Reader

MONITUM.

S. Secundinus Aecae in Apulia, hodie Troja: cujus corpus, cum novae basilicae foderetur fundamentum, cum inscriptione, non sine magna populi laetitia, repertum est. Cujus inventionis Historia Romae in bibliotheca Vallicellana asservatur. Ejus dies festus celebratur XI Februarii. Aecae apud Plinium lib. III, cap. 11, pop. Aecanos memor. Aescae, seu Escae apud Anton. Aug. in Itin. Aecana posteris( quod potius adjectivum est) nunc Troja[ et ideo Trojana. E. P.] civitas episcopalis Apuliae Dauniae, loco editiore constructa, Luceriae, et Bovino ad VIII M. P. vicina, Benevento metrop. ad XXX, a Neapoli duplo remotior. Tempus quo Secundinus floruerit adhuc mihi incompertum.

De bono dilectionis et obedientiae, frater et coepiscope S., cum ex illa opaca et condensa lapidearum descriptione Tabularum, tum Evangelii sermone perlucido et patulo, regula nobis norma et disciplina porrigitur. Placuit enim ipsi summo Opifici, et incomprehensibili Deo qui omnem mundum regit, prius instrumenta hujusmodi sub Moysi velata facie quodam sacramento signare, quibus in se gentibus credituris, post incarnati Verbi mysterium, evidentissimae pietatis patrocinio potissimum patrocinaretur. Nihil est autem quod in terris ei fiat acceptius quam coetus hominum, unda sacri baptismatis mystica quidem spirituque sociati, his rebus operam, his laborem, his denique diligentiam suam locantes.

Notarat enim et hoc columna nubis et ignis, illa Israelitica secta. Jubemur ex toto corde Deum diligere, jubemur proximos admonere, parentibus obedire. Magisteria sunt ista divina, et quaedam propria in utrisque Tabulis Dei digito designata. Sunt et haec fundamenta aedificandae spei, firmamenta corroborandae fidei, nutrimenta fovendi cordis, gubernacula dirigendi itineris, praesidia obtinendae salutis. Ex hujusmodi nempe origine torrente prophetarum et legis emanante procedit, et ille sermo brevissimus irrigans omnia, rivulus fidei quae per dilectionem operatur. Sed cur ista praemiserim scias licet. Quaesiisti a me per Casinensem abbatem, quem ego causa honoris Desiderium nomino, virum inter bonos antistites opera et religione laudatum et moribus comprobatum, ut si quid mihi otii posset sua amicitia suadere, ad scribendum potissimum Historiam confessoris Secundini conferrem. Faciam rem mihi difficilem, sed causam facilem agam; neque illi hortanti deero, nec tibi roganti, cum et illi obedientiam, tibi debeam charitatem. Aggrediar ergo animae tuae diu desideratum opus, nec formidabit dura, difficilia, quae sustinet omnia, charitas. Erit profecto tantae rei maximum emolumentum Casini etiam secreta secessus facies, ubi pro venerabili fundatore quietis, diuturnitas pacis sacrum otium confirmavit. Antiquitas etiam refert et illum Varronem, tot saeculis celebratum, hujus aedis auctorem fuisse, qui, M. Tullio judice, Romanorum alios religione, alios rerum gestarum memoria, omnes autem litterarum scientia vicerit. Id mea quoque intererit. Veniam et ad Trojam, cujus nomine gloriaris. Istam ad undam frigidi Simoentis, perlustrabo oculis famosissimam Tenedon, ascendam ad illas, omnium doctrinarum inventrices, Athenas, in quibus summa dicendi vis et inventa est et perfecta; quaeram ostiatim platanum, quae ad opacandum patulis est diffusa ramusculis, cujus umbram secutus est Socrates; mutuabor ab illo rationem dicendi, constructionem verborum, leporem, dulcedinem, venustatem, ut etiam ego ab urbanitate non excidam, et rerum cognitione florescat historia et redundet oratio. Est enim Historia testis temporum, lux veritatis, vita memoriae, magistra vitae, nuntia vestutatis; quae perennibus titulis Oratoris voce commendatur. Contra plerique, pro amplissimis eloquentiae propositis laudibus ad gloriam adispicendam nudi veniunt et inermes, nulla cognitione rerum, nulla scientia ornati, ut is qui hanc eamdem quam in manus habemus Historiam, postquam attigit, incommodavit penitus et turbavit. Mihi vero dum scribens aliquid ista recogito, magis venit in mentem vituperationis quam laudis. Constat enim quia, si eleganti eloquentiae gloria, ineptae potius ignominia debeatur.

Tu ergo, frater mihi in Christo charissime, locantem felici vineae operam orationibus juva, utque hanc Secundinus sacer pro voto suo meoque secundet, intercessionibus obtine. Oportet autem expeditis his, quae apud nos de eo sunt pauciora, miraculis( habetis enim et alia, quae in his exemplaribus non habentur), ad ea, unde ad haec tuo amore descendimus, studia animumque revocemus.

In quibus petimus et rogamus ut manu misericordiae suae nobis ad rationem bene vivendi patrocinium conferat, et possessionem felicitatis aeternae, qui[ f, quae a digno haerede precario et pro indiviso suscipitur, pro mercedis pretio suis promerentibus meritis acquirat.