί νει τῆ ς ἀ ναφερομέ νης ἐ κ τῆ ς κοιλί ας τροφῆ ς τὰ ἐ ναρμό ζοντα ἑ κατέ ροις τῶ ν στομά των εἰ ς ἑ κά τερα τῶ ν ἀ γγεί ων μεταλαμβά νεσθαι καὶ τὰ μὲ ν ἐ πὶ τὴ ν χοληδό χον φέ ρεσθαι, τὰ δ' ἐ πὶ τὴ ν κοί λην φλέ βα περαιοῦ σθαι." τὸ γὰ ρ" εἰ ς τὸ αὐ τὸ ἀ νεστομωμέ νων," ὃ κατ' ἀ ρχὰ ς τῆ ς λέ ξεως γέ γραπται, τί ποτε χρὴ νοῆ σαι, χαλεπὸ ν εἰ πεῖ ν. ἤ τοι γὰ ρ οὕ τως εἰ ς ταὐ τό ν, ὥ στε τῷ τῆ ς ἐ ν τοῖ ς σιμοῖ ς φλεβὸ ς πέ ρατι συνά πτειν δύ ο ἕ τερα πέ ρατα, τό τ' ἐ ν τοῖ ς κυρτοῖ ς καὶ τὸ τοῦ χοληδό χου πό ρου, ἤ, εἰ μὴ οὕ τω, χώ ραν τινὰ κοινὴ ν ἐ πινοῆ σαι χρὴ τῶ ν τριῶ ν ἀ γγεί ων οἷ ον δεξαμενή ν τινα, πληρουμέ νην μὲ ν ὑ πὸ τῆ ς κά τω φλεβό ς, ἐ κκενουμέ νην δ' εἴ ς τε τοὺ ς χοληδό χους πό ρους καὶ τὰ ς τῆ ς κοί λης ἀ ποσχί δας: καθ' ἑ κατέ ραν δὲ τῶ ν ἐ ξηγή σεων ἄ τοπα πολλά, περὶ ὧ ν εἰ πά ντων λέ γοιμι, λά θοιμ' ἂ ν ἐ μαυτὸ ν ἐ ξηγή σεις̓ Ερασιστρά του γρά φων, οὐ χ, ὅ περ ἐ ξ ἀ ρχῆ ς προὐ θέ μην, περαί νων. κοινὸ ν δ' ἀ μφοτέ ραις ταῖ ς ἐ ξηγή σεσιν ἄ τοπον τὸ μὴ καθαί ρεσθαι πᾶ ν τὸ αἷ μα. χρὴ γὰ ρ ὡ ς εἰ ς ἠ θμό ν τινα τὸ χοληδό χον ἀ γγεῖ ον ἐ μπί πτειν αὐ τό, οὐ παρέ ρχεσθαι καὶ παραρρεῖ ν ὠ κέ ως εἰ ς τὸ μεῖ ζον στό μα τῇ Ῥ ύ μῃ τῆ ς ἀ ναδό σεως φερό μενον. ἆ ρ' οὖ ν ἐ ν τού τοις μό νον ἀ πορί αις ἀ φύ κτοις ὁ̓ Ερασιστρά του λό γος ἐ νέ χεται μὴ βουληθέ ντος χρή σασθαι ταῖ ς ἑ λκτικαῖ ς δυνά μεσιν εἰ ς μηδέ ν, ἢ σφοδρό τατα μὲ ν ἐ ν τού τοις καὶ σαφῶ ς οὕ τως, ὡ ς ἂ ν μηδὲ παῖ δα λαθεῖ ν;

εἰ δ' ἐ πισκοποῖ τό τις ἐ πιμελῶ ς, οὐ δ' ὁ περὶ θρέ ψεως αὐ τοῦ λό γος, ὃ ν ἐ ν τῷ δευτέ ρῳ τῶ ν καθό λου λό γων διεξέ ρχεται, τὰ ς αὐ τὰ ς ἀ πορί ας ἐ κφεύ γει. τῇ γὰ ρ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ᾳ συγχωρηθέ ντος ἑ νὸ ς λή μματος, ὡ ς πρό σθεν ἐ δεί κνυμεν, ἐ πέ ραινέ τι περὶ φλεβῶ ν μό νων καὶ τοῦ κατ' αὐ τὰ ς αἵ ματος. ἐ κρέ οντος γά ρ τινος κατὰ τὰ στό ματ' αὐ τῶ ν καὶ διαφορουμέ νου καὶ μή τ' ἀ θρό ως τό που κενοῦ δυναμέ νου γενέ σθαι μή τε τῶ ν φλεβῶ ν συμπεσεῖ ν, τοῦ το γὰ ρ ἦ ν τὸ παραλειπό μενον, ἀ ναγκαῖ ον ἦ ν ἕ πεσθαι τὸ συνεχὲ ς ἀ ναπληροῦ ν τοῦ κενου μέ νου τὴ ν βά σιν. αἱ μὲ ν δὴ φλέ βες ἡ μῖ ν οὕ τω θρέ ψονται τοῦ περιεχομέ νου κατ' αὐ τὰ ς αἵ ματος ἀ πολαύ ουσαι: τὰ δὲ νεῦ ρα πῶ ς; οὐ γὰ ρ δὴ κἀ ν τού τοις ἐ στὶ ν αἷ μα. πρό χειρον μὲ ν γὰ ρ ἦ ν εἰ πεῖ ν, ἕ λκοντα παρὰ τῶ ν φλεβῶ ν: ἀ λλ' οὐ βού λεται. τί ποτ' οὖ ν κἀ νταῦ θα ἐ πιτεχνᾶ ται; φλέ βας ἔ χειν ἐ ν ἑ αυτῷ καὶ ἀ ρτηρί ας τὸ νεῦ ρον ὥ σπερ τινὰ σειρὰ ν ἐ κ τριῶ ν ἱ μά ντων διαφερό ντων τῇ φύ σει πεπλεγμέ νην. ὠ ή θη γὰ ρ ἐ κ ταύ της τῆ ς ὑ ποθέ σεως ἐ κφεύ ξεσθαι τῷ λό γῳ τὴ ν ὁ λκή ν: οὐ γὰ ρ ἂ ν ἔ τι δεή σεσθαι τὸ νεῦ ρον ἐ ν ἑ αυτῷ περιέ χον αἵ ματος ἀ γγεῖ ον ἐ πιρρύ του τινὸ ς ἔ ξωθεν ἐ κ τῆ ς παρακειμέ νης φλεβὸ ς τῆ ς ἀ ληθινῆ ς αἵ ματος ἑ τέ ρου, ἀ λλ' ἱ κανὸ ν αὐ τῷ πρὸ ς τὴ ν θρέ ψιν ἔ σεσθαι τὸ κατεψευσμέ νον ἀ γγεῖ ον ἐ κεῖ νο τὸ λό γῳ θεωρητό ν. ἀ λλὰ κἀ νταῦ θα πά λιν αὐ τὸ ν ὁ μοί α τις ἀ πορί α διεδέ ξατο. τουτὶ γὰ ρ τὸ σμικρὸ ν ἀ γγεῖ ον ἑ αυτὸ μὲ ν θρέ ψει, τὸ παρακεί μενον μέ ντοι νεῦ ρον ἐ κεῖ νο τὸ ἁ πλοῦ ν ἢ τὴ ν ἀ ρτηρί αν οὐ χ οἷ ό ν τ' ἔ σται τρέ φειν ἄ νευ τοῦ σύ μφυτό ν τιν' ὑ πά ρχειν αὐ τοῖ ς ὁ λκὴ ν τῆ ς τροφῆ ς. τῇ μὲ ν γὰ ρ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ᾳ πῶ ς ἂ ν ἔ τι δύ ναιτο τὴ ν τροφὴ ν ἐ πισπᾶ σθαι τὸ ἁ πλοῦ ν νεῦ ρον, ὥ σπερ αἱ φλέ βες αἱ σύ νθετοι; κοιλό της μὲ ν γά ρ τί ς ἐ στιν ἐ ν αὐ τῷ κατ' αὐ τό ν, ἀ λλ' οὐ χ αἵ ματος αὕ τη γ' ἀ λλὰ πνεύ ματος ψυχικοῦ μεστή. δεό μεθα δ' ἡ μεῖ ς οὐ κ εἰ ς τὴ ν κοιλό τητα ταύ την εἰ σά γειν τῷ λό γῳ τὴ ν τροφὴ ν ἀ λλ' εἰ ς τὸ περιέ χον αὐ τὴ ν ἀ γγεῖ ον, εἴ τ' οὖ ν τρέ φεσθαι μό νον εἴ τε καὶ αὔ ξεσθαι δέ οιτο. πῶ ς οὖ ν εἰ σά ξομεν; οὕ τω γά ρ ἐ στι σμικρὸ ν ἐ κεῖ νο τὸ ἁ πλοῦ ν ἀ γγεῖ ον καὶ μέ ντοι καὶ τῶ ν ἄ λλων ἑ κά τερον, ὥ στ', εἰ τῇ λεπτοτά τῃ βελό νῃ νύ ξειά ς τι μέ ρος, ἅ μα διαιρή σεις τὰ τρί α. τό πος οὖ ν αἰ σθητὸ ς ἀ θρό ως κενὸ ς οὐ κ ἄ ν ποτ' ἐ ν αὐ τῷ γέ νοιτο: λό γῳ δὲ θεωρητὸ ς τό πος κενού μενος οὐ κ ἦ ν ἀ ναγκαστικὸ ς τῆ ς τοῦ συνεχοῦ ς ἀ κολουθί ας. ἠ βουλό μην δ' αὖ πά λιν μοι κἀ νταῦ θα τὸ ν̓ Ερασί στρατον αὐ τὸ ν ἀ ποκρί νασθαι περὶ τοῦ στοιχειώ δους ἐ κεί νου νεύ ρου τοῦ σμικροῦ, πό τερον ἕ ν τι καὶ συνεχὲ ς ἀ κριβῶ ς ἐ στιν ἢ ἐ κ πολλῶ ν καὶ σμικρῶ ν σωμά των, ὧ ν̓ Επί κουρος καὶ Λεύ κιππος καὶ Δημό κριτος ὑ πέ θεντο, σύ γ κειται. καὶ γὰ ρ καὶ περὶ τού του τοὺ ς̓ Ερασιστρατεί ους ὁ ρῶ διαφερομέ νους. οἱ μὲ ν γὰ ρ ἕ ν τι καὶ συνεχὲ ς αὐ τὸ νομί ζουσιν ἢ οὐ κ ἂ ν ἁ πλοῦ ν εἰ ρῆ σθαι πρὸ ς αὐ τοῦ φασι: τινὲ ς δὲ καὶ τοῦ το διαλύ ειν εἰ ς ἕ τερα στοιχειώ δη τολμῶ σιν. ἀ λλ' εἰ μὲ ν ἕ ν τι καὶ συνεχέ ς ἐ στι, τὸ κενού μενον ἐ ξ αὐ τοῦ κατὰ τὴ ν ἄ δηλον ὑ πὸ τῶ ν ἰ ατρῶ ν ὀ νομαζομέ νην διαπνοὴ ν οὐ δεμί αν ἐ ν ἑ αυτῷ καταλεί ψει χώ ραν κενή ν. οὕ τω γὰ ρ οὐ χ ἓ ν ἀ λλὰ πολλὰ γενή σεται, διειργό μενα δή που ταῖ ς κεναῖ ς χώ ραις. εἰ δ' ἐ κ πολλῶ ν σύ γκειται, τῇ κηπαί ᾳ κατὰ τὴ ν παροιμί αν πρὸ ς̓ Ασκληπιά δην ἀ πεχωρή σαμεν ἄ ναρμά τινα στοιχεῖ α τιθέ μενοι. πά λιν οὖ ν ἄ τεχνος ἡ μῖ ν ἡ φύ σις λεγέ σθω: τοῖ ς γὰ ρ τοιού τοις στοιχεί οις ἐ ξ ἀ νά γκης τοῦ θ' ἕ πεται. διὸ δή μοι καὶ δοκοῦ σιν ἀ μαθῶ ς πά νυ τὴ ν εἰ ς τὰ τοιαῦ τα στοιχεῖ α τῶ ν ἁ πλῶ ν ἀ γγεί ων εἰ σά γειν διά λυσιν ἔ νιοι τῶ ν̓ Ερασιστρατεί ων. ἐ μοὶ γοῦ ν οὐ δὲ ν διαφέ ρει. καθ' ἑ κατέ ρους γὰ ρ ἄ τοπος ὁ τῆ ς θρέ ψεως ἔ σται λό γος, ἐ κεί νοις τοῖ ς ἁ πλοῖ ς ἀ γγεί οις τοῖ ς σμικροῖ ς τοῖ ς συντιθεῖ σι τὰ μεγά λα τε καὶ αἰ σθητὰ νεῦ ρα κατὰ μὲ ν τοὺ ς συνεχῆ φυλά ττοντας αὐ τὰ μὴ δυναμέ νης γενέ σθαι τῆ ς πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ας, ὅ τι μηδὲ ν ἐ ν τῷ συνεχεῖ γί γνεται κενό ν, κἂ ν ἀ πορρέ ῃ τι: συνέ ρχεται γὰ ρ πρὸ ς ἄ λληλα τὰ καταλειπό μενα μό ρια, καθά περ ἐ πὶ τοῦ ὕ δατος ὁ ρᾶ ται, καὶ πά λιν ἓ ν γί γνεται πά ντα τὴ ν χώ ραν τοῦ διαφορηθέ ντος αὐ τὰ καταλαμβά νοντα: κατὰ δὲ τοὺ ς ἑ τέ ρους, ὅ τι τῶ ν στοιχεί ων ἐ κεί νων οὐ δὲ ν δεῖ ται τῆ ς πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ας. ἐ πὶ γὰ ρ τῶ ν αἰ σθητῶ ν μό νων, οὐ κ ἐ πὶ τῶ ν λό γῳ θεωρητῶ ν ἔ χει δύ ναμιν, ὡ ς αὐ τὸ ς ὁ̓ Ερασί στρατος ὁ μολογεῖ διαρρή δην, οὐ περὶ τοῦ τοιού του κενοῦ φά σκων ἑ κά στοτε ποιεῖ σθαι τὸ ν λό γον, ὃ κατὰ βραχὺ παρέ σπαρται τοῖ ς σώ μασιν, ἀ λλὰ περὶ τοῦ σαφοῦ ς καὶ αἰ σθητοῦ καὶ ἀ θρό ου καὶ μεγά λου καὶ ἐ ναργοῦ ς καὶ ὅ πως ἂ ν ἄ λλως ὀ νομά ζειν ἐ θέ λῃ ς.̓ Ερασί στρατος μὲ ν γὰ ρ αὐ τὸ ς αἰ σθητὸ ν ἀ θρό ως οὔ φησι δύ νασθαι γενέ σθαι κενό ν: ἐ γὼ δ' ἐ κ περιουσί ας εὐ πορή σας ὀ νομά των ταὐ τὸ ν δηλοῦ ν ἔ ν γε τῷ νῦ ν προκειμέ νῳ λό γῳ δυναμέ νων καὶ τἆ λλα προσέ θηκα. Κά λλιον οὖ ν μοι δοκεῖ καὶ ἡ μᾶ ς τι συνεισενέ γκασθαι τοῖ ς̓ Ερασιστρατεί οις, ἐ πειδὴ κατὰ τοῦ το γεγό ναμεν, καὶ συμβουλεῦ σαι τοῖ ς τὸ πρῶ τον ἐ κεῖ νο καὶ ἁ πλοῦ ν ὑ π'̓ Ερασιστρά του καλού μενον ἀ γγεῖ ον εἰ ς ἕ τερ' ἄ ττα σώ ματα στοιχειώ δη διαλύ ουσιν ἀ ποστῆ ναι τῆ ς ὑ πολή ψεως, ὡ ς πρὸ ς τῷ μηδὲ ν ἔ χειν πλέ ον ἔ τι καὶ διαφερομέ νοις̓ Ερασιστρά τῳ. ὅ τι μὲ ν οὖ ν οὐ δὲ ν ἔ χει πλέ ον, ἐ πιδέ δεικται σαφῶ ς: οὐ δὲ γὰ ρ ἠ δυνή θη διαφυγεῖ ν τὴ ν περὶ τῆ ς θρεψεως ἀ πορί αν ἡ ὑ πό θεσις: ὅ τι δ' οὐ δ'̓ Ερασιστρά τῳ σύ μφωνό ς ἐ στιν, ὃ ἐ κεῖ νος ἁ πλοῦ ν καὶ πρῶ τον ὀ νομά ζει, σύ νθετον ἀ ποφαί νουσα, καὶ τὴ ν τῆ ς φύ σεως τέ χνην ἀ ναιροῦ σα, πρό δηλον καὶ τοῦ τ' εἶ ναί μοι δοκεῖ. εἰ μὴ γὰ ρ κἀ ν τοῖ ς ἁ πλοῖ ς τού τοις ἕ νωσί ν τινα τῆ ς οὐ σί ας ἀ πολεί ψομεν, ἀ λλ' εἰ ς ἄ ναρμα καὶ ἀ μέ ριστα καταβησό μεθα στοιχεῖ α, παντά πασιν ἀ ναιρή σομεν τῆ ς φύ σεως τὴ ν τέ χνην, ὥ σπερ καὶ πά ντες οἱ ἐ κ ταύ της ὁ ρμώ μενοι τῆ ς ὑ ποθέ σεως ἰ ατροὶ καὶ φιλό σοφοι. δευτέ ρα γὰ ρ τῶ ν τοῦ ζῴ ου μορί ων κατὰ τὴ ν τοιαύ την ὑ πό θεσιν ἡ φύ σις, οὐ πρώ τη γί γνεται. διαπλά ττειν δὲ καὶ δημιουργεῖ ν οὐ τοῦ δευτέ ρου γεγονό τος, ἀ λλὰ τοῦ προϋ πά ρχοντό ς ἐ στιν: ὥ στ' ἀ ναγκαῖ ό ν ἐ στιν εὐ θὺ ς ἐ κ σπερμά των ὑ ποθέ σθαι τὰ ς δυνά μεις τῆ ς φύ σεως, αἷ ς διαπλά ττει τε καὶ αὐ ξά νει καὶ τρέ φει τὸ ζῷ ον: ἀ λλ' ἐ κεί νων τῶ ν σωμά των τῶ ν ἀ νά ρμων καὶ ἀ μερῶ ν οὐ δὲ ν ἐ ν ἑ αυτῷ διαπλαστικὴ ν ἔ χει δύ ναμιν ἢ αὐ ξητικὴ ν ἢ θρεπτικὴ ν ἢ ὅ λως τεχνική ν: ἀ παθὲ ς γὰ ρ καὶ ἀ μετά βλητον ὑ πό κειται. τῶ ν δ' εἰ ρημέ νων οὐ δὲ ν ἄ νευ μεταβολῆ ς καὶ ἀ λλοιώ σεως καὶ τῆ ς δι' ὅ λων κρά σεως γί γνεται, καθά περ καὶ διὰ τῶ ν ἔ μπροσθεν ἐ νεδειξά μεθα. καὶ διὰ ταύ την τὴ ν ἀ νά γκην οὐ κ ἔ χοντες, ὅ πως τὰ ἀ κό λουθα τοῖ ς στοιχεί οις, οἷ ς ὑ πέ θεντο, φυλά ττοιεν, οἱ ἀ πὸ τῶ ν τοιού των αἱ ρέ σεων ἅ παντες ἄ τεχνον ἠ ναγκά σθησαν ἀ ποφή νασθαι τὴ ν φύ σιν. καί τοι ταῦ τά γ' οὐ παρ' ἡ μῶ ν ἐ χρῆ ν μανθά νειν τοὺ ς̓ Ερασιστρατεί ους, ἀ λλὰ παρ' αὐ τῶ ν τῶ ν φιλοσό φων, οἷ ς μά λιστα δοκεῖ πρῶ τον ἐ πισκοπεῖ σθαι τὰ στοιχεῖ α τῶ ν ὄ ντων ἁ πά ντων. οὔ κουν οὐ δ'̓ Ερασί στρατον ἄ ν τις ὀ ρθῶ ς ἄ χρι τοσαύ της ἀ μαθί ας νομί ζοι προή κειν, ὡ ς μηδὲ ταύ την γνωρί σαι δυνηθῆ ναι τὴ ν ἀ κολου θί αν, ἀ λλ' ἅ μα μὲ ν ὑ ποθέ σθαι τεχνικὴ ν τὴ ν φύ σιν, ἅ μα δ' εἰ ς ἀ παθῆ καὶ ἄ ναρμα καὶ ἀ μετά βλητα στοιχεῖ α καταθραῦ σαι τὴ ν οὐ σί αν. καὶ μὴ ν εἰ δώ σει τιν' ἐ ν τοῖ ς στοιχεί οις ἀ λλοί ωσί ν τε καὶ μεταβολὴ ν καὶ ἕ νωσιν καὶ συνέ χειαν, ἓ ν ἀ σύ νθετον αὐ τῷ τὸ ἁ πλοῦ ν ἀ γγεῖ ον ἐ κεῖ νο, καθά περ καὶ αὐ τὸ ς ὀ νομά ζει, γενή σεται. ἀ λλ' ἡ μὲ ν ἁ πλῆ φλὲ ψ ἐ ξ αὑ τῆ ς τραφή σεται, τὸ νεῦ ρον δὲ καὶ ἡ ἀ ρτηρί α παρὰ τῆ ς φλεβό ς. πῶ ς καὶ τί να τρό πον; ἐ ν τού τῳ γὰ ρ δὴ καὶ πρό σθεν γενό μενοι τῷ λό γῳ τῆ ς τῶ ν̓ Ερασιστρατεί ων διαφωνί ας ἐ μνημονεύ σαμεν, ἐ πεδεί ξαμεν δὲ καὶ καθ' ἑ κατέ ρους μὲ ν ἄ πορον εἶ ναι τὴ ν τῶ ν ἁ πλῶ ν ἐ κεί νων ἀ γγεί ων θρέ ψιν, ἀ λλὰ καὶ κρῖ ναι τὴ ν μά χην αὐ τῶ ν οὐ κ ὠ κνή σαμεν καὶ τιμῆ σαι τὸ ν̓ Ερασί στρατον εἰ ς τὴ ν βελτί ονα μεταστή σαντες αἵ ρεσιν. αὖ θις οὖ ν ἐ πὶ τὴ ν ἓ ν ἁ πλοῦ ν ἡ νωμέ νον ἑ αυτῷ πά ντη τὸ στοιχειῶ δες ἐ κεῖ νο νεῦ ρον ὑ ποτιθεμέ νην αἵ ρεσιν ὁ λό γος μεταβὰ ς ἐ πισκοπεί σθω, πῶ ς τραφή σεται: τὸ γὰ ρ εὑ ρεθὲ ν ἐ νταῦ θα κοινὸ ν ἂ ν ἤ δη καὶ τῆ ς̔ Ιπποκρά τους αἱ ρέ σεως γέ νοιτο. Κά λλιον δ' ἄ ν μοι δοκῶ τὸ ζητού μενον ἐ πὶ τῶ ν νενοσηκό των καὶ σφό δρα καταλελεπτυσμέ νων βασανισθῆ ναι. πά ντα γὰ ρ τού τοις ἐ ναργῶ ς φαί νεται τὰ μό ρια τοῦ σώ ματος ἄ τροφα καὶ λεπτὰ καὶ πολλῆ ς προσθή κης τε καὶ ἀ ναθρέ ψεως δεό μενα. καὶ τοί νυν καὶ τὸ νεῦ ρον τοῦ το τὸ αἰ σθητό ν, ἐ φ' οὗ περ ἐ ξ ἀ ρχῆ ς ἐ ποιησά μην τὸ ν λό γον, ἰ σχνὸ ν μὲ ν ἱ κανῶ ς γέ γονε, δεῖ ται δὲ θρέ ψεως. ἔ χει δ' ἐ ν ἑ αυτῷ μέ ρη πά μπολλα μὲ ν ἐ κεῖ να τὰ πρῶ τα καὶ ἀ ό ρατα νεῦ ρα τὰ σμικρὰ καί τινας ἀ ρτηρί ας ἁ πλᾶ ς ὀ λί γας καὶ φλέ βας ὁ μοί ως. ἅ παντ' οὖ ν αὐ τοῦ τὰ νεῦ ρα τὰ στοιχειώ δη καταλελέ πτυνται δηλονό τι καὶ αὐ τά, ἤ, εἰ μηδ' ἐ κεῖ να, οὐ δὲ τὸ ὅ λον. καὶ τοί νυν καὶ θρέ ψεως οὐ τὸ μὲ ν ὅ λον δεῖ ται νεῦ ρον, ἕ καστον δ' ἐ κεί νων οὐ δεῖ ται. καὶ μὴ ν εἰ δεῖ ται μὲ ν ἀ ναθρέ ψεως, οὐ δὲ ν δ' ἡ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί α βοηθεῖ ν αὐ τοῖ ς δύ ναται διά τε τὰ ς ἔ μπροσθεν εἰ ρημέ νας ἀ πορί ας καὶ διὰ τὴ ν ὑ πό γυιον ἰ σχνό τητα, καθά περ δεί ξω, ζητητέ ον ἡ μῖ ν ἐ στιν ἑ τέ ραν αἰ τί αν θρέ ψεως. πῶ ς οὖ ν ἡ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί α τρέ φειν ἀ δύ νατό ς ἐ στι τὸ ν οὕ τω διακεί μενον; ὅ τι τοσοῦ τον ἀ κολουθεῖ ν ἀ ναγκά ζει τῶ ν συνεχῶ ν, ὅ σον ἀ πορρεῖ. τοῦ το δ' ἐ πὶ μὲ ν τῶ ν εὐ εκτού ντων ἱ κανό ν ἐ στιν εἰ ς τὴ ν θρέ ψιν, ἴ σα γὰ ρ ἐ π' αὐ τῶ ν εἶ ναι χρὴ τοῖ ς ἀ πορρέ ουσι τὰ προστιθέ μενα: ἐ πὶ δὲ τῶ ν ἐ σχά τως ἰ σχνῶ ν καὶ πολλῆ ς ἀ ναθρέ ψεως δεομέ νων εἰ μὴ πολλαπλά σιον εἴ η τὸ προστιθέ μενον τοῦ κενουμέ νου, τὴ ν ἐ ξ ἀ ρχῆ ς ἕ ξιν ἀ ναλαβεῖ ν οὐ κ ἄ ν ποτε δύ ναιντο. δῆ λον οὖ ν, ὡ ς ἕ λκειν αὐ τὰ δεή σει τοσού τῳ πλεῖ ον, ὅ σῳ καὶ δεῖ ται πλεί ονος.̓ Ερασί στρατος δὲ κἀ νταῦ θα πρό τερον ποιή σας τὸ δεύ τερον οὐ κ οἶ δ' ὅ πως οὐ κ αἰ σθά νεται. διό τι γά ρ, φησί, πολλὴ πρό σθεσις εἰ ς ἀ νά θρεψιν γί γνεται τοῖ ς νενοσηκό σι, διὰ τοῦ το καὶ ἡ πρὸ ς ταύ την ἀ κολουθί α πολλή. πῶ ς δ' ἂ ν πολλὴ πρό σθεσις γέ νοιτο μὴ προηγουμέ νης ἀ ναδό σεως δαψιλοῦ ς; εἰ δὲ τὴ ν διὰ τῶ ν φλεβῶ ν φορὰ ν τῆ ς τροφῆ ς ἀ νά δοσιν καλεῖ, τὴ ν δ' εἰ ς ἕ καστον τῶ ν ἁ πλῶ ν καὶ ἀ ορά των ἐ κεί νων νεύ ρων καὶ ἀ ρτηριῶ ν μετά ληψιν οὐ κ ἀ νά δοσιν ἀ λλὰ διά δοσιν, ὥ ς τινες ὀ νομά ζειν ἠ ξί ωσαν, εἶ τα τὴ ν διὰ τῶ ν φλεβῶ ν μό νῃ τῇ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ᾳ φησὶ γί γνεσθαι, τὴ ν εἰ ς τὰ λό γῳ θεωρητὰ μετά ληψιν ἡ μῖ ν ἐ ξηγησά σθω. ὅ τι μὲ ν γὰ ρ οὐ κέ τ' ἐ πὶ τού των ἡ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί α λέ γεσθαι δύ ναται καὶ μά λιστ' ἐ πὶ τῶ ν ἐ σχά τως ἰ σχνῶ ν, ἀ ποδέ δεικται. τί δέ φησιν ἐ π' αὐ τῶ ν ἐ ν τῷ δευτέ ρῳ τῶ ν καθό λου λό γων ὁ̓ Ερασί στρατος, ἄ ξιον ἐ πακοῦ σαι τῆ ς λέ ξεως:" Τοῖ ς δ' ἐ σχά τοις τε καὶ ἁ πλοῖ ς, λεπτοῖ ς τε καὶ στενοῖ ς οὖ σιν, ἐ κ τῶ ν παρακειμέ νων ἀ γγεί ων ἡ πρό σθεσις συμβαί νει εἰ ς τὰ κενώ ματα τῶ ν ἀ πενεχθέ ντων κατὰ τὰ πλά για τῶ ν ἀ γγεί ων ἑ λκομέ νης τῆ ς τροφῆ ς καὶ καταχωριζομέ νης." ἐ κ ταύ της τῆ ς λέ ξεως πρῶ τον μὲ ν τὸ κατὰ τὰ πλά για προσί εμαί τε καὶ ἀ ποδέ χομαι: κατὰ μὲ ν γὰ ρ αὐ τὸ τὸ στό μα τὸ ἁ πλοῦ ν νεῦ ρον οὐ κ ἂ ν δύ ναιτο δεχό μενον τὴ ν τροφὴ ν οὕ τως εἰ ς ὅ λον ἑ αυτὸ διανέ μειν: ἀ νά κειται γὰ ρ ἐ κεῖ νο τῷ ψυχικῷ πνεύ ματι: κατὰ δὲ τὸ πλά γιον ἐ κ τῆ ς παρακειμέ νης φλεβὸ ς τῆ ς ἁ πλῆ ς ἐ γχωρεῖ λαβεῖ ν αὐ τό. δεύ τερον δ' ἀ ποδέ χομαι τῶ ν ἐ κ τῆ ς̓ Ερασιστρά του λέ ξεως ὀ νομά των τὸ γεγραμμέ νον ἐ φεξῆ ς τῷ κατὰ τὰ πλά για. τί γά ρ φησι;" Κατὰ τὰ πλά για τῶ ν ἀ γγεί ων ἑ λκομέ νης τῆ ς τροφῆ ς." ὅ τι μὲ ν οὖ ν ἕ λκεται, καὶ ἡ μεῖ ς ὁ μολογοῦ μεν, ὅ τι δ' οὐ τῇ πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ᾳ, δέ δεικται πρό σθεν.

̓ Εξεύ ρωμεν οὖ ν κοινῇ, τῶ ς ἕ λκεται. πῶ ς δ' ἄ λλως ἢ ὡ ς ὁ σί δηρος ὑ πὸ τῆ ς ἡ ρακλεί ας λί θου δύ ναμιν ἐ χού σης ἑ λκτικὴ ν τοιαύ της ποιό τητος; ἀ λλ' εἰ τὴ ν μὲ ν ἀ ρχὴ ν τῆ ς ἀ ναδό σεως ἡ τῆ ς κοιλί ας ἔ νθλιψις παρέ χεται, τὴ ν δὲ μετὰ ταῦ τα φορὰ ν ἅ πασαν αἵ τε φλέ βες περιστελλό μεναι καὶ προωθοῦ σαι καὶ τῶ ν τρεφομέ νων ἕ καστον ἐ πισπώ μενον εἰ ς ἑ αυτό, τῆ ς πρὸ ς τὸ κενού μενον ἀ κολουθί ας ἀ ποστά ντες, ὡ ς οὐ πρεπού σης ἀ νδρὶ τεχνικὴ ν ὑ ποθεμέ νῳ τὴ ν φύ σιν, οὕ τως ἂ ν ἤ δη καὶ τὴ ν ἀ ντιλογί αν εἴ ημεν πεφευγό τες τὴ ν̓ Ασκληπιά δου μὴ δυνά μενοί γε λύ ειν αὐ τή ν. τὸ γὰ ρ εἰ ς τὴ ν ἀ πό δειξιν παραλαμβανό μενον λῆ μμα τὸ διεζευγμέ νον οὐ κ ἐ κ δυοῖ ν ἀ λλ' ἐ κ τριῶ ν ἐ στι κατά γε τὴ ν ἀ λή θειαν διεζευγμέ νον. εἰ μὲ ν οὖ ν ὡ ς ἐ κ δυοῖ ν αὐ τῷ χρησαί μεθα, ψεῦ δος ἔ σται τι τῶ ν εἰ ς τὴ ν ἀ πό δειξιν παρειλημμέ νων: εἰ δ' ὡ ς ἐ κ τριῶ ν, ἀ πέ ραντος ὁ λό γος γενή σεται.

καὶ ταῦ τ' οὐ κ ἐ χρῆ ν ἀ γνοεῖ ν τὸ ν̓ Ερασί στρατον, εἴ περ κἂ ν ὄ ναρ ποτὲ τοῖ ς ἐ κ τοῦ περιπά του συνέ τυχεν, ὥ σπερ οὖ ν οὐ δὲ τὰ περὶ τῆ ς γενέ σεως τῶ ν χυμῶ ν, ὑ πὲ ρ ὧ ν οὐ δὲ ν ἔ χων εἰ πεῖ ν οὐ δὲ μέ χρι τοῦ μετρί ου πιθανὸ ν οἴ εται παρακρού εσθαι σκηπτό μενος, ὡ ς οὐ δὲ χρή σιμος ὅ λως ἐ στὶ ν ἡ τῶ ν τοιού των ἐ πί σκεψις. εἶ τ', ὦ πρὸ ς θεῶ ν, ὅ πως μὲ ν τὰ σιτί α κατὰ τὴ ν γαστέ ρα πέ ττεται χρή σιμον ἐ πί στασθαι, πῶ ς δ' ἐ ν ταῖ ς φλεψὶ ν ἡ χολὴ γί γνεται, περιττό ν; καὶ τῆ ς κενώ σεως ἄ ρα φροντιστέ ον αὐ τῆ ς μό νης, ἀ μελητέ ον δὲ τῆ ς γενέ σεως; ὥ σπερ οὐ κ ἄ μεινον ὑ πά ρχον μακρῷ τὸ κωλύ ειν εὐ θὺ ς ἐ ξ ἀ ρχῆ ς γεννᾶ σθαι πλεί ονα τοῦ πρά γματ' ἔ χειν ἐ κκενοῦ ντας. θαυμαστὸ ν δὲ καὶ τὸ διαπορεῖ ν, εἴ τ' ἐ ν τῷ σώ ματι τὴ ν γέ νεσιν αὐ τῆ ς ὑ ποθετέ ον εἴ τ' εὐ θὺ ς ἔ ξωθεν ἐ ν τοῖ ς σιτί οις περιέ χεσθαι φατέ ον, εἰ γὰ ρ δὴ τοῦ το καλῶ ς ἠ πό ρηται, τί οὐ χὶ καὶ περὶ τοῦ αἵ ματος ἐ πισκεψό μεθα, πό τερον ἐ ν τῷ σώ ματι λαμβά νει τὴ ν γέ νεσιν ἢ τοῖ ς σιτί οις παρέ σπαρται, καθά περ οἱ τὰ ς ὁ μοιομερεί ας ὑ ποτιθέ μενοί φασι; καὶ μὴ ν πολλῷ γ' ἦ ν χρησιμώ τερον ζητεῖ σθαι, ποῖ α τῶ ν σιτί ων ὁ μολογεῖ τῇ τῆ ς αἱ ματώ σεως ἐ νεργεί ᾳ καὶ ποῖ α διαφέ ρεται, τοῦ ζητεῖ ν, τί να μὲ ν τῇ τῆ ς γαστρὸ ς ἐ νεργεί ᾳ νικᾶ ται Ῥ ᾳ δί ως, τί να δ' ἀ ντιβαί νει καὶ μά χεται. τού των μὲ ν γὰ ρ ἡ ἔ κλεξις εἰ ς πέ ψιν μό νην, ἐ κεί νων δ' εἰ ς αἵ ματος χρηστοῦ διαφέ ρει γέ νεσιν. οὐ δὲ γὰ ρ ἴ σον ἐ στὶ ν ἢ μὴ καλῶ ς ἐ ν τῇ γαστρὶ χυλωθῆ ναι τὴ ν τροφὴ ν ἢ μὴ χρηστὸ ν αἷ μα γεννηθῆ ναι. πῶ ς δ' οὐ κ αἰ δεῖ ται τὰ ς μὲ ν τῆ ς πέ ψεως ἀ ποτυχί ας διαιρού μενος, ὡ ς πολλαί τ' εἰ σὶ καὶ κατὰ πολλὰ ς γί γνονται προφά σεις, ὑ πὲ ρ δὲ τῶ ν τῆ ς αἱ ματώ σεως σφαλμά των οὐ δ' ἄ χρι Ῥ ή ματος ἑ νὸ ς οὐ δ' ἄ χρι συλλαβῆ ς μιᾶ ς φθεγξά μενος; καὶ μὴ ν εὑ ρί σκεταί γε καὶ παχὺ καὶ λεπτὸ ν ἐ ν ταῖ ς φλεψὶ ν αἷ μα καὶ τοῖ ς μὲ ν ἐ ρυθρό τερον, τοῖ ς δὲ ξανθό τερον, τοῖ ς δὲ μελά ντερον, τοῖ ς δὲ φλεγματωδέ στερον. εἰ δ' ὅ τι καὶ δυσῶ δες οὐ χ ἕ να τρό πον ἀ λλ' ἐ ν πολλαῖ ς πά νυ διαφοραῖ ς ἀ ρρή τοις μὲ ν λό γῳ, σαφεστά ταις δ' αἰ σθή σεσι φαί νεται γιγνό μενον, εἰ δεί η τις, οὐ κ ἂ ν οἶ μαι μετρί ως ἔ τι καταγνώ σεσθαι τῆ ς̓ Ερασιστρά του Ῥ ᾳ θυμί ας αὐ τὸ ν οὕ τω γ' ἀ ναγκαί αν εἰ ς τὰ ἔ ργα τῆ ς τέ χνης θεωρί αν παραλιπό ντος. ἐ ναργῆ γὰ ρ δὴ καὶ τὰ περὶ τῶ ν ὑ δέ ρων ἁ μαρτή ματα τῇ Ῥ ᾳ θυμί ᾳ ταύ τῃ κατὰ λό γον ἠ κολουθηκό τα. τό τε γὰ ρ τῇ στενοχωρί ᾳ τῶ ν ὁ δῶ ν κωλύ εσθαι νομί ζειν πρό σω τοῦ ἥ πατος ἰ έ ναι τὸ αἷ μα καὶ μηδέ ποτ' ἂ ν ἄ λλως ὕ δερον δύ νασθαι συστῆ ναι πῶ ς οὐ κ ἐ σχά την ἐ νδεί κνυται Ῥ ᾳ θυμί αν; τό τε μὴ διὰ τὸ ν σπλῆ να μηδὲ δι' ἄ λλο τι μό ριον, ἀ λλ' ἀ εὶ διὰ τὸ ν ἐ ν τῷ ἥ πατι σκί ρρον ὕ δερον οἴ εσθαι γί γνεσθαι τελέ ως ἀ ργοῦ τὴ ν διά νοιαν ἀ νθρώ που καὶ μηδενὶ τῶ ν ὁ σημέ ραι γιγνομέ νων παρακολουθοῦ ντος. ἐ πὶ μέ ν γε χρονί αις αἱ μορροί̈ σιν ἐ πισχεθεί σαις ἢ διὰ κέ νωσιν ἄ μετρον εἰ ς ψῦ ξιν ἐ σχά την ἀ γαγού σαις τὸ ν ἄ νθρωπον οὐ χ ἅ παξ οὐ δὲ δὶ ς ἀ λλὰ πολλά κις ἤ δη τεθεά μεθα συστά ντας ὑ δέ ρους, ὥ σπερ γε καὶ γυναιξὶ ν ἥ τε τῆ ς ἐ φ' ἑ κά στῳ μηνὶ καθά ρσεως ἀ πώ λεια παντελὴ ς καὶ ἄ μετρος κέ νωσις, ὅ ταν αἱ μορραγή σωσί ποθ' αἱ μῆ τραι σφοδρῶ ς, ἐ πεκαλέ σαντο πολλά κις ὕ δερον καί τισιν αὐ τῶ ν καὶ ὁ γυναικεῖ ος ὀ νομαζό μενος Ῥ οῦ ς εἰ ς τοῦ τ' ἐ τελεύ τησε τὸ πά θος, ἵ να τοὺ ς ἀ πὸ τῶ ν κενεώ νων ἀ ρχομέ νους ἢ ἄ λλου τινὸ ς τῶ ν ἐ πικαί ρων μορί ων ὑ δέ ρους παραλί πω, σαφῶ ς μὲ ν καὶ αὐ τοὺ ς ἐ ξελέ γχοντας τὴ ν̓ Ερασιστρά τειον ὑ πό ληψιν, ἀ λλ' οὐ χ οὕ τως ἐ ναργῶ ς ὡ ς οἱ διὰ κατά ψυξιν σφοδρὰ ν τῆ ς ὅ λης ἕ ξεως ἀ ποτελού μενοι. πρώ τη γὰ ρ αὕ τη γενέ σεως ὑ δέ ρων αἰ τί α διὰ τὴ ν ἀ ποτυχί αν τῆ ς αἱ ματώ σεως γιγνομέ νη τρό πον ὁ μοιό τατον ταῖ ς ἐ πὶ τῇ τῶ ν σιτί ων ἀ πεψί ᾳ διαρροί αις. οὐ μὴ ν ἐ σκί ρρωταί γε κατὰ τοὺ ς τοιού τους ὑ δέ ρους οὐ δ' ἄ λλο τι σπλά γχνον οὐ δὲ τὸ ἧ παρ. ἀ λλ'̓ Ερασί στρατος ὁ σοφὸ ς ὑ περιδὼ ν καὶ καταφρονή σας, ὧ ν οὔ θ'̔ Ιπποκρά της οὔ τε Διοκλῆ ς οὔ τε Πραξαγό ρας οὔ τε Φιλιστί ων ἀ λλ' οὐ δὲ τῶ ν ἀ ρί στων φιλοσό φων οὐ δεὶ ς κατεφρό νησεν οὔ τε Πλά των οὔ τ'̓ Αριστοτέ λης οὔ τε Θεό φραστος, ὅ λας ἐ νεργεί ας ὑ περβαί νει καθά περ τι σμικρὸ ν καὶ τὸ τυχὸ ν τῆ ς τέ χνης παραλιπὼ ν μέ ρος οὐ δ' ἀ ντειπεῖ ν ἀ ξιώ σας, εἴ τ' ὀ ρθῶ ς εἴ τε καὶ μὴ σύ μπαντες οὗ τοι θερμῷ καὶ ψυχρῷ καὶ ξηρῷ καὶ ὑ γρῷ, τοῖ ς μὲ ν ὡ ς δρῶ σι, τοῖ ς δ' ὡ ς πά σχουσι, τὰ κατὰ τὸ σῶ μα τῶ ν ζῴ ων ἁ πά ντων διοικεῖ σθαί φασι καὶ ὡ ς τὸ θερμὸ ν ἐ ν αὐ τοῖ ς εἴ ς τε τὰ ς ἄ λλας ἐ νεργεί ας καὶ μά λιστ' εἰ ς τὴ ν τῶ ν χυμῶ ν γέ νεσιν τὸ πλεῖ στον δύ ναται. ἀ λλὰ τὸ μὲ ν μὴ πεί θεσθαι τοσού τοις τε καὶ τηλικού τοις ἀ νδρά σι καὶ πλέ ον αὐ τῶ ν οἴ εσθαί τι γιγνώ σκειν ἀ νεμέ σητον, τὸ δὲ μή τ' ἀ ντιλογί ας ἀ ξιῶ σαι μή τε μνή μης οὕ τως ἔ νδοξον δό γμα θαυμαστή ν τινα τὴ ν ὑ περοψί αν ἐ νδεί κνυται. καὶ μὴ ν σμικρό τατό ς ἐ στι τὴ ν γνώ μην καὶ ταπεινὸ ς ἐ σχά τως ἐ ν ἁ πά σαις ταῖ ς ἀ ντιλογί αις ἐ ν μὲ ν τοῖ ς περὶ τῆ ς πέ ψεως λό γοις τοῖ ς σή πεσθαι τὰ σιτί α νομί ζουσι φιλοτί μως ἀ ντιλέ γων, ἐ ν δὲ τοῖ ς περὶ τῆ ς ἀ ναδό σεως τοῖ ς διὰ τὴ ν παρά θεσιν τῶ ν ἀ ρτηριῶ ν ἀ ναδί δοσθαι τὸ διὰ τῶ ν φλεβῶ ν αἷ μα νομί ζουσιν, ἐ ν δὲ τοῖ ς περὶ τῆ ς ἀ ναπνοῆ ς τοῖ ς περιωθεῖ σθαι τὸ ν ἀ έ ρα φά σκουσιν. οὐ κ ὤ κνησε δ' οὐ δὲ τοῖ ς ἀ τμοειδῶ ς εἰ ς τὴ ν κύ στιν ἰ έ ναι τὰ οὖ ρα νομί ζουσιν ἀ ντειπεῖ ν οὐ δὲ τοῖ ς εἰ ς τὸ ν πνεύ μονα φέ ρεσθαι τὸ ποτό ν. οὕ τως ἐ ν ἅ πασι τὰ ς χειρί στας ἐ πιλεγό μενος δό ξας ἀ γά λλεται διατρί βων ἐ πὶ πλέ ον ἐ ν ταῖ ς ἀ ντιλογί αις: ἐ πὶ δὲ τῆ ς τοῦ αἵ ματος γενέ σεως οὐ δὲ ν ἀ τιμοτέ ρας οὔ σης τῆ ς ἐ ν τῇ γαστρὶ χυλώ σεως τῶ ν σιτί ων οὔ τ' ἀ ντειπεῖ ν τινι τῶ ν πρεσβυτέ ρων ἠ ξί ωσεν οὔ τ' αὐ τὸ ς εἰ σηγή σασθαί τιν' ἑ τέ ραν γνώ μην ἐ τό λμησεν, ὁ περὶ πασῶ ν τῶ ν φυσικῶ ν ἐ νεργειῶ ν ἐ ν ἀ ρχῇ τῶ ν καθό λου λό γων ὑ ποσχό μενος ἐ ρεῖ ν, ὅ πως τε γί γνονται καὶ δι' ὧ ντινων τοῦ ζῴ ου μορί ων. ἢ τῆ ς μὲ ν πέ ττειν τὰ σιτί α πεφυκυί ας δυνά μεως ἀ ρρωστού σης ἀ πεπτή σει τὸ ζῷ ον, τῆ ς δ' αἱ ματού σης τὰ πεφθέ ντα οὐ δὲ ν ἔ σται πά θημα τὸ παρά παν, ἀ λλ' ἀ δαμαντί νη τις ἡ μῖ ν αὕ τη μό νη καὶ ἀ παθή ς ἐ στιν; ἢ ἄ λλο τι τῆ ς ἀ ρρωστί ας αὐ τῆ ς ἔ κγονον ὑ πά ρξει καὶ οὐ χ ὕ δερος; δῆ λος οὖ ν ἐ ναργῶ ς ἐ στιν ὁ̓ Ερασί στρατος ἐ ξ ὧ ν ἐ ν μὲ ν τοῖ ς ἄ λλοις οὐ δὲ ταῖ ς φαυλοτά ταις δό ξαις ἀ ντιλέ γειν ὤ κνησεν, ἐ νταυθοῖ δ' οὔ τ' ἀ ντειπεῖ ν τοῖ ς πρό σθεν οὔ τ' αὐ τὸ ς εἰ πεῖ ν τι καινὸ ν ἐ τό λμησε, τὸ σφά λμα τῆ ς ἑ αυτοῦ γνωρί ζων αἱ ρέ σεως. τί γὰ ρ ἂ ν καὶ λέ γειν ἔ σχεν ὑ πὲ ρ αἵ ματος ἄ νθρωπος εἰ ς μηδὲ ν τῷ συμφύ τῳ θερμῷ χρώ μενος; τί δὲ περὶ ξανθῆ ς χολῆ ς ἢ μελαί νης ἢ φλέ γματος; ὅ τι νὴ Δί α δυνατό ν ἐ στιν ἀ ναμεμιγμέ νην τοῖ ς σιτί οις εὐ θὺ ς ἔ ξωθεν παραγί γνεσθαι τὴ ν χολή ν. λέ γει γοῦ ν ὧ δέ πως αὐ τοῖ ς ὀ νό μασι:" Πό τερον δ' ἐ ν τῇ περὶ τὴ ν κοιλί αν κατεργασί ᾳ τῆ ς τροφῆ ς γεννᾶ ται τοιαύ τη ὑ γρασί α ἢ μεμιγμέ νη τοῖ ς ἔ ξωθεν προσφερομέ νοις παραγί γνεται, οὐ δὲ ν χρή σιμον πρὸ ς ἰ ατρικὴ ν ἐ πεσκέ φθαι." καὶ μή ν, ὦ γενναιό τατε, καὶ κενοῦ σθαι χρῆ ναι φά σκεις ἐ κ τοῦ ζῴ ου τὸ ν χυμὸ ν τοῦ τον καὶ μεγά λως λυπεῖ ν, εἰ μὴ κενωθεί η. πῶ ς οὖ ν οὐ δὲ ν ἐ ξ αὐ τοῦ χρηστὸ ν ὑ πολαμβά νων γί γνεσθαι τολμᾷ ς ἄ χρηστον λέ γειν εἰ ς ἰ ατρικὴ ν εἶ ναι τὴ ν περὶ τῆ ς γενέ σεως αὐ τοῦ σκέ ψιν; ὑ ποκεί σθω γὰ ρ ἐ ν μὲ ν τοῖ ς σιτί οις περιέ χεσθαι, μὴ διακρί νεσθαι δ' ἀ κριβῶ ς ἐ ν ἥ πατι: ταῦ τα γὰ ρ ἀ μφό τερα νομί ζεις εἶ ναι δυνατά. καὶ μὴ ν οὐ σμικρὸ ν ἐ νταῦ θα τὸ διαφέ ρον ἢ ἐ λαχί στην ἢ παμπό λλην χολὴ ν ἐ ν ἑ αυτοῖ ς περιέ χοντα προσά ρασθαι σιτί α. τὰ μὲ ν γὰ ρ ἀ κί νδυνα, τὰ δὲ παμπό λλην περιέ χοντα τῷ μὴ δύ νασθαι πᾶ σαν αὐ τὴ ν ἐ ν ἥ πατι καθαρθῆ ναι καλῶ ς αἴ τια καταστή σεται τῶ ν τ' ἄ λλων παθῶ ν, ὧ ν αὐ τὸ ς ὁ̓ Ερασί στρατος ἐ πὶ πλή θει χολῆ ς γί γνεσθαί φησι, καὶ τῶ ν ἰ κτέ ρων οὐ χ ἥ κιστα. πῶ ς οὖ ν οὐ κ ἀ ναγκαιό τατον ἰ ατρῷ γιγνώ σκειν, πρῶ τον μέ ν, ὡ ς ἐ ν τοῖ ς σιτί οις αὐ τοῖ ς ἔ ξωθεν ἡ χολὴ περιέ χεται, δεύ τερον δ', ὡ ς τὸ μὲ ν τεῦ τλον, εἰ τύ χοι, παμπό λλην, ὁ δ' ἄ ρτος ἐ λαχί στην καὶ τὸ μὲ ν ἔ λαιον πλεί στην, ὁ δ' οἶ νος ὀ λιγί στην ἕ καστό ν τε τῶ ν ἄ λλων ἄ νισον τῷ πλή θει περιέ χει τὴ ν χολή ν; πῶ ς γὰ ρ οὐ κ ἂ ν εἴ η γελοιό τατος, ὃ ς ἂ ν ἑ κὼ ν αἱ ρῆ ται τὰ πλεί ονα χολὴ ν ἐ ν ἑ αυτοῖ ς περιέ χοντα πρὸ τῶ ν ἐ ναντί ων; τί δ' εἰ μὴ περιέ χεται μὲ ν ἐ ν τοῖ ς σιτί οις ἡ χολή, γί γνεται δ' ἐ ν τοῖ ς τῶ ν ζῴ ων σώ μασιν; ἢ οὐ χὶ καὶ κατὰ τοῦ το χρή σιμον ἐ πί στασθαι, τί νι μὲ ν καταστά σει σώ ματος ἕ πεται πλεί ων αὐ τῆ ς ἡ γέ νεσις, τί νι δ' ἐ λά ττων; ἀ λλοιοῦ ν γὰ ρ δή που καὶ μεταβά λλειν οἷ οί τ' ἐ ς μὲ ν καὶ τρέ πειν ἐ πὶ τὸ βέ λτιον ἀ εὶ τὰ ς μοχθηρὰ ς καταστά σεις τοῦ σώ ματος. ἀ λλ' εἰ μὴ γιγνώ σκοιμεν, καθό τι μοχθηραὶ καὶ ὅ πῃ τῆ ς δεού σης ἐ ξί στανται, πῶ ς ἂ ν αὐ τὰ ς ἐ πανά γειν οἷ οί τ' εἴ ημεν ἐ πὶ τὸ κρεῖ ττον; οὔ κουν ἄ χρηστό ν ἐ στιν εἰ ς τὰ ς ἰ ά σεις, ὡ ς̓ Ερασί στρατό ς φησιν, ἐ πί στασθαι τἀ ληθὲ ς αὐ τὸ περὶ γενέ σεως χολῆ ς. οὐ μὴ ν οὐ δ' ἀ δύ νατον οὐ δ' ἀ σαφὲ ς ἐ ξευρεῖ ν, ὅ τι μὴ τῷ πλεί στην ἐ ν ἑ αυτῷ περιέ χειν τὸ μέ λι τὴ ν ξανθὴ ν χολὴ ν ἀ λλ' ἐ ν τῷ σώ ματι μεταβαλλό μενον εἰ ς αὐ τὴ ν ἀ λλοιοῦ ταί τε καὶ τρέ πεται. πικρό ν τε γὰ ρ ἂ νͅ ἦ ν γευομέ νοις, εἰ χολὴ ν ἔ ξωθεν εὐ θὺ ς ἐ ν ἑ αυτῷ περιεῖ χεν ἅ πασί τ' ἂ ν ὡ σαύ τως τοῖ ς ἀ νθρώ ποις ἴ σον αὐ τῆ ς ἐ γέ ννα τὸ πλῆ θος. ἀ λλ' οὐ χ ὧ δ' ἔ χει τἀ ληθέ ς. ἐ ν μὲ ν γὰ ρ τοῖ ς ἀ κμά ζουσι καὶ μά λιστ' εἰ φύ σει θερμό τεροι καὶ βί ον εἶ εν βιοῦ ντες ταλαί πωρον, ἅ παν εἰ ς ξανθὴ ν χολὴ ν μεταβά λλει τὸ μέ λι: τοῖ ς γέ ρουσι δ' ἱ κανῶ ς ἐ στιν ἐ πιτή δειον, ὡ ς ἂ ν οὐ κ εἰ ς χολὴ ν ἀ λλ' εἰ ς αἷ μα τὴ ν ἀ λλοί ωσιν ἐ ν ἐ κεί νοις λαμβά νον.̓ Ερασί στρατος δὲ πρὸ ς τῷ μηδὲ ν τού των γιγνώ σκειν οὐ δὲ περὶ τὴ ν διαί ρεσιν τοῦ λό γου σωφρονεῖ, πό τερον ἐ ν τοῖ ς σιτί οις ἡ χολὴ περιέ χεται εὐ θὺ ς ἐ ξ ἀ ρχῆ ς ἢ κατὰ τὴ ν ἐ ν τῇ κοιλί ᾳ κατεργασί αν ἐ γέ νετο, μηδὲ ν εἶ ναι χρή σιμον εἰ ς ἰ ατρικὴ ν ἐ πεσκέ φθαι λέ γων. ἐ χρῆ ν γὰ ρ δή που προσθεῖ ναί τι καὶ περὶ τῆ ς ἐ ν ἥ πατι καὶ φλεψὶ γενέ σεως αὐ τῆ ς, ἐ ν τοῖ σδε τοῖ ς ὀ ργά νοις γεννᾶ σθαι τὴ ν χολὴ ν ἅ μα τῷ αἵ ματι τῶ ν παλαιῶ ν ἰ ατρῶ ν τε καὶ φιλοσό φων ἀ ποφηναμέ νων. ἀ λλὰ τοῖ ς εὐ θὺ ς ἐ ξ ἀ ρχῆ ς σφαλεῖ σι καὶ διαμαρτά νουσι τῆ ς ὀ ρθῆ ς ὁ δοῦ τοιαῦ τά τε ληρεῖ ν ἀ ναγκαῖ ό ν ἐ στι καὶ προσέ τι τῶ ν χρησιμωτά των εἰ ς τὴ ν τέ χνην παραλιπεῖ ν τὴ ν ζή τησιν. ἡ δέ ως δ' ἂ ν ἐ νταῦ θα τοῦ λό γου γεγονὼ ς ἠ ρό μην τοὺ ς ὁ μιλῆ σαι φά σκοντας αὐ τὸ ν ἐ πὶ πλεῖ στον τοῖ ς ἐ κ τοῦ περιπά του φιλοσό φοις, εἰ γιγνώ σκουσιν, ὅ σα περὶ τοῦ κεκρᾶ σθαι τὰ σώ μαθ' ἡ μῶ ν ἐ κ θερμοῦ καὶ ψυχροῦ καὶ ξηροῦ καὶ ὑ γροῦ πρὸ ς̓ Αριστοτέ λους εἴ ρηταί τε καὶ ἀ ποδέ δεικται, καὶ ὡ ς τὸ θερμὸ ν ἐ ν αὐ τοῖ ς ἐ στι τὸ δραστικώ τατον καὶ ὡ ς τῶ ν ζῴ ων ὅ σα μὲ ν θερμό τερα φύ σει, ταῦ τα πά ντως ἔ ναιμα, τὰ δ' ἐ πὶ πλέ ον ψυχρό τερα πά ντως ἄ ναιμα καὶ διὰ τοῦ το τοῦ χειμῶ νος ἀ ργὰ καὶ ἀ κί νητα κεῖ ται φωλεύ οντα δί κην νεκρῶ ν. εἴ ρηται δὲ καὶ περὶ τῆ ς χροιᾶ ς τοῦ αἵ ματος οὐ κ̓ Αριστοτέ λει μό νον, ἀ λλὰ καὶ Πλά τωνι. καὶ ἡ μεῖ ς νῦ ν, ὅ περ ἤ δη καὶ πρό σθεν εἶ πον, οὐ τὰ καλῶ ς ἀ ποδεδειγμέ να τοῖ ς παλαιοῖ ς λέ γειν προὐ θέ μεθα, μή τε τῇ γνώ μῃ μή τε τῇ λέ ξει τοὺ ς ἄ νδρας ἐ κεί νους ὑ περβαλέ σθαι δυνά μενοι: τὰ δ' ἤ τοι χωρὶ ς ἀ ποδεί ξεως ὡ ς ἐ ναργῆ πρὸ ς αὐ τῶ ν εἰ ρημέ να διὰ τὸ μηδ' ὑ πονοῆ σαι μοχθηροὺ ς οὕ τως ἔ σεσθαί τινας σοφιστά ς, οἳ καταφρονή σουσι τῆ ς ἐ ν αὐ τοῖ ς ἀ ληθεί ας, ἢ καὶ παραλελειμμέ να τελέ ως ὑ π' ἐ κεί νων ἀ ξιοῦ μεν εὑ ρί σκειν τε καὶ ἀ ποδεικνύ ναι. περὶ δὲ τῆ ς τῶ ν χυμῶ ν γενέ σεως οὐ κ οἶ δ', εἰ ἔ χει τις ἕ τερον προσθεῖ ναι σοφώ τερον ὧ ν̔ Ιπποκρά της εἶ πε καὶ̓ Αριστοτέ λης καὶ Πραξαγό ρας καὶ Φιλό τιμος καὶ ἄ λλοι πολλοὶ τῶ ν παλαιῶ ν. ἀ ποδέ δεικται γὰ ρ ἐ κεί νοις τοῖ ς ἀ νδρά σιν ἀ λλοιουμέ νης τῆ ς τροφῆ ς ἐ ν ταῖ ς φλεψὶ ν ὑ πὸ τῆ ς ἐ μφύ του θερμασί ας αἷ μα μὲ ν ὑ πὸ τῆ ς συμμετρί ας τῆ ς κατ' αὐ τή ν, οἱ δ' ἄ λλοι χυμοὶ διὰ τὰ ς ἀ μετρί ας γιγνό μενοι: καὶ τού τῳ τῷ λό γῳ πά νθ' ὁ μολογεῖ τὰ φαινό μενα. καὶ γὰ ρ τῶ ν ἐ δεσμά των ὅ σα μέ ν ἐ στι θερμό τερα φύ σει, χολωδέ στερα, τὰ δὲ ψυχρό τερα φλεγματικώ τερα: καὶ τῶ ν ἡ λικιῶ ν ὡ σαύ τως χολωδέ στεραι μὲ ν αἱ θερμό τεραι φύ σει, φλεγματωδέ στεραι δ' αἱ ψυχρό τεραι: καὶ τῶ ν ἐ πιτηδευμά των δὲ καὶ τῶ ν χωρῶ ν καὶ τῶ ν ὡ ρῶ ν καὶ πολὺ δὴ πρό τερον ἔ τι τῶ ν φύ σεων αὐ τῶ ν αἱ μὲ ν ψυχρό τεραι φλεγματωδέ στεραι, χολωδέ στεραι δ' αἱ θερμό τεραι: καὶ νοσημά των τὰ μὲ ν ψυχρὰ τοῦ φλέ γματος ἔ κγονα, τὰ δὲ θερμὰ τῆ ς ξανθῆ ς χολῆ ς: καὶ ὅ λως οὐ δὲ ν ἔ στιν εὑ ρεῖ ν τῶ ν πά ντων, ὃ μὴ τού τῳ τῷ λό γῳ μαρτυρεῖ. πῶ ς δ' οὐ μέ λλει; διὰ γὰ ρ τὴ ν ἐ κ τῶ ν τεττά ρων ποιὰ ν κρᾶ σιν ἑ κά στου τῶ ν μορί ων ὡ δί πως ἐ νεργοῦ ντος ἀ νά γκη πᾶ σα καὶ διὰ τὴ ν βλά βην αὐ τῶ ν ἢ διαφθεί ρεσθαι τελέ ως ἢ ἐ μποδί ζεσθαί γε τὴ ν ἐ νέ ργειαν καὶ οὕ τω νοσεῖ ν τὸ ζῷ ον ἢ ὅ λον ἢ κατὰ τὰ μό ρια. καὶ τὰ πρῶ τά γε καὶ γενικώ τατα νοσή ματα τέ τταρα τὸ ν ἀ ριθμὸ ν ὑ πά ρχει θερμό τητι καὶ ψυχρό τητι καὶ ξηρό τητι καὶ ὑ γρό τητι διαφέ ροντα. τοῦ το δὲ καὶ αὐ τὸ ς ὁ̓ Ερασί στρατος ὁ μολογεῖ καί τοι μὴ βουλό μενος. ὅ ταν γὰ ρ ἐ ν τοῖ ς πυρετοῖ ς χεί ρους τῶ ν σιτί ων τὰ ς πέ ψεις γί γνεσθαι λέ γῃ, μὴ διό τι τῆ ς ἐ μφύ του θερμασί ας ἡ συμμετρί α διέ φθαρται, καθά περ οἱ πρό σθεν ὑ πελά μβανον, ἀ λλ' ὅ τι περιστέ λλεσθαι καὶ τρί βειν ἡ γαστὴ ρ οὐ χ ὁ μοί ως δύ ναται βεβλαμμέ νη τὴ ν ἐ νέ ργειαν, ἐ ρέ σθαι δί καιον αὐ τό ν, ὑ πὸ τί νος ἡ τῆ ς γαστρὸ ς ἐ νέ ργεια βέ βλαπται. γενομέ νου γά ρ, εἰ τύ χοι, βουβῶ νος ἐ πὶ προσπταί σματι, πρὶ ν μὲ ν πυρέ ξαι τὸ ν ἄ νθρωπον, οὐ κ ἂ ν χεῖ ρον ἡ γαστὴ ρ πέ ψειεν: οὐ γὰ ρ ἱ κανὸ ν ἦ ν οὐ δέ τερον αὐ τῶ ν οὔ θ' ὁ βουβὼ ν οὔ τε τὸ ἕ λκος ἐ μποδί σαι τι καὶ βλά ψαι τὴ ν ἐ νέ ργειαν τῆ ς κοιλί ας: εἰ δὲ πυρέ ξειεν, εὐ θὺ ς μὲ ν αἱ πέ ψεις γί γνονται χεί ρους, εὐ θὺ ς δὲ καὶ τὴ ν ἐ νέ ργειαν τῆ ς γαστρὸ ς βεβλά φθαι φαμὲ ν ὀ ρθῶ ς λέ γοντες. ἀ λλ' ὑ πὸ τί νος ἐ βλά βη, προσθεῖ ναι χρὴ τῷ λό γῳ. τὸ μὲ ν γὰ ρ ἕ λκος οὐ χ οἷ ό ν τ' ἦ ν αὐ τὴ ν βλά πτειν, ὥ σπερ οὐ δ' ὁ βουβώ ν: ἦ γὰ ρ ἂ ν ἔ βλαψε καὶ πρὸ τοῦ πυρετοῦ. εἰ δὲ μὴ ταῦ τα, δῆ λον, ὡ ς ἡ τῆ ς θερμασί ας πλεονεξί α. δύ ο γὰ ρ ταῦ τα προσεγέ νετο τῷ βουβῶ νι, ἡ τῆ ς κατὰ τὰ ς ἀ ρτηρί ας τε καὶ τὴ ν καρδί αν κινή σεως ἀ λλοί ωσις καὶ ἡ τῆ ς κατὰ φύ σιν θερμασί ας πλεονεξί α. ἀ λλ' ἡ μὲ ν τῆ ς κινή σεως ἀ λλοί ωσις οὐ μό νον οὐ δὲ ν βλά ψει τὴ ν ἐ νέ ργειαν τῆ ς γαστρό ς, ἀ λλὰ καὶ προσωφελή σει κατ' ἐ κεῖ να τῶ ν ζῴ ων, ἐ ν οἷ ς εἰ ς τὴ ν πέ ψιν ὑ πέ θετο πλεῖ στον δύ νασθαι τὸ διὰ τῶ ν ἀ ρτηριῶ ν εἰ ς τὴ ν κοιλί αν ἐ μπῖ πτον πνεῦ μα. διὰ λοιπὴ ν οὖ ν ἔ τι καὶ μό νην τὴ ν ἄ μετρον θερμασί αν ἡ βλά βη τῆ ς ἐ νεργεί ας τῇ γαστρί. τὸ μὲ ν γὰ ρ πνεῦ μα σφοδρό τερό ν τε καὶ συνεχέ στερον καὶ πλέ ον ἐ μπί πτει νῦ ν ἢ πρό τερον. ὥ στε ταύ τῃ μὲ ν μᾶ λλον πέ ψει τὰ διὰ τὸ πνεῦ μα καλῶ ς πέ ττοντα ζῷ α, διὰ λοιπὴ ν δ' ἔ τι τὴ ν παρὰ φύ σιν θερμασί αν ἀ πεπτή σει. τὸ γὰ ρ καὶ τῷ πνεύ ματι φά ναι τιν' ὑ πά ρχειν ἰ διό τητα, καθ' ἣ ν πέ ττει, κἄ πειτα ταύ την πυρεττό ντων διαφθεί ρεσθαι καθ' ἕ τερον τρό πον ἐ στὶ ν ὁ μολογῆ σαι τὸ ἄ τοπον. ἐ ρωτηθέ ντες γὰ ρ αὖ θις, ὑ πὸ τί νος ἠ λλοιώ θη τὸ πνεῦ μα, μό νην ἕ ξουσιν ἀ ποκρί νεσθαι τὴ ν παρὰ φύ σιν θερμασί αν καὶ μά λιστ' ἐ πὶ τοῦ κατὰ τὴ ν κοιλί αν: οὐ δὲ γὰ ρ πλησιά ζει κατ' οὐ δὲ ν τοῦ το τῷ βουβῶ νι. καί τοι τί τῶ ν ζῴ ων ἐ κεί νων, ἐ ν οἷ ς ἡ τοῦ πνεύ ματος ἰ διό της μέ γα δύ ναται, μνημονεύ ω, παρὸ ν ἐ π' ἀ νθρώ ποις, ἐ ν οἷ ς ἢ οὐ δὲ ν ἢ παντά πασιν ἀ μυδρό ν τι καὶ μικρὸ ν ὠ φελεῖ, ποιεῖ σθαι τὸ ν λό γον; ἀ λλ' ὅ τι μὲ ν ἐ ν τοῖ ς πυρετοῖ ς οὗ τοι κακῶ ς πέ ττουσιν, ὁ μολογεῖ καὶ αὐ τὸ ς καὶ τή ν γ' αἰ τί αν προστιθεὶ ς βεβλά φθαι φησὶ τῆ ς γαστρὸ ς τὴ ν ἐ νέ ργειαν. οὐ μὴ ν ἄ λλην γέ τινα πρό φασιν τῆ ς βλά βης εἰ πεῖ ν ἔ χει πλὴ ν τῆ ς παρὰ φύ σιν θερμασί ας. ἀ λλ' εἰ βλά πτει τὴ ν ἐ νέ ργειαν ἡ παρὰ φύ σιν θερμασί α μὴ κατά τι συμβεβηκό ς, ἀ λλὰ διὰ τὴ ν αὑ τῆ ς οὐ σί αν τε καὶ δύ ναμιν, ἐ κ τῶ ν πρώ των ἂ ν εἴ η νοσημά των: καὶ μὴ ν οὐ κ ἐ νδέ χεται τῶ ν πρώ των μὲ ν εἶ ναι νοσημά των τὴ ν ἀ μετρί αν τῆ ς θερμασί ας, τὴ ν δ' ἐ νέ ργειαν ὑ πὸ τῆ ς εὐ κρασί ας μὴ γί γνεσθαι. οὐ δὲ γὰ ρ δι' ἄ λλο τι δυνατὸ ν γί γνεσθαι τὴ ν δυσκρασί αν αἰ τί αν τῶ ν πρώ των νοσημά των ἀ λλ' ἢ διὰ τὴ ν εὐ κρασί αν διαφθειρομέ νην. τῷ γὰ ρ ὑ πὸ ταύ της γί γνεσθαι τὰ ς ἐ νεργεί ας ἀ νά γκη καὶ τὰ ς πρώ τας αὐ τῶ ν βλά βας διαφθειρομέ νης γί γνεσθαι. ὅ τι μὲ ν οὖ ν καὶ κατ' αὐ τὸ ν τὸ ν̓ Ερασί στρατον ἡ εὐ κρασί α τοῦ θερμοῦ τῶ ν ἐ νεργειῶ ν αἰ τί α, τοῖ ς θεωρεῖ ν τὸ ἀ κό λουθον δυναμέ νοις ἱ κανῶ ς ἀ ποδεδεῖ χθαι νομί ζω. τού του δ' ὑ πά ρχοντος ἡ μῖ ν οὐ δὲ ν ἔ τι χαλεπὸ ν ἐ φ' ἑ κά στης ἐ νεργεί ας τῇ μὲ ν εὐ κρασί α τὸ βέ λτιον ἕ πεσθαι λέ γειν, τῇ δὲ δυσκρασί ᾳ τὰ χεί ρω. καὶ τοί νυν εἴ περ ταῦ θ' οὕ τως ἔ χει, τὸ μὲ ν αἷ μα τῆ ς συμμέ τρου θερμασί ας, τὴ ν δὲ ξανθὴ ν χολὴ ν τῆ ς ἀ μέ τρου νομιστέ ον ὑ πά ρχειν ἔ γγονον. οὕ τω γὰ ρ καὶ ἡ μῖ ν ἔ ν τε ταῖ ς θερμαῖ ς ἡ λικί αις καὶ τοῖ ς θερμοῖ ς χωρί οις καὶ ταῖ ς ὥ ραις τοῦ ἔ τους ταῖ ς θερμαῖ ς καὶ ταῖ ς θερμαῖ ς καταστά σεσιν, ὡ σαύ τως δὲ καὶ ταῖ ς θερμαῖ ς κρά σεσι τῶ ν ἀ νθρώ πων καὶ τοῖ ς ἐ πιτηδεύ μασί τε καὶ τοῖ ς διαιτή μασι καὶ τοῖ ς νοσή μασι τοῖ ς θερμοῖ ς εὐ λό γως ἡ ξανθὴ χολὴ πλεί στη φαί νεται γιγνομέ νη. τὸ δ' ἀ πορεῖ ν, εἴ τ' ἐ ν τοῖ ς σώ μασι τῶ ν ἀ νθρώ πων ὁ χυμὸ ς οὗ τος ἔ χει τὴ ν γέ νεσιν εἴ τ' ἐ ν τοῖ ς σιτί οις περιέ χεται, μηδ' ὅ τι τοῖ ς ὑ γιαί νουσιν ἀ μέ μπτως, ὅ ταν ἀ σιτή σωσι παρὰ τὸ ἔ θος ὑ πό τινος περιστά σεως πραγμά των ἀ ναγκασθέ ντες, πικρὸ ν μὲ ν τὸ στό μα γί γνεται, χολώ δη δὲ τὰ οὖ ρα, δά κνεται δ' ἡ γαστή ρ, ἑ ωρακό τος ἐ στὶ ν ἀ λλ' ὥ σπερ ἐ ξαί φνης νῦ ν εἰ ς τὸ ν κό σμον ἐ ληλυθό τος καὶ μή πω τὰ κατ' αὐ τὸ ν φαινό μενα γιγνώ σκοντος. ἐ πεὶ τί ς οὐ κ οἶ δεν, ὡ ς ἕ καστον τῶ ν ἑ ψομέ νων ἐ πὶ πλέ ον ἁ λυκώ τερον μὲ ν τὸ πρῶ τον, ὕ στερον δὲ πικρό τερον γί γνεται; κἂ ν εἰ τὸ μέ λι βουληθεί ης αὐ τὸ τὸ πά ντων γλυκύ τατον ἐ πὶ πλεῖ στον ἕ ψειν, ἀ ποδεί ξεις καὶ τοῦ το πικρό τατον: ὃ γὰ ρ τοῖ ς ἄ λλοις, ὅ σα μὴ φύ σει θερμά, παρὰ τῆ ς ἑ ψή σεως ἐ γγί γνεται, τοῦ τ' ἐ κ φύ σεως ὑ πά ρχει τῷ μέ λιτι. διὰ τοῦ τ' οὖ ν ἑ ψό μενον οὐ γί γνεται γλυκύ τερον: ὅ σον γὰ ρ ἐ χρῆ ν εἶ ναι θερμό τητος εἰ ς γέ νεσιν γλυκύ τητος, ἀ κριβῶ ς αὐ τῷ τοῦ το πᾶ ν οἴ κοθεν ὑ πά ρχει. ὃ τοί νυν ἔ ξωθεν τοῖ ς ἐ λλιπῶ ς θερμοῖ ς ἦ ν ὠ φέ λιμον, τοῦ τ' ἐ κεί νῳ βλά βη τε καὶ ἀ μετρί α γί γνεται καὶ διὰ τοῦ το θᾶ ττον τῶ ν ἄ λλων ἑ ψό μενον ἀ ποδεί κνυται πικρό ν. δι' αὐ τὸ δὲ τοῦ το καὶ τοῖ ς θερμοῖ ς φύ σει καὶ τοῖ ς ἀ κμά ζουσιν εἰ ς χολὴ ν ἑ τοί μως μεταβά λλεται. θερμῷ γὰ ρ θερμὸ ν πλησιά ζον εἰ ς ἀ μετρί αν κρά σεως ἑ τοί μως ἐ ξί σταται καὶ φθά νει χολὴ γιγνό μενον, οὐ χ αἷ μα. δεῖ ται τοί νυν ψυχρᾶ ς μὲ ν κρά σεως ἀ νθρώ που, ψυχρᾶ ς δ' ἡ λικί ας, ἵ ν' εἰ ς αἵ ματος ἄ γηται φύ σιν. οὔ κουν ἄ πο τρό που συνεβού λευσεν̔ Ιπποκρά της τοῖ ς φύ σει πικροχό λοις μὴ προσφέ ρειν τὸ μέ λι, ὡ ς ἂ ν θερμοτέ ρας δηλονό τι κρά σεως ὑ πά ρχουσιν. οὕ τω δὲ καὶ τοῖ ς νοσή μασι τοῖ ς πικροχό λοις πολέ μιον εἶ ναι τὸ μέ λι καὶ τῇ τῶ ν γερό ντων ἡ λικί ᾳ φί λιον οὐ χ̔ Ιπποκρά της μό νον ἀ λλὰ καὶ πά ντες ἰ ατροὶ λέ γουσιν, οἱ μὲ ν ἐ κ τῆ ς φύ σεως αὐ τοῦ τὴ ν δύ ναμιν ἐ νδειξαμέ νης εὑ ρό ντες, οἱ δ' ἐ κ τῆ ς πεί ρας μό νης. οὐ δὲ γὰ ρ οὐ δὲ τοῖ ς ἀ πὸ τῆ ς ἐ μπειρί ας ἰ ατροῖ ς ἕ τερό ν τι παρὰ ταῦ τα τετή ρηται γιγνό μενον, ἀ λλὰ χρηστὸ ν μὲ ν γέ ροντι, νέ ῳ δ' οὐ χρηστό ν, καὶ τῷ μὲ ν φύ σει πικροχό λῳ βλαβερό ν, ὠ φέ λιμον δὲ τῷ φλεγματώ δει: καὶ τῶ ν νοσημά των ὡ σαύ τως τοῖ ς μὲ ν πικροχό λοις ἐ χθρό ν, τοῖ ς δὲ φλεγματώ δεσι φί λιον: ἑ νὶ δὲ λό γῳ τοῖ ς μὲ ν θερμοῖ ς σώ μασιν ἢ διὰ φύ σιν ἢ διὰ νό σον ἢ δι' ἡ λικί αν ἢ δι' ὥ ραν ἢ διὰ χώ ραν ἢ δι' ἐ πιτή δευμα χολῆ ς γεννητικό ν, αἵ ματος δὲ τοῖ ς ἐ ναντί οις. καὶ μὴ ν οὐ κ ἐ νδέ χεται ταὐ τὸ ν ἔ δεσμα τοῖ ς μὲ ν χολὴ ν γεννᾶ ν, τοῖ ς δ' αἷ μα μὴ οὐ κ ἐ ν τῷ σώ ματι τῆ ς γενέ σεως αὐ τῶ ν ἐ πιτελουμέ νης. εἰ γὰ ρ δὴ οἴ κοθέ ν γε καὶ παρ' ἑ αυτοῦ τῶ ν ἐ δεσμά των ἕ καστον ἔ χον καὶ οὐ κ ἐ ν τοῖ ς τῶ ν ζῴ ων σώ μασι μεταβαλλό μενον ἐ γέ ννα τὴ ν χολή ν, ἐ ν ἅ πασιν ἂ ν ὁ μοί ως αὐ τὴ ν τοῖ ς σώ μασιν ἐ γέ ννα καὶ τὸ μὲ ν πικρὸ ν ἔ ξω γευομέ νοις ἦ ν ἂ ν οἶ μαι χολῆ ς ποιητικό ν, εἰ δέ τι γλυκὺ καὶ χρηστό ν, οὐ κ ἂ ν οὐ δὲ τὸ βραχύ τατον ἐ ξ αὐ τοῦ χολῆ ς ἐ γεννᾶ το. καὶ μὴ ν οὐ τὸ μέ λι μό νον, ἀ λλὰ καὶ τῶ ν ἄ λλων ἕ καστον τῶ ν γλυκέ ων τοῖ ς προειρημέ νοις σώ μασι τοῖ ς δι' ὁ τιοῦ ν τῶ ν εἰ ρημέ νων θερμοῖ ς οὖ σιν εἰ ς χολὴ ν ἑ τοί μως ἐ ξί σταται. καί τοι ταῦ τ' οὐ κ οἶ δ' ὅ πως ἐ ξηνέ χθην εἰ πεῖ ν οὐ προελό μενος ἀ λλ' ὑ π' αὐ τῆ ς τοῦ λό γου τῆ ς ἀ κολουθί ας ἀ ναγκασθεί ς. εἴ ρηται δ' ἐ πὶ πλεῖ στον ὑ πὲ ρ αὐ τῶ ν̓ Αριστοτέ λει τε καὶ Πραξαγό ρᾳ τὴ ν̔ Ιπποκρά τους καὶ Πλά τωνος γνώ μην ὀ ρθῶ ς ἐ ξηγησαμέ νοις.

μὴ τοί νυν ὡ ς ἀ ποδεί ξεις ὑ φ' ἡ μῶ ν εἰ ρῆ σθαι νομί ζειν τὰ τοιαῦ τα μᾶ λλον ἢ περὶ τῆ ς τῶ ν ἄ λλως γιγνωσκό ντων ἀ ναισθησί ας ἐ νδεί ξεις, οἳ μηδὲ τὰ πρὸ ς ἁ πά ντων ὁ μολογού μενα καὶ καθ' ἑ κά στην ἡ μέ ραν φαινό μενα γιγνώ σκουσιν: τὰ ς δ' ἀ ποδεί ξεις αὐ τῶ ν τὰ ς κατ' ἐ πιστή μην ἐ ξ ἐ κεί νων χρὴ λαμβά νειν τῶ ν ἀ ρχῶ ν, ὧ ν ἤ δη καὶ πρό σθεν εἴ πομεν, ὡ ς τὸ δρᾶ ν καὶ πά σχειν εἰ ς ἄ λληλα τοῖ ς σώ μασιν ὑ πά ρχει κατὰ τὸ θερμὸ ν καὶ ψυχρὸ ν καὶ ξηρὸ ν καὶ ὑ γρό ν. καὶ εἴ τε φλέ βας εἴ θ' ἧ παρ εἴ τ' ἀ ρτηρί ας εἴ τε καρδί αν εἴ τε κοιλί αν εἴ τ' ἄ λλο τι μό ριον ἐ νεργεῖ ν τις φή σειεν ἡ ντινοῦ ν ἐ νέ ργειαν, ἀ φύ κτοις ἀ νά γκαις ἀ ναγκασθή σεται διὰ τὴ ν ἐ κ τῶ ν τεττά ρων ποιὰ ν κρᾶ σιν ὁ μολογῆ σαι τὴ ν ἐ νέ ργειαν ὑ πά ρχειν αὐ τῷ. διὰ τί γὰ ρ ἡ γαστὴ ρ περιστέ λλεται τοῖ ς σιτί οις, διὰ τί δ' αἱ φλέ βες αἷ μα γεννῶ σι, παρὰ τῶ ν̓ Ερασιστρατεί ων ἐ δεό μην ἀ κοῦ σαι. τὸ γὰ ρ ὅ τι περιστέ λλεται μό νον αὐ τὸ καθ' ἑ αυτὸ γιγνώ σκειν οὐ δέ πω χρηστό ν, εἰ μὴ καὶ τὴ ν αἰ τί αν εἰ δεί ημεν: οὕ τω γὰ ρ ἂ ν οἶ μαι καὶ τὰ σφά λματα θεραπεύ σαιμεν. οὐ μέ λει, φασί ν, ἡ μῖ ν οὐ δὲ πολυπραγμονοῦ μεν ἔ τι τὰ ς τοιαύ τας αἰ τί ας: ὑ πὲ ρ ἰ ατρὸ ν γά ρ εἰ σι καὶ τῷ φυσικῷ προσή κουσι. πό τερον οὖ ν οὐ δ' ἀ ντερεῖ τε τῷ φά σκοντι τὴ ν μὲ ν εὐ κρασί αν τὴ ν κατὰ φύ σιν αἰ τί αν εἶ ναι τῆ ς ἐ νεργεί ας ἑ κά στῳ τῶ ν ὀ ργά νων, τὴ ν δ' αὖ δυσκρασί αν νό σον τ' ἤ δη καλεῖ σθαι καὶ πά ντως ὑ π' αὐ τῆ ς βλά πτεσθαι τὴ ν ἐ νέ ργειαν; ἢ πεισθή σεσθε ταῖ ς τῶ ν παλαιῶ ν ἀ ποδεί ξεσιν; ἢ τρί τον τι καὶ μέ σον ἑ κατέ ρου τού των πρά ξετε μή θ' ὡ ς ἀ ληθέ σι τοῖ ς λό γοις ἐ ξ ἀ νά γκης πειθό μενοι μή τ' ἀ ντιλέ γοντες ὡ ς ψευδέ σιν, ἀ λλ' ἀ πορητικοί τινες ἐ ξαί φνης καὶ Πυρρώ νειοι γενή σεσθε; καὶ μὴ ν εἰ τοῦ το δρά σετε, τὴ ν ἐ μπειρί αν ἀ ναγκαῖ ον ὑ μῖ ν προστή σασθαι. τῷ γὰ ρ ἂ ν ἔ τι τρό πῳ καὶ τῶ ν ἰ αμά των εὐ ποροί ητε τὴ ν οὐ σί αν ἑ κά στου τῶ ν νοσημά των ἀ γνοοῦ ντες; τί οὖ ν οὐ κ ἐ ξ ἀ ρχῆ ς ἐ μπειρικοὺ ς ὑ μᾶ ς αὐ τοὺ ς ἐ καλέ σατε; τί δὲ πρά γμαθ' ἡ μῖ ν παρέ χετε φυσικὰ ς ἐ νεργεί ας ἐ παγγελλό μενοι ζητεῖ ν ἰ ά σεως ἕ νεκεν; εἰ γὰ ρ ἀ δύ νατος ἡ γαστή ρ ἐ στί τινι περιστέ λλεσθαι καὶ τρί βειν, πῶ ς αὐ τὴ ν εἰ ς τὸ κατὰ φύ σιν ἐ πανά ξομεν ἀ γνοοῦ ντες τὴ ν αἰ τί αν τῆ ς ἀ δυναμί ας; ἐ γὼ μέ ν φημι τὴ ν μὲ ν ὑ περτεθερμασμέ νην ἐ μψυκτέ ον ἡ μῖ ν εἶ ναι, τὴ ν δ' ἐ ψυγμέ νην θερμαντέ ον: οὕ τω δὲ καὶ τὴ ν ἐ ξηρασμέ νην ὑ γραντέ ον, τὴ ν δ' ὑ γρασμέ νην ξηραντέ ον. ἀ λλὰ καὶ κατὰ συζυγί αν, εἰ θερμοτέ ρα τοῦ κατὰ φύ σιν ἅ μα καὶ ξηροτέ ρα τύ χοι γεγενημέ νη, κεφά λαιον εἶ ναι τῆ ς ἰ ά σεως ἐ μψύ χειν θ' ἅ μα καὶ ὑ γραί νειν: εἰ δ' αὖ ψυχροτέ ρα τε καὶ ὑ γροτέ ρα, θερμαί νειν τε καὶ ξηραί νειν κἀ πὶ τῶ ν ἄ λλων ὡ σαύ τως: οἱ δ' ἀ π'̓ Ερασιστρά του τί ποτε καὶ πρά ξουσιν οὐ δ' ὅ λως ζητεῖ ν τῶ ν ἐ νεργειῶ ν τὰ ς αἰ τί ας ὁ μολογοῦ ντες; ὁ γά ρ τοι καρπὸ ς τῆ ς περὶ τῶ ν ἐ νεργειῶ ν ζητή σεως οὗ τό ς ἐ στι, τὸ τὰ ς αἰ τί ας τῶ ν δυσκρασιῶ ν εἰ δό τα εἰ ς τὸ κατὰ φύ σιν ἐ πανά γειν αὐ τά ς, ὡ ς αὐ τό γε μό νον τὸ γνῶ ναι τὴ ν ἑ κά στου τῶ ν ὀ ργά νων ἐ νέ ργειαν ἥ τις ἐ στὶ ν οὔ πω χρηστὸ ν εἰ ς τὰ ς ἰ ά σεις.̓ Ερασί στρατος δέ μοι δοκεῖ καὶ αὐ τὸ τοῦ τ' ἀ γνοεῖ ν, ὡ ς, ἥ τις ἂ ν ἐ ν τῷ σώ ματι διά θεσις βλά πτῃ τὴ ν ἐ νέ ργειαν μὴ κατά τι συμβεβηκὸ ς ἀ λλὰ πρώ τως τε καὶ καθ' ἑ αυτή ν, αὕ τη τὸ νό σημά ἐ στιν αὐ τό. πῶ ς οὖ ν ἔ τι διαγνωστικό ς τε καὶ ἰ ατικὸ ς ἔ σται τῶ ν νοσημά των ἀ γνοῶ ν ὅ λως αὐ τὰ τί να τ' ἐ στὶ καὶ πό σα καὶ ποῖ α; κατὰ μὲ ν δὴ τὴ ν γαστέ ρα τό γε τοσοῦ τον̓ Ερασί στρατος ἠ ξί ωσε ζητεῖ σθαι τὸ πῶ ς πέ ττεται τὰ σιτί α: τὸ δ' ἥ τις πρώ τη τε καὶ ἀ ρχηγὸ ς αἰ τί α τού του, πῶ ς οὐ κ ἐ πεσκέ ψατο; κατὰ δὲ τὰ ς φλέ βας καὶ τὸ αἷ μα καὶ αὐ τὸ τὸ πῶ ς παρέ λιπεν. ἀ λλ' οὔ θ'̔ Ιπποκρά της οὔ τ' ἄ λλος τις ὧ ν ὀ λί γῳ πρό σθεν ἐ μνημό νευσα φιλοσό φων ἢ ἰ ατρῶ ν ἄ ξιον ᾤ ετ' εἶ ναι παραλιπεῖ ν: ἀ λλὰ τὴ ν κατὰ φύ σιν ἐ ν ἑ κά στῳ ζῴ ῳ θερμασί αν εὔ κρατό ν τε καὶ μετρί ως ὑ γρὰ ν οὖ σαν αἵ ματος εἶ ναί φασι γεννητικὴ ν καὶ δι' αὐ τό γε τοῦ το καὶ τὸ αἷ μα θερμὸ ν καὶ ὑ γρὸ ν εἶ ναί φασι τῇ δυνά μει χυμό ν, ὥ σπερ τὴ ν ξανθὴ ν χολὴ ν θερμὴ ν καὶ ξηρὰ ν εἶ ναι, εἰ καὶ ὅ τι μά λισθ' ὑ γρὰ φαί νεται. διαφέ ρειν γὰ ρ αὐ τοῖ ς δοκεῖ τὸ κατ φαντασί αν ὑ γρὸ ν τοῦ κατὰ δύ ναμιν. ἢ τί ς οὐ κ οἶ δεν, ὡ ς ἅ λμη μὲ ν καὶ θά λαττα ταριχεύ ει τὰ κρέ α καὶ ἄ σηπτα διαφυλά ττει, τὸ δ' ἄ λλο πᾶ ν ὕ δωρ τὸ πό τιμον ἑ τοί μως διαφθεί ρει τε καὶ σή πει; τί ς δ' οὐ κ οἶ δεν, ὡ ς ξανθῆ ς χολῆ ς ἐ ν τῇ γαστρὶ περιεχομέ νης πολλῆ ς ἀ παύ στῳ δί ψει συνεχό μεθα καὶ ὡ ς ἐ μέ σαντες αὐ τὴ ν εὐ θὺ ς ἄ διψοι γιγνό μεθα μᾶ λλον ἢ εἰ πά μπολυ ποτὸ ν προσηρά μεθα; θερμὸ ς οὖ ν εὐ λό γως ὁ χυμὸ ς οὗ τος εἴ ρηται καὶ ξηρὸ ς κατὰ δύ ναμιν, ὥ σπερ γε καὶ τὸ φλέ γμα ψυχρὸ ν καὶ ὑ γρό ν. ἐ ναργεῖ ς γὰ ρ καὶ περὶ τού του πί στεις̔ Ιπποκρά τει τε καὶ τοῖ ς ἄ λλοις εἴ ρηνται παλαιοῖ ς. Πρό δικος δ' ἐ ν τῷ περὶ φύ σεως ἀ νθρώ που γρά μματι τὸ συγκεκαυμέ νον καὶ οἷ ον ὑ περωπτημέ νον ἐ ν τοῖ ς χυμοῖ ς ὀ νομά ζων φλέ γμα παρὰ τὸ πεφλέ χθαι τῇ λέ ξει μὲ ν ἑ τέ ρως χρῆ ται, φυλά ττει μέ ντοι τὸ πρᾶ γμα κατὰ ταὐ τὸ τοῖ ς ἄ λλοις. τὴ ν δ' ἐ ν τοῖ ς ὀ νό μασι τἀ νδρὸ ς τού του καινοτομί αν ἱ κανῶ ς ἐ νδεί κνυται καὶ Πλά των. ἀ λλὰ τοῦ τό γε τὸ πρὸ ς ἁ πά ντων ἀ νθρώ πων ὀ νομαζό μενον φλέ γμα τὸ λευκὸ ν τὴ ν χρό αν, ὃ βλέ νναν ὀ νομά ζει Πρό δικος, ὁ ψυχρὸ ς καὶ ὑ γρὸ ς χυμό ς ἐ στιν οὗ τος καὶ πλεῖ στος τοῖ ς τε γέ ρουσι καὶ τοῖ ς ὁ πωσδή ποτε ψυγεῖ σιν ἀ θροί ζεται καὶ οὐ δεὶ ς οὐ δὲ μαινό μενος ἂ ν ἄ λλο τι ἢ ψυχρὸ ν καὶ ὑ γρὸ ν εἴ ποι ἂ ν αὐ τό ν. ἆ ρ' οὖ ν θερμὸ ς μέ ν τί ς ἐ στι καὶ ὑ γρὸ ς χυμὸ ς καὶ θερμὸ ς καὶ ξηρὸ ς ἕ τερος καὶ ὑ γρὸ ς καὶ ψυχρὸ ς ἄ λλος, οὐ δεὶ ς δ' ἐ στὶ ψυχρὸ ς καὶ ξηρὸ ς τὴ ν δύ ναμιν, ἀ λλ' ἡ τετά ρτη συζυγί α τῶ ν κρά σεων ἐ ν ἅ πασι τοῖ ς ἄ λλοις ὑ πά ρχουσα μό νοις τοῖ ς χυμοῖ ς οὐ χ ὑ πά ρχει; καὶ μὴ ν ἥ γε μέ λαινα χολὴ τοιοῦ τό ς ἐ στι χυμό ς, ὃ ν οἱ σωφρονοῦ ντες ἰ ατροὶ καὶ φιλό σοφοι πλεονεκτεῖ ν ἔ φασαν τῶ ν μὲ ν ὡ ρῶ ν τοῦ ἔ τους ἐ ν φθινοπώ ρῳ μά λιστα, τῶ ν δ' ἡ λικιῶ ν ἐ ν ταῖ ς μετὰ τὴ ν ἀ κμή ν. οὕ τω δὲ καὶ διαιτή ματα καὶ χωρί α καὶ καταστά σεις καὶ νό σους τινὰ ς ψυχρὰ ς καὶ ξηρὰ ς εἶ ναί φασιν: οὐ γὰ ρ δὴ χωλὴ ν ἐ ν ταύ τῃ μό νῃ τῇ συζυγί ᾳ τὴ ν φύ σιν εἶ ναι νομί ζουσιν ἀ λλ' ὥ σπερ τὰ ς ἄ λλας τρεῖ ς οὕ τω καὶ τή νδε διὰ πά ντων ἐ κτετά σθαι. ηὐ ξά μην οὖ ν κἀ νταῦ θ' ἐ ρωτῆ σαι δύ νασθαι τὸ ν̓ Ερασί στρατον, εἰ μηδὲ ν ὄ ργανον ἡ τεχνικὴ φύ σις ἐ δημιού ργησε καθαρτικὸ ν τοῦ τοιού του χυμοῦ, ἀ λλὰ τῶ ν μὲ ν οὔ ρων ἄ ρα τῆ ς διακρί σεώ ς ἐ στιν ὄ ργανα δύ ο καὶ τῆ ς ξανθῆ ς χολῆ ς ἕ τερον οὐ σμικρό ν, ὁ δὲ τού των κακοηθέ στερος χυμὸ ς ἀ λᾶ ται διὰ παντὸ ς ἐ ν ταῖ ς φλεψὶ ν ἀ ναμεμιγμέ νος τῷ αἵ ματι. καί τοι" Δυσεντερί η," φησί ποὑ Ιπποκρά της," ἢ ν ἀ πὸ χολῆ ς μελαί νης ἄ ρξηται, θανά σιμον," οὐ μὴ ν ἥ γ' ἀ πὸ τῆ ς ξανθῆ ς χολῆ ς ἀ ρχομέ νη πά ντως ὀ λέ θριος, ἀ λλ' οἱ πλεί ους ἐ ξ αὐ τῆ ς διασῴ ζονται. τοσού τῳ κακοηθεστέ ρα τε καὶ δριμυτέ ρα τὴ ν δύ ναμιν ἡ μέ λαινα χολὴ τῆ ς ξανθῆ ς ἐ στιν. ἆ ρ' οὖ ν οὔ τε τῶ ν ἄ λλων ἀ νέ γνω τι τῶ ν τοῦ̔ Ιπποκρά τους γραμμά των ὁ̓ Ερασί στρατος οὐ δὲ ν οὔ τε τὸ περὶ φύ σεως ἀ νθρώ που βιβλί ον, ἵ ν' οὕ τως ἀ ργῶ ς παρέ λθοι τὴ ν περὶ τῶ ν χυμῶ ν ἐ πί σκεψιν, ἢ γιγνώ σκει μέ ν, ἑ κὼ ν δὲ παραλεί πει καλλί στην τῆ ς τέ χνης θεωρί αν; ἐ χρῆ ν οὖ ν αὐ τὸ ν μηδὲ περὶ τοῦ σπληνὸ ς εἰ ρηκέ ναι τι μηδ' ἀ σχημονεῖ ν ὑ πὸ τῆ ς τεχνικῆ ς φύ σεως ὄ ργανον τηλικοῦ τον μά την ἡ γού μενον κατεσκευά σθαι. καὶ μὴ ν οὐ χ̔ Ιπποκρά της μό νον ἢ Πλά των, οὐ δέ ν τι χεί ρους̓ Ερασιστρά του περὶ φύ σιν ἄ νδρες, ἕ ν τι τῶ ν καθαιρό ντων τὸ αἷ μα καὶ τοῦ τ' εἶ ναί φασι τὸ σπλά γχνον, ἀ λλὰ καὶ μυρί οι σὺ ν αὐ τοῖ ς ἄ λλοι τῶ ν παλαιῶ ν ἰ ατρῶ ν τε καὶ φιλοσό φων, ὧ ν ἁ πά ντων προσποιησά μενος ὑ περφρονεῖ ν ὁ γενναῖ ος̓ Ερασί στρατος οὔ τ' ἀ ντεῖ πεν οὔ θ' ὅ λως τῆ ς δό ξης αὐ τῶ ν ἐ μνημό νευσε. καὶ μὴ ν ὅ σοις γε τὸ σῶ μα θά λλει, τού τοις ὁ σπλὴ ν φθί νει, φησὶ ν̔ Ιπποκρά της, καὶ οἱ ἀ πὸ τῆ ς ἐ μπειρί ας ὁ ρμώ μενοι πά ντες ὁ μολογοῦ σιν ἰ ατροί. καὶ ὅ σοις γ' αὖ μέ γας καὶ ὕ πουλος αὐ ξά νεται, τού τοις καταφθεί ρει τε καὶ κακό χυμα τὰ σώ ματα τί θησιν, ὡ ς καὶ τοῦ το πά λιν οὐ χ̔ Ιπποκρά της μό νον ἀ λλὰ καὶ Πλά των ἄ λλοι τε πολλοὶ καὶ οἱ ἀ πὸ τῆ ς ἐ μπειρί ας ὁ μολογοῦ σιν ἰ ατροί. καὶ οἱ ἀ πὸ σπληνὸ ς δὲ κακοπραγοῦ ντος ἴ κτεροι μελά ντεροι καὶ τῶ ν ἑ λκῶ ν αἱ οὐ λαὶ μέ λαιναι. καθό λου γά ρ, ὅ ταν ἐ νδεέ στερον ἢ προσῆ κεν εἰ ς ἑ αυτὸ ν ἕ λκῃ τὸ ν μελαγχολικὸ ν χυμό ν, ἀ κά θαρτον μὲ ν τὸ αἷ μα, κακό χρουν δὲ τὸ πᾶ ν γί γνεται σῶ μα. πό τε δ' ἐ νδεέ στερον ἕ λκει; ἢ δῆ λον ὅ τι κακῶ ς διακεί μενος; ὥ σπερ οὖ ν τοῖ ς νεφροῖ ς ἐ νεργεί ας οὔ σης ἕ λκειν τὰ οὖ ρα κακῶ ς ἕ λκειν ὑ πά ρχει κακοπραγοῦ σιν, οὕ τω καὶ τῷ σπληνὶ ποιό τητος μελαγχολικῆ ς ἑ λκτικὴ ν ἐ ν ἑ αυτῷ δύ ναμιν ἔ χοντι σύ μφυτον ἀ ρρωστή σαντί ποτε ταύ την ἀ ναγκαῖ ον ἕ λκειν κακῶ ς κἀ ν τῷ δε παχύ τερον ἤ δη καὶ μελά ντερον γί γνεσθαι τὸ αἷ μα. ταῦ τ' οὖ ν ἅ παντα πρό ς τε τὰ ς διαγνώ σεις τῶ ν νοσημά των καὶ τὰ ς ἰ ά σεις μεγί στην παρεχό μενα χρεί αν ὑ περεπή δησε τελέ ως ὁ̓ Ερασί στρατος καὶ καταφρονεῖ ν προσεποιή σατο τηλικού των ἀ νδρῶ ν ὁ μηδὲ τῶ ν τυχό ντων καταφρονῶ ν ἀ λλ' ἀ εὶ φιλοτί μως ἀ ντιλέ γων ταῖ ς ἤ λιθιωτά ταις δό ξαις. ᾧ καὶ δῆ λον, ὡ ς οὐ δὲ ν ἔ χων οὔ τ' ἀ ντειπεῖ ν τοῖ ς πρεσβυτέ ροις ὑ πὲ ρ ὧ ν ἀ πεφή ναντο περὶ σπληνὸ ς ἐ νεργεί ας τε καὶ χρεί ας οὔ τ' αὐ τὸ ς ἐ ξευρί σκων τι καινὸ ν εἰ ς τὸ μηδὲ ν ὅ λως εἰ πεῖ ν ἀ φί κετο. ἀ λλ' ἡ μεῖ ς γε πρῶ τον μὲ ν ἐ κ τῶ ν αἰ τί ων, οἷ ς ἅ παντα διοικεῖ ται τὰ κατὰ τὰ ς φυσεις, τοῦ θερμοῦ λέ γω καὶ ψυχροῦ καὶ ξηροῦ καὶ ὑ γροῦ, δεύ τερον δ' ἐ ξ αὐ τῶ ν τῶ ν ἐ ναργῶ ς φαινομέ νων κατὰ τὸ σῶ μα ψυχρὸ ν καὶ ξηρὸ ν εἶ ναί τινα χρῆ ναι χυμὸ ν ἀ πεδεί ξαμεν. ἑ ξῆ ς δ', ὅ τι καὶ μελαγχολικὸ ς οὗ τος ὑ πά ρχει καὶ τὸ καθαῖ ρον αὐ τὸ ν σπλά γχνον ὁ σπλή ν ἐ στιν, διὰ βραχέ ων ὡ ς ἔ νι μά λιστα τῶ ν τοῖ ς παλαιοῖ ς ἀ ποδεδειγμέ νων ἀ ναμνή σαντες ἐ πὶ τὸ λεῖ πον ἔ τι τοῖ ς παροῦ σι λό γοις ἀ φιξό μεθα. τί δ' ἂ ν εἴ η λεῖ πον ἄ λλο γ' ἢ ἐ ξηγή σασθαι σαφῶ ς, οἷ ό ν τι βού λονταί τε καὶ ἀ ποδεικνύ ουσι περὶ τὴ ν τῶ ν χυμῶ ν γέ νεσιν οἱ παλαιοὶ συμβαί νειν. ἐ ναργέ στερον δ' ἂ ν γνωσθεί η διὰ παραδεί γματος. οἶ νον δή μοι νό ει γλεύ κινον οὐ πρὸ πολλοῦ τῶ ν σταφυλῶ ν ἐ κτεθλιμμέ νον ζέ οντά τε καὶ ἀ λλοιού μενον ὑ πὸ τῆ ς ἐ ν αὐ τῷ θερμασί ας: ἔ πειτα κατὰ τὴ ν αὐ τοῦ μεταβολὴ ν δύ ο γεννώ μενα περιττώ ματα τὸ μὲ ν κουφό τερό ν τε καὶ ἀ ερωδέ στερον, τὸ δὲ βαρύ τερό ν τε καὶ γεωδέ στερον, ὧ ν τὸ μὲ ν ἄ νθος, οἶ μαι, τὸ δὲ τρύ γα καλοῦ σι. τού των τῷ μὲ ν ἑ τέ ρῳ τὴ ν ξανθὴ ν χολή ν, τῷ δ' ἑ τέ ρῳ τὴ ν μέ λαιναν εἰ κά ζων οὐ κ ἂ ν ἁ μά ρτοις, οὐ τὴ ν αὐ τὴ ν ἐ χό ντων ἰ δέ αν τῶ ν χυμῶ ν τού των ἐ ν τῷ κατὰ φύ σιν διοικεῖ σθαι τὸ ζῷ ον, οἵ αν καὶ παρὰ φύ σιν ἔ χοντος ἐ πιφαί νονται πολλά κις. ἡ μὲ ν γὰ ρ ξανθὴ λεκιθώ δης γί γνεται: καὶ γὰ ρ ὀ νομά ζουσιν οὕ τως αὐ τή ν, ὅ τι ταῖ ς τῶ ν ὠ ῶ ν λεκί θοις ὁ μοιοῦ ται κατά τε χρό αν καὶ πά χος. ἡ δ' αὖ μέ λαινα κακοηθέ στερα μὲ ν πολὺ καὶ αὕ τη τῆ ς κατὰ φύ σιν: ὄ νομα δ' οὐ δὲ ν ἴ διον κεῖ ται τῷ τοιού τῳ χυμῷ, πλὴ ν εἴ πού τινες ἢ ξυστικὸ ν ἢ ὀ ξώ δη κεκλή κασιν αὐ τό ν, ὅ τι καὶ δριμὺ ς ὁ μοί ως ὄ ξει γί γνεται καὶ ξύ ει γε τὸ σῶ μα τοῦ ζῴ ου καὶ τὴ ν γῆ ν, εἰ κατ' αὐ τῆ ς ἐ κχυθεί η, καί τινα μετὰ πομφολύ γων οἷ ον ζύ μωσί ν τε καὶ ζέ σιν ἐ ργά ζεται, σηπεδό νος ἐ πικτή του προσελθού σης ἐ κεί νῳ τῷ κατὰ φύ σιν ἔ χοντι χυμῷ τῷ μέ λανι. καί μοι δοκοῦ σιν οἱ πλεῖ στοι τῶ ν παλαιῶ ν ἰ ατρῶ ν αὐ τὸ μὲ ν τὸ κατὰ φύ σιν ἔ χον τοῦ τοιού του χυμοῦ καὶ διαχωροῦ ν κά τω καὶ πολλά κις ἐ πιπολά ζον ἄ νω μέ λανα καλεῖ ν χυμό ν, οὐ μέ λαιναν χολή ν, τὸ δ' ἐ κ συγκαύ σεώ ς τινος καὶ σηπεδό νος εἰ ς τὴ ν ὀ ξεῖ αν μεθιστά μενον ποιό τητα μέ λαιναν ὀ νομά ζειν χολή ν. ἀ λλὰ περὶ μὲ ν τῶ ν ὀ νομά των οὐ χρὴ διαφέ ρεσθαι, τὸ δ' ἀ ληθὲ ς ὧ δ' ἔ χον εἰ δέ ναι. κατὰ τὴ ν τοῦ αἵ ματος γέ νεσιν ὅ σον ἂ ν ἱ κανῶ ς παχὺ καὶ γεῶ δες ἐ κ τῆ ς τῶ ν σιτί ων φύ σεως ἐ μφερό μενον τῇ τροφῇ μὴ δέ ξηται καλῶ ς τὴ ν ἐ κ τῆ ς ἐ μφύ του θερμασί ας ἀ λλοί ωσιν, ὁ σπλὴ ν εἰ ς ἑ αυτὸ ν ἕ λκει τοῦ το. τὸ δ' ὀ πτηθέ ν, ὡ ς ἄ ν τις εἴ ποι, καὶ συγκαυθὲ ν τῆ ς τροφῆ ς, εἴ η δ' ἂ ν τοῦ το τὸ θερμό τατον ἐ ν αὐ τῇ καὶ γλυκύ τατον, οἷ ον τό τε μέ λι καὶ ἡ πιμελή, ξανθὴ γενό μενον χολὴ διὰ τῶ ν χοληδό χων ὀ νομαζομέ νων ἀ γγεί ων ἐ κκαθαί ρεται. λεπτὸ ν δ' ἐ στὶ τοῦ το καὶ ὑ γρὸ ν καὶ Ῥ υτὸ ν οὐ χ ὥ σπερ ὅ ταν ὀ πτηθὲ ν ἐ σχά τως ξανθὸ ν καὶ πυρῶ δες καὶ παχὺ γέ νηται ταῖ ς τῶ ν ὠ ῶ ν ὅ μοιον λεκί θοις. τοῦ το μὲ ν γὰ ρ ἤ δη παρὰ φύ σιν: θά τερον δὲ τὸ πρό τερον εἰ ρημέ νον κατὰ φύ σιν ἐ στί ν: ὥ σπερ γε καὶ τοῦ μέ λανος χυμοῦ τὸ μὲ ν μή πω τὴ ν οἷ ον ζέ σιν τε καὶ ζύ μωσιν τῆ ς γῆ ς ἐ ργαζό μενον κατὰ φύ σιν ἐ στί, τὸ δ' εἰ ς τοιαύ την μεθιστά μενον ἰ δέ αν τε καὶ δύ ναμιν ἤ δη παρὰ φύ σιν, ὡ ς ἂ ν τὴ ν ἐ κ τῆ ς συγκαύ σεως τοῦ παρὰ φύ σιν θερμοῦ προσειληφὸ ς δριμύ τητα καὶ οἷ ον τέ φρα τις ἤ δη γεγονό ς. ὧ δέ πως καὶ ἡ κεκαυμέ νη τρὺ ξ τῆ ς ἀ καύ στου διή νεγκε. θερμὸ ν γά ρ τι χρῆ μα αὕ τη γ' ἱ κανῶ ς ἐ στιν, ὥ στε καί ειν τε καὶ τή κειν καὶ διαφθεί ρειν τὴ ν σά ρκα. τῇ δ' ἑ τέ ρᾳ τῇ μή πω κεκαυμέ νῃ τοὺ ς ἰ ατροὺ ς ἔ στιν εὑ ρεῖ ν χρωμέ νους εἰ ς ὅ σαπερ καὶ τῇ γῇ τῇ καλουμέ νῃ κεραμί τιδι καὶ τοῖ ς ἄ λλοις, ὅ σα ξηραί νειν θ' ἅ μα καὶ ψύ χειν πέ φυκεν. εἰ ς τὴ ν τῆ ς οὕ τω συγκαυθεί σης μελαί νης χολῆ ς ἰ δέ αν καὶ ἡ λεκιθώ δης ἐ κεί νη μεθί σταται πολλά κις, ὅ ταν καὶ αὐ τή ποθ' οἷ ον ὀ πτηθεῖ σα τύ χῃ πυρώ δει θερμασί ᾳ. τὰ δ' ἄ λλα τῶ ν χολῶ ν εἴ δη σύ μπαντα τὰ μὲ ν ἐ κ τῆ ς τῶ ν εἰ ρημέ νων κρά σεως γί γνεται, τὰ δ' οἷ ον ὁ δοί τινέ ς εἰ σι τῆ ς τού των γενέ σεώ ς τε καὶ εἰ ς ἄ λληλα μεταβολῆ ς. διαφέ ρουσι δὲ τῷ τὰ ς μὲ ν ἀ κρά τους εἶ ναι καὶ μό νας, τὰ δ' οἷ ον ὀ ρροῖ ς τισιν ἐ ξυγρασμέ νας. ἀ λλ' οἱ μὲ ν ὀ ρροὶ τῶ ν χυμῶ ν ἅ παντες περιττώ ματα καὶ καθαρὸ ν αὐ τῶ ν εἶ ναι δεῖ ται τοῦ ζῴ ου τὸ σῶ μα. τῶ ν δ' εἰ ρημέ νων χυμῶ ν ἐ στί τις χρεί α τῇ φύ σει καὶ τοῦ παχέ ος καὶ τοῦ λεπτοῦ καὶ καθαί ρεται πρό ς τε τοῦ σπληνὸ ς καὶ τῆ ς ἐ πὶ τῷ ἥ πατι κύ στεως τὸ αἷ μα καὶ ἀ ποτί θεται τοσοῦ τό ν τε καὶ τοιοῦ τον ἑ κατέ ρου μέ ρος, ὅ σον καὶ οἷ ον, εἴ πεο εἰ ς ὅ λον ἠ νέ χθη τοῦ ζῴ ου τὸ σῶ μα, βλά βην ἄ ν τιν' εἰ ργά σατο. τὸ γὰ ρ ἱ κανῶ ς παχὺ καὶ γεῶ δες καὶ τελέ ως διαπεφευγὸ ς τὴ ν ἐ ν τῷ ἥ πατι μεταβολὴ ν ὁ σπλὴ ν εἰ ς ἑ αυτὸ ν ἕ λκει: τὸ δ' ἄ λλο τὸ μετρί ως παχὺ σὺ ν τῷ κατειργά σθαι πά ντη φέ ρεται. δεῖ ται γὰ ρ ἐ ν πολλοῖ ς τοῦ ζῴ ου μορί οις παχύ τητό ς τινος τὸ αἷ μα καθά περ οἶ μαι καὶ τῶ ν ἐ μφερομέ νων ἰ νῶ ν. καὶ εἴ ρηται μὲ ν καὶ Πλά τωνι περὶ τῆ ς χρεί ας αὐ τῶ ν, εἰ ρή σεται δὲ καὶ ἡ μῖ ν ἐ ν ἐ κεί νοις τοῖ ς γρά μμασιν, ἐ ν οἷ ς ἂ ν τὰ ς χρεί ας τῶ ν μορί ων διερχώ μεθα: δεῖ ται δ' οὐ χ ἥ κιστα καὶ τοῦ ξανθοῦ χυμοῦ τοῦ μή πω πυρώ δους ἐ σχά τως γεγενημέ νου τὸ αἷ μα καὶ τί ς αὐ τῷ καὶ ἡ παρὰ τοῦ δε χρεί α, δι' ἐ κεί νων εἰ ρή σεται. φλέ γματος δ' οὐ δὲ ν ἐ ποί ησεν ἡ φύ σις ὄ ργανον καθαρτικό ν, ὅ τι ψυχρὸ ν καὶ ὑ γρό ν ἐ στι καὶ οἷ ον ἡ μί πεπτό ς τις τροφή. δεῖ ται τοί νυν οὐ κενοῦ σθαι τὸ τοιοῦ τον ἀ λλ' ἐ ν τῷ σώ ματι μέ νον ἀ λλοιοῦ σθαι. τὸ δ' ἐ ξ ἐ γκεφά λου καταρρέ ον περί ττωμα τά χα μὲ ν ἂ ν οὐ δὲ φλέ γμα τις ὀ ρθῶ ς ἀ λλὰ βλέ νναν τε καὶ κό ρυζαν, ὥ σπερ οὖ ν καὶ ὀ νομά ζεται, καλοί η. εἰ δὲ μή, ἀ λλ' ὅ τι γε τῆ ς τού του κενώ σεως ὀ ρθῶ ς ἡ φύ σις προὐ νοή σατο, καὶ τοῦ τ' ἐ ν τοῖ ς περὶ χρεί ας μορί ων εἰ ρή σεται. καὶ γὰ ρ οὖ ν καὶ τὸ κατά τε τὴ ν γαστέ ρα καὶ τὰ ἔ ντερα συνιστά μενον φλέ γμα ὅ πως ἂ ν ἐ κκενωθῇ καὶ αὐ τὸ τά χιστά τε καὶ κά λλιστα, τὸ παρεσκευασμέ νον τῇ φύ σει μηχά νημα δι' ἐ κεί νων εἰ ρή σεται καὶ αὐ τὸ τῶ ν ὑ πομνημά των. ὅ σον οὖ ν ἐ μφέ ρεται ταῖ ς φλεψὶ φλέ γμα χρή σιμον ὑ πά ρχον τοῖ ς ζῴ οις, οὐ δεμιᾶ ς δεῖ ται κενώ σεως. προσέ χειν δὲ χρὴ κἀ νταῦ θα τὸ ν νοῦ ν καὶ γιγνώ σκειν, ὥ σπερ τῶ ν χολῶ ν ἑ κατέ ρας τὸ μέ ν τι χρή σιμό ν ἐ στι καὶ κατὰ φύ σιν τοῖ ς ζῴ οις, τὸ δ' ἄ χρηστό ν τε καὶ παρὰ φύ σιν, οὕ τω καὶ τοῦ φλέ γματος, ὅ σον μὲ ν ἂ ν ᾖ γλυκύ, χρηστὸ ν εἶ ναι τοῦ το τῷ ζῴ ῳ καὶ κατὰ φύ σιν, ὅ σον δ' ὀ ξὺ καὶ ἁ λμυρὸ ν ἐ γέ νετο, τὸ μὲ ν ὀ ξὺ τελέ ως ἠ πεπτῆ σθαι, τὸ δ' ἁ λμυρὸ ν διασεσῆ φθαι. τελεί αν δ' ἀ πεψί αν φλέ γματος ἀ κού ειν χρὴ τὴ ν τῆ ς δευτέ ρας πέ ψεως δηλονό τι τῆ ς ἐ ν φλεψί ν: οὐ γὰ ρ δὴ τῆ ς γε πρώ της τῆ ς κατὰ τὴ ν κοιλί αν: ἢ οὐ δ' ἂ ν ἐ γεγέ νητο τὴ ν ἀ ρχὴ ν χυμό ς, εἰ καὶ ταύ την διεπεφεύ γει. ταῦ τ' ἀ ρκεῖ ν μοι δοκεῖ περὶ γενέ σεώ ς τε καὶ διαφθορᾶ ς χυμῶ ν ὑ πομνή ματ' εἶ ναι τῶ ν̔ Ιπποκρά τει τε καὶ Πλά τωνι καὶ̓ Αριστοτέ λει καὶ Πραξαγό ρό ρᾳ καὶ Διοκλεῖ καὶ πολλοῖ ς ἄ λλοις τῶ ν παλαιῶ ν εἰ ρημέ νων: οὐ γὰ ρ ἐ δικαί ωσα πά ντα μεταφέ ρειν εἰ ς τό νδε τὸ ν λό γον τὰ τελέ ως ἐ κεί νοις γεγραμμέ να. τοσοῦ τον δὲ μό νον ὑ πὲ ρ ἑ κά στου εἶ πον, ὅ σον ἐ ξορμή σει τε τοὺ ς ἐ ντυγχά νοντας, εἰ μὴ παντά πασιν εἶ εν σκαιοί, τοῖ ς τῶ ν παλαιῶ ν ὁ μιλῆ σαι γρά μμασι καὶ τὴ ν εἰ ς τὸ Ῥ ᾷ ον αὐ τοῖ ς συνεῖ ναι βοή θειαν παρέ ξει. γέ γραπται δέ που καὶ δι' ἑ τέ ρου λό γου περὶ τῶ ν κατὰ Πραξαγό ραν τὸ ν Νικά ρχου χυμῶ ν. εἰ γὰ ρ καὶ ὅ τι μά λιστα δέ κα ποιεῖ χωρὶ ς τοῦ αἵ ματος, ἑ νδέ κατος γὰ ρ ἂ ν εἴ η χυμὸ ς αὐ τὸ τὸ αἷ μα, τῆ ς̔ Ιπποκρά τους οὐ κ ἀ ποχωρεῖ διδασκαλί ας. ἀ λλ' εἰ ς εἴ δη τινὰ καὶ διαφορὰ ς τέ μνει τοὺ ς ὑ π' ἐ κεί νου πρώ του πά ντων ἅ μα ταῖ ς οἰ κεί αις ἀ ποδεί ξεσιν εἰ ρημέ νους χυμού ς. ἐ παινεῖ ν μὲ ν οὖ ν χρὴ τού ς τ' ἐ ξηγησαμέ νους τὰ καλῶ ς εἰ ρημέ να καὶ τοὺ ς εἴ τι παραλέ λειπται προστιθέ ντας: οὐ γὰ ρ οἷ ό ν τε τὸ ν αὐ τὸ ν ἄ ρξασθαί τε καὶ τελειῶ σαι: μέ μφεσθαι δὲ τοὺ ς οὕ τως ἀ ταλαιπώ ρους, ὡ ς μηδὲ ν ὑ πομέ νειν μαθεῖ ν τῶ ν ὀ ρθῶ ς εἰ ρημέ νων, καὶ τοὺ ς εἰ ς τοσοῦ τον φιλοτί μους, ὥ στ' ἐ πιθυμί ᾳ νεωτέ ρων δογμά των ἀ εὶ πανουργεῖ ν τι καὶ σοφί ζεσθαι, τὰ μὲ ν ἑ κό ντας παραλιπό ντας, ὥ σπεῤ Ερασί στρατος ἐ πὶ τῶ ν χυμῶ ν ἐ ποί ησε, τὰ δὲ πανού ργως ἀ ντιλέ γοντας, ὥ σπερ αὐ τό ς θ' οὗ τος καὶ ἄ λλοι πολλοὶ τῶ ν νεωτέ ρων. ἀ λλ' οὗ τος μὲ ν ὁ λό γος ἐ νταυθοῖ τελευτά τω, τὸ δ' ὑ πό λοιπον ἅ παν ἐ ν τῷ τρί τῳ προσθή σω.