Reader

Diploma

In nomine sanctae et individuae Trinitatis.

Ratio quidem, et sanctarum Scripturarum monet auctoritas, ut qui pastoraliter Ecclesiis praesident, vigilanti cura, pastorali sollicitudine subditorum vitam inquirant et inspiciant, ut in ecclesiis sibi commissis, si inhonestas et incorrigibiles viderint personas, aut ad statum religionis studeant revocare, aut alias omnino personas commutare, ne male viventium exemplo bene viventes corrumpantur, et pastores, si dissimulaverint aut tacuerint, ex consensu taciturnitatis in perpetuum condemnentur. Omnibus igitur notum fieri volumus monasterium S. Eligii Parisiensis, ordini quidem monacharum antiquitus fuisse deputatum, sed tandem diabolico instinctu, fragilis ille sexus ad tantam turpitudinis prolapsus est miseriam, ut publice saecularitati impudenter adhaerens, voto castitatis rupto, proposito religionis penitus abjecto, templum Dei speluncam fornicationis effecerit, et vocem nostrae admonitionis nullatenus audierit. Ego igitur Galo Dei gratia Parisiorum episcopus, et Guillelmus archidiaconus, tantum scandalum, tantam pestem minime ferentes, ex praecepto quidem domini papae Paschalis, ex consilio regis nostri Philippi et filii sui Ludovici, hortatu etiam canonicorum nostrorum, infames et incorrigibiles personas pro turpitudine vitae a praedicto monasterio eliminavimus, et omnino alienavimus, et altiori religionis ordine, cum Dei auxilio sanctum locum decoravimus. Noverint igitur omnes tam posteri quam praesentes, quia monasterium S Eligii cum omnibus ad illud pertinentibus, ecclesiae B. Petri Fossatensis, salvo quidem jure Parisiensis ecclesiae, perpetuo habendum concedimus. Ita scilicet ut abbas Fossatensis praedictum monasterium tanquam cellam suam possideat, et in monachos illic Deo militantes, plenam ac perfectam abbatis potestatem exerceat; institutum est ut duodecim ad minus monachi cum suo priore ad serviendum Deo illic apponantur, qui juxta Regulam S. Benedicti ad ordinem tenendum sufficere videantur. Sciendum vero est, quia illam eamdem potestatem quam praedecessores nostri in monasterium S. Eligii, et in abbatissam illius loci antiquitus habebant, nos in abbatem Fossatensem ex integro habemus, et in perpetuum retinemus, quantum scilicet ad coenobium S. Eligii, et ad res illius monasterii pertinere videntur. Sed ut totius altercationis molestia in posterum excludatur, quid potestatis episcopus, quid juris aut consuetudinis canonici Sanctae Mariae, tam in abbatissam, quam in monasterium illud prius possederint, et modo possideant, evidenter et aperte distinximus. Sciendum igitur est, quod quotiens Parisiensis episcopus abbatissam ad justitiam vocavit, illa procul dubio omnem exsecutura justitiam ante episcopum se praesentavit: si autem vel servus, vel ancilla, vel hospes illius monasterii, contra personam episcopi aut contra proprias res illius aliquid forefecisset, abbatissa, audito prius episcopi mandato, in praesentia episcopi, illos ad justitiam faciendam adduxisset, et post justitiam episcopi, abbatissa suos districtus accepisset si voluisset; quod si abbatissa servos vel ancillas illius monasterii libertate donare, aut terram alienare, aut manufirmam facere voluisset, nullam potestatem, nullam id faciendi licentiam habuisset absque assensu episcopi, et absque carta sigillo ejus et cancellario firmata. Hanc ergo potestatem in abbatissam et in monasterium S. Eligii antecessores nostri habuisse dignoscuntur, et nos quoque in abbatem Fossatensis Ecclesiae, eamdem potestatis dignitatem, ut superius determinatum est, obtinemus. Nihil scilicet nostri juris relinquentes vel relaxantes, sed tantummodo abbatiam in cellam commutantes: canonicis vero B. Mariae praedictum monasterium S. Eligii per singulos annos duos pastus ex consuetudine debita persolvit, unum scilicet in festivitate S. Pauli, alterum in festivitate S. Eligii; ita scilicet quod uterque pastus in refectorio canonicorum recipitur. Consuetudo etiam est ut conventus praefati monasterii, unam cum canonicis B. Mariae processionem faciant, et in diebus rogationum, et in die Ascensionis, et in funeribus canonicorum, alias etiam processiones, aut pro aeris serenitate, aut pro aliqua tempestate, sive necessitate, si canonici facere disposuerint, necesse est praedictum conventum canonicorum instituta sequi, eosque si mandaverint, in iis processionibus semper comitari. Illud etiam silentio praeterire noluimus, quia quotiens mater ecclesia a divino officio cessaverit, coenobium S. Eligii ex necessitate cessare, et tacere oportebit. Sub hac igitur distinctione potestatem, jura, consuetudines, tam episcopi quam canonicorum, breviter comprehendimus, ut nulla de caetero controversia oriatur, et jus et consuetudo utriusque ecclesiae praesenti privilegio defendatur. Salvo igitur, ut dictum est, jure Parisiensis ecclesiae, assensu quidem regis nostri Philippi, et filii ejus Ludovici, communi etiam canonicorum nostrorum consensu, ecclesiae B. Petri Fossaten. monasterium S. Eligii in cellam possidendum concedimus, ea videlicet ratione, quotiens Fossatensis abbas debitam professionem in Parisiensi ecclesia fecerit, ibidem in praesentia episcopi profiteatur monasterium S. Eligii ex dono episcopi, ex beneficio Paris. ecclesiae se habere et possidere. Volumus etiam illud determinare, quia homines praedicti monasterii in exercitum regis inconsulto episcopo nullatenus debent ire, sed abbas aut prior ex consilio et mandato episcopi illos debent monere et in exercitum mittere. Diffinitum est etiam quatenus in festivitate sancti Eligii canonici sanctae Mariae dextrum chorum, monachi vero sinistrum teneant, ita scilicet ut cum canonico illo qui chorum tenuerit, aut prior, aut cantor monachorum ad chorum tenendum recipiatur, et nulla alia persona ad id faciendum admittatur. Missam vero aut abbas aut prior cantabit, si neuter interfuerit, aliquis de clero nostro illam celebrabit. Sciendum vero est, quod illo die praedictus pastus redditur, scilicet ex sex porcis vivis et sanae carnis, ex duobus modiis vini et dimidio sextario, et ex duobus sextariis et dimidio frumenti bene vanati. Pastus vero qui redditur in festo S. Pauli, de octo constat arietibus, et duobus modiis vini ad mensuram nostri claustri, et ex tribus sextariis frumenti bene vanati, et ex sex denariis et obolo. Ut autem haec concessio et institutio inconcussa permaneat, praesentem cartam fieri praecipimus, et in signum perfectae firmitatis sigillo nostro illam signavimus, et manibus canonicorum nostrorum firmandam tradidimus. Sig. Galonis episcopi, S. Berneri decani, S. Adae praecentoris, S. Guillelmi archidiac. S. Stephani archidiac. S. Rainaldi archidiac. S. Rogeri presbyteri, S. Landonis presbyteri, S. Durandi presbyteri, S. Anscheri levitae, S. Joannis levitae, S. Guineranni levitae, S. Thebaldi subdiaconi, S. Guillelmi subdiaconi, S. Guilberti subdiaconi.

Actum publice in capitulo Sanctae Mariae, anno Incarnationis Dominicae 1107, indictione XV, epacta XXV, concurrente I. Philippo rege regnante anno XLVII, anno episcopatus Galonis III.

Gilbertus cancellarius scripsit.