Hermannus Contractus1013-1054
Chronicon
Chro 1.8.4
Choose a text
More by Hermannus Contractus
—
10005 Chroni25
1.8
12 Jani portae, duodecim annis jam ab Augusto clausae, aperiuntur. Suet.; Oros.
1.9
13 Messala Corvinus orator moritur. Eus.
1.10
14 Eclipsis solis facta est.
1.11
15 Archelaus in Viennam Galliae urbem ab Augusto relegatur, et Augustus moritur anno aetatis LXXVI, imperii LVI; pro quo Tiberius regnat annis XXIII. Eus. a. praec.
1.12
16 Herodes tetrarcha Judaeorum regnum tenuit annis XXIV. Eus. a. 14.
1.13
17 Mathematici urbe pelluntur. Dio.
1.14
18 Livius historiographus moritur. Ovidius poeta in exsilio moritur. Eus. a. 17.
1.15
19 Germanicus a Tiberio missus Germanos vicit, Tac. a. 16.
1.16
20 Tredecim urbes terraemotu corruerunt. Eus. a. pr.; Dio. a. 17.
1.17
3 21 Fenestella historiographus et poeta moritur. Eus. a. pr.
1.18
22 Tiberius multos reges ad se vocatos dolo nunquam remisit. Eus. a. pr.
1.19
23 Pompeii theatrum incensum est. Eus. a. pr.
1.20
24 Tiberius Drusum consortem regni fecit, qui eodem anno veneno periit. Eus. a. pr.
1.21
27 Pilatus praeses Judaeae a Tiberio mittitur. Eus.
1.22
30 Dominus Jesus Christus a Joanne baptizatur trigesimo anno aetatis suae secundum carnem inchoante, et praedicare coepit.
1.23
31 Joannes Baptista ab Herode tetrarcha decollatur.
1.24
33 Dominus in Hierosolyma passus est et resurrexit. Eclipsis solis et maximi terraemotus facti sunt. Eus.
1.25
34 Jacobus frater Domini Hierosolymorum episcopus ab apostolis ordinatus, sedit annis XXX. Eus.
1.26
35 Pilatus imaginem Caesaris in templo statuens seditionem excitavit. Eus. a. 32.
1.27
36 Pilatus Romam venit, et de miraculis Domini Caesari nuntiavit. Eus.
1.28
37 Tiberius ea, quae a Pilato audierat, senatui nuntiavit, sed senatus contempsit. Eus. a. pr.
1.29
38 Tiberius populum Romanum graviter afflixit, et ipse veneno periit. Eus. a. pr. In marg. Gaius ann. III, mens. X, dies VIII. Vir scelestissimus.
1.30
39 Herodes Agrippa rex Judaeae a Gaio constitutus, regnavit annis VII. Eus. a. pr.
1.31
40 Judaei apud Alexandriam profligantur, pro quibus Philo clarissimus scriptor Gaium interpellans nihil profuit. Eus. a. 38; Joseph. XVIII, 9.
1.32
41 Pilatus semetipsum interfecit, magnis a Gaio calamitatibus oppressus. Eus. chr.
1.33
42 Matthaeus Evangelium Hebraice scripsit. Gaius occiditur a suis. In marg. Claudius ann. XIII, mens. VIII, dies XXVIII. al. a. pr.
1.34
4 44 Petrus apostolus Romam venit, ibique per XXV annos praedicans episcopatum tenuit. Eus. a. pr.
1.35
45 Herodes Agrippa ab angelo percussus exspiravit, pro quo filius ejus Agrippa regnavit annis XXVI. Eus.; Jos. a. 40. Marcus evangelista in Aegypto praedicavit.
1.36
46 Claudius Britanniam subegit. Eus. a. pr.; Dio. a. 43.-- Fames magna facta est. Act. XI, 28.; Dio. a. 42.
1.37
47 Nova insula triginta stadiorum in mari apparuit. Eus. a. 45.
1.38
48 Cives Romani, a Claudio numerati, inventi sunt sexagies novies centena et quadraginta quatuor millia. Eus. a. 46; Tac.
1.39
49 Judaeorum in seditione triginta millia necantur in diebus azymorum. Eus. a. pr.
1.40
51 Claudius Judaeos urbe expulit. Beda a. 49; Vid. Act. XVIII, 2.
1.41
52 Magna fames Romae facta est. Eus. a. pr.
1.42
53 Claudius Felicem procuratorem Judaeae fecit. Eus. a pr.
1.43
54 His temporibus Simon Magus Simoniacae haereseos auctor exstitit.
1.44
55 Aegyptius quidam pseudopropheta Judaeorum plures seducens a Felice opprimitur. Eus. a. pr.; Vid. Act. XXI, 38.
1.45
56 Claudius veneno mortuus est anno aetatis LXIV. Eus. a pr.
1.46
57-- Nero flagitiosus primam in Christianos persecutionem exercuit. Seditio in Caesarea orta plures Judaeorum perdidit. Beda.
1.47
58 Paulus apostolus Romam a Festo praeside mittitur. Eus. chr. a. 56.
1.48
59 Hucusque librum Actus apostolorum Lucas evangelista perduxit, continentem annos a passione Domini XXVII.
1.49
60 Statius poeta clarus erat. Eus. a. 58.
1.50
61 Nero Agrippinam matrem suam, et sororem patris interficit. Eus. a. pr.
1.51
62 Nero infinita luxuria, et lascivia ignaviaque bacchatur. Eus. a. pr.
1.52
5 63 Jacobus frater Domini a Judaeis lapidatur. Eus. chr. a. 61.
1.53
64 Marcus evangelista apud Alexandriam passus est. Eus. a. pr.
1.54
65 Neronianae thermae a Nerone aedificantur. Eus. a. 63.
1.55
66 Nero ut similitudinem Trojae ardentis videret, magnam partem Urbis incendit. Eus. a. pr.; Tac. a. 64.
1.56
67 Nero Senecam magistrum suum interfecit. Eus. a. pr.
1.57
68 Vespasianus adversus Judaeos rebellantes a Nerone mittitur. Eus. a. seq.; Jos. a. 66.
1.58
69 Petrus et Paulus a Nerone propter Simonem Magum trucidantur, et pestilentia Romae facta est, Neroque seipsum interfecit. Suet. a. 68; al. a. 66.-- Linus primus a B. Petro sedit annis XII.-- Antiochiae secundus episcopus ordinatus Ignatius; al. a. 68.
1.59
70 Galba menses VII. Otho menses III. Vitellius menses VIII. Vespasianus 6 in Judaea pugnans, imperator ab exercitu constituitur, vir militari virtute praecipuus. Eus.; Suet. a. pr.
1.60
71( In marg. Vespasianus ann. IX, mens. XI, dies XXII.) Titus Judaeos inenarrabili fame cruciatos obsedit. Eus.
1.61
72 Hierusalem a Tito expugnata destruitur, anno a passione Domini XL, a prima vero conditione templi sub Salomone MLXXXIX. Beda.; al. a. 70.
1.62
75 Hoc tempore Josephus historiographus clarus habetur.
1.63
77 Colossus erectus est habens altitudinis pedes centum et septem. Dio a. 75.
1.64
79 Pestilentia Romae facta est, et terraemotus tres civitates Cypri subvertit. Eus. a. pr.
1.65
80 Vespasianus profluvio ventris in villa circa Sabinos obiit. Eus. a. pr. In marg. Titus ann. III mens. II.
1.66
81 Titus vir erat omnium genere virtutum mirabilis, ita ut divitiae et amor humani generis diceretur. Hic amphitheatrum Romae construxit, in cujus dedicatione quinque millia ferarum occidit. Eus.; Dio a. pr.
1.67
82 Cletus papa secundus annis XII. Eus. a. pr.; al. a. 78.-- Titus in eadem villa, qua et pater, obiit anno aetatis XLII. Eus. a. pr.--
1.68
7 83 Domitianus infectus omnibus sceleribus secundo persequitur Christianos. Eus. a. pr.-- Idem etiam eunuchos fieri prohibuit. Eus. a. seq.
1.69
84 Decreto senatus Titus inter deos refertur. Eus. a. pr.
1.70
85 Tres virgines Vestae ob stuprum damnantur. Suet. a 83.
1.71
86 Anianus primus post Marcum evangelistam episcopus Alexandriae post annos XXII obiit, pro quo Abilius sedit annis XIII. Eus. a. pr.
1.72
88 Domitianus se Deum et Dominum appellari jussit. Eus. a. pr.
1.73
90 Quintilianus rhetor Romae clarus habetur. Eus. a. pr.
1.74
91 His temporibus haeresis Menandri magi, et Ebionitarum, et Cerinthiorum et Nicolaitarum exoritur.
1.75
92 Romani plurima mala a Caesare et ab hostibus pertulerunt. Eus. a. 89.
1.76
93 Domitianus de Dacis et Germanis triumphat. Eus. a. pr.
1.77
94 Clemens papa III, sedit annis IX. Eus. a. 91.-- Cornelia virgo Vestalis ob stuprum viva defossa est. Eus. a. 92; al. a. 91.
1.78
95 Domitianus multos nobilium occidit. Eus. a. pr.
1.79
96 Hoc tempore Joannes apostolus in Pathmos insulam a Domitiano in exsilium missus Apocalypsin scripsit. Eus. a. pr.
1.80
97 Domitianus Flaviam Domitillam cum multis aliis in exsilium pro fide Christi relegavit. Eus. chr. h. a.
1.81
98 Domitianus cum multa mala egisset. a suis crudeliter interfectus est, anno aetatis XXXV. Eus. a. 97; vid. Pag. crit.
1.82
8 99-- Nerva primo edicto suo omnes exsules revocavit. Sanctus Joannes apostolus ab exsilio rediens Evangelium scripsit. Iren. a. 97.-- Nerva confectus morbo obiit, pro quo Trajanus regnavit. Eus. a. pr.
1.83
100-- Trajanus genere Hispanus, vir reipublicae utilis, sed errore deceptus, tertius persequitur Christianos. Beda.-- Alexandriae Cerdo tertius episcopus sedit annis XII. Eus. a. 97.-- Joannes apostostolus apud Ephesum dormivit in pace, anno a passione Domini LXVIII. Bed.; Eus. a. seq.; Hier. a. pr.
1.84
103 Evarestus papa sedit annis VIII. Eus. a. 100.-- Trajanus de Dacis et Scythis triumphat. Eus.
1.85
104 Trajanus multas gentes Romano subjecit imperio. Eus. a. pr.
1.86
106 Aurea domus Neronis incendio conflagravit. Eus. a. pr.
1.87
107 Terraemotu multae urbes subversae sunt. Eus. a. pr.
1.88
9 108 Alexandrinae Ecclesiae quartus episcopus ordinatur, nomine Primus. Eus. a. pr.; al. a. 109; Pag. h. a.
1.89
109 Simon, filius Cleophae, qui in Hierosolymis episcopatum tenebat, crucifigitur anno aetatis CXX; pro quo Justus. Eus. a. 107, Pag. a. 116.
1.90
110 Ignatius, Antiochiae episcopus, Romam perductus, bestiis traditur, pro quo constituitur episcopus Oron tertius. Eus. a. 108; Pag. a. 116.
1.91
111 Alexander papa V sedit annis X. Eus. a. 109.
1.92
112 Pantheum Romae fulmine concrematum. Eus. a. 111.
1.93
113 Post Justum Hierosolymae episcopum Zacchaeus sedit quartus. Eus. a. pr., al. 110.
1.94
114 Terraemotus pene totam Antiochiam subruit. Eus. h. a.
1.95
115 Trajanus Assyriam, Armeniam et Mesopotamiam provincias facit. Eus. a. 113.
1.96
117 Judaei commoti magnas caedes hominum faciunt, sed, in Alexandria victi, ab omnibus ubique trucidantur. Eus. a. 115.
1.97
118 Trajanus apud Seleuciam profluvio ventris moritur anno aetatis LXIV. Eus. a. pr.
1.98
119 Adrianus ann. XXI. Hic per Quadratum discipulum apostolorum, et Aristidem virum sapientem libris apologeticis edoctus, mitis efficitur Christianis. Hier.-- Adrianus Alexandriam publicis restauravit expensis. Eus. a. pr.
1.99
120 Adrianus iterum Judaeos profligat. Eus. a. pr.
1.100
10 121 Xistus papa VI sedit annos XII. Eus. a. pr.; al. a. 119.
1.101
122 Adrianus bellum in Sauromatas gessit. Eus. a. 120.-- Terraemotus factus est. Eus. a. pr.
1.102
123 Adrianus in Libyam, quae a Judaeis vastata fuerat, colonias deducit. Eus. a. pr.
1.103
124 Justinus, episcopus Alexandriae, sedit annis XI; al. a. 122.-- Adrianus legem dedit Atheniensibus. Eus. a. pr.; def. in B.
1.104
125 Hierosolymis post Philippum Seneca decimus constituitur. Eus. h. a.
1.1.1
Hoc tempore Aquila interpres habetur. Hier. a. 128.
1.1.2
127 Adrianus, apologeticis nostrorum acceptis, litteras pro Christianis misit. Eus. h. a.
1.1.3
129 His temporibus Saturninus, et Basilides, et Carpocrates haeresin condiderunt. Eus. a. 123.
1.1.4
130 Adrianus pater patriae primus appellatur. Eus. a. 127.
1.1.5
131 Antiochiae ordinatur Cornelius episcopus. Eus. a. 129; al. a. 136.-- Nicopolis et Caesarea terraemotu corruerunt. Eus. a. 129.
1.1.6
133 Thelesphorus papa VII sedit annis VII. Eus. a. 129; al. a. 127.
1.1.7
134 Judaei in arma versi Palaestinam depopulantur. Eus. a. pr.
1.1.8
135 Alexandriae Eumenes episcopus sedit annis XIII.
1.1.9
136 Judaei iterum commoti magnis ubique caedibus enecantur; al. a. 132 et 135.
1.1.10
137 Hierusalem ab Aelio Adriano reparata est, et ex ejus nomine Aelia nuncupata, et Judaeis ne introirent interdicta. Eus. a. 135 et h. a.
1.1.11
138 Primus ex gentibus Hierosolymis episcopus Marcus ordinatur, cum jam quindecim de Judaica gente obiissent. Eus. a. 125 et 136.
1.1.12
11 139 Adrianus morbo intercutis aquae moritur, major sexagenario. Eus. a pr.
1.1.13
140-- Antoninus, cognomento Pius, per apologeticum Justini, Christiani philosophi et postea martyris, edoctus, clemens efficitur nostris. Beda. Epiph. Hyginus papa VIII sedit annis IV. Eus. h. a; al. a. 139.
1.1.14
141 Antoninus pater patriae appellatur. Eus. a pr.
1.1.15
142 Valentinus et Cerdo, et post Marcion et Marcus Ecclesiam haeresi impugnant. Eus. a pr.
1.1.16
143 Justinus philosophus pro Christianis apologeticon Antonino scripsit. Eus. a pr.
1.1.17
144 Pius papa IX sedit annis XV. Eus. a pr.; al. 142.
1.1.18
145 Antiochiae constituitur episcopus Heros. Eus. a. 143.
1.1.19
148 Alexandriae Marcus VII episcopus sedit annis X. Eus. a. 144.
1.1.20
149 Valentinus haereticus agnoscitur. Eus. a. 144.
1.1.21
152 Apollonius et Basilides philosophi illustres habentur. Eus. a. 147.
1.1.22
156 Crescens cynicus philosophus Justino nostro persecutionem commovit, in qua ille gloriose pro Christo sanguinem fudit. Eus. a. 151; al. 167.
1.1.23
157 Alexandriae Celadion octavus episcopus sedit annis XIV. Eus. a. 150; al. a. 154.
1.1.24
158 Anicetus papa decimus sedit annis XIII Eus. a. 154; al. a. 157.
1.1.25
12 159 Hierosolymis post Marcum factus est episcopus Cassianus XVII. Eus. a. 157.
1.1.26
160 Antoninus Pius apud Lorium obiit anno aetatis LXXVII. Eus. a. seq.
1.1.27
161 Marcus Antoninus Verus cum fratre Lucio Aurelio Commodo aequo jure administraverunt imperium. Eus. a. seq.
1.1.28
162 Lucio Caesari Athenis sacrificanti ignis ab Oriente in Occidentem in coelo ferri visus est. Eus. a. seq.
1.1.29
163 Fronto orator insignis habetur. Eus. a seq.
1.1.30
164 Caesares de Parthis triumphant. Eus. a. 166.
1.1.31
165 Quarta persecutio, orta apud Asiam, Polycarpum cum plurimis, et in Gallia multos sanctorum coronavit. Eus. a. 168.
1.1.32
167 Lues maxima multas vastavit provincias, et exercitum Romanorum pene delevit. Eus. a. 169; Capitol a. 168.
1.1.33
168 Soter papa XI sedit annis VIII. Eus. a. 169, an. h. a.
1.1.34
169 Antiochiae Theophilus episcopus ordinatur, vir sapiens. Eus. h. a; al. a. 176.
1.1.35
170 Lucius Caesar apoplexi exstinctus est. Eus. h. a.-- Alexandriae Agrippinus episcopus sedit annis XII. Eus. a. 167.
1.1.36
13 171 His temporibus Hegesippus, Dionysius Corinthi episcopus, et Pynitus Cretae episcopus clari habentur. Eus. a. 172.
1.1.37
173 Cataphrygarum haeresis oritur. Eus. a. 172.
1.1.38
174 Hoc tempore Tatianus haeresin Encraticarum condit. Eus. a. 172.
1.1.39
175 Maxima per totum orbem pestilentia fuit. Eus. a. 173.
1.1.40
176 Antoninus multa bella per se et per duces suos faciebat. Eus. a. 174.-- Eleutherius XII papa annis XV. Eus. a. 177.
1.1.41
177 Antoninus Commodum filium consortem regni fecit. Eus. a. 178.
1.1.42
178 Imperatores dona largiti sunt, debita relaxant et severiores leges temperant. Eus. a. 179.-- Lucius Britanniae rex ab Eleutherio papa Christianus efficitur. Beda.
1.1.43
179 Antoninus in Pannonia morbo periit, et Commodus a senatu Augustus appellatur. Eus. a. 180.
1.1.44
180 Commodus post mortem patris Germanos feliciter vicit. Hic obscenus et pravus fuit. Eus. a. 181.--
1.1.45
181 Alexandriae templum Serapis incensum est. Eus. a. 182.-- 14 Julianus X Alexandriae episcopus sedit annis X. Eus. a. 180.
1.1.46
182 Irenaeus Lugdunensis episcopus insignis habetur. Eus. 183.-- Panthenus et Clemens Alexandriae clari habentur. Eus. a. 195.
1.1.47
183 Commodianae thermae Romae factae sunt. Eus. a. 184.
1.1.48
184 Commodus Septembrem mensem nomine suo appellavit. Eus. a. 185.
1.1.49
185 Hierosolymis XXVI ordinatur Maximus episcopus. Eus. a. 186.-- Origenes apud Alexandriam nascitur. Def. in B., h. a.
1.1.50
186 Montanus quidam haeresin Cataphrygarum condit. Eus. a. 172.
1.1.51
188 Capitolium Romae et bibliotheca fulmine cremantur. Eus. a. 189.
1.1.52
189 Alexandriae Demetrius episcopus sedit annis XLIII. Eus. a. seq.-- Commodus colossi capite sublato suae imaginis caput jussit imponi. Eus. a. 190.
1.1.53
190 Commodus multos nobilium interfecit. Eus. a. 191.-- Serapio VIII Antiochiae episcopus ordinatur. Eus. h. a.; al. a. 199.
1.1.54
191 Quaestio de Pascha oritur, et in Dominica die celebrari jubetur. Eus. a. 197.
1.1.55
192 Commodus cunctis incommodus in domo Vestali strangulatur. Eus. a. 193; sed legit: Vestiliani.
1.1.56
193 Pertinax major septuagenario ex senatus consulto jussus est imperare. Eus. h. a. Victor XIII papa sedit 15 annis X. Eus. h. a.-- Pertinacem occidit in palatio Julianus jurisperitus, et regnavit pro eo VII menses. Eus. h. a.
1.1.57
194 Severus genere Afer Julianum apud Molvium pontem interfecit, et in honorem Pertinacis, quem idem Julianus occiderat, Pertinacem se cognominari jussit. Eus. h. a. In marg. Severus XVII ann. XVII.
1.1.58
196 Hoc tempore Narcissus Hierosolymorum episcopus, et Theophilus Caesariensis, Polycarpus quoque et Bachilus Asiani, et alii episcopi insignes habentur. Eus. h. a.
1.1.59
198 Judaicum et Samariticum bellum motum est. Eus. h. a.
1.1.60
199 Severus Parthos et Adiabenos, Arabasque superavit. Eus. a. seq.
1.1.61
201 Thermae Severianae apud Antiochiam factae sunt. Eus. h. a.
1.1.62
202 Zephyrinus papa XIV sedit annis XVIII. Eus. h. a.
1.1.63
203 Severus quinta persecutione plurimos sanctorum coronavit, inter quos pater Origenis Leonides cum multis aliis martyrizatur. Eus. h. a.
1.1.64
205 Perpetua et Felicitas hac persecutione bestiis deputantur apud Carthaginem.
1.1.65
206 Symmachus et Theodotion interpretes habentur his temporibus.
1.1.66
16 207 Severus vallum apud Britannos per CXXXII millia passuum a mari ad mare fecit. Eus. h. a.; Spart. a. 209.
1.1.67
208 Tertullianus Afer clarissimus habetur. Eus. h. a.
1.1.68
209 Origenes Alexandriae studiis eruditur. Eus. h. a.
1.1.69
210 Severus in Britannia moritur. Eus. a. 211.
1.1.70
211 Antiochiae Asclepiades IX episcopus ordinatur. Eus. a. 212
1.1.71
212 Alexander XXXV Hierosolymorum episcopus ordinatur vivente Narcisso, Deo per visum jubente. Eus. a. 213.
1.1.72
213 Antoninus Caracalla propter genus vestis, quod Romae erogabat, cognominatur. Eus. a. 214; Sext. Aur. Vict. a. pr.
1.1.73
214 Antonianae thermae dictae sunt Caracallae ex nomine Antonini.
1.1.74
215 Antoninus Romae thermas sui nominis aedificavit. Eus. a. 216.
1.1.75
216 Antoninus impatientia libidinis novercam suam Juliam duxit uxorem. Eus. a. 217.
1.1.76
217 Antoninus interficitur anno vitae XLIII. Eus. h. a.
1.1.77
218 Romae amphitheatrum incensum. Eus.-- Antiochiae episcopus constituitur Philetus X. Eus. h. a; al. a. seq.-- Macrinus cum filio Diadumeno occiditur in Archelaide. Eus. h. a.
1.1.78
17 219 Aurelius Antoninus adeo impudice in imperio vixit, ut nullum genus obscenitatis omiserit. Eus. h. a. Callistus papa XV annis V. Eus. a. 220; al. h. a.
1.1.79
220 Hippolytus episcopus clarus habetur. Beda.
1.1.80
221 In Palaestina Nicopolis, quae prius Emmaus vocabatur, condita est. Eus. a. seq.
1.1.81
222 Aurelius tumultu militari Romae occiditur. Eus. h. a.
1.1.82
223 Alexander Xerxem regem Persarum vicit. Eus. h. a.
1.1.83
224 Hic militaris disciplinae severus corrector fuit. Eus. h. a.
1.1.84
225 Urbanus papa XVI sedit annis IX. Hic multos nobilium ad fidem Christi convertit. Eus. h. a.; al. a. 223
1.1.85
226 Ulpianus jurisconsultus insignis habetur. Eus. h. a.
1.1.86
227 Thermae Alexandrinae Romae aedificatae. Eus. h. a.
1.1.87
228 Geminus presbyter Antiochenus, et Hippolytus, et Beryllus episcopus Bostrenus clari scriptores habentur. Eus. h. a..
1.1.88
229 Antiochiae ordinatur episcopus Zebennus XI. Eus. h. a.
1.1.89
230 Mammaea mater Alexandri Origenem celeberrimum doctorem ad se 18 vocatum audivit. Eus. hist.-- Alexandriae Heraclas episcopus annis XVI. Eus. a. seq.
1.1.90
231 Alexander in matrem Mammaeam unice pius fuit, et ob id omnibus amabilis. Eus. a. seq.
1.1.91
232 Origentes de Alexandria ad Caesaream Palaestinae transit. Eus. a. seq.
1.1.92
233 Pontianus papa XVII sedit annis V. Eus. a. seq.; al. a. 230.
1.1.93
234 Alexander Romae favorabilis fuit.
1.1.94
235 Alexander tumultu militari Mogontiaci occiditur. Eus. h. a.; Paul. Oros.
1.1.95
236 Maximinus Christianos, et maxime rectores ecclesiae, sextus post Neronem persequitur. Eus. a. seq.
1.1.96
237 Maximinus adversum Germanos bellum feliciter gessit.
1.1.97
238 Maximinus Aquilegiae a Pupieno occiditur. Eus. h. a.
1.1.98
239 Anterus XVIII papa sedit mensem unum; post quem Fabianus XIX annis XIII. Eus. h. a.; al. a. 236.
1.1.99
240 Pupienus et Albinus, qui imperium arripuerant, in palatio a Gordiano occisi sunt. Eus. h. a.
1.1.100
241 Hoc tempore Julius Africanus chronographus clarus habetur.
1.1.101
242 His temporibus Origenes Theodorum et Athenodorum fratres, postea episcopos nobiles, divina imbuit philosophia. Eus. hist.
1.1.102
19 243 Gordianus, cum victor Parthis reverteretur, haud longe a Romano solo interficitur. Eus. a. seq.
1.1.103
244 Milites Gordiano tumulum aedificant, et ossa ejus Romam reportant. Eus. h. a.
1.1.104
245 Philippus primus omnium imperatorum Christianus fuit. Hic filium suum Philippum consortem regni fecit. Eus. h. a.
1.1.105
246 Regnantibus Philippis millesimus annus Romanae urbis expletus est. Eus. h. a.
1.1.106
247 Millesimus annus a Christiano imperatore variis ludis celebratus est. Eus. h. a.
1.1.107
248 Theatrum Pompeii Romae incensum. Eus. a. 246.
1.1.108
249 Philippus urbem nominis sui in Thracia construxit. Eus. a. pr.-- His temporibus Origenes multa scripsit.
1.1.109
250 Alexandriae Dionysius XIII episcopus sedit annis XVII. Eus. a. pr.
1.1.110
251 Philippus senior Veronae, Romae vero junior occiditur. Eus. h. a.
1.1.111
20 252 Decius, cum Philippos patrem et filium interfecisset, ob eorum odium in Christianos persecutionem movet.-- Antonius in Aegypto nascitur. Decius cum filio occiditur. Eus. h. a.-- Fabianus martyrizatur, pro quo Cornelius papa sedit annis III, qui et ipse martyrio coronatur. Eus. h. a; al. a. pr.
1.1.112
253 Origenes anno aetatis LXX, moritur. Novatus presbyter auctor haereseos exstit. Maxima pestilentia facta est. Eus. h. a.
1.1.113
254 Lucius papa XXI, mensibus VIII; post quem Stephanus annis II. Gallus cum filio interficitur, Eus. h. a.
1.1.114
255 Valerianus octavam persecutionem in Christianos exercuit. Eus. a 257.
1.1.115
257 Cyprianus doctor eximius, Carthaginensis episcopus, martyrio coronatur. Eus. h. a; alii an. seq.
1.1.116
258 Valerianus a Sapore Persarum rege capitur. Eus. h. a. 21 Xistus papa sedit annis VII. Eus. a. 256, annis VIII.
1.1.117
259 Valeriano in Persas ducto, et oculis privato, Gallienus pacem reddit nostris. Eus. a seq.
1.1.118
261 Gallienus in omnem lasciviam dissolvitur. Eus. h. a.
1.1.119
262 Germani Italiam, Alamanni Gallias et Italiam populantur. Eus. h. a; Eutrop. a. 264.
1.1.120
263 Macedonia, Graecia, Pontus, Asia et aliae provinciae depopulantur per Gothos. Eus. a. pr.
1.1.121
265 Dionysius papa sedit annis IX. Eus. a. seq., al. a. 259.
1.1.122
266 Hoc tempore Theodorus, qui et Gregorius, Neocaesareae episcopus virtutibus claruit.
1.1.123
267 Hierosolymis Hymenaeus episcopus ordinatur. Eus. h. a.
1.1.124
269 Gallienus Mediolani occiditur. Eus. h. a.
1.1.125
270. Claudius Gothos jam per annos XV Illyricum Macedoniamque vastantes superat Eus. a. seq.-- Paulus Samosatenus Antiochiae episcopus haereticus esse convincitur. Eus. a. 267. 22 Claudius Sirmio moritur, pro quo frater ejus Quintillus regnavit dies XVII, et Aquileiae occiditur. Eus. a. seq.
1.2.1
Aurelianus publicae rei utilis, primo clemens Christianis, postea persecutor fuit. Trebel. a. pr.
1.2.2
272 Zenobia regina Orientis vincitur. Eusebius Laodicensis episcopus insignis habetur. Eus. a. seq.
1.2.3
273 Aurelianum Romae triumphantem Tetricus et Zenobia captivi praecesserunt. Eus. a. seq.
1.2.4
274 Imperator soli templum aedificat, et nonus Christianos persequitur. Eus. a. seq.
1.2.5
275 Aurelianus divino fulmine territus, interficitur a militibus, pro quo regnavit Tacitus mensibus VI. Quo apud Pontum occiso, Florianus regnavit dies LXXXVIII, et occiditur. Eus. a. seq.
1.2.6
276 Felix papa XXV, sedit annis v. Eus. a. seq., al. a. 269.
1.2.7
277 Probus Gallias a barbaris occupatas ingenti virtute restituit. Eutrop.
1.2.8
278 Anatolius Laodiciae episcopus clarus habetur. Eus. a. seq.
1.2.9
279 Manes quidam, genere Persa, insanam Manichaeorum haeresim condit. Eus. a. pr.
1.2.10
23 280 Antiochiae episcopus constituitur Quirillus XVIII. Eus. h. a. vocat Cyrillum.
1.2.11
281 Eutychianus papa sedit menses VIII. Cui successit Gaius papa annis XVI. Eus. h. a.
1.2.12
282 Probus apud Sirmium tumultu militari occiditur. Alexandriae episcopus Theonas annis XIX. Eus. h. a.
1.2.13
283 Carus, victor de Parthis, super Tigridem fulmine ictus interiit. Eus. h. a.
1.2.14
284 Numerianus insidiis Apri soceri sui occisus est. Eus. h. a.-- Carinus, apud Margum a Diocletiano praelio victus, interficitur. Eus. a. seq.-- Hucusque ab incarnatione Domini supputantur secundum Dionysium anni CCLXXXIV.
1.2.15
285 Ab hoc anno Graeci paschales circulos inchoabant.
1.2.16
286 Diocletianus Herculianum Maximianum in consortium regni assumit. Eus. a. 288.
1.2.17
287 Maximianus in Gallia Amandum cum rusticis vicit. Eus. a. seq.
1.2.18
24 288 Hoc tempore Carus[ Eus. Carausius] Britanniam, Narseus rex Persarum Orientem, Achilleus Aegyptum, Quinquegentiani Africam infestaverunt; ob quae Constantinus[ leg. Constantius], Galerius et Maximianus in regnum assumuntur. Eus. a. seq.
1.2.19
290 Diocletianus Constantium Constantini patrem Caesarem fecit, qui regnavit annis XVI. Eus. a. pr.
1.2.20
291 Imperator Galerium Maximianum Caesarem fecit. Eus. a. 289.
1.2.21
292 Hoc tempore Phierius presbyter, et Achillas et Melitus Alexandriae claruerunt.
1.2.22
293 His temporibus diversis et multis praeliis hostes diversi vincuntur. Eus.
1.2.23
295 Diocletianus se ut deum adorari jussit. Eus. h. a., al. a. 293.
1.2.24
296 Gaio papae per martyrium coronato Marcellinus XXVIII successit. Eus. a. seq.
1.2.25
297 Diocletianus victo Achilleo Alexandriam et Aegyptum recepit. Eus. a. seq.
1.2.26
298 Idem plurimos per totam Aegyptum proscriptionibus et exsiliis damnavit. Eus. h. a.
1.2.27
299 Constantius sexaginta millia Alamannorum juxta Lingonas occidit. Eus. a. 301. Eutr. a. 297.
1.2.28
25 300 Gaterius Maximianus, victus a Narseo, ante carpentum Diocletiani purpuratus cucurrit. Eus. a. 301.
1.2.29
301 Maximianus Narseum superavit, et uxorem ejus ac liberos captivavit. Eus. a. 303. Eutr. a. 297.
1.2.30
302 Diocletianus et Maximianus insigni pompa de hostibus triumphant. Eus. a. seq.
1.2.31
303 Diocletianus et Maximianus ecclesias subvertunt, libros divinos incendunt, et Christianos cruciant. Eus. a. seq.
1.2.32
304 Diocletianus Nicomediae, et Maximianus Mediolani purpuram et regnum deponunt. Eus. a. seq.-- Eusebius papa sedit menses VIII, post quem Miltiades annos IV. Eus. a. seq.
1.2.33
305 Maximinus et Severus Caesares facti sunt. Eus. a. seq.-- Constantius Augustus obiit, post quem Constantinus filius ejus. Eus. a. 307.-- Constantinus Constantii ex concubina Helena filius primus imperator, excepto Philippo, Christianus fuit, et ab hoc Christiani imperatores esse coeperunt. Eus. a. 307.
1.2.34
306 Maxentius Maximiani Herculii filius Augustus appellatur. Eus. a. 308.
1.2.35
26 307 Maximianus apud Massiliam turpiter interficitur. Eutrop. a. 310.
1.2.36
308 Occiso Severo, Licinius Caesar efficitur. Eus. a. seq.-- Galerius Maximianus moritur. Eus. a. 311.
1.2.37
309 Silvester papa sedit annis XXV. Eus. a. 312.-- Maximinus Christianos persequitur et apud Tharsum moritur. Eus. a. 312.
1.2.38
311 Maxentius juxta Molvium pontem a Constantino superatus occiditur. Eus. a. 313.
1.2.39
312 Persecutio tandem post decem annos finita est.
1.2.40
314 Diocletianus in praedio suo moritur et solus omnium privatus inter deos refertur. Eus. a. 317, al. a. 313.
1.2.41
315 Plurimi persecutorum et magorum trucidantur.
1.2.42
318 Licinius Christianos de palatio suo pellit et eos persequitur. Eus. a. 321.
1.2.43
27 319 Hoc tempore Arius Alexandriae presbyter nefandam Arianorum haeresim condit. Epiph. a. 361.
1.2.44
320 Alexandriae ordinatur episcopus Alexander. Eus. a. 322.
1.2.45
321 Arius presbyter, ab ecclesia a suo episcopo Alexandro ejectus, multos suae impietati sociat. Eus. a. seq.
1.2.46
322 Concilium in Nicaea congregatur CCCXVIII episcoporum sub Silvestro papa.
1.2.47
323 Constantinus, filius Constantini, Caesar efficitur.-- Licinius occiditur. Eus. a. seq.
1.2.48
324 Hoc tempore crux Dominica ab Helena, Constantini matre, Hierosolymis reperitur sub Macario ejusdem urbis episcopo. S. Paulin. epist. 11, al. a. 326.-- Nazarius rhetor insignis habetur. Eus. a. seq.
1.2.49
325 Vicennalia Constantini Nicomediae acta, et sequenti anno Romae edita. Eus. a. 327.
1.2.50
326 Hucusque historiam scribit Eusebius. Hinc Hieronymus, al. an. seq.
1.3.1
28 Constantinus Drepanam Bithyniae civitatem instaurans, in honorem matris suae Helenopolim appellavit. Hier. a. seq.
1.3.2
328 Ariani episcopi ecclesiam obtinuerunt, quorum tempora non digeruntur, quia hostes Christi judicantur. Hier. an. seq.
1.3.3
329 Juvencus presbyter claruit. Porphyrius haereticus a Constantino de exsilio liberatur. Hier. a. seq.
1.3.4
330 Alexandriae ordinatur episcopus Athanasius. Dedicatur Constantinopolis. Hier. a. seq.
1.3.5
331 Edicto Constantini gentilium templa subversa sunt. Hier. a. seq.
1.3.6
332 His temporibus Eusebius Caesariensis episcopus, et alii multi doctores claruerunt.
1.4.1
Antonius monachus clarus habetur.
1.4.2
334 Constantinus cum liberis suis honorificas ad Antonium litteras mittit. Hier. a. 337.
1.4.3
335 Tricennalibus Constantini Dalmatius Caesar appellatur. Hier. a. 337.
1.4.4
29 336 Constantinus, dum bellum in Persas pararet, apud Nicomediam obiit anno aetatis LXVI al. an. 337.
1.4.5
337 Dalmatius Caesar factione Constantii patruelis, et tumultu militari interficitur. Hier. a. 339.
1.4.6
338 Constantius Ariana haeresi per Arianum presbyterum, et Eusebium Nicomediensem pollutus, Athanasium episcopum, et omnes non suae partis episcopos persequitur. Hier. a. 340.
1.4.7
339 Constantinus bellum fratri Constantio inferens, juxta Aquileiam occiditur. Hier. a. 341, al. a. 340.
1.4.8
340 Terrae motus multas urbes subvertit. Hier. a. 342.
1.4.9
341 Franci a Constante perdomiti in pacem recepti sunt. Hier. a. seq.
1.4.10
342 Constantinopoli ejecto ab Arianis Paulo episcopo, Macedonius haeresiarches in locum ejus substituitur. Hier. a. 343.
1.4.11
343 Hoc tempore Maximinus Trevirorum episcopus claruit, a quo Athanasius a Constantio profugus suscipitur. Hier. a. seq.
1.4.12
344 Athanasius ad Constantis litteras Alexandriam regreditur. Hier. a. 346.
1.4.13
345 Eclipsis solis facta est, et terrae motus multas urbes subvertit. Hier. a. seq. et 348.
1.4.14
30 346 Tribus diebus ac noctibus Roma natavit, et Campaniae urbes vexatae. Hier. h. a. habet nutavit.
1.4.15
347 Bellum contra Persas geritur gravi Romanorum damno. Hier. a. 349.
1.4.16
348 Romae ordinatur Liberius, quo ab Arianis expulso Felix in ejus locum substituitur. Hier. a. 350.
1.4.17
349 Constans interficitur anno aetatis XXX. Magnentius et alii multi conturbant rempublicam. Hier. a. 351.
1.4.18
350 His temporibus ossa Timothei et S. Andreae apostolorum, et Lucae evangelistae Constantinopolim invecta sunt. Hier. a. 357, 359.
1.4.19
351 Gallus Constantii patruelis Caesar factus. Magnentius seipsum occidit. Hier. h. a.
1.4.20
352 Antonius monachus CV aetatis suae anno in eremo moritur. Multi eremitae claruerunt, al. a. 356.
1.4.21
353 Gallus Caesar occiditur. Victorinus rhetor et Donatus grammaticus insignes habentur. Hier. a. 355.
1.4.22
354 Julianus Caesar efficitur a Constantio. Eusebius Vercellensis et Dionysius Mediolanensis cum aliis exsulantur. Hier. a. 356.
1.4.23
355 Magnae Alamannorum copiae apud Argentarium deletae sunt a Juliano Caesare. Zos. a. 357.
1.4.24
31 356 Julianus Rheno- Germanos vicit. Amm. Hilarius Pictaviensis et Athanasius Alexandrinus ab Arianis multa mala passi sunt.
1.4.25
357 Apud Ariminum synodus Arianorum contra fidem facta est. Hier. a. 360.-- Paulinus Trevirensis episcopus in exsilio moritur. Hier. a. 359.
1.4.26
358 Julianus Augusti nomen usu pat. Constantius in Parthos bellum parat. Amm. a. 360.
1.4.27
359 Constantius Parthico bello dimisso contra Julianum arma sumit. Ammian.
1.4.28
360 Constantius moritur anno aetatis XLV. Hier. a. 362.
1.4.29
361 Julianus ex Christiano lectore paganus factus persequitur Christianos. Athanasius, Eusebius, et Lucifer de exsilio revertuntur. Hier. a. 363.-- Pagani apud Sebasten sepulcrum S. Joannis Baptistae invadunt.
1.4.30
32 362 Julianus, ad bellum Parthicum profectus et Christianorum sanguinem diis suis vovens, Dei judicio a quodam hoste occisus interiit anno aetatis XXXII. Post quem Jovianus imperator factus, cum omni exercitu ad Christianitatem redit. Amm. a. 363.-- Antiochiae synodus haeresiaca collecta est. Hier. a. 365, al. a. 361.
1.4.31
363 Jovianus, in nova domo recubans suffocatus odore prunarum et calcis, moritur; pro quo Valentinianus regnat, qui ob fidem Christi tribunatu militum a Juliano privatus fuit. Hier. an. 365.--
1.4.32
364 Valentinianus Valenti fratri suo Orientis imperium dedit. Hier. a. 365.
1.4.33
365 Romae Damasus papa ordinatur. Hier. a. 367.-- Valens ab Eudoxio Arianorum episcopo baptizatus Christianos persequitur. Hier. a. 368.
1.4.34
366 Gratianus, Valentiniani filius, imperator efficitur. Vera lana pluviae mista de nubibus fluxit. Hier. a. 368.
1.4.35
367 Athanaricus rex Gothorum Christianos persequitur. Hilarius episcopus Pictaviensis moritur. Hier. a. seq. Nicaea terrae motu corruit. Hier. a. 369.
1.4.36
33 368 Eusebius Vercellensis moritur. Hier. a. 371.-- Hoc tempore Apollinaris episcopus haeresim condit. Hier. a. 376.
1.4.37
369 Magna fames in Phrygia. Hier. a. 371.
1.5.1
His diebus post Auxentii Ariani mortem Ambrosius episcopus Mediolanensium ordinatur, Hier. a. 376.
1.5.2
371 Didymus Alexandriae caecus claruit. Hier. a. 373-- Valentinianus Saxones caede perdomuit. Hier. a. 374; Ammian. a. 370.
1.5.3
372 Eunomius agnoscitur, a quo haeresis Eunomiana. Hier a. 373.-- Burgundiones juxta Rhenum consederunt.
1.5.4
373 Hoc tempore docente Ambrosio Italia ad Christi fidem convertitur. Hier. a. 376.
1.5.5
374 Valentinianus subita sanguinis eruptione moritur, pro quo Gratianus filius cum patruo Valente regnavit. Hier. a. 376.
1.5.6
375 Gratianus XXX millia Alamannorum delevit. Ammian. a. 378. Oros.
1.5.7
376 Valens legem dedit, ut monachi militarent, nolentes fustibus jussit interfici. Soz. a. 375; Hier. h. a.
1.5.8
377 Gothi, datis a Valente Arianis doctoribus, Ariani efficiuntur. Chron. Goth.
1.5.9
34 378 Valens, Arianus imperator, post multa mala sua, in Thracia trucidato a Gothis Romano exercitu, ipse sagitta sauciatus, fugiens, et in vilem casam, cum saepe equo laberetur, deductus, insequentibusque hostibus vivus in ipsa casa incensus, sepultura etiam caruit. Post quem Gratianus XXXIX, fratris ejus filius, cum fratre suo Valentiniano regnavit annos VI. Hier. a. 379; al. h. a.-- Hucusque Chronica Eusebii Hieronymus perduxit. Hinc Herimannus.
1.5.10
379 Gratianus imperator ob perturbatum imperii statum Theodosium, genere Hispanum, armis, fide et religione praecipuum, Orienti imperatorem praefecit; qui XVII annis regnans Gothos, Hunnos, Alanosque et alias gentes plures coercuit deque tyrannis Romanorum saepe imperium vindicavit. Idat.-- Priscillianus de Galliis episcopus hoc tempore sui nominis haeresim condit. Oros. Prosp.
1.5.11
380 Ab hoc anno Theophilus Alexandrinus episcopus paschales cyclos inchoat. Ambrosius Mediolanensis archiepiscopus multa hoc tempore sublimiter scripsit. Prosp. h. a.
1.5.12
35 381 Synodus secunda universalis CL episcoporum Constantinopoli agitur contra Macedonium haeresiarcham, ipsius urbis episcopum, sub Theodosio Augusto et Damaso papa. Prosp. Idat.
1.5.13
382 Athanaricus, rex Gothorum persecutorque Christianorum, Constantinopoli receptus a Theodosio, moritur.
1.5.14
383 Arcadius, filius Theodosii Augusti, a patre in consortium regni assumptus, regnavit annis XXVI. Prosp.
1.5.15
384 Theodosio Augusto filius Honorius nascitur. Romae post Damasum papam Siricius, qui in Chronicis Prosperi Ursinus dicitur, papa XL sedit annis XIV. Prosp. Cassiod.
1.5.16
385 Maximus in Britannia a militibus imperator creatus, ad Gallias transfretans, Gratianum Augustum, a suis proditum, bello victum fugavit, et Lugduni captum occidit; Valentinianumque Augustum fratrem ejus de Italia ad Theodosium in Orientem pepulit, Victoremque filium suum imperii consortem fecit. Marcellin. a. 383.
1.5.17
36 388 Maximus tyrannus a Theodosio et Valentiniano Augustis victus et captus, juxta Aquileiam purpura privatus capite plectitur, et Victor filius ejus ab Arbogaste magistro militum in Galliis peremptus est, et Valentinianus imperio restitutus. Prosp. Idat.
1.5.18
389 Ithacius et Ursacius episcopi ob necem Priscilliani, quem accusaverant, Ecclesiae communione privantur. Prosp. Isid. De Viris illust.
1.5.19
392 Valentinianus Augustus, nimia, ut aiunt, Arbogastis austeritate vitae pertaesus, apud Viennam laqueo vitam finivit. Pro quo Arbogastes insimulatus Eugenium in Gallia imperatorem creat. Prosp.-- Hieronymus librum, quem de viris illustribus Ecclesiae scripsit, hucusque perduxit. Marcell.
1.5.20
393 Theodosius imperator cum filiis Arcadio et Honorio tribus annis regnavit. Prosp.
1.5.21
394 Joannes anachoreta, cujus Vitam Hieronymus edidit, Theodosium 37 imperatorem contra Eugenium tyrannum victorem fore praedixit. Prosp.
1.5.22
395 Theodosius imperator divinitus adjutus Eugenium tyrannum pugna victum peremit; et ipse eodem anno Mediolani vita decessit, et apud S. Laurentium sepultus est; pro quo filius ejus Arcadius cum fratre Honorio annos tredecim regnavit. Prosp.-- Augustinus Ecclesiae propugnator facundissimus a Maximo veterano episcopo Hippone- regionis Africae, adhuc vivente, ipsius urbis episcopus, quamvis invitus, ordinatur. Possid. Claudianus poeta clarus habetur. Joannes eremita migravit ad Dominum.-- Hucusque Ruffinus ecclesiasticam Historiam Eusebii Caesariensis episcopi, a se translatam, perduxit.
1.5.23
396 Gildo comes Africae tyrannidem inibi invasit, eam sibi usurpare praesumens. Zos.
1.5.24
397 Concilio Carthagini habito Hipponiense concilium roboratur. Sanctus Martinus Turonorum episcopus post multas virtutes migravit ad Dominum anno aetatis LXXXI, episcopatus vero XXVI, cujus vitam et virtutes Sulpitius Severus egregio edidit stylo. Greg. Tur.
1.5.25
398 Sanctus Ambrosius Mediolanensis archiepiscopus, doctor Ecclesiae mirificus, ad Dominum migravit. Marcell.-- Romae Anastasius papa XLI sedit annis IV. Idem.-- 38 In Africa Gildo comes a fratre Mascezele, Deo juvante, pugna victus interiit. Marcell. Jorn.
1.5.26
399 Templa idolorum jussu imperatorum in diversis partibus orbis destruuntur, et ludi gladiatorum tolluntur. Aug., l. XVIII de Civ., capite ult. Eutropius eunuchus, qui hoc anno cum Theodoro consulatum invaserat, honore et vita privatus interiit. Prosp. Marcell.
1.5.27
400 Gothi Alarico et Radagaiso regibus Italiam ingredientes devastant. Prosp. Cass.-- Hoc tempore Anastasius papa sua etiam decreta constituit, inventes in Urbe Manichaeos damnavit, et basilicam, quae Crescentiana dicitur, via Mamurtina construxit. Anast.
1.5.28
401 Joannes Constantinopolitanus et Theophilus episcopi clarissimi habentur, sed adeo inter se discordes, ut molimine Theophili Joannes in Pontum exsilio relegatus sit. Prosp.
1.5.29
402 Pollentiae Romani, Stilicone duce contra Gothos gravi utrorumque clade pugnantes, tandem victi terga vertunt. Cass. Jorn. Oros.-- Romae Innocentius papa XLII sedit annis XIV.
1.5.30
403 Carthagini concilium contra Donatistas habitum.
1.5.31
39 404 His temporibus Innocentius papa plurima in Ecclesia constituit decreta, et ecclesiam SS. Protasii et Gervasii martyrum Romae constructam dedicavit, et titulum in Urbe constituit. Anast. Bed.
1.5.32
405 Romanis duce Stilicone in Thuscia pugnantibus Radagaistis cum CC militibus Gothorum facili victoria, Deo donante, victus et captus est. Marcell. Prosp.
1.5.33
406 Wandali, Suevi et Alani trajecto Rheno III Kal. Januarii Gallias hostiliter ingressi. Chron. Goth.
1.5.34
407 Constantinus in Britannia, tyrannide invasa, ad Gallias transit. Prosp.
1.5.35
408 Arcadius imperator Constantinopoli moritur, relicto pro se filio Theodosio, cum quo dehinc patruus Honorius annos XV regnavit. Cass. Prosp.-- Stilico dux fortis una cum filio Eucherio ab Honorio Augusto occiditur. Oros. Marcell.
1.5.36
409 Wandali, Alani et Suevi in die Oct. Hispanias occupant. Idat. Attalus, imperator Romae per tyrannidem factus et mox pulsus, Gothis cohaesit. Prosp.
1.5.37
40 410 Alaricus rex Gothorum Romam obsedit multasque caedes ibi et praedas faciens, locis tantum sacris et ad ea profugis, quia Christianus erat, pepercit anno ab Urbe condita MCLXIV. Placidia, soror Honorii Augusti, a Gothis in Urbe inter alios capta. Idat. Gothorum pars Venetiam captam possedit, qui postea Ostrogothi vocati et cum Romanis confoederati sunt. Jorn. a. 409.
1.5.38
411 Constantinus tyrannus apud Arelatum victus ab Honorio captus est, filiusque ejus Constans in Hispania a Gerontio comite peremptus, et Maximus ab eo in regnum levatus est. Prosp. Marcell.-- Constantius dux ab Honorio constitutus est. Alarico rege Gothorum mortuo Ataulfus successit, qui Placidiam captivam uxorem accepit. Pestilentia, fames, bestiae, et gladius barbaricus miserum late vastant et comprimunt orbem. Zos. Idat., al. a. 414.
1.5.39
412 Maximo in Hispania regno ablato vita concessa est. Gothorum pars maxima rege Ataulfo Gallias ingressa. Prosp.-- Heros S. Martini discipulus, Arelatensis episcopus sanctus, innocens sede sua pulsus est, et pro eo Patroclus ordinatus. Prosp.-- Wandali et Suevi Gallaeciam, Alani Lusitaniam et Carthaginensem provincias, Silingi Baeticas sortiuntur. Idat. a. 411.
1.5.40
413 Herodianus, hujus anni cum Lucio consul, novarum rerum in Africa reus, honore et vita privatur. Prosp. sed consulem vocat Heraclianum. Burgundiones partem Galliae Rheno contiguam obtinuerunt. Prosp. Jovinus et Sebastianus fratres, Galliae tyranni, Narbonae ab Honorio perempti sunt. Prosp. Idat.-- His temporibus Pelagius Brito, adnitentibus Coelestio et Juliano, liberum 41 arbitrium plus justo extollens, et hominem sine gratiae Dei auxilio proprio nisu perfectum fieri posse asserens, fidem Ecclesiae turbat. Ejus haeresim S. Augustinus singulariter prae caeteris expugnat, et papa Innocentius cum aliis haereticis condemnat. Prosp.
1.5.41
414 Attalus Gothis auctoribus in Gallia tyrannidem invasit. Prosp.
1.5.42
415 Gothi Hispanias petunt, quorum praesidio Attalus destitutus, a Romanis captus est. Marcell.-- Ataulfus rex Gothorum a quodam sociorum vulneratus interiit, et pro eo Wallia regium nomen invasit. Prosp.-- Hierosolymis corpora SS. Stephani protomartyris, Gamalielis et Nicodemi Luciano presbytero divinitus revelata, inveniuntur, et innumeris miraculis glorificantur. Idat.
1.5.43
416 Wallia, rex Gothorum, pacem cupiens, viduam Ataulfi Placidiam fratri Honorio Augusto reddidit. Ejus nuptias dux Constantius promeruit. Prosp. Marcell.-- Romae Zosimus papa XLIII sedit annis tribus, qui sua etiam ad Ecclesiae statum decreta promulgavit. Anast., al. a. 417.
1.5.44
417 Honorius Augustus Romam triumphans ingreditur, Attalo currum ejus praecedente et post in exsilium misso. Prosp.-- Quaestio et dissensio de hujus anni Pascha oritur sub Zosimo papa Romano. 42 Constantius Fredibalum regem Wandalorum sine bello arte captum Honorio imperatori misit. Idat. a. 415.
1.5.45
418 Carthagini concilio episcoporum CCXVII collecto et a Zosimo papa confirmat, Pelagius aliique haeretici damnantur. Prosp.-- Eclipsis solis XIV Kal. Augusti facta, et cometa abhinc usque ad mensem Septembrem visa. Marcell.-- Pugna inter Gundericum Wandalorum regem et Ermenricum[ al., Hermericum] Suevorum regem facta. Idat. a. seq.
1.5.46
419 Honorius Augustus Constantium ducem in consortium imperii assumit. Idat. a. 421.-- Romae Bonifacius papa XLIV sedit annis IV, cum quo ab aliis papa ordinatur Eulalius. Quo ab Augustis dejecto, Bonifacius in sede firmatus sua etiam decreta constituit, et ecclesiam S. Felicitatis et S. Silvani in Urbe construxit. Anast. Prosp.-- Constantius imperator pacem cum Wallia rege Gothorum firmat, data ei cum aliquot urbibus ad inhabitandum Aquitania secunda. Prosp. Idat.
1.5.47
420 Wallia rege Gothorum mortuo Theodericus successit. Isid. a. 419.-- Bethlehem Hieronymus presbyter, doctor et interpres incomparabilis Scripturarum anno aetatis XCI obiit. Prosp. Bed.-- Alani a Gothis adeo caede domiti ut, regio nomine neglecto, Gunderico regi Wandalorum se tuendos submitterent. Greg. Tur., Idat. a. 418.
1.5.48
43 421 Constantius imperator Ravennae moritur. Idat. Prosper.-- Bellum inter Wandalos et Gothos oritur. Idat.
1.5.49
422 Exercitus contra Wandalos duce Castino ad Hispanias Gothis auxilium mittitur; a quo offensus Bonifacius, vir bellicosus, secedens ad Africam se contulit. Wandali vero ad desperationem coacti, Castino incaute manum conserente, victores effecti sunt. Prosp. Idat.
1.5.50
423 Placidia Augusta, a fratre Honorio pulsa, cum filio Valentiniano ad Theodosium Augustum in Orientem proficiscitur. Prosp.-- Romae Coelestinus papa XLV sedit annis novem, qui plurima in Ecclesia fecit statuta, et basilicam Julii in Urbe constructam dedicavit. Anast. Marcell. mel. a. 421.-- Honorius imperator Occidentis Ravennae moritur, et Joannes tyrannus regnum ejus occupat. Theodosius imperator Orientis post mortem patrui sui Honorii regnavit annos XXVI. Prosp. an. XXVII.
1.5.51
424 Theodosius Valentinianum amitae suae Placidiae filium Caesarem faciens, ad regnum Occidentis cum matre possidendum remittit. Prosp. Cass.-- Joannes tyrannus Africam contra Bonifacium petiit. Idat.
1.5.52
425 Valentinianus cum matre Joannem a suis exstinctum oppressit, regnum Occidentis recepit, Castinum Joanni faventem exsilio damnavit, Aetio patricio, quia Hunnos evocatos reverti fecerat, veniam dedit. Prosp. Marcell.
1.5.53
426 Patroclus Arelatensis episcopus a tribuno quodam barbaro innocens trucidatus est. Prosp.-- Gundericus rex Wandalorum Dei judicio percussus moritur, eique Geisericus[ al., Gensericus] tyrannus Arianusque haereticus et catholicorum crudelis persecutor successit. Idat. a. 428.
1.5.54
44 427 Bonifacius in Africa pollens duces quosdam contra se dimicantes occidit; contra quem evocatis barbaris mare ad id tempus ignotum pervium efficitur. Unde gens effera Wandalorum, de Hispaniis exclusa a Gothis, freto trajecto Africam invadens, gladio, praeda et igne miserabiliter debacchatur, interfecto prius Ermengario[ Idatio Hermigarius] rege Suevorum, postquam in Hispania XIX annis debacchati sunt. Idat., al. a. 429.
1.5.55
428 Nestorius, episcopus Constantinopolitanus, duas in Christo personas praedicans hominemque purum ex Virgine natum deitatem postea accepisse affirmans, a Cyrillo Alexandrino episcopo et papa Coelestino haereseos arguitur. Prosp.-- Aetius comes Romanus, multis Francorum caesis, partem Galliarum, quam pervasam tenuerant, recepit. Prosp. Idat.
1.5.56
429 Actius magister militum et patricius factus est. Prosp.-- Agricola haereticus Pelagianista Britannias suo inficit errore; unde S. Germanus Antissiodorensis episcopus, a Coelestino papa illo missus haeresim expugnavit plurimisque saluti fuit. Prosp. Bed. hist. Angl.
1.5.57
430 S. Augustinus Hypponensis episcopus, Ecclesiae Christi et catholicae fidei propugnator et defensor invictissimus, in civitate sua a barbaris obsessus, cum inter ipsas obsidionis angustias pro Ecclesia sollicitus Juliani argutiis pro gratia Dei oppugnans respondisset, ipsa Dei gratia, ne ruinam suorum videret, subtractus, V Kal. Sept. migravit ad Dominum anno aetatis LXXVI, episcopatus vero seu presbyteratus XL. Prosp. Bed. chr.
1.5.58
431 Tertia synodus universalis CC episcoporum apud Ephesum congregatur sub Coelestino papa, ubi inter alias haereses Nestorius cum secta sua damnatur.
1.5.59
45 Palladius ad Scotos, Christo credentes, a Coelestino papa primus episcopus mittitur. Prosp. Beda. hist. Angl.
1.5.60
432 Romae Xistus papa XLVI sedit annis VIII; qui accusatus a Basso quodam, ventilata in synodo causa, ab episcopis LVI purgatus et Bassus damnatus est. Bonifacius, de Africa reversus et magister militum factus, cum Aetio pugnavit et vicit, et post paucos dies morbo absumptus est. Aetius vero inimicos fugiens Dalmatias Pannoniasque petiit et Hunnorum auxilio gratiam principum pristinamque dignitatem recepit. Prosp. Marcell.
1.5.61
433 Burgundiones ab Aetio pugna victi sunt. Idat. a. 436.-- Hoc tempore Xistus papa ecclesiam sanctae Mariae, quae Liberii dicebatur, et ecclesiam sancti Laurentii in Urbe construxit, confessionem sancti Petri itemque sancti Laurentii adornavit. Valentinianus quoque Augustus multa ecclesiis dona dedit et confessionem sancti Pauli construxit. Petrus etiam episcopus sanctae Sabinae ecclesiam fecit. Beda. chr. Anast.
1.5.62
434 Wandali jam nono anno Africam infestantes, pactum a Romanis postulant. Prosp.
1.5.63
435 Pax cum Wandalis facta, data eis ad habitandum Africae portione Aetius Gundicharium regem Burgundionum bello obtinuit, supplicantique pacem concessit, qua tamen non diu potitus ab Hunnis cum gente sua peremptus est. Prosp.
1.5.64
436 Gothi pacem turbantes inter alia mala Narbonam obsessam fame premunt; sed Litorius dux Romanus superveniens, et hostes vi repulit et civitatem advecto frumento fame liberavit. Prosp.
1.5.65
437 Bellum a Romanis contra Gothos Hunnis auxiliatoribus geritur. Geisericus, rex Wandalorum, Arianus, catholicos in Africa persequens, quosdam 46 Ecclesiis suis pepulit, quosdam exsilio damnavit, quosdam etiam variis poenis affectos martyrio coronavit. Barbari piraticam exercere aggressi. Prosp.-- Valentinianus Augustus, ad Theodosium Augustum avunculi sui filium Constantinopolim veniens, filiam ejus accepit uxorem. Prosp.-- Ermenricus rex Suevorum, morbo oppressus, Richilam filium pro se regem constituit. Idat. a. 438.
1.5.66
438 Gothi Richilam regem Suevorum, pugna victum, thesauris spoliaverunt. Idat.
1.5.67
439 Julianus Atelenensis episcopus Pelagianista jactantissimus, ecclesiae communioni subripere tentans, a Xisto papa denuo damnatur. Romani Hunnis auxiliatoribus adversum Gothos et regem Theodoricum infausta pugna confligunt in Gallia, et Litorius dux Romanus vulneratur, et post ab eis capitur et occiditur. Quibus tamen non multo post suppliciter petentibus pax cum eis a Romanis pacta est. Prosp.-- Ipso anno Aetio et Romanis contra Gothos intento, Geisericus rex Wandalorum, qui fidus et amicus Romani populi putabatur, dolo sub specie pacis, XIV Kal. Novemb., Carthaginem cepit, cives et maxime nobiles trucidavit, opes omnes diripuit sacerdotibus caesis et pulsis, ecclesias in usus suorum vertit, omniaque divina et humana jura confudit, ibique XXXVII annis regnum obtinuit, sub quo plurimi sanctorum martyrio ob fidem catholicam coronati sunt. Prosp.
1.5.68
47 440 Romae defuncto Xisto, Leo, vir doctrina insignis et moribus, papa XLVII, sedit annis XXII, qui plurima ad utilitatem Ecclesiae sublimiter scripsit et constituit; Eutychianam et Nestorianam haereses condemnavit. Ejus tempore, Demetrias, ancilla Christi, Romae S. Stephani ecclesiam fecit.-- Geisericus Siciliam pervasam graviter affligens, timore Sebastiani ducis ad Carthaginem tuendam rediit. Richila rex Suevorum Baeticam provinciam et Carthaginensem Hispaniam cepit. Prosp. Marcell. Anast. Idat.
1.5.69
441 Theodosius imperator contra Geisericum et Wandalos per duces suos bellum movet; sed ipsi negotium cunctando differentes, Siciliae magis oneri, quam praesidio fuere. Prosp. Cass.
1.5.70
442 Hunnis Thracias et Illyricum saeva populatione vastantibus, exercitus contra Wandalos missus, ad tuitionem Orientalium revocatur. Valentinianus imperator cum Geiserico rege Wandalorum pacem firmat, Africa inter utrumque certis spatiis divisa. Prosp. Cass.
1.5.71
443 Sanctus Brictius Turonorum episcopus decessit, cui S. Eustochius successit. Greg. Tur. Leo papa multos in urbe Manichaeos inveniens publicavit et libros eorum incendit. Prosp.
1.5.72
444 Attila rex Hunnorum Bledam regem fratrem suum regnique consortem interemit, et ejus regnum populumque sibi subjecit. De hujus anni Pascha Proterius et Paschasinus Leoni papae scribunt. Prosp.
1.5.73
48 445 His temporibus, Leo papa inter alia bona basilicas apostolorum Petri et Pauli renovavit, et ecclesiam S. Cornelii papae et martyris via Appia construxit. Anast.
1.5.74
446 Britanni ab Actio et Romanis contra Scotos et Pictos auxilium implorant, nec impetrant. Bed. hist. Angl.-- Apud Ephesum Septem Dormientes, qui sub Decio multa pro Christo tormenta passi in spelunca quadam obdormierunt, post annos CXCVI expergefacti sunt, et confirmata fide resurrectionis mortuorum iterum obdormierunt.
1.5.75
447 Eutyches presbyter et abbas Constantinopolitanus, confusa in Christo divinitatis et humanitatis substantia, unam in eo naturam dogmatizans, adnitente Theodosio Augusto et Dioscoro Alexandrino episcopo, resistentem sibi Flavianum Constantinopolitanum archiepiscopum expulsum usque ad mortem persequuntur. Contra quam haeresim Leo papa legatos misit. Prosp. a. 449.-- Richila rex Suevorum moritur, eique Richarius filius successit.
1.5.76
448 Theodosius imperator Leonem papam pro defensione Eutychetis ad se vocat, qui a populo Romano venire prohibitus, legatos pro se misit. Richarius rex Suevorum, ducta in conjugium Theodori regis Gothorum filia, Wasconiam devastavit. Idat. a. seq.-- Hoc tempore Angli- Saxones, a Britannis contra Pictos et Scotos auxilio asciti, insulam petunt et hostibus fugatis in socios arma convertunt, et post multa bella magna ex parte insula subacta potiti sunt. Beda hist. Angl.
1.5.77
449 Iterum catholici ab imperatore Theodosio ad audientiam evocati. 49 Attila rex Hunnorum Gallias aliasque circum provincias vastat, et arte Aetii magno inter eum et Gothos praelio concitato, Theodorus rex Gothorum cecidit eique Torismodo[ al., Thorismund] filius ejus successit. Idat. a. 451. Jorn.
1.5.78
450 Leo papa legatos ad confutandam haeresim mittere curavit. Theodosius imperator moritur, et a Placidia Augusta, et Leone totoque senatu ingenti pompa deductus in Mausoleo apud S. Petrum sepelitur; pro quo Martianus Orientis imperium adeptus, et VII annis regnans Eutychetem cum suis damnat sequacibus. Placidia Augusta moritur.-- Prosp. Romani, Aetio duce Gothis auxiliatoribus, contra Attilam regem Hunnorum grandi utrinque caede pugnantes, in campo Catalaunico acie victum in superiorem Galliam fugere compellunt. Qui in regnum timide reversus non multo post arma commovit in Italiam. Prosp. Cass. Idat. Jorn. an. seq.
1.5.79
451 Attila recollectis viribus Aquileiam vi magna diu obsessam cepit et circumquaque praedis et caedibus furibundus bacchatur. Ad quem Valentinianus imperator, Leonem papam mittens, pacem cum eo fecit, exercitusque ejus fame, peste, morbo caedibusque insuper ab Aetio attritus eum reverti fecit. Prosp. Marcell. an. seq.
1.5.80
452 Attila rex Hunnorum in sedibus suis moritur. Torismodo regi Gothorum perempto Theodoricus frater successit. Prosp. Idat. a seq.-- Hoc tempore quarta synodus universalis DCXXX episcoporum in Chalcedone contra Eutychen et omnes haereticos congregatur. Prosp. a. seq.
1.5.81
50 453 Valentinianus imperator in palatio Aetium patricium, qui multa pro republica laboraverat, manu sua fraudulenter occidit, et a circumstantibus Boetius praefectus, amicus ejus, interemptus est. Prosp. et caeteri a. seq.
1.5.82
454 Valentinianus imperator in campo Martio ab amicis Aetii peremptus interiit; pro quo Maximus invadens imperium, infra II menses a militibus interemptus et in Tiberim projectus est. Prosp. a. seq.-- Post quem Avitus in Galliis, auxilio fidens Gothorum, item imperium arripuit. Ipso anno, Geisericus rex Wandalorum, de Africa trajiciens, Romam quia sine imperatore erat, invasit, eamque opibus cunctis exspoliavit. Hucusque Prosper chronica sua perduxit. Idat. Marcell. an. seq.
1.5.83
455 Richario rege Suevorum in Hispaniis vastationibus instante, consilio Aviti Theodericus rex Gothorum, contra eum venicus, inita pugna graviter caede protrivit vulneratumque fugavit, et postea captum occidit, vastataque impie et crudeliter Hispania et ipsa quam possederant provincia. Suevos sibi subjugavit. Idat. a. seq.-- Avitus Gothorum auxilio destitutus, jubente Martiano Augusto, Placentiae imperium deposuit. Marius Av. a. seq.-- Hoc tempore apud Francos, mortuo Meroveo rege, filius ejus Childericus regnavit annis XXIV. Qui ob luxuriam regno pulsus, in Thuringiam fugit, sed astu Viomadi amici revocatus est. Greg. Tur. a. seq. Gesta reg. Franc.
1.5.84
456 Ab hoc anno Victorius paschales cyclos inchoat, jubente papa 51 Hilario. Bed. chr.-- Martiano imperatore defuncto in Oriente Leo imperator annis XVII Romaeque Majorianus imperator annis IV regnaverunt. Cass. a. seq.-- Theodericus rex Gothorum, multis in Hispania ecclesiis et civitatibus vastatis, Emeritam obsidet urbem. Suevi Maldram sibi statuunt regem. Idat.
1.5.85
457 Majorianus imperator contra Wandalos in Africam movit procinctum. Cass. a. seq.-- Theodericus nuntiis territus, relicta Emerita, Gallias repetit, et pace fugata, caede furens, ecclesias, urbes, villas vastavit et incendit. Jorn. a. seq. Idat. h. a.
1.5.86
458 Suevi Galliciam, et Gothi Baeticam provincias vastant. Idat. h.
1.5.87
459 Item Suevorum alii cum Maldra rege Lusitaniam, alii cum Richmundo Galliciam depraedantur. Haeruli Baeticam invadunt. Majorianus imperator, facta cum Theoderico et Gothis pace, contra Wandalos et Suevos suo eos ascivit auxilio. Idat. a. seq.
1.5.88
460 Maldras rex Suevorum occiditur. Suevi a Gothis praedati pacem postulant. Majorianus imperator, Hispanias petens, classem contra Wandalos paravit; quae tamen ab ipsis invasa et direpta est. Rursum cum ad Africam contra eos trajicere moliretur, Geisericus territus pacem postulat. Majorianus Romam reversus, cum rempublicam disponeret, fraude Richmeris[ Ricimeris] patricii, Suevorum, ut aiunt, consilio fulti peremptus est. Cass. Idat. h. a. et seq.
1.5.89
461 Severus Ravennae a Richmere imperator effectus IV annis regnavit. Cass. Idat. Atrabenus in Gallia comes, Theoderico regi Gothorum confoederatus, Narbonam ei tradidit. Idat.-- 52 Turonis beatus Perpetuus episcopus factus est, qui basilica sancti Martini adaucta, corporis ejus translationem fecit. Greg. Tur. a. 460.-- In Gallicia villae, homines et greges mirum in modum fulmine tacti comburuntur, et duo juvenes concretis in unum adustione cadaveribus inveniuntur.
1.5.90
462 Romae Hilarius papa XLVIII sedit annis VI, mensibus III; qui pro statu Ecclesiae nonnulla decrevit et constituit; haereses Eutychianam et Nestorianam damnavit, et multis metallis plures in Urbe basilicas ornavit oratoriaque, construxit; monasterium S. Laurentii ad balneas fecit, itemque aliud ad Lunam et duas bibliothecas in Urbe condidit. Anast.
1.5.91
463 Rex Alanorum Beorgor, Italiam petens, apud Pergamum a Richmere patricio pugna victus interiit. Cass. a. seq. Jorn.
1.5.92
464 Severus imperator fraude, ut aiunt, Richmeris Romae in palatio veneno interiit. Cass. a. seq. Jorn.
1.5.93
465 Wandali per Marcellinum in Sicilia victi, caesique sunt et fugati. Idat.
1.5.94
466 Leo imperator Anthemium de Constantinopoli ad regendum Occidentis imperium Romam misit, qui suscepto imperio regnavit annis VI. Marcell. a. seq.; Idat. an. pr.
1.5.95
467 Marcellinus in Sicilia occiditur. Tolosae, ubi sedes regni Gothorum erat, in medio civitatis sanguis e terra prorumpens tota die una fluxit. Idat. Fred. a. seq.
1.5.96
53 468 Arabundus imperium tentans, jussu Anthemii imperatoris exsilio deportatur. Cassiodorus.-- Romae Simplicius papa XLIX sedit annis XV, mensibus III. Qui basilicam S. Stephani in Celio monte dedicavit. Item basilicam S. Andreae juxta S. Mariam construxit. Item basilicam S. Fibianae juxta palatium Licinianum. Anast.
1.5.97
469 Romanus patricius imperium affectans capitaliter punitus est. Cass. a. seq.
1.5.98
470 Constantinopoli Aspar, affectata tyrannide, a Leone imperatore occidi jussus est. Marcell. a. seq.-- In Gallia S. Remigius coelitus, antequam nasceretur, praenuntiatus a cella, in quam se adolescentulus, Deo militans, incluserat, vi abstractus, Remorum archiepiscopus ordinatur.
1.5.99
471 Romae Richmer patricius, Olybrium faciens imperatorem, Anthemium imperatorem contra jus affinitatis et imperii cum gravi clade Urbis occidit. Sed non diu scelere laetatus ipse XL post die, et Olybrius VII mense, vitam exegerunt. Marcell. a. seq. Jorn.
1.5.100
472 Gundebado hortante Glycerius Ravennae sumpsit imperium. Jorn. a. seq.-- Constantinopoli Leo imperator Leonem nepotem suum imperii consortem fecit. Cass. a. seq.
1.5.101
473 Constantinopoli Leo senior imperator obiit; post quem Leo junior 54 paucis regnans mensibus, et ipse decessit; et post hunc Zeno imperator factus regnavit annis XVII. Romae quoque Glycerio Nepos in imperio successit. Marcell. a. seq.
1.5.102
474 Romae Orestes patricius, Nepote imperatore in Dalmatias fugato, filium suum Augustulum imperatorem constituit. Cass. a. seq. Jorn.
1.5.103
475 Odoacer rex Torcilingorum et Rugorum cum multis Barbarorum auxiliis pervasa Italia, Romam obtinuit anno a conditione ejus MCCXXX. Orestem, et Paulum fratres patricios occidit, Augustulum imperatorem exsilio damnavit, et pro eo regis nomen arripuit; cum tamen nec purpura, nec regni insignibus uteretur. Cass. et alii a. seq.
1.5.104
476 Odoacer possessa Roma maximam Italiae partem sibi subjugavit.
1.5.105
477 Geisericus rex Wandalorum, post XXXVII et paulo plus invasae Carthaginis annos, tandem moriens tyrannidi suae finem fecit. Post quem non melior filius Hunnericus regnavit annis fere VIII. Procop. Vict. a. praec.
1.5.106
478 Hujus tempore Zenonis imperatoris corpus Barnabae apostoli, et Evangelium Matthaei evangelistae, stylo ipsius scriptum, ipso revelante inventa sunt.
1.5.107
479 His temporibus Simplicius papa Petrum Alexandrinum episcopum haereticum Eutychianum, ab Acatio Constantinopolitano accusatum damnat. Anast.
1.5.108
480 Hoc tempore mortuo Childerico rege Francorum, Ludovicus filius ejus, quem Clodoveum dicunt, regnavit annis XXX. Greg. Tur. 55 an. seq.-- Ipso anno Odoacer Romae regnans in Dalmatia Odivam regem vicit et peremit. Cassiod. Jorn.
1.5.109
482 Theodoricus Theodmari filius rex Ostrogothorum, id est, qui olim in Italia remanserant, Gothorum, Zenoni Augusto familiaris effectus, cum suis ei Gothis militavit. Marcell. a. seq.
1.5.110
483 Zeno Augustus Theodoricum hujus anni consulem, et magistrum militum fecit. Cass. a. seq.-- Romae Felix III papa L sedit annis fere IX, qui basilicam beati Agapiti juxta S. Laurentium construxit. Anast.-- Cyrola Arianus episcopus in Africa, adversus Eugenium Carthaginensem archiepiscopum aliosque catholicos miraculis claros zelo ductus, quemdam e suis pecunia corruptum caecitatem simulare jussit, ut eum coram rege se invocantem, quasi per fidem suam illuminaret; cui cum coram omnibus manus imposuisset, vera mox divinitus caecitate percussus, dolum aperuit, conversusque a sanctis episcopis Eugenio, Vindemiale et Longuino[ al., Longino] rursum illuminari promeruit. Ab hoc Cyrola Hunnericus rex instigatus, catholicos persequitur, et plurimis martyrio coronatis, ipsum Eugenium cum CCCXXIV episcopis exsilio relegavit, et catholicas ecclesias clausit. Greg. Tur. a. seq. Marcell.
1.5.111
484 Hunnericus, rex Wandalorum, divinitus percussus, scatens vermibus exspiravit. Post quem fratris ejus filius Gundamundus regnavit annis fere XII, qui non multo post Eugenium episcopum revocavit. Jorn.-- Ludovicus rex Francorum juvante Raganhario[ al., Ragnachario] cognato suo, Siagrium regem Galliae Aegidii filium bello victum ad Alaricum regem Gothorum fugere compulit sibique redditum occidit, et totum regnum illius ac thesauros sibi subjecit. Greg. Tur. a. 486.
1.5.112
485 Hoc tempore Acatius Constantinopolitanus, haeresi favens, Petrum 56 Alexandrinum revocat: quo audito Felix papa utrumque cum sequacibus erroris condemnat. Felicis epist. 5.
1.5.113
486 Odoacer Foebam[ al., Phoebam seu Fevam] qui et Feletheus, regem Rugorum vicit et apprehendit. Cassiod. a. seq.
1.5.114
487 Gundamnundus rex Wandalorum Carthagini ecclesiam sancti Agilei catholicis reddidit, petente sancto Eugenio episcopo. Prosp. append.
1.5.115
488 Theodoricus rex Ostrogothorum permissu Zenonis Augusti Italiam petiit, cui apud Isoncium Odoacer occurrens bello conflixit et victus aufugit; et iterum recollectis viribus Veronae acie congressus, denuo victus et fugatus est. Jorn. a. seq. Marius.
1.5.116
489 Theodoricus ad fluvium Adduam Odoacrum tertio certamine vicit fugientemque apud Ravennam obsedit. Jorn. a. seq. Mar.-- Ludovicus rex Francorum, Thuringos petens, gravi eos caede prostravit ipsosque cum terra eorum sibi subjecit. Greg. Tur. a. 491.
1.5.117
490 Odoacer, noctu a Ravenna cum Herulis egressus, collectis viribus quarto cum Theodorico conflixit, et itidem victus ab eo captusque est. Citati ad a. seq.-- Ipso anno Gundamundus rex Wandalorum pacem cum Romanis fecit. Constantinopoli Zenon imperator moritur; post quem Anastasius imperium Orientis XXVIII annis tenuit. Cassiod. a. seq.-- Hoc tempore Ludovicus rex Francorum intercurrente Aureliano legato suo de Burgundia Hruodhildem[ al., Chlotildem seu Crotildem] uxorem Christianam accepit, filiam scilicet Hilperici, quem frater suus Gundobaldus cum uxore et filiis trucidaverat. Greg. Tur. a. 493.
1.5.118
57 491 Romae defuncto Felice papa concilium a presbyteris et diaconibus actum.
1.5.119
492 Theodoricus Ravennae Odoacrum insidias sibi molientem peremit, ac ipse Occidentis imperium XXX annis obtinuit. Cass. Marius a. seq.-- Romae Gelasius papa LI sedit annis IV, mensibus VII, vir doctus, et pius, qui pro Ecclesiae statu nonnulla decreta fecit, multa sublimiter scripsit, haereticos damnavit, clerum Romanum auxit, pauperes dilexit. Ipse dedicavit ecclesiam S. Euphemiae Tiburtina urbe, aliasque basilicas sanctorum Nicandri, Eleutherii, et S. Andreae via Lavicana. Fecit etiam basilicam sanctae Mariae via Laurentina. Anast.
1.5.120
493 His temporibus in Africa beatus Fulgentius episcopus, qui Ruspensem XXVI annis rexit Ecclesiam, doctrina, et actibus clarus effulsit; qui et ipse plurima inter alios catholicos mala, et exsilia perpessus est. Victor Vit. Isid.-- Hac etiam tempestate Ludovicus rex Francorum Gallias usque Sequanam, et deinde usque Ligerim fluvios suo regno subegit. Hunc multa instantia Chrodhild uxor sua ad fidem Christi cohortatur. Greg. Tur. an. seq.
1.5.121
494 Gundamundus rex Wandalorum, persuadente Eugenio archiepiscopo, tandem post X annos omnes catholicos episcopos de exsilio revocavit et diu clausas ecclesias pace reddita aperuit. Procop. a. seq.-- Ludovicus rex Francorum contra Alamannos pugnans, cum exercitus ejus periclitaretur, Deum coeli invocans, et fidem suam Christo vovens, ipso juvante victor Alamannos subjugavit. Greg. Tur. a. 496.
1.5.122
495 Ludovicus, seu Clodovens rex Francorum instante Hrodhilde 58 conjuge sua, a sancto Remigio Remensi archiepiscopo fide Christi imbutus, cum gente sua baptizatur. Greg. Tur. a. seq.
1.5.123
496 Gundamundo rege Wandalorum defuncto, Trasamundus XXVI paulo plus annis pro eo regnavit. Qui item catholicis infestus ecclesias post aliquot annos clausit, et inter alios persecutionis labores CCXL episcopos exsilio in Sardinia et aliis insulis afflixit. Hist. miscell. Procop. ad ann. seq.
1.5.124
497 Boetius, patricius et consul, multa his temporibus ingenii sui monimenta in saeculari philosophia excellenter edidit. Romae Anastasius papa LII sedit annis fere II. Hic confessionem S. Laurentii exornavit; et, quia quibusdam haereticis communionem clam reddere velle videbatur, quidam se ab ejus communione sequestrant. Anast. a. 496.
1.5.125
498 Isauri, occiso Lilingo duce suo, ab Anastasio imperatore victi trucidati sunt. Marcell.-- Hoc tempore Ludovicus rex Francorum Gundebaldum et Gondegiselum fratres, Burgundionum reges, pugna[ vicit] et fugavit, et Gundebaldum Avenione obsessum tributarium fecit, et cum magna praeda redit. Greg. Tur. Marius. a. 500.
1.5.126
499 Theodoricus rex Romae et alibi multa per haec tempora mirifica construxit aedificia. Cassiod. a. seq.-- Romae Symmachus papa LIII sedit annis XV, mensibus fere VIII, cum quo simul per nimiam dissensionem ordinatus est Laurentius, et magna Romae inter clerum et populum discordia facta, donec judicio Theodorici regis et majoris multitudinis Symmachus in sede confirmaretur. Anast. Vict. Tun. an. 498.
1.5.127
59 500 Symmachus papa, synodo Romae acta, inter alia Laurentium aemulum suum Nuceriae episcopum constituit. Anast. Pag. h. a.
1.5.128
501 Theodoricus rex aquaeductum Ravennae fecit. Cassiod. a. seq.-- His temporibus sanctus Mammertus Viennensis archiepiscopus virtutibus claruit, qui, propter luporum et ursorum immanitatem, aliasque plagas triduanas ante Ascensionem Domini litanias primus instituens, Domini misericordiam plagarumque cessationem promeruit.
1.5.129
502 Theodoricus rex victis Vulgaribus,[ al., Bulgaribus] Sirmium regno Italiae restituit. Marcell. a. 504.
1.5.130
503 Quidam ex Romanis, Symmachum papam falso criminantes et apud regem accusantes Laurentiumque revocantes, magnum Romae schisma fecerunt, et Petrus Altinae urbis episcopus permissu Theodorici sedem apostolicam invasit. Anast. Pag.
1.5.131
504 Synodo CXV episcoporum collecta, beatus papa Symmachus de illatis purgatur et sedi suae cum gloria restituitur, et pervasores sedis ejus Laurentius Nucerinus et Petrus Altinas, condemnantur. Anast. a. pr.-- Ludovicus rex Francorum, per suffragia sancti Petri sanctique Martini et aliorum sanctorum divinum implorans auxilium, Gothos petiit, eosque juxta Pictavis urbem in campo Voglensi pugna vicit, et regem eorum Alaricum, qui jam XXII annis regnavit, occidit, regnumque ejus, quod in Galliis habebat, ac thesauros accepit. Amalricus[ al., Amalaricus] vero filius Alarici fugiens, regnum patris sui in Hispaniis recepit. Procop. de bell. Goth. a. 507. Jorn.
1.5.132
505 Ludovicus rex Francorum Parisius beati Petri basilicam aedificat. Greg. Tur. a. 508.
1.5.133
60 506 Hoc tempore Ludovicus rex Francorum Ragnacharium cognatum suum regnique participem, ignavum et luxuriosum, a suis proditum, bello victum fugavit, et comprehensum sua manu cum fratre Richario occidit et ejus sibi populum subjecit. Greg. Tur. a. 509.-- Theodoricus rex Italiae contra Francos in Galliam exercitum misit. Gassiod. a. 508.
1.5.134
507 His temporibus, Romae iterum dissensione contra Symmachum papam et Ecclesiam orta, nonnulli ex parte ejus fustibus et diversis plagis afflicti, nonnulli trucidati et necati, et multa indigna et nefaria contra Ecclesiam et religionem commissa sunt. Anast.
1.5.135
508 Hoc anno Romae Boetius vir eruditissimus consulatum administravit. Cass.
1.5.136
509 Ludovicus, qui et Clodoveus Magnus, Francorum rex post multas victorias totam pene Galliam possidens, Parisius, ubi sedem regni instituit, moritur, et in basilica S. Petri a se constructa sepelitur anno regni XXX, post transitum S. Martini, ut in gestis Francorum habetur, anno CXII. Post quem quatuor filii ejus diviso regno, Theodericus, Metis sedem habens annis XXIII, cum strenuo filio suo Theodeberto regnavit; Chlodomeris Aurelianis, Childebertus Parisius, et quartus Chlotarius Suessionis sedem statuens annis LI regnavit. Horum soror Hrodhildis, aequivoca matris, et aeque religiosa, Amalrico regi Gothorum Ariano in Hispaniis nupsit, materque vidua apud S. Martinum Turonis in orationibus et eleemosynis permansit. Greg. Tur. Aimoin. caeteri recte ad an. 511.
1.5.137
61 510 His temporibus Symmachus papa inter alia bona Manichaeos in urbe inventos damnavit, ecclesiam S. Andreae ad S. Petrum construxit, oratorium S. Thomae, confessionem S. Cassiani itemque sanctorum Proti et Hyacinthi, oratorium S. Apollinaris, itemque S. Sosii, item S. Crucis, item S. Joannis Baptistae, item S. Joannis Evangelistae, basilicam S. Petri, et porticum marmore stravit et multis modis ornavit. Xenodochia instituit, et singulis annis catholicos, a Trasamundo rege Wandalorum Ariano per exsilia dispersos, alimonia et vestibus juvit. Construxit etiam basilicam S. Agathae via Aurelia, item S. Pancratii, item S. Silvestri, item S. Martini, item SS. Cosmae et Damiani, et alias nonnullas struxit, renovavit et ornavit. Anast. Bed. chron.
1.5.138
611 Hoc tempore reges Francorum Chlodomeris, Childebertus, et Clotharius, Burgundionum reges Sigismundum et Godomarum petunt, et pugna victos fugant. E quibus Sigismundus rex religiosus ad sanctos Agaunenses confugiens, insequente Chlodomere, ibidem captus et Aurelianis in carcerem missus una cum uxore ac filiis trucidatus est; et secuto tempore Chlodomeris iterum Burgundiones petens pugna fugavit, et ipse, inter hostes equo delatus, ab ipsis jugulatur, et Burgundia a Francis subjugatur. Greg. Tur. Marius Av. a. 515. seq.
1.5.139
512 Amalaricus in Hispaniis rex Gothorum Arianus Hrodhildem uxorem suam catholicam multis modis afflixit. Qui postea a fratre ejus Childeberto pugna victus et peremptus est; et pro eo Theuda regnavit. Greg. Tur a. 531.
1.5.140
513 Cassiodorus hujus anni consul fuit, qui postea conversus et monachus effectus coenobium construxit, et in saeculari divinaque litteratura 62 clarus effulsit. Psalmos exposuit, libros institutionum et chronica fecit. Romae tandem, dissensione cessante inter clerum et populum, optata rediit concordia, et Symmachus papa beatus obiit. Anast. Cass.
1.5.141
514 Theodoricus rex Italiae filiam suam Amalsuindam Eutharico Cillicae in matrimonium junxit. Cassiod. an. seq. Jornand.-- Romae Hormisda papa LIV sedit annos IX, qui inter alia bona Eutychianos itemque Manichaeos damnavit, clerum erudivit, basilicas adornavit. Anast.
1.5.142
515 Hoc tempore Vitalianus quidam servus dignitatibus elatus Anastasio imperatori rebellat, et Scythis adjunctus crebris praeliis milites ejus victos fugans, magno reipublicae dedecori et detrimento fuit. Marcell.
1.5.143
516 His diebus Hormisda papa, pro fide catholica ad imperatorem Anastasium Constantinopolim legatos mittens et nihil proficiens, alios itidem cum epistolis legatos mittit. Quos Anastasius cum corrumpere non posset, exsilio deputavit et inter alia domno papae rescripsit dicens: Nos jubere volumus, non nobis juberi. Anast
1.5.144
517 His temporibus Theodoricus rex Francorum Danos se invadentes per filium Theodebertum una cum rege suo ad internecionem delevit. Greg. Tur. a. pr.; al., circa an. 515.
1.5.145
518 Anastasius imperator, cum haeresi Eutychetis favisset et catholicos persequeretur, fulmine ictus interiit, major octogenario. Pro quo Justinus imperator catholicus Constantinopoli regnavit annis VIII; qui nonnullos imperio inhiantes occidit, et cum Vitaliano tyranno pace prius facta, eumdem postea peremit. Marcell.
1.5.146
63 519 Justinus Augustus legatos apostolicae sedis, ab Hormisda papa Constantinopolim pro fide missos, summo honore suscepit, eisque in damnatione haereseos per omnia consentaneus plurima per eos donaria Romam misit. Anast.
1.5.147
520 Hac tempestate Theodericus rex Francorum cum filio Theodeberto Thuringos petens, immensa eos caede protrivit, et Ermenfridum regem eorum fugavit; quem postea fide data ad se venientem suscipiens e muro praecipitavit, et filios ejus occidi fecit. Greg. Tur. an. 530.
1.5.148
521 Justinus Augustus haereticis infestus Arianos etiam Constantinopoli persequitur; unde iratus Theodoricus rex Italiae Arianus exitium in Italia catholicis minatur. Hist. miscell.
1.5.149
522 In Africa mortuo tandem Trasamundo rege Wandalorum Ariano, Heldericus pro eo regnavit annis VIII; qui statim in principio regni ecclesias diu clausas aperuit, et omnes catholicos de exsiliis revocare studuit, et optatam Ecclesiae pacem restituit. Procop. Victor. Tun. an. seq.
1.5.150
523 Romae Joannes papa LV sedit annis II, mensibus IX; qui, coemeteria in urbe restaurans et aliis bonis instans, a Theodorico Constantinopolim legatus mittitur, et summo honore et gaudio a Justino Augusto et cunctis civibus susceptus ad portam, quae dicitur Aurea caecum illuminat, et coronato a se Augusto Justino, et pro quibus venerat impetratis, donariis et muneribus donatus revertitur. Marcell. an. 525.
1.5.151
524 Theodoricus rex Gothorum et tyrannus Romanorum inter alia 64 mala Boetium patricium et philosophum diu carceratum occidit; nec multo post socerum ejus Symmachum patricium itidem peremit; Joannem quoque papam beatum de Constantinopoli reversum Ravennae una cum comitibus carceris afflictione necavit XV Kal. Junii, qui non multo post Romam relatus, apud S. Petrum sepultus est. Beda. Hist. miscell.
1.5.152
525 Theodoricus tyrannus, post III menses ab obitu papae Joannis, post multa mala sua Dei judicio subitanea morte Ravennae interiit, et, sicut solitario cuidam revelatum est, a Joanne papa et Symmacho patricio in ollam Vulcani dejectus est anno regni Italici XXXII. Post quem nepos ejus Atharicus[ Athalaricus] puer cum matre Amalsuinda regnavit annis VIII. Hist. miscel. Procop. Jorn.-- Romae Felix quartus papa LVI sedit annis IV, mensibus II; qui fecit basilicam sanctorum Cosmae et Damiani via Sacra, et S. Saturnini via Salaria. Anast.
1.5.153
526 Constantinopoli Justinus imperator, Justinianum regni consortem et successorem faciens, obiit; pro quo Justinianus ex sorore nepos ejus imperavit annis XXXVIII multa pietate et prudentia conspicuus, nisi in quibusdam haereticis favisset. Marcell. an. seq.
1.5.154
527 Justinianus Augustus Belesarium amicum suum principem militiae fecit, per quem et de Parthis triumphavit et magna ex parte rempublicam recuperavit. Hist. miscel.-- Gens Winilorum sive Longobardorum, rege Odwino,[ al., Audoinus] Pannoniam invasit, ibique habitare coepit. Paul. Diac. hist. Longob. Procop.
1.5.155
65 528 His temporibus beatus abbas Benedictus immensa virtutum gloria claruit. Priscianus quoque grammaticus his fuit temporibus. Bed. chr.
1.5.156
529 Exercitus Romanus sabbato Paschae a Parthis superatur.
1.5.157
530 In Africa occiso male Helderico rege Wandalorum catholico, Geilamer regnum invadens tanta feritate in catholicos et in omnes debacchatur, ut nec parentibus suis parceret. Procop. Vict. Tun.-- Romae Bonifacius secundus papa LVII sedit annis II, mense ferme I, cum quo per dissensionem ordinatus est Dioscorus, et paucis post diebus mortuus; quem tamen Bonifacius collecta synodo damnare molitus est. Anast.
1.5.158
531 Bonifacius papa Vigilium diaconum in synodo post se papam eligi sub chirographo decrevit; quod tamen postea rescindens, quia contra canones erat, combussit. Ipse in periculo famis clerum et pauperes alimonia juvit. Anast.
1.5.159
532 Ab hoc anno, scilicet Justiniani imperatoris sexto, Dionysius Romanus abbas, utriusque linguae peritissimus, cyclum magnum paschalem inchoat, qui jam semel ab incarnatione Domini in annis DXXXII exactus, totidem in se annos continet. Incipit autem a primo Diocletiani anno, unde Graeci cyclos suos inchoabant, cyclis decennovennalibus XIII exactis, id est, an. CCXLVII. Bed. chr.-- Romae Joannes secundus, qui et Mercurius, papa LVIII sedit annis II, mensibus IV. Ad hunc Justinianus Augustus de fide sua litteras et donaria sancto Petro transmisit. Anast. an. 533.-- Theodoricus rex Francorum anno regni XXIII moritur, et Metis sepelitur: pro quo filius ejus Theodebertus regnavit annis XIV. Greg. Tur. an. 534.
1.5.160
533 Romae mortuo Athalarico rege Gothorum, Amalsuinda Theodatum 66 in consortium regni assumit; qui ipsam non multo post occidi jussit, et regnum sibi soli usurpavit. Marcell. an. seq.
1.5.161
534 Belisarius patricius a Justiniano imperatore missus Wandalorum gentem in Africa bello victam delevit, Geilamerum regem eorum captum Constantinopolim abduxit, et Carthaginem reipublicae restituit post annos XCIV ex quo a Geiserico capta est. Geilamer quoque post aliquot annos a Justiniano Augusto comes effectus, et in terminos Parthorum ad eos arcendos constitutus est. Marcell. Marius. Procop.
1.5.162
535 Romae Agapitus papa LIX sedit anno fere I. Hic a Theodato tyranno, pro gratia Justiniani Augusti, propter occisam Amalsuindam sibi infensi, Constantinopolim missus, constanter cum Augusto pro fide Christi decertavit; Anthemium ejusdem urbis episcopum haereticum convictum damnavit, et in locum ejus favente Augusto Moenam ordinavit; ipseque ibidem morbo tactus obiit, et in loculo plumbeo Romam relatus ad Sanctum Petrum sepultus est. Anast. Marcell. Vict. Tun.
1.5.163
536 Romae Silverius, Hormisdae papae dudum filius, contra voluntatem cleri a Theodato tyranno pecunia corrupto LX papa violenter promotus, sedit anno I, mensibus V. Marcell. Anast.-- Theodadatus tyrannus abhinc post II menses a Witigiso peremptus, et Witigis rex Gothorum factus est. Aimoin.-- Belisarius patricius a Justiniano Augusto in Italiam contra Gothos missus, per Siciliam transiens, et Sunderat ducem ejus vincens Africamque de tyrannis 67 eruens, Neapolim transfretavit ipsamque urbem sibi resistentem obsessam vi cepit, et tam cives quam Gothos, nulli parcens, trucidavit. Inde cum urbem Romam ingressus esset, Gothi omnes qui ibi fuerant, nocte egressi, Ravennam fugientes petierunt, quos insecutus, conserto praelio septem millia ex eis occidit. Witigis vero collecto grandi exercitu Belisarium urbemque Romam uno anno obsedit, omniaque circum devastans, urbem bello et fame graviter oppressit. Postea vero egresso Belisario, pugna commissa victus, Ravennam aufugit. Procop. Mar. Jorn.-- Fames tanta facta est, ut in Liguria quaedam mulieres parvulos suos comederent. Marcell. h. a.
1.5.164
537 Silverius papa, cum in restitutione Anthemii et communione haereticorum Augustis nollet parere, jussu ipsorum a Belisario patricio falso criminatus, et secreto positus monachique habitu indutus, indictione XV a Vigilio diacono exsilio afflictus, et, deficiens XII Kal. Julii, post obitum etiam miraculis claruit; ipseque Vigilius papa LXI ordinatus sedit annis XVII, mensibus VII. Anast. Aimoin.-- Ipsis diebus Belisarius Theodebertum regem Francorum cum grandi exercitu Italiam ingressum vicit, et inde reverti coegit. Ipse Romae S. Petro dona obtulit. Marcell. Vict. Tun. Procop.
1.5.165
538 Belisarius patricius, commissa cum Gothis pugna iterum victor, Witigisum regem eorum in ipsa fuga a Joanne Sanguinario magistro militum comprehensum et Romam adductum, ipse, et Vigilius papa Constantinopolim cum uxore et thesauris ad Justinianum Augustum perduxerunt; a quo patricius et comes factus, in Orientem contra Parthorum seu Persarum excursiones constitutus, ibidem vitam finivit. Gothi in Liguria 68 manentes Helebadum sibi regem elevant, iterumque Romanis rebellant. Procop. Mar. Hist. miscell. an. 540.
1.5.166
539 Parthi rupta pace Antiochiam totamque Syriam invadentes devastant, donec a Belisario tandem repulsi ad terminos suos redierunt. Posteaque a Martino duce pax cum eis facta est, Belisario ad Italiam contra Totilam revocato. Mar. an. seq.-- Gothi Helebado post unum annum perempto, Eraricum regem faciunt. Procop. an. 541 seq.
1.5.167
540 In Italia occiso post unum annum Erarico rege, Gothi Totilam, qui et Baduilla dictus est, regem sibi statuunt; qui successibus bellorum fretus Romanum exercitum ducesque aliquoties superavit, et per multos annos Italiam totam ipsamque urbem Romam captam pluribus malis attrivit et vastavit. Procop. an. 541.
1.5.168
541 Totila per haec tempora apud Faventinum Aemiliae oppidum Romanum exercitum superat; nec multo post iterum Romanos duces fugans, partim vi, partim donis exercitum sibi consociat, et tyrannidi instans ipsam etiam Romam et Campaniam vastat. Hist. miscell. Procop. Marcell. an. 543.
1.5.169
542 Hujus Justiniani temporibus corpus S. Antonii monachi divinitus revelatum et Alexandriam translatum, in ecclesia S. Joannis Baptistae tumulatum est. Bed. chr. Vict. Tun.-- Hoc etiam tempore quinta synodus universalis Constantinopoli contra Theodorum et omnes haereticos sub Vigilio papa collecta est.
1.5.170
543 Per haec tempora, cum Belisarius a Parthorum finibus ad auxilium 69 Italiae revocatus et diu impeditus, tandem cum modica classe Romam jam pene vastatam ingressus esset, Totilae superirruentis exercitum commisso praelio fudit et in Tiberi mersit, ipsumque in Campaniam repulit. Marcell. an. 547.-- Hoc tempore, cum Benedictus abbas discipulum suum Maurum ad Gallias transmisisset, migravit ipse post multas virtutes ad Dominum. Leo. Ost., al. an. 544.
1.5.171
544 Sanctus Remigius, Remorum archiepiscopus et gentis Francorum apostolus, anno episcopatus LXXIV, Idibus Januarii plenus virtutibus migravit ad Dominum. Arator subdiaconus Romanus librum suum, quem de Actibus apostolorum heroico metro edidit, Vigilio papae oblatum publice cum magno favore recitavit. Paul. Diac. hist. Longob. l. I, c. 25.
1.5.172
545 Hoc tempore cum Belisarius a Sicilia jussu Augusti Constantinopolim revocatus esset, Totila jam securus iterum Romam invasit, et secuto tempore collectis viribus Siciliam etiam invasam cepit, totamque, insultans Romanis, qui diversis occasionibus subducti erant, devastat Italiam. Procop. Marius an. 547.
1.5.173
546 Theodebertus rex Francorum strenuus et fortis moritur, et filius Theodpaldus, multum patre nequior et ignavior, pro eo regnavit annis VII. Mar. Greg. Tur. an. seq.
1.5.174
547 His temporibus Vigilius papa, cum ad consensum haereseos et 70 restitutionem Anthemii episcopi nullatenus adduci posset, jussu imperiali Romae vi captus et Constantinopolim perductus, cum constanter in incepto perstitisset, nec Augusto cessisset, cum comitibus affectus[ injuriis] et exsilio addictus, per annos aliquot graviter afflictus est. Marcell.
1.5.175
548 Per haec tempora Justinianus Augustus inter alia magnifica basilicam Salvatoris, quae Agiae Sophiae dicitur, incomparabili opere Constantinopoli construxit. Ipse leges Romanas infinitas abbreviatas collegit et leges, quae Justinianae dicuntur, composuit. Paul. Diac. hist. Longob. l. I, c. 25.
1.5.176
549 Hoc tempore gens Gepidorum[ Gepidarum] a rege Alboino et Longobardis, qui in Pannonia tunc habitabant, praelio victa et pene deleta est, et Chunimundus rex eorum occisus est, de cujus capite auro incluso Alboin sibi Praciam fecit, filiamque ejus Rosmodam[ Rosamundam] inter alios multos captivam, postea, defuncta conjuge Lotharii regis Francorum filia, in sui perniciem duxit uxorem. Al. an. 547; alii an. 568.
1.5.177
550 Victor episcopus Capuanus de hujus anni Pascha scribens, erroneos Victorii cyclos arguit. Bed. chr.-- Hoc tempore Totila rex Gothorum iterum Romam obsessam et fame nimis oppressam cepit, et quibusdam senatoribus Constantinopolim fugientibus securus urbem possedit. Procop. an. 549.
1.5.178
551 Hucusque Jordanis episcopus Chronica sua de Gestis Romanorum abbreviata perduxit. His temporibus in Africa Mauri per Joannem patricium domiti sunt. Marcellin.
1.5.179
71 552 Hoc tempore, Justinianus Augustus Narsetem eunuchum, chartularium et cubicularium suum, principem militiae fecit et in Italiam misit, qui commissa pugna Dei gratia victor Totilam regem occidit, et gentem Gothorum auxiliantibus etiam Longobardis in Italia exterminavit. Marcellin. app. Per haec etiam tempora cum Buccelinus comes, cum sociis a Theodeberto rege Francorum dudum missus, per annos aliquot Italiam Siciliamque infestaret et Romanum saepe exercitum superaret, tandem exercitus ejus, profluvio ventris attritus et attenuatus, a Narsete pugna victus et profligatus, ipse dux occisus est; nec multo post socius ejus Ammingus dux cum reliquis Gothorum, quibus se junxit, peremptus est. Marcell. app. ann. seq.
1.5.180
553 Theodpaldus rex Francorum moritur, et regnum ejus uxoremque Wanderadam[ al., Vuldetradam] Clotharius rex, patris ejus Theodeberti patruus accepit, qui jam XLIV anno regnabat. Ipso anno, Clotharius ipse Saxones rebellantes juxta Wiseram fluvium magna caede domuit, et Thuringiam pervasam devastavit. Marcell. app.
1.5.181
554 Vigilius papa, tandem impetrantibus Romanis et Narsete, de exsilio relaxatus, cum Romam redire coepisset, in Sicilia morbo calculi tactus decessit: sed tamen Romam relatus apud S. Marcellum via Salaria sepultus est. Pro quo ordinatus Pelagius papa LXII sedit annis XI, mensibus X; qui, a populo Romano factionis contra Vigilium incusatus, celebratis una cum Narsete litaniis apud S. Petrum, ambone ascenso Evangelioque super 72 caput suum posito, juramento se crimine purgavit. Marcellin. app.
1.5.182
555 Hoc tempore, Saxones iterum Clothario rebellantes, cum ab eo peterentur hostiliter eique pro satisfactione dimidium rerum suarum offerrent, idque exercitus Francorum refutans eo invito pugnam iniisset, magna ab eis caede protritus fugae praesidium petiit. Marcell. app.
1.5.183
556 His diebus, Chramnus patri suo Clothario, adnitente patruo Childeberto, rebellans, regnum Francorum domestica seditione perturbat. Saxones factione Childeberti in Francia praedas egerunt. Childebertus Remensem Campaniam populatur. Marcell. app.
1.5.184
557 In Britannia Bridius[ al., Bridus] rex Pictorum efficitur. Childebertus rex Francorum circa haec tempora moritur, et Parisius in basilica S. Vincentii a se constructa sepelitur; regnumque ejus Clotharius frater assumens totam paterni regni monarchiam obtinuit. Marcell. app., al. a. seq.
1.5.185
558 Chramnus patrem Clotharium, quem multis offenderat, hoc tempore in Britanniam fugiens, insequente eo ibidem cum Conobro rege, pugna victus et captus, cum uxore et filiabus vivus incensus est. Quo etiam tempore, Turonis basilica S. Martini, rebellibus ad eam fugientibus, igne crematur. Marcell. app.
1.5.186
559 Clotharius rex, de sceleribus et peccatis suis poenitentiam agens, basilicam S. Martini hoc tempore studiose reparans stanno texit. Greg. Tur. a. seq. Sanctus Medardus episcopus plenus virtutibus migravit ad Dominum, et a Clothario rege Francorum Suessionis magna cum gloria sepultus est. Greg. Tur. a. seq.
1.5.187
73 560 Clotharius major, filius Clodovei Magni, rex Francorum, anno regni LI Compendii moritur, et Suessionis apud S. Medardum sepelitur. Post quem quatuor filii ejus, diviso regno, Sigebertus Metis et Remis sedem habens, annis XIV, Charibertus Parisius, Hilpericus Suessionis XXV annis, Guntrammus Aurelianis et in Burgundia XXIII annis regnavit. Marius Greg. Tur. an. seq.
1.5.188
561 In Britannia Edilbertus rex Anglorum regnavit annis LVI. Bed. hist. Ang. a. 560. Hunni cum rege suo Chagano Gallias petentes, a Sigeberto rege pugna victi et humiliati, vix impetrata pace, foedere pacto redierunt. Greg. an. seq.
1.5.189
562 Chilpericus rex regnum fratris sui Sigeberti et urbem Remensem invasit, Campaniamque vastavit. Quo audito Sigebertus a Hunnis reversus, econtra Suessionis urbem cepit, Theodebertum filium Hilperici ibidem captum in exsilium misit, ipsumque Chilpericum pugna victum fugavit, et civitates suas recepit. Postea vero, accepto ab eo pacis sacramento, filium ei reddidit, pacemque cum eo firmavit. Greg. Tur. an. 563, l. IV, c. 23.
1.5.190
563 Charibertus rex libidini deditus, cum, Ingoberga uxore sua repudiata, duas ancillas germanas sibi in matrimonio junxisset, a sancto Germano Parisiorum episcopo excommunicatus, non multo post interiit. Quo etiam tempore, Sigebertus rex Brunam, quae et Brunihildis, filiam Athanagildi regis Gothorum de Hispania uxorem accepit, et secuto tempore Chilpericus frater ejus Gielswindam[ al., Gailesuintha] sororem Brunae conjugem accepit, quam postea suasu Fridegundis concubinae noctu strangulavit; cujus etiam astu Audoveram reginam, commatrem suam factam, repudiavit, et multa mala fecit. Greg. Tur. a. 566, seq.
1.5.191
74 564 Constantinopoli Justinianus imperator anno imperii XXXVIII decessit; pro quo Justinus minor annis XI regnavit, homo iniquus et avaritiae ultra modum deditus. Evagr. l. V, c. 1, a. seq. His temporibus immensa pestilentia et mortalitas totam Italiam et maxime Liguriam incredibiliter vastavit. Paul. Diac. hist. Longob.
1.5.192
565 Sanctus Columba presbyter et abbas, de Hibernia veniens, Brittannis verbum Dei praedicat. Bedae epit. His temporibus Narses patricius Sindwaldum regem de reliquiis Herulorum in Italia sibi rebellantem pugna vicit et captum alta trabe suspendit. Mar. Av. a. seq. Qui divitiis auctus magnam a Romanis passus invidiam, apud Augustum criminatus, et ad id adductus est ut relicta Roma in Campaniam subsecuti secederet, eique Longinus successor in Italiam mitteretur. Paul. Diac. Mar. a. 568.
1.5.193
566 Romae Joannes tertius papa LXIII sedit annis ere XIV. Qui ecclesiam Philippi et Jacobi apostolorum, quam decessor ejus Pelagius coeperat, perfecit et dedicavit. Anast. Bed.
1.5.194
567 Narses eunuchus et patricius, qui Italiam a Gothis aliisque hostibus liberaverat, et multum pro republica laboraverat, a Justino Augusto et Sophia uxore ejus injuriis lacessitus, Longobardos, qui in Pannoniis habitabant, ad vastandam et possidendam Italiam invitavit, missis eis de ubertate Italiae fructibus terrae atque muneribus. Paul. Diac. l. II, c. 5.-- Multa prodigia, et praecipue igneae acies in coelo visae, sanguisque coruscans Italiam terrent. Greg. M. l. III, Dial., c. 38.
1.5.195
75 568 Longobardi rege Alboino mense Aprili Venetiam et fines ejus ingressi sunt, eamque, paucis civitatibus exceptis, captam subjicientes, apud Aquilegiam, seu Forum Julii, electam partem copiarum cum duce Gisulfo relinquentes, ad totam Italiam capiendam animos intendunt. Paul. Diac. l. II, c. 7.-- Ingens hoc anno nix cecidit, et insolita frugum copia subsecuta est. Paul. Diac.
1.5.196
569 Hoc tempore Hunni rupta pace iterum Franciam petentes, dolis instructi Sigebertum regem cum Francis acie victum fugant. Greg. Tur. 566.-- Alboinus rex cum Longobardis Liguriam invasit, Mediolanum et alias plerasque urbes cepit, et circumquaque praedis et caedibus furibundus, Papiam plus triennio obsedit. Paul. Diac.
1.5.197
570 Alboinus plerasque in Tuscia citraque civitates, exceptis Roma, Ravennaque et paucis castris, cepit. Ingens etiam fames post ubertatem Italiam pestilentia attritam invasit. Mar.-- Sanctus Vedastus episcopus decessit. Paul. Diac.
1.5.198
571 Papienses cives, ultra resistere non valentes, regi Alboino se tradunt: qui, civitatem ingressus, corruente et jacente intra portam equo suo, divinitus mitigatus, contra votum quo omnes se puniturum minitabatur, civibus pepercit, et, sedem ibi regni statuens, tres annos et VI menses in Italia regnavit. Quo etiam tempore Narses patricius, cum e Campania Romam reversus esset, non multo post mortuus et in loculo plumbeo cum thesauris suis Constantinopolim relatus est. Paul. Diac.
1.5.199
572 Hoc tempore Chilpericus rex Clodoveum filium suum hostiliter in regnum Sigeberti fratris sui misit; qui cum juxta Burdegalensem resideret urbem, Sigulfus dux ex parte Sigeberti super eum irruit, fugientemque, 76 cum tubis et buccinis vociferando, quasi cervum Parisius usque, ubi pater ejus fuerat, persequitur. Greg. Tur.
1.5.200
573 His diebus Chilpericus filium suum Theodebertum item ad vastandum Sigeberti regnum trans Ligerim misit; qui cum vastationibus crudelissime instaret, et civitates nonnullas cepisset, tandem cum ducibus Sigeberti pugna incaute conserta, decisus interiit. Greg. Tur. a. 575.
1.5.201
574 Alboinus rex Longobardorum apud Veronam insidiis Rosmodae conjugis suae a Helmichiso armigero suo peremptus est: ipseque Helmichis frustra regnum attentans, cum ad mortem quaereretur, cum eadem Rosmoda conjuge sua et thesauris filiaque regia Albswinda Ravennam fugit, ibique venenum ab ipsa acceptum, ipsam quoque bibere cogens, cum ipsa pariter interiit. Paul. Diac. l. II, c. 29.-- Sigebertus rex Francorum, cum, suas ulciscens injurias, fratris Chilperici regnum invasisset, eumque contra vetitum S. Germani Parisiorum episcopi mortifero odio fugientem persequeretur, missis dolo Fridegundis jam reginae duobus adolescentibus, ab e s peremptus interiit, ipsique pariter exstincti sunt; et Brunihild uxor ejus cum filio Childeberto capta et custodiae mancipata est. Sed Childebertus puer clanculo a suis ereptus, et rex pro patre promotus, regnavit annis XXIII, rex admodum fortis et strenuus. Hujus soror Ingundis Hirmingildo regi Gothorum filio Leovigildi nupsit. Greg. Tur., l. IV, c. 46. a. 575.
1.5.202
575 Constantinopoli Justinus imperator post multa mala et cupiditates suas in amentiam versus moritur; pro quo Tiberius Constantinus, qui et ipso mente capto palatium rexerat, regnavit annis VII, vir Deo devotus et eleemosynis pauperum omnium largissimus, atque in acquirendis facile divitiis omnium fortunatissimus. In Italia Clep( Clepho) Longobardorum rex, qui pro Alboino electus fuerat, cum anno et mense uno crudeliter regnasset, et multos Romanorum peremisset, a proprio servo suo interemptus est; post quem Longobardi sine regibus per annos X sub ducibus 77 militantes, pluribus per totam Italiam debacchantur sceleribus, Burgundiamque( sicut sanctus Hospitius reclusus praedixerat) ingressi, Amatum ducem Guntrammi regis pugna victum occidunt, et multa caede facta praedis ditati in Italiam revertuntur. Greg. Tur., Paul. Diac., Mar. a. 576.
1.5.203
576 Hoc tempore Meroveus Chilperici filius, a patre contra Pictavos missus, et inde revertens, Brunihildem accepit uxorem; a qua statim a patre separatus, cum suspectus haberetur, non multo post attonsus et presbyter ordinari jussus est. Greg. Tur. l. V, c. 2, 3.-- Per idem tempus S. Germanus Parisiorum episcopus migravit ad Dominum. Circa hoc tempus Longobardi iterum Burgundiam ingressi, a Mummulo patricio Guntrammi, qui Amato successerat, circumventi, pluribus trucidatis et captis vix refugerunt. Greg. Tur., Paul. Diac.
1.5.204
577 His diebus Chilpericus Clodoveum filium suum, et Desiderium ducem contra fratrem suum Guntrammum transmisit, sed a Mummulo patricio Guntrammi pugna victi terga verterunt. Greg. Tur., Paul. Diac. an. 572.-- Hoc item tempore Saxones, qui cum Alboino Italiam intraverant, Gallias invadunt; sed a Mummulo caesi et humiliati impetrata pace redeunt; et post annum item patriam repetere volentes Gallias petunt, viso Mummulo territi, auro se redimunt. Postremo a Suevis, qui locum eorum possederant, pugna victi et pene deleti sunt. Paul. Diac., l. III, c. V., al. a. 572.
1.5.205
578 Romae Benedictus papa LXIV sedit annis IV, mensibus II, a quo beatus Gregorius de monasterio ablatus et diaconus ordinatus, Constantinopolimque apocrisiarius missus, Eutychium ejusdem urbis episcopum in fide resurrectionis errasse, Tiberio Augusto praesente, convicit; ubi etiam 78 egregium opus Moralia in Job, venientibus ad eum monachis suis, scribere compulsus est. Beda.-- Hoc tempore Guntrammus rex Dracolenum ducem superbe sibi vincula minitantem pugna victum occidit. Greg. Tur.
1.5.206
579 Chilpericus rex Francorum inauditis exactionibus populum suum et descriptionibus afflixit; sed exactor ejus occisus, et pictacia census incensa sunt. Greg. Tur. a. seq.-- Magna aquarum inundatio et illuvies, fulmina, et terraemotus, et prodigia sequens pestilentia Gallias aliasque provincias afflixere.-- Tres filii Chilperici dysenteria periere, quartus, ab ipso in custodia positus, molimine novercae Fridegundis cultro fixus interiit. Greg. Tur., Hist. epit. a. seq.-- In Hispaniis Leovigildus rex Gothorum Arianus, instigante Goesinda uxore, catholicos persequitur. His diebus magnae Longobardorum copiae cum tribus ducibus Galliam ingressae, diversis modis et praeliis a Mummulo attritae, vix tandem in Italiam refugerunt. Paul. Diac. l. III, c. 8., al. a. 576.
1.5.207
580 Cometa in die Paschae visus. Suessionis coelum ardere visum est. Parisius sanguis de nubibus fluxit. Pestilentia et mortalitas ingens facta. Greg. Tur. a. 582.-- Leovigildus rex Herminigildum filium catholicum cum exercitu persequitur. Idem. h. a.-- Rodinus[ al., Chrodinus] dux Childeberti pius et religiosus obiit. Aim, a. 582.
1.5.208
581 Hoc tempore exercitus Tiberii imperatoris missus Persas potenter superavit, et inter innumerabilem praedae copiam XX elephantos imperatori reddit. Ipse imperator, cum Italia et ipsa Roma bello Longobardorum, pestilentia et insuper fame graviter laboraret, naves frumento onustas Romam misit, et annonae copiam populo subministravit. Paul. Diac. l. III, c. 12.
1.5.209
79 582 Constantinopoli Tiberius imperator omni laude dignissimus, morbo tactus, filiam suam et imperium Mauricio tradidit, et ipse ex hac vita feliciter discessit. Pro quo idem Mauricius genere Cappadox regnavit annis XXI. Greg. Tur.-- Romae Pelagius secundus papa LXV sedit annis X, mensibus II. Hic templum S. Petri tabulis argenteis deauratis texit, domum suam xenodochium fecit, basilicam S. Laurentii construxit, et sepulcrum ejus tabulis argenteis ornavit. Anast.
1.6.1
Childebertus rex Francorum cum hoc tempore L millia solidos auri a Mauricio imperatore accepisset, quatenus Longobardos ex Italia pelleret, valido cum exercitu Italiam petiit; sed Longobardis petentibus, et munera offerentibus, pacem cum eis pactumque confirmans, sine bello rediit, Mauricioque pecuniam repetenti nec responsum dedit. Greg. Tur.; Paul. Diac. a. 584.
1.6.2
584 Guntrammus rex, in suburbano Cavillonensi summo studio monasterium S. Marcelli construens, ad exemplum Agaunensis instituit. Greg. Tur.-- Gundoaldus quidam, cum auxilio Mummuli et Desiderii regnum affectans, contra Guntrammum tyrannidem invasit. Sed a ducibus ejus Leudiselo et Egilano fugatus, cum latebram Cambanis urbe foveret, a Bosone de rupe praecipitatus interiit, Greg. Tur.
1.6.3
80 585 Chilperico rege Francorum, post multa scelera et mala sua, insidiis perempto et Parisius in basilica S. Vincentii sepulto, Clotharius puer filius ejus a Guntrammo rege patruo suo baptizari jussus et de sacro fonte susceptus, inque regno patris sublimatus, regente matre Fridegunde et Landerico majore domus, regnavit annis XLV. Greg. Tur. a. pr. Mummulus patricius, reus majestatis convictus, jussu Guntrammi regis interficitur, et thesauri ejus in fiscum rediguntur. Greg. h. a.
1.6.4
586 In Italia Longobardi post X annos, quibus duces praeerant, Autharium Flavum Clephonis filium regem statuunt; qui bellica clarus virtute regnavit annis VI, qui inter alia Brexillam urbem diruit, et totam pene Italiam secuto tempore bello peragravit. Paul. Diac. Leovigildus, rex Gothorum in Hispania Arianus, Herminigildum regem filium suum die sancto Paschae XVIII Kal. Maii securi jussit interfici. Guntrammus rex exercitum in Hispanias misit, qui infirmatus statim redit. Greg. Tur. a. 585.
1.6.5
587 Leudisolus[ Leudegiselus] a Guntrammo patricius promovetur. Greg. Tur. a. 586.-- Magna aquarum inundatio facta. Globus igneus scintillans et quasi rugiens de coelo in terram cecidit. Id. h. a.-- In Hispania Leovigildus rex Gothorum moritur, et Reccaredus filius ejus rex pro eo efficitur; qui, instante Leandro Hispalitano episcopo, a quo frater ejus Herminigildus conversus fuerat, cum tota gente Gothorum non multo post ad catholicam fidem convertitur. Greg. Tur. a. 586 et 588.
1.6.6
588 Guntrammus, et Childebertus reges inter se pacem et pactum mutuo confirmant, regnumque Guntrammi post obitum ejus Childeberto 81 promittitur. Nonnulli principum et ducum Childeberti, conjurationis contra cum convicti, puniti sunt. Fredeg. a. 587.-- In Hispania haeresis destructa et synodus Toletana collecta est industria Leandri praesulis et Reccaredi regis.-- Caesara regina, uxor Aunulfi regis Persarum, Constantinopolim dissimulato nomine regio profuga veniens, se baptizari impetravit. Postea a marito inventa, ipsum quoque cum multis de gente sua Antiochiam venientem baptizari et Christianitatem aggredi effecit Fredeg.
1.6.7
589 Exercitus Guntrammi, ad Hispanias missus, negligentia Bosonis ducis graviter a Gothis trucidatus est. Fredeg.-- Hoc tempore Childebertus rex sororem suam, quam Authario regi Longobardorum promiserat, regi Gothorum, qui nuper catholicus factus fuerat, in matrimonium tradidit. Paul. Diac., l. III, c. 27; al. a. 588.
1.6.8
590 Tunica Domini Salvatoris a Simone quodam Judaeo tormentis coacto monstrata, a Gregorio Antiocheno, Joanne Constantinopolitano, et Thoma Jerosolymitano et aliis episcopis multis, jejunio triduano celebrato, in arca marmorea in oppido Zaphad inventa, summo cum honore Hierosolyniam allata est. Greg. Tur. Fred.-- 82 Inter Frances et Britannos pugna commissa est. Fred.-- Hoc quoque tempore Childebertus petitione Mauricii imperatoris iterum Longobardos in Italia cum exercitu petiit; sed, victo ab Authario rege caesoque graviter exercitu suo, cum paucis rediit. Paul. Diac. Greg. Tur.; al. a. 588.
1.6.9
591 His diebus rex Longobardorum Theodelindam filiam Garibaldi regis Bajoariorum pulchram, prudentem et piam accepit uxorem. Paul. Diac. a. 590; al. a. 589.-- Quo tempore magnus Francorum exercitus, cum XX ducibus a Childeberto rege contra Longobardos missus, diversis casibus, praecipue morbo afflictus, parumque hostibus intra munitiones septis nocere praevalens, parvo effectu fame afflictus, aegre tandem revertitur. Paul. Diac., Greg. Tur. a. 590.
1.6.10
592 Immensa pluviarum inundatio et illuvies facta, ingensque mortalitas subsecuta est. al., a. 590.-- In qua primo Pelagius papa, dein innumeri catervatim exstincti sunt. Et beatus Gregorius tunc Romanae Ecclesiae archidiaconus, constitutis litaniis et plaga cessante, papa LXVI ordinatus, doctrina et actibus cunctis merito praeferendus apostolicis, sedit annis XIII, mensibus VI, diebus X. Qui statim inter alia bona librum Pastoralem egregio edidit stylo. Hic quoque super corpus beati Petri ciborium fecit et missas celebrare instituit; itemque sancti Pauli similiter. Paul. Diac. Anast. In Italia cum Autharius rex ad Francos pro pace petenda misisset, veneno, ut aiunt, mortuus est; et Theodelinda regina ejus vidua Agonem ducem, qui et Agilolfus,[ al., Agilulfus] maritum et regem elegit; qui, rex Longobardorum factus, regnavit annis XXII. Longobardi pacem cum Francis peragunt. Fredeg. a. 591. Paul. Diac.
1.6.11
593 Guntrammus rex Burgundiae in omni bonitate praecipuus anno regni 83 XXXIII, V Kal. April. obiit, et in monasterio Sancti Marcelli a se constructo sepultus est, regnumque Childebertus fratris ejus Sigeberti filius accepit, et post eum IV annis tenuit. Fredeg.-- In Britannia Edilfridus rex super Anglorum partem constitutus est. Siccitas magna et fames facta est, et insolita locustarum magnarum multitudo. Paul. Diac., l. IV, c. 2.
1.6.12
594 Quintrio dux Gallicae Campaniae, regnum Clotharii regis filii Chilperici hostiliter ingressus, ab ipso Clothario cruenta utrinque pugna victus aufugit. Fred. a. 593.-- Item locustarum multitudo frugibus nocuit. Paul. Diac.
1.6.13
595 Gregorius papa synodum XXIV episcoporum pro utilitate Ecclesiae ad Sanctum Petrum collegit indictione XIV. Franci et Britanni gravi utrinque caede pugna confligunt. His diebus Tassilo rex Bajoariorum a Childeberto constituitur, qui mox Sclavis superatis, magnam exinde praedam deportavit. Paul. Diac. l. IV, c. 4, 7, 42.
1.6.14
596 Sanctus Columba presbyter et abbas, post multa miracula in insula Hii juxta Hiberniam, migravit ad Dominum anno aetatis LXXIII. Beda hist. Angl.-- Hoc tempore beatus papa Gregorius, missis doctoribus Augustino, Mellito, Joanne et aliis servis Dei, Anglorum genti in Britannia verbum vitae praedicare jussit eamque cooperante Dei gratia ad fidem Christi per eosdem convertit. Ibid.-- Cometa et multa signa apparuerunt in coelo. Exercitus Childeberti Varnos rebellantes pugna victos pene delevit. Fred. a. 595.
1.6.15
597 Childebertus rex Francorum fortis et strenuus, filius Sigeberti, XXIII regni anno, aetatis vero XXV veneno, ut aiunt, a conjuge, 84 accepto moritur; pro quo duo filii ejus, Theodebertus in Austrifrancia annis XVII et Theodericus in Burgundia cum avia Brunihilde XVIII annis regnaverunt; ipsoque anno Fridegundis cum filio Clothario regnum eorum invasit, et eos cum exercitu resistentes, gravi caede protritos fugavit. Fredeg. a. 596, Paul. Diac.
1.6.16
598 Fridegundis regina mater Clotharii regis moritur. Fredeg. a. pr.-- His temporibus cum Romanus patricius aliquot urbes a Longobardis dudum captas, uti cum deditione recepisset, idque Agilolfus rex ultum ire molitus, Italiae ipsique Romae infesto cum exercitu immineret, studio sancti papae Gregorii et suffragio Theodelindae religiosae reginae pax utrinque effecta est. Paul. Diac. l. IV, c. 8, seq.
1.6.17
599 Quintrio( Wintrio) dux instigante Brunihilde peremptus est. Fredeg. a pr.-- Per haec tempora Agilolphus rex nonnullos duces Longobardorum sibi rebelles, alios occidit, alios aliis modis perdomuit: ipse etiam perpetuam cum Theoderico rege Francorum pacem fecit. Paul. Diac. Fred. a. 598.-- Circa haec etiam tempora monasterium Sancti Benedicti in castro Cassino situm, fugientibus ex eo monachis, a Longobardis omnino destructum et desolatum est. Paul. Diac. c. 18.
1.6.18
600 Gregorius papa Lindunae et Eboraci episcopos in Britannia, misso pallio, metropolitanos esse decernit indictione IV. Greg. epist. LXV, ad an. 601.-- Clades glandularia Massiliam aliasque partium illarum civitates et Italiam graviter attrivit; al. a. 599.-- In lacu Dunensi aqua repente bullicus et fervens magnam piscium partem decoxit. Warinharius[ al., Warnharius] major domus Theoderici, omni substantia sua distributa, obiit. Fredeg. a pr.
1.6.19
85 601 Brunihildis de regno Theodeberti ob scelera sua depulsa, a quodam paupere sola inventa, et ad Theodericum regem, ut rogabat, perducta benigneque suscepta eidem pauperi episcopatum Autisiodorensem impetravit. Aimon. l. III, c. 87, al. a. 599.
1.6.20
602 Mauritius imperator Phocam, reipublicae utilem, principem militiae faciens, eumque cum exercitu mittens, de Persis et aliis nonnullis gentibus triumphavit. Hist. miscel.-- Globi ignei, et alia signa in coelo visa. Fredeg. a. 600.-- Theodebertus et Theodericus fratres, ingenti pugna Clothario rege superato et exercitu ejus trucidato atque fugato, regnum ejus diripiunt et inter se dividunt; modica tantum parte illi, id est, XII comitatibus juxta littus Oceani, cum pacto pacis relicta. Fred. a. 600; Paul Diac.
1.6.21
603 Constantinopoli Phocas victor de Persis reversus Mauricium imperatorem, peccata sua in praesenti, ut ipse semper orasse fertur, exsolventem, turpiter interfecit, et ipse imperium arripiens VIII annis tenuit. Fredeg. a. 602.-- Egilan[ al. Aegila] dux, Brunihilde instigante, sine causa propter divitias tantum suas occisus est. Fred. a. 602.-- Theodebertus et Theodoricus misso exercitu Wascones victos subjiciunt. Ibid.-- Corpus sancti Victoris martyris, qui cum beato Urso Solodori passus est, apud Genuensem[ seu Genavensem] urbem divina revelatione in loculo argenteo invenitur, et multis miraculis declaratur. Fredeg. a. 602.-- Filius Agilolfi regis Adaloaldus baptizatur, et a servo Dei Secundo Tridentino episcopo de fonte suscipitur. Paul. Diac. l. 4, c. 28. 86
1.7.1
In Britannia Edilfridus, rex Anglorum, Edanum regem Scotorum, insulam petentem, forti profligato exercitu pugna vicit. Bed. hist. Angl.-- Etherius Lugdunensis episcopus obiit eique Secundinus successit, ipsique Aridius. Fred. a. 602.-- Agilolphus rex Cremonam et Mantuam captas diruit, aliasque urbes et provincias vastavit; et Romani, reddita illi, quae prius capta erat, filia ejus, pacem ab eo ad tempus acceperunt. Paul. Diac.
1.7.2
605 Beatus papa Gregorius et doctor sanctissimus migravit ad Dominum indictione VIII post quem, cessante episcopatu mensibus plus V, Fabianus[ leg. Sabinianus] papa LXVII ordinatus, sedit anno I, mensibus V. Et post hunc item cessavit episcopatus anno ferme uno, quia de Constantinopoli legatio imperialis exspectabatur. Anast.-- Et hoc anno synodus nefaria Cavillonis congregata, et beatus Desiderius Viennensis archiepiscopus, machinante Brunihilde, quia scelera ejus arguebat, depositus et exsilio deputatus, et in locum ejus Domnulus subrogatus est. Sol obscuratus est. Hiems saeva magnam vinearum partem perdidit. Fred. a. 603.
1.7.3
606 Fames Romae facta, et pax cum Longobardis in annum unum pro XII millibus solidorum condita est. Paul. Diac.-- Protadius, qui cum Brunihilde inter alios plures concubuerat, dux effectus est. Clotharii exercitus, contra pactum, regnum Theodorici invasit, et Berthoaldum, majorem domus, virum strenuum et pium, fugatum Aurelianis obsedit. Fred. a. 604.-- Filius Agilolfi Adaloaldus coram patre rex a Longobardis electus, et, desponsata ei filia Theodeberti, pax perpetua cum Francis facta est. Paul. Diac. a. 604.-- Mense Aprili et Maio, cometa visus est.
1.7.4
87 607 Theodoricus exercitum Clotharii pugna inita victum fugavit; in qua tamen Berthoaldus, major domus, audacius inter hostes progressus occubuit, pro quo Protadius molimine Brunihildis promovetur. Theodebertus et Clotharius cum exercitibus collectis hostiliter convenirent, facta invicem pace digressi sunt. Fred. a. 605.-- Theodoricus, instigante Brunihilde et Protadio, contra fratrem Theodebertum arma movit; cumque infestis exercitibus concurrere pararent, caeterisque pacem suadentibus solus obsisteret Protadius, eo impetu militum in tentorio regis trucidato, fratres ab invicem facta pace discedunt. Fred. a. 605.
1.7.5
608 Romae Bonifacius tertius papa LXVIII sedit mensibus fere IX. Post quem item cessavit episcopatus mensibus X. Hic, quia Constantinopolitana Ecclesia primam se scribebat, apud Phocam Augustum obtinuit ut Romana Ecclesia omnium caput Ecclesiarum decerneretur. Hic quoque synodum LXXII episcoporum Romae collegit. Bed. chr. Paul. diac. a. 607. In regno Theoderici Claudius, vir prudens et pius, pro Protadio efficitur major domus. Fred. a. 606.
1.7.6
609 Romae Bonifacius quartus papa LXIX sedit annis VI, mensibus VIII; et post hunc episcopatus cessavit mensibus VII. Hic apud Phocam Augustum templum omnium idolorum, quod Pantheon vocabatur, obtinuit, et in honore et omnium Sanctorum dedicavit III Id. Mai, et S. Mariae ad Martyres illud appellavit, festivitatemque omnium sanctorum Kal. Nov. celebrari constituit. Cujus tempore fames, et pestilentiae et inundatio aquarum immensa acciderunt. Anast. al. a. 608. Uncilenus dux ob mortem Protadii, instigante Brunihilde, a Theodorico pede truncatus et facultatibus spoliatus; itemque Volfus patricius occisus est. 88 Fred. a. 607.-- Ipse Theodoricus Ermenbergam de Hispaniis, filiam Betterici[ al., Vittericus] regis Gothorum, conjugem sibi adductam, ejusdem Brunihildis suasu, ne honor suus vilesceret timentis, non uxorem accepit; sed repudiatam et exspoliatam post annum remisit. Fred. a. 607. Beatus Desiderius Viennensis archiepiscopus de exsilio revocatus, factione Brunihildis, et Theodorici et Aridii Lugdunensis lapidatus et martyrio coronatus, plurimis post mortem claruit miraculis. Ibid.
1.7.7
610 Bettericus rex Gothorum, aliis tribus regibus auxilio sibi ascitis, contra Theodoricum bellum parat. Fred. a.-- 608. His temporibus Persae bello furentes multas provincias Romanis abstulerunt; inter quas ipsam Hierosolymam auferentes, et loca sancta destruentes, inter alia ornamenta et thesauros ecclesiarum crucem Dominicam abstulerunt. Paul. Diac. sed Theophanes a. 614.
1.7.8
611 Heraclianus, qui Africae praeerat, Phocae Augusto rebellans, et cum exercitu veniens, regno eum vitaque privavit, et filium Heraclium imperatorem promovit; qui accepto imperio regnavit annis XXVI. Paul. Diac. a. 610. Beatus abbas Columbanus, qui cum discipulis suis sancto Gallo aliisque, temporibus Sigeberti regis de Hibernia veniens, Luxoviense coenobium multis coruscans virtutibus construebat, cum saepe Theodericum, pro sceleribus suis et maxime adulteriis increpans, ad legitimum hortaretur conjugium, molimine Brunihildis reginas ambitiose exsecrantis, jussu Theoderici regis exinde pulsus sanctum ibi Eustasium pro se reliquit abbatem. Fred. a. 609, Mar. Avent.
1.7.9
89 612 Circa haec tempora beatus Augustinus, Anglorum apostolus, et archiepiscopus, et doctor mirificus migravit ad Dominum.-- Sanctus Columbanus de Luxovio propulsus ad Clotharium regem, inde ad Theodebertum venit, eoque optionem manendi in regno suo dante, tandem in Alamannia Brigantium venit, ibique triennio mansit.-- Contentione inter Theodebertum et Theodericum de regno exorta, Theodebertus Alsatiam violenter accepit. Alamanni Aventicum pagum et ultra Juranum petentes, victores cum praeda reversi sunt. Theodebertus conjugem suam peremit, et aliam duxit. Fred. an. 610.
1.7.10
613 In Hispania mortuo Betterico Sisebodus rex Gothorum factus est, vir fortis et pius, qui saepe Romanis militibus congressus victor pepercit, et captis plerisque urbibus regnum Gothorum nobiliter ampliavit. Fred. a. 607, al. 613.-- Theodoricus contra fratrem Theodebertum bellum parans Clotharium regem patruelem suum promissa quadam provincia ab auxilio ejus avocare satagit. Fred. a. 611.-- Circa haec tempora Hunni, qui et Avares, Venetiam petunt, et, totam provinciam ferro, igne praedaque vastantes, ipsum Forum- Julii, a Romhilda Gisulfi vidua proditum, evertunt, et depopulata provincia redeunt. Paul. Diac. l. IV, c. 38, al. a. 610.
1.7.11
614 Heraclius imperator Constantinum filium imperii consortem fecit. 90 Al. a. 613.-- Theodericus et Theodebertus cum infestis exercitibus apud Tullense territorium forti pugna confligunt, et magna utrinque caede patrata Theodebertus victus Coloniam aufugit. Quem cum Theodericus odio, et insuper venerabilis viri Leunisii Mogontiacensis episcopi instigatione persequeretur, ille denuo collectis undique viribus, apud Tulbiacum occurrens conflixit, et immensa hominum strage facta iterum victus fugit. Theodericus vero Coloniam ingressus thesauros ejus ac regnum rapuit, filiumque ejus parvulum necari jussit, et ipsum comprehensum ac detonsum Cavillonis misit, nec multo post suspectum habens instigante Brunihilde occidi praecepit. Fredeg. a. 612, Mar. Av.-- Quibus diebus beatus Columbanus de Brigantio pulsus, febricitantem Gallum ibi reliquit, ipseque in Italiam veniens, et benigne ab Agilolfo rege et Theodelinda susceptus, coenobium Bobiense construxit. Jonas in Vita, Mabill. saec. II Bened.; al. a. 612.-- Sanctus quoque Gallus solitudinem cellae suae incolere coepit. Ratpert. Strabo.
1.7.12
615 Theodericus contra Clotharium arma parans, profluvio ventris, et, ut quidam aiunt, fraude Brunihildis veneno Metis interiit; et Sigebertus, ex concubina filius ejus, a Brunihilde et principibus rex pro eo factus est. Nec multo post Clotharius rex regnum ejus invasit anno regni sui XXX. Fredeg. a. 613, Mar. Av. Paul. Diac.
1.7.13
616 In Britannia Edilbertus, primus Anglorum regum Christianus, anno regni LVI obiit; pro quo Eatpolt[ al., Ebaldus] regnavit annis XXIV. Bed. hist. Angl. a. 613.-- Hoc tempore Isidorus Hispalensis episcopus clarus in Hispaniis habetur, qui hucusque temporum abbreviationem perduxit, et multa egregia 91 opuscula edidit. In Italia Agilolfus rex Longobardorum moritur, pro quo filius Adaloaldus cum matre Theodelinda regnavit annis X. Paul. Diac. l. IV, c. 93.-- Apud Francos Sigebertus rex, cum contra Clotharium exercitum collegisset, a suis desertus et ab hostibus captus, una cum fratribus jussu Clotharii peremptus est; a quo etiam ipsa Brunihildis indomitis equis alligari jussa et ab eis discerpta, digna tandem morte periit, et Clotharius monarchiam regni accepit. Fred. a. 613. Mar. Avent.
1.7.14
617 Romae Deusdedit papa LXX sedit annis III, mense fere I; qui clerum et sacerdotes dilexit eisque sumptus auxit; cujus tempore Eleutherius patricius, Ravennam veniens, Joannis patricii peremptores occidit. Item Neapoli et in aliis locis tyrannis occisis pacem Italiae reddidit. Anast. a. 615.-- In Britannia Ediwinus occiso Edilfrido, et filiis ejus in Hiberniam fugatis, regnum illius per annos XVII egregie rexit. Beda hist. Angl.
1.7.15
618 Terraemotus magnus factus est, et clades scabiosa subsecuta populum foeda morte attrivit, ita ut mortui non possent agnosci. Anast.-- Hierosolyma inter alias Palestinae urbes a Chosroe rege Persarum capta, et crux Dominica in Persidem abducta est.
1.7.16
619 Clotharius rex Warnharium[ al., Warnacharium], cui aliquantum infensus erat, suffragantibus multis, in gratiam recipiens, in principatu majoris domus confirmavit. Fredeg. a. 613.
1.7.17
620 Romae Bonifacius quintus papa LXXI sedit annis V, vir valde 92 mitis et pius. Anast a. 618, recte.-- Eleutherius patricius tyrannidem et regnum affectans in Italia a militibus peremptus est, et caput ejus Constantinopolim missum. al. a. 619.-- In Britannia defuncto archiepiscopo Laurentio Mellitus successit. Bed. hist. Angl.-- Magundat magus, genere Persa, ad fidem Christi conversus et Anastasius dictus, Hierosolymis mirae sanctitatis monachus effectus est.
1.7.18
621 Clotharius rex, acceptis amplis muneribus, Longobardis petentibus, XII millia solidorum auri, quos annuatim pro invasa quondam Burgundia Francis persolvebant sub nomine tributi, quibusdam consiliantibus, dimisit. Fred. chr. a. 618.
1.7.19
622 Berthrudis regina, uxor Clotharii regis, ipsi et omnibus pro pietatis et morum excellentia nimium amabilis, obiit. Fred. Chr. a. 619.
1.7.20
623 His temporibus beatus Attala et post hunc Bertolfus, Bobienses abbates, in Alamannia quoque beatissimus Gallus virtutibus claruerunt. Jonas.
1.7.21
624 In Britannia defuncto Mellito archiepiscopo Justus substitutus est; qui sequenti anno beatum Paulinum ordinans episcopum, Anglis illis qui adhuc pagani erant praedicatorem et doctorem misit. Beda. hist. Angl. Clotharius rex Francorum anno regni sui XXXIX Dagobertum filium consortem( regni) fecit, et, beato viro Arnolfo Pippinoque duci commendatum, ad regendum Austrifranciae dirigit regnum. Fred. chr. a. 622.
1.7.22
625 Romae Honorius papa LXXII sedit annis XIII, qui multis bonis studens ecclesias plures adornavit, renovavit, exstruxit. Fecit basilicam S. Agnetis via Numentana. Item S. Apollinaris in porticu S. Petri. Item S. 93 Quiriaci via Ostiensi. Item quatuor Coronatorum. Item S. Severini Tyburtina urbe. Item S. Pancratii via Aurelia. Item S. Luciae. Item S. Adriani et alia multa laudabilia patravit. Anast.
1.7.23
626 Samo quidam, Francus negotiator, dum cum aliis ad Sclavos venisset, eisque contra Hunnos, qui et Avares, bellum moventes fortissime pugnans adjuvasset, ipsi vitoriam nacti super se regem illum eligunt; ubi multis clarus victoriis XXXV annis feliciter regnum tenuit. Hic ibi XII uxores, et ex eis filios XXII filiasque XV accepit. Fred. chr. a. 623.-- In Italia Adaloaldus, rex Longobardorum, cum in amentiam, Graeci cujusdam legati malefico unguento, versus nonnullos principum peremisset, depositus de regno nec multo post veneno exstinctus est; post quem Harialdus[ al., Arioaldus] rex factus annis VII regnavit. Hic Gundabergam filiam Agilolfi habuit uxorem. Paul. Diac. a. 625 al. a. 623.
1.7.24
627 In Britannia Edwinus rex Anglorum a Paulino episcopo conversus, cum gente sua baptizatur anno adventus Anglorum in Britanniam circiter CLXXX. Bed. hist. Angl.-- Discordia inter Clotharium regem et filium ejus Dagobertum incoepta, beato Arnolfo aliisque principibus mediantibus sedatur. Fred. chr. a. 625.
1.7.25
628 Beatus Anastasius monachus, multa pro Christo tormenta passus, tandem in Perside, a rege Chosdroe cum aliis LXX strangulatus, martyrium complevit. Bed. chr.-- Ipso anno Heraclius imperator Persidem petiit, victoque et occiso Chosdroe, cum infinita praeda crucem Dominicam triumphans Hierosolymam revexit. Theophan. h. a.-- Apud Francos Warnharius[ seu Warnacharius] major domus moritur, et Godinus filius ejus novercam suam uxorem accipiens, Clothario persequente per diversa fugitans, postremo peremptus est. Fred. a. 626
1.7.26
629 Clotharius rex magnum de toto regno suo Clippiaci habuit conventum; ubi magna dissensio et tumultus exortus vix tandem studio regis sedatur. Fred. chr. a. 627.
1.7.27
630 Clotharius rex Francorum fortis, pius et religiosus anno regni 94 XLV defunctus, et Parisius in basilica S. Vincentii sepultus est; cujus regnum Dagobertus filius accipiens, cum jam VI annis regnaret, X annis postea rexit, modica tantum parte juxta Wascones et Pirenaeum fratri Chariberto concessa. Fred. chr, a. 628.
1.7.28
631 Dagobertus rex sancto Arnolfo Metense episcopo, et Pippino duce, majore domus, Chunibertoque Coloniense archiepiscopo utens consiliariis, nimio amore justitiae flagravit, et rex per omnia laudabilis exstitit. Postea vero, propria secutus consilia, multum ad deteriora defluere coepit, uxoreque Gomatruda repudiata, Nanthildem quamdam de monasterio puellam accepit uxorem. Fredeg. chr. a 629.
1.7.29
632 Charibertus regulus, frater Dagoberti, Wasconiam invadens suo eam regno adjecit. Dagobertus ex quadam concubina Sigebertum filium genuit. Fred. chr. a. 630.-- Pax perpetua inter Heraclium imperatorem et Dagobertum, legatis mediantibus, pacta est; et, petitione imperatoris, qui imperium suum a gente circumcisa vastandum praecognoverat, Judaei multi in regno Francorum, sicut et alibi in Romano imperio, profligati sunt. Nec multo post secutis temporibus crudelissima gens Sarracenorum, et ipsa circumcisa, multas provincias inundans vastavit, et Romanum exercitum crebris praeliis trucidatum vehementer attrivit. Fred. chr. a. 630.
1.7.30
633 In Britannia Edwinus, rex Anglorum pacificus et pius, a Ceadwalda,[ al., Cedowalla] et Penda paganis regibus victus et peremptus est. Post cujus mortem filii Edilfridi de Scotis reversi, regnum quondam patris sui arripiunt; e quibus duo a fide Christi, quam apud Scotos didicerant, apostatantes, intra unum annum pereunt. Beda, hist. Angl.-- 95 Apud Francos Charibertus regulus, frater Dagoberti, moritur, et regnum ejus ac thesauros Dagobertus frater accepit. Fredeg. chr. a. 631. Tres exercitus a Dagoberto contra Samonem et Sclavos diversis partibus missi, unus Francorum victus, duo Suevorum et Longobardorum victores redierunt. Fred. chr. a. 631.
1.7.31
634 Calamitosus iste annus fuit Anglis tam regum apostasia et perditione quam barbarica et crudeli, quam a Ceadwalda pertulerant, vastatione. Sed statim Oswald tertius filius Edilfridi christianissimus, paucis collectis in Domino confisus, et adorata, quam erexerat, lignea cruce, audacter cum Ceadwalda pugnam iniit; eoque victo, provincia et fratribus vindicatis, paternum regnum VIII annis plenus pietate nobiliter rexit. Beda, hist. Angl.-- Samo cum Sclavis Thuringiam vastat. Saxones, Sclavis se resistere pollicentes, tributo D vaccarum, quas Francis annuatim solvebant, a Dagoberto, absolvuntur. Fred. chr. a. 631.-- In Italia mortuo Harialdo, rege Longobardorum, Rotharius[ al., Rotharis], a Gundeberga maritus assumptus et rex electus, regnavit annis XIII. Paul. Diac. a. 636.
1.7.32
635 Per haec tempora, cum Sergius Constantinopolitanus, adnittente Cyro Alexandrino haeresim Acephalorum instaurans, unam in Christo divinitatis et humanitatis voluntatem et operationem dogmatizasset, ipsumque imperatorem seduxisset, ab apostolica sede damnatus est. Bed. chr., al. a. 634.-- Sclavis cum Samone Thuringiam et confines pagos incursantibus, Dagobertus filium suum parvulum Sigebertum, Pippino et Adalgiso ducibus, et Chuniberto archiepiscopo Coloniensi commendatum, Austrifranciae regem fecit, eique sedem Metis dedit, principibusque ut terminos regni Orientalis deinceps tuerentur persuasit. Fred. chr. a. 633.
1.8.1
Dagoberto regi Clodoveus, seu Ludovicus filius ex Nanthilde regina nascitur; cui non multo post regnum suum occidentale destinavit et confirmavit. Fred. chr. a. 633.-- Ratolfus[ al., Radulfus] dux Thuringiae 96, Sclavis saepe congrediens, victor eos fugabat. Unde elatus, ut regi suo rebellare tentaret, sensim animos attollebat. Fred. chr. a. 633.
1.8.2
637 Constantinopoli Heraclius imperator, a Sergio Constantinopolitano episcopo in haeresim, ut aiunt, prius inductus, moritur. Pro quo filius ejus Heraclonas[ al., Heracleonas] cum matre Martina annis II imperat. Theoph.; al. a. 641; vid. a. 639.-- Per haec tempora Rotharius rex Longobardorum quamvis Arianus, justitiae tamen amator leges Longobardorum scripsit. Ipse etiam nonnullas Romanorum urbes cepit, et Ravennatibus pugna confligens, VIII ex eis millia occidit, reliquosque fugavit. Paul. Diac. a. 643.
1.8.3
638 Romae defuncto papa Honorio, cessavit sedes apostolica annum I, menses VII, dies XIV, quia Constantinopoli auctoritas imperialis morte principum nutabat. Anast.-- Quo tempore Lateranensis thesaurus a Mauricio chartulario, et Hisacio[ al., Isaacio] patricio exarcho Italiae direptus et distractus est.-- Wascones rebellare tentantes, misso a Dagoberto exercitu, perdomiti sunt. Britonum rex ad Dagobertum veniens humiliter ei satisfecit, et pace impetrata rediit. Fred. chr. a. 635.
1.8.4
639 Constantinopoli mortuo Heraclona imperatore, frater ejus Constantinus regnavit menses VI. Paul. Diac. In Britannia Eadbald rex Cantuariorum Anglorum decessit, eique filius Erchanbertus successit annis XXV. Beda, hist. Ang.-- Wascones a Dagoberto pro rebellione sua veniam precantur et impetrant. Fred. a. 636.
1.8.5
97 640 Constantinopoli post mortem Constantini imperatoris filius ipsius Constantinus, qui et Constans, regnavit an. XXVIII a. seq.-- Romae Severinus papa LXXIII sedit mensibus II, diebus IV, vir sanctus, mitis et pius; post quem cessavit episcopatus mensibus V. Anast.-- Dagobertus rex anno regni XVI moritur, et in suburbano Parisiaco in monasterio S. Dionysii summo studio a se constructo, ornato et ditato, et ad institutionem Agaunensis monasterii ordinato sepelitur; cum quo pariter regni Francorum virtus et dignitas collapsa paulatim deficiebat, et pro eo duo filii ejus Sigebertus et Ludovicus regnum patris obtinuerunt. Fred. chr. a. 638.
1.8.6
641 Romae Joannes quartus, papa LXXIV, sedit anno I, mensibus fere X, qui missa multa pecunia multos captivos in Histria et Dalmatia a barbaris redemit, et basilicam sanctorum martyrum Venantii, Anastasii et Mauri construxit et ornavit. Anast.-- Ludovicus, seu Clodoveus infans, regnante matre Nanthilde, regno occidentali praeponitur. Fred. a. 638.-- In Hispania Sentila[ al., Chintila] rex Gothorum moritur, pro quo Tolga puer regnum accepit. Quo non post multum deposito et detonso, Chindasindus[ al., Chindasuindus] regnum assumens, superbiam Gothorum, trucidatis primoribus, nimis humiliavit. Fred. a. 640 et seq.
1.8.7
642 Romae Theodorus papa LXXV sedit annis VI, mensibus fere VI. Hic corpora sanctorum Primi et Feliciani levavit et in basilica S. Stephani protomartyris sepelivit; ecclesiam sancti Valentini via Flaminia, oratorium sancti Sebastiani Lateranis, oratorium S. Eupli ante portam S. Pauli fecit et inter alia bona constans in fide haereticos damnavit. Anast.-- 98 In Britannia Oswald rex Anglorum piissimus pro patria contra Pendanum regem Merciorum paganum pugnans occubuit, et plurimis post mortem miraculis claruit; pro quo frater ejus Oswi regnavit annis XXVIII. Beda, hist. Angl.
1.8.8
643 Hoc tempore Mauricius chartularius tyrannidem affectans, missis ab Hisacio[ al., Isaacio] patricio militibus, Romae comprehensus et abductus juxta Ravennam decollatus est. Nec multo post ipse Hisacius morte apud Ravennam periit, et pro eo Theodorus Italiae exarchus ab imperatore missus est. Aega. major domus Ludovici, vir strenuus et religiosus, obiit, post quem Erchonaldus[ al., Erchinoaldus, item vir laudabilis major], domus efficitur. Fred. chr. a. 640.
1.8.9
644 Sanctus Paulinus Eboracensis episcopus, et doctor Anglorum, anno episcopatus XX migravit ad Dominum VI Id octob. Beda, hist. Angl.-- Pippinus, major domus, et dux Sigeberti, justitiae et pietatis amator eximius obiit, post quem filius ejus Grimoaldus major domus effectus est. Fred. chr. a. 639.
1.8.10
645 Hoc tempore Pyrrhus Constantinopolitanus, Sergii et in sede et in haeresi successor, cum a Theodoro papa dudum damnatus ex Africa Romam venisset, et fictam poenitentiam satisfactionemque simulasset, benigne susceptus et reconciliatus est. Postea vero domum reversus et errorem repetens, denuo ab ipso papa depositus, damnatus et anathematizatus est. Beda, chr. Paul. Diac.
1.8.11
646 His temporibus beata virgo Gertrudis, filia Pippini, soror Grimoaldi majoris domus, Nivalensis[ al., Nivialensis] coenobii mater, virtutibus 99 claruit. Hujus soror Begga, et ipsa femina religiosa, Ansgiso sancti Arnolfi filio nupsit, cui etiam Pippinum juniorem peperit. Vita S. Sigeberti tom. II Script. Franc.; al. an. seq.
1.8.12
647 His temporibus cum Paulus Constantinopolitanus Pyrrhi successor haeresim non solum non dimitteret, sed augmentaret, ipsumque imperatorem cum aliis seduceret, nec, a domno papa admonitus et increpatus, resipisceret, et ipse identidem damnatus est. Bed. chr. Anast. a. 648.-- In Italia, mortuo Rothario rege Longobardorum, Rodoaldus filius ejus regnavit annis V Paul. Diac.
1.8.13
648 His Constantis imperatoris temporibus gens Sarracenorum crudelissima Palaestinam ipsamque Hierosolymam, utramque Aegyptum, Alexandriam urbem et magnam Africae partem aliasque plures provincias Romani imperii vastavit atque diripuit. Fred. chr. a. 639.
1.8.14
649 Romae Martinus papa LXXVI sedit annis VI, mensibus fere II. Quo tempore Paulus Constantinopolitanus, ipso imperatore Constante seducto, legatos apostolicae sedis se pro haeresi arguentes carceribus, exsiliis et diversis modis afflixit, catholicisque, ubicunque potuit, non modicam persecutionem concitavit. Anast.
1.8.15
650 Martinus papa indictione IX synodum Romae CV episcoporum colligit, in qua Cyrum, Sergium, Pyrrhum, Paulum cum sequacibus erroris condemnat. Bed. a. 649.
1.8.16
651 In Britannia Oswi rex pius ab Oswi rege pugna fugatus, ad quemdam 100 suorum, cui fidem habebat, venit, a quo statim proditus, ab Oswi rege cognato interfici jussus est. Ipso anno beatus Aidanus Scotigena, episcopus et doctor Anglorum, II Kal. Septemb. decessit. Beda, hist. Angl.-- In Italia, mortuo Rodoaldo rege Longobardorum, Haribertus[ al., Aripertus], filius Gundoaldi fratris Theodelindae reginae, regnavit annis IX. Paul. Diac., al. a. 653.
1.8.17
652 Hoc tempore Olympius exarchus, a Constante imperatore in Italiam missus, cum domnum papam et caeteros in fide catholica unanimes depravare eisque nocere non posset, frustraque ipsi papae divinitus protecto insidias paravisset, cum eo tandem pacificatus, collecto exercitu Siciliam contra Saracenos ingreditur; ubi, victo caesoque ab ipsis exercitu Romano, taedio morboque confectus moritur. Anast. Paul. Diac.
1.8.18
653 In Britannia Honorius Anglorum archiepiscopus obiit, pro quo Deusdedit annis X praefuit. Beda. hist. Angl.
1.8.19
654 In Britannia mediterrone Angli ad fidem Christi conversi sunt. Beatus papa Martinus jussu Constantis haeretici imperatoris a Theodoro exarcho ad hoc misso, Romae in basilica Salvatoris, quae Constantiniana dicitur, comprehensus et Constantinopolim adductus, cum flecti nullatenus posset, exsilio in Chersonam damnatus est. Bed. chr. Anast. al. a. 653.
1.8.20
655 Martinus papa in exsilio migravit ad Dominum, ibique sepultus multis postea miraculis claruit; pro quo Romae Eugenius papa LXXVII ordinatus sedit annis II, mensibus fere X, vir benignus et mitis et pius. Anast.-- In Britannia Pendan rex Merciorum paganus ab Oswi rege sancti Oswaldi fratre pugna victus interiit, et gens Merciorum Christi fidem accepit. Beda, hist. Angl.
1.8.21
101 656 Petrus Constantinopolitanus, quasi satisfaciens pro fide sua, misit Romam synodicam epistolam valde obscuram et dubiam, sed a domno papa et Ecclesia Romana non est accepta. Anast.
1.8.22
657 Romae Eugenio papa defuncto cessavit episcopatus mensibus II. Anast.
1.8.23
658 Romae Vitalianus papa LXXVIII sedit annis XIV, mensibus VI; qui, litteris ex more Constantinopolim missis in sede confirmatus, Ecclesiam Romanam insigniter rexit. Anast. a. 657.
1.8.24
659 In Britannia Vulfhere[ al., Wolpher], filius Pendani, rex Merciorum effectus regnavit annis XVII. Constantinus, qui et Constans imperator, sancto Petro donaria pretiosa Romam misit. Anast.
1.8.25
660 In Italia, defuncto Hariberto rege Longobardorum, duo filii ejus Godabertus et Pertharich regnum inter se dividebant; Godabertus Ticini, et Pertharich Mediolani regnum statuentes. Sed non multo post, factione pravorum odio infando alterutrum regno pellere cupientes, dissentiunt; et Godabertus misso Gunbaldo duce perfidissimo, Grimoaldum virum strenuum, qui jam XXV annis dux Beneventi erat, auxilio sibi contra fratrem ascivit; qui ab ipso Gunbaldo instigatus Godabertum occidit, et Pertharich ipso terrore fugatus ad Hunnos secessit post unum annum et III menses regni sui, Grimoaldusque arrepto Longobardorum regno annis IX strenue regnavit. Paul. Diac. a. 661. seq.
1.8.26
661 Hoc tempore Pertharich, dudum rex Longobardorum, cum de exsilio reversus Grimoaldi regis gratiam petiisset, benigneque susceptus esset, factione pravorum proxima nocte ab ipso rege observari jussus est, sequenti 102 die perimendus. Sed astu, imo fide Hunoldi amici sui et cujusdam fidelis vestiarii sui eductus ex urbe Ticinensi, ad Francos confugit ibique latuit. Paul. Diac. a. 664.-- Hac etiam tempestate Francorum exercitus Italiam ingressus, cum in castris Grimoaldi regis, simulata ab ipso fuga relictis, epularetur, ipso irruente ad internecionem deletus est. Idem. al. a. 665.
1.8.27
662 Constantinus, qui et Constans imperator, Italiam contra Longobardos petiit, et, aliquot oppidis eorum captis, Rumoaldum ducem filium Grimoaldi regis apud Beneventum obsedit. Sed, adventante cum exercitu Grimoaldo, territus Neapolim repetit, magnaque exercitus sui parte, duce Saburro, cum Rumoaldo pugna confligente et victa trucidataque, nihil contra Longobardos profecit. Paul. Diac. a. 663.
1.8.28
663 Constantinus imperator Romam venit, et, a Vitaliano papa honorifice susceptus, toto exercitu cum cereis ecclesiam intrante, beato Petro pallium auro textile obtulit; et, actis ibi XII diebus, cuncta pene Urbis ornamenta abstulit. Inter quae etiam tegulas aereas quibus basilica sanctae Mariae ad Martyres, quae Pantheon antiquitus vocabatur, tecta fuerat, diripiens in Siciliam praemisit, ipseque[ cum] suis in Italia depraedatis ipsam insulam VII indictione intravit, ibique quinquennio multa infamis avaritia et nequitia mansit. Bed. chr. Angl.
1.8.29
664 Eclipsis solis V Non. Maii facta est hora quasi decima, VII indictione. Bed. chr. In Britannia conventu ab Anglis et Scotis acto quaestio de Pascha ventilata, et Scoti a Wilfrido presbytero rationabiliter victi sunt. 103 Saeva lues et pestilentia Britanniam et Hiberniam nimium vastat. Deusdedit archiepiscopus Anglorum obiit. Cridla[ al., Ceadda] et Wilfridus Nordanumbrorum episcopi ordinantur. Bed. hist. Angl.
1.8.30
665 In Britannia, Erchanberto rege Cantuariorum mortuo, Egbertus filius ejus regnavit annis IX. Angli ad Vitalianum papam pro episcopo et doctore postulatum Romam mittunt. Beda, hist. Ang.-- His diebus apud Francos Clodoveus, seu Ludovicus rex, iners et infamis filius Dagoberti, frater Sigeberti, cum Parisius manens brachium sancti Dionysii auferre ausus esset, in amentiam versus est. Fred. chr. a. 654.
1.8.31
666 Hoc tempore cum Lupus, dux Forojulianus, regi Grimoaldo rebellaret, Hunni, qui et Avares, ab ipso rege invitati Venetiam petunt, et ter pugna victi quartoque certamine victores, ipso Lupo cum suis occiso, Provinciam vastant, donec arte Grimoaldi territi, tandem redire coacti sunt. Paul. Diac. a. 665
1.8.32
667 Circa hoc tempus Sclavi de Carunto, quod Carentanum dicimus, cum exercitu Venetiam vastantes, duce Nuectario cum XXV suorum super eos irruente, pauci ex quinque millibus effugere vix potuere. Paul. Diac.
1.8.33
668 In Sicilia Constantinus imperator, qui et Constans, post multas exactiones et depraedationes per provincias actas, tandem a suis in balneo occisus interiit indictione XII. Post quem Mezecius[ al., Mizizius], imperium ibi arripiens, ab Italico exercitu cum complicibus suis peremptus est, et Constantinus filius Constantis, Constantinopoli imperator factus, regnavit annis XVII; imperator sane catholicus et pius. Paul. Diac.-- Hoc anno Theodoricus[ leg. Theodorus] archiepiscopus a Vitaliano papa 104 ordinatus, et cum Adriano abbate ad Anglos missus, multis et verbo profuit et exemplo. Beda, hist. Angl.-- Apud Francos, mortuo Clodoveo seu Ludovico, rege infami, filius ejus Clotharius puer regnavit annis IV. Fred. a. 656.
1.8.34
669 Sarraceni, qui jam multis depopulatis provinciis Aegyptum tenebant, Siciliam hoc tempore invadentes, magnas hominum strages faciunt, et, depraedata insula, hisque quae Constans imperator ibi collegerat ablatis, Alexandriam redeunt. Paul. Diac.
1.8.35
670 In Britannia, Oswi rex Anglorum, frater sancti Oswaldi, obiit: pro quo Egfridus regnavit XV annis. Beda, hist. Angl.-- In Italia, mortuo Grimoaldo Longobardorum rege, Pertharich, de exsilio reversus, regnum paternum magno Longobardorum favore recepit, et per annos XVII magna pietate insignis obtinuit. Paul. Diac. a. 671.
1.8.36
671 Per haec tempora in Italia regnum Longobardorum Pertharich adeptus summa pace et probitate regebat. His temporibus Childericus, frater Clotharii regis, filius Ludovici, cum, ad Austrifranciae regnum vocatus, leviter in eo et crudeliter ageret, a Francis una cum uxore et filiis trucidatur. Fred. a. 673.
1.8.37
672 Romae, Vitaliano papa indictione XV defuncto, post II menses Adeodatus papa LXXIX sedit annis IV, mensibus II, vir valde mitis et pius; qui et ecclesias renovavit et ornavit, et aedificia nova construxit. Anast.-- Apud Francos, post Clotharium puerum frater ejus Theodoricus regnavit annis XIX; sub quo Ebroinus, major domus, tyrannidem exercuit. Fred. contin. an. seq.
1.8.38
673 In Britannia, Egberto Cantuariorum rege mortuo, frater ejus Luthere[ al., Lotharius] regnavit annis XI, mensibus IV. Quo anno Theodorus archiepiscopus Anglorum synodum utilem collegit. Beda, hist. Angl.
1.8.39
105 674 Circa haec tempora Alachis dux Tridentinus, de comite quodam Norico victoria nacta elatus, adversus Pertharich regem suum rebellat; sed per Chunibertum regis filium saepius reconciliatus et honoribus auctus est. Paul. Diac., al. a. 680.
1.8.40
675 In Britannia, Vulfhere rex Merciorum obiit; pro quo frater ejus Edilred XXXV annis regnavit, qui sequente anno Cantiam vastavit. Beda hist. Angl. a. 677.
1.8.41
676 Romae, defuncto Adeodato, post menses IV Donus papa LXXX sedit anno uno, mensibus V. Qui, inter alia bona studia, porticum sancti Petri marmore stravit. Qua aestate immensa vis tonitruorum et pluviarum homines afflixit; et legumina, quae propter pluviam colligi non poterant, quibusdam in locis renata et ad maturitatem reducta sunt. Cometa per III menses visa, et magna hominum pestilentia in Oriente subsecuta est. Anast. Beda, hist. Angl. a. 678.
1.8.42
677 In Italia, Pertharich rex Longobardorum Chunibertum filium suum regni consortem fecit; cum quo X postea annis regnavit. Paul. Diac.-- Ecclesia Ravennas, quae Autocephaliam sibi usurpans a Romana desciverat, Dono papae denuo se subjecit. Anast.
1.8.43
678 Romae, defuncto Dono, post duos menses Agatho papa LXXXI 106 ordinatus, sedit annis II, mensibus VI, vir mansuetus et benignus. Anast.-- Wilfridus Anglorum episcopus, ab Egberto rege sede sua pulsus, multos in peregrinatione sua ad Dominum praedicando convertit. Beda hist. Angl.
1.8.44
679 Constantinus Augustus legationem Romam misit, et ut pro confutandis haereticis synodus apostolica auctoritate Constantinopoli fieret postulavit. Agatho papa synodum CXX episcoporum Romae collegit, et haereticos unam in Christo operationem dogmatizantes damnavit. Bed. chron., al. a. 680.
1.8.45
680 Eclipsis Lunae et magna mortalitas Romae per aestivos menses facta. Anast.-- Agatho papa legatos Constantinopolim misit indictione IX, qui, honorifice ab Augusto suscepti atque tractati, sextae synodo universali CL episcoporum praefuerunt, et convictos rationabiliter haereticos unam in Christo voluntatem et operationem asserentes damnaverunt. Anast.-- Theodorus archiepiscopus Anglorum item synodum collegit. Beda, hist. Angl.
1.8.46
681 Constantinopoli, sexta synodus CL episcoporum, indictione IX, mense Febr., acta, et Macarius Antiochenus sequacesque erroris damnati sunt. Quibus damnatis, subito plurimae aranearum telae in basilica coram 107 omnibus ceciderant, haereticas videlicet nugas dejectas esse portendentes. Anast.
1.8.47
682 Romae, defuncto Agathone papa, cessavit episcopatus anno I, mensibus VII. Anast.
1.8.48
683 Romae, Leo secundus, papa LXXXII, sedit mensibus fere XI, vir per omnia eruditissimus, eloquentissimus atque piissimus; qui aliquot ecclesias renovans dedicavit atque ornavit, sua decreta fecit, et plurima egregie scripsit, docuit atque constituit. Anast.-- Hoc anno XVI, die Aprilis in Parasceve, tota pene nocte Luna eclipsin passa. Egfridus rex Anglorum, misso exercitu, Hiberniam insulam sine causa crudeliter vastat. Sanctus Cudberthus[ al., Cuthbertus] Lindufarnensis[ al., Lindisfarnensis] Ecclesiae episcopus ordinatur, qui plurimis Britanniam virtutibus decorabat. Beda, hist. Angl.
1.8.49
684 Romae, defuncto Leone, cessavit episcopatus anno fere I, post quem Benedictus secundus, papa LXXXIII, sedit mensibus X, vir doctus, et omnibus pius et beneficus, ecclesias restaurans et exornans, et bona jugiter studia sectans. Anast.-- Cometae apparent, et mons Campaniae Bobius, ultra modum flammas eructans, circumposita exussit. Paul. Diac.-- In Britannia, Egfridus rex, cum, dissuadente sancto Cudberto, Pictos incaute bello peteret, ab ipsis victus et peremptus interiit; pro quo Aldfridus rex pius et prudens regnavit annis XIX. Beda, hist. Angl.
1.8.50
685 Romae, post Pascha defuncto Benedicto, exactis plus duobus mensibus, 108 Joannes V papa LXXXIV sedit anno uno, vir item eruditus et discretus; qui prius archidiaconus legatus in VI synodo apostolicae sedis fuerat. Anast.-- Constantinopoli, Constantino imperatore defuncto filius ejus Justinianus regnavit annis X, qui, haeresi pollutus, orthodoxis fuit infensus et pravus. Hic etiam cum Saracenis, provincias plures devastantibus, data eis multa pecunia, pacem in decennium condixit. Paul. Diac.-- In Britannia, Luthere rex Cantuariorum interiit. Beda, hist. Angl.
1.8.51
686 Romae, defuncto Joanne, post III menses Conon papa LXXXV ordinatus sedit mensibus XI, vir provectae aetatis, summae innocentiae sanctaeque simplicitatis; qui, dissentiente in duorum presbyterorum electione clero et populo, tertius postremo ab utrisque electus est. Anast.-- In Britannia, sanctus Joannnes Hagustaldensis Ecclesiae episcopus ordinatus multis claruit virtutibus. Beda, hist. Angl.
1.8.52
687 Romae, defuncto Conone, exactis fere III mensibus, Sergius papa LXXXVI sedit annis XIII, mensibus fere IX. Hic quoque, dissentientibus in duorum electione partibus, tertius Deo volente electus est; qui in fide catholica fortis persecutionem ab Augusto Justiniano passus est, et ecclesias multas construxit, renovavit et exornavit atque ditavit; vir videlicet sanctus et omnibus bonis intentus. Anast.-- In Italia, defuncto Pertharicho rege Longobardorum, Cunibertus filius ejus rex strenuus, mitis et bonus, regnavit annis XII. Paul. Diac. a. 686.
1.8.53
688 Ceadwald, rex occidentalium Saxonum, ad fidem Christi conversus, Romam venit, et in sabbato sancto Paschae a Sergio papa baptizatus et Petrus vocatus, inibi in albis defunctus, ab ipso papa summo honore tumulatus et epitaphio decoratus est. Bed. hist. Angl. a. 689.-- In regno Francorum, Pippinus, filius Ansgisi filii sancti Arnolfi, Theodericum 109 regem filium Ludovici in Testritio pugna vicit, et, potestatem regni Francorum adeptus, dux et major domus regnavit annis XXVII, interim tamen Ludovico, Childeberto et Dagoberto regale nomen, non dignitatem, habentibus. Fred. cont. a. 687. Annal. Met.
1.8.54
689 Circa hoc tempus in Italia Alachis dux tyrannidem invasit, et, Papia occupata, regeque Cuniberto in insula Comacina, quia copia militum impar erat, se communiente, cunctos et maxime clericos crudelis insequitur. Paul. Diac. an. 690.
1.8.55
690 Theodorus, venerabilis Anglorum archiepiscopus, anno adventus sui in Britanniam XXIII, aetatis vero LXXXVIII decessit; qui, inter alia bona, librum poenitentialem magna discretione conscripsit. Beda, hist. Angl.
1.8.56
691 Apud Francos, Theodoricus rex anno regni XIX moritur; pro quo filius ejus Ludovicus puer, a Pippino et Francis rex solo nomine factus: regnavit annis II. Fred. cont. Annal. Met.
1.8.57
692 Hoc tempore Cunibertus rex Longobardorum, recepto Dei gratia regno, votis omnium pugna victo et perempto Alachiso tyranno, optata suis deinceps pace regnavit. Paul. Diac. a. 690.
1.8.58
693 Apud Francos, post Ludovicum frater ejus Childebertus, regis nomen adeptus, regnavit annis XVII. Fredeg. cont. a. 695. An. Met.
1.8.59
694 His diebus duo Angli presbyteri, niger et albus Hewaldi, studio divini verbi accensi, dum Saxonibus praedicarent, a quibusdam rusticis martyrio coronati, et divinis miraculis declarati, a Pippino Coloniae tumulati sunt. Beda, hist. Angl.
1.8.60
695 Constantinopoli, Justinianus imperator haereticus, a Leone et Tiberio aliisque conjuratoribus injuriis affectus, abscissis naribus regno pulsus, 110 exsul in Pontum secessit, et Leo arreptum imperium annis III obtinuit. Paul. Diac.-- Vir sanctus Wilibrordus a Sergio papa archiepiscopus ordinatus, et Clemens vocatus, genti Fresonum verbum vitae praedicans, plurimis saluti fuit. Bed. hist. Angl. an. 690, Alcuinus.
1.8.61
696 In Britannia provincia, Nordanumbrorum quidam Truthelinus corpore raptus, et horrendis jocundisque visis, vitae redditus, districtissimam et sanctam deinceps duxit vitam. Beda, hist. Angl.-- Hoc tempore Sergius papa, Domino revelante, capsam cum portione Dominicae crucis invenit. Anast. Bedae chr.
1.8.62
697 In Britannia, sanctus Cudbertus, ex anachoreta episcopus, post multas virtutes migravit ad Dominum; cujus vitam Beda presbyter et prosa et hexametris versibus edidit. Bed. chr.-- Ipso anno Ostric[ al., Ostrida] regina a suis perempta est. Beda, hist. Angl.
1.8.63
698 Constantinopoli, Tiberius imperium invadens, Leonem imperatorem VII annis, quibus ipse post hunc regnabat, in carcere tenuit. Paul. Diac.
1.8.64
699 Hoc tempore synodus Aquileiensis facta, et quidam, qui concilium quintum universale noluerant recipere, a Sergio papa correcti sunt. Bed. chr. Angl. an. 698.
1.8.65
700 In Italia, Cunibertus rex Longobardorum fortis et pius, moriens filio parvulo Luitperto regnum reliquit, eique tutorem Asprandum, virum prudentem et strenuum, dedit; sed post VIII menses Raginbertus dux, Gotaberti[ al., Godeberti] dudum regis filius, Luitperto cum suis pugna victo, regnum sibi usurpavit, sed eodem anno mortuus est. Cujus filius Haribertus[ al., Aripertus] susceptum a patre regnum XII fere annis obtinuit. Qui denuo Luitpertum cum suis pugna vicit, fugavit, cepit atque peremit. Paul. Diac.
1.8.66
111 701 Romae, defuncto Sergio, Joannes VI, papa LXXXVII, sedit annis III. mensibus II. Anast.
1.8.67
702 In Italia, his diebus, cum Haribertus, reliquis inimicis victis et subactis, Asprandum infestus sequeretur, ille, viribus impar, primo Ravennam, inde ad Theodebertum Bajoariae ducem confugit, ibique IX annis mansit. Paul. Diac. l. VI, c. 22.
1.8.68
703 Beda presbyter Anglus, vir doctus, usque huc Chronica minoris libri De Temporibus perduxit.-- Hoc tempore cum Gisulfus dux Beneventi Campaniam vastaret et captivos abduceret, eique nullus resisteret, a Joanne papa pacem postulante donaria accipiens captivos reddidit pacemque fecit. Paul. Diac. Anast.
1.8.69
704 In Britannia, Edilred, rex Merciorum, regnum suum Coenredo tradidit, et ipse factus est monachus. Beda, hist. Angl.
1.8.70
705 Constantinopoli, Justinianus imperator, auxilio Terbelli regis Vulgarorum imperium recipiens, Leonem et Tiberium imperii pervasores cum aliis multis occidit. Gallicinum[ Gallinicum] patriarcham excaecatum Romam misit, et in loco ejus Cyrum abbatem, qui se in Ponto exsulem aluerat, promovit. De hoc imperatore fertur quod quoties de truncis naribus profluvium terserit, pene toties aliquem de inimicis suis perimi jusserit. Paul. Diac.-- Romae, Joannes VII, papa LXXXVIII, sedit annis II, mensibus fere VIII, vir facundus et eruditus. Anast.-- In Britannia, Aldfridus rex Nordanumbrorum, vir pius et prudens, obiit, et pro eo filius ejus Osredus annis 112 XI regnavit. Sanctus Heddi episcopus occidentalium Saxonum obiit; pro quo Daniel et Aldhelmus episcopi facti sunt. Beda, hist. Angl.
1.8.71
706 Joannes papa oratorium sanctae Mariae ad sanctum Petrum construxit et ornavit, et plures ad ecclesias ornatus impendit. Bedae chr. Angl.
1.8.72
707 Hoc tempore Haribertus rex Longobardorum possessionem Alpium Cottiarum, dudum a Longobardis captam atque detentam, per privilegium aureis litteris scriptum sancto Petro Joannique papae reddidit. Paul. Diac.
1.8.73
708 Romae, Sisinnius papa LXXXIX ordinatus, ingravescente podagra, XX tantum diebus supervixit; post quem Constantinus papa XC effectus sedit annis VII, diebus XV, vir valde mitis et pius, et omnibus bonis studiis intentus et stabilis. Anast.-- Aldhelmus episcopus, vir doctus et eloquens, prosa metroque facetus, obiit. Mabill. saec. III, Bened. p. I; Bolland. 25 Maii.
1.8.74
709 Coenredus, rex Merciorum, et cum eo Offa regius juvenis, filius Sigiheri regis, relictis regnis Romam veniunt, ibique monachi effecti mortalem non multo post vitam finierunt. Bed. epit.-- Wilfridus episcopus venerabilis, anno episcopatus XLV, post exsilia multosque labores obiit, eique Acca in Hagustaldensi episcopatu successit. Beda, hist. Angl.; Mabill. l. c.; Bolland. 24 April.
1.8.75
710 Adrianus, abbas venerabilis, anno, ex quo a Vitaliano papa in Britanniam cum Theodoro archiepiscopo missus est, XLI obiit. Childebertus rex Francorum, filius Theodorici, moritur anno regni XVII; pro quo Dagobertus filius annis V. Fred. contin. Annal. Met. an. seq.
1.8.76
113 711 Constantinopoli, Philippicus imperator factus Justinianum imperatorem occidit, et ipse annum I et VI menses regnavit, catholicos persequens et haereticis favens. Bed. chr. Paul. Diac.
1.8.77
712 Haribertus rex Longobardorum moritur; post quem Luitprandus. Paul. Diac.
1.8.78
713 Constantinopoli Anastasius Philippicum oculis et regno privavit, et ipse annis III regnavit. Paul. Diac.
1.8.79
714 Anastasius imperator, missis Constantino papae litteris, se catholicae fidei fautorem declaravit. Bed. chr.-- Pippinus filius Ansgisi, nepos sancti Arnolfi, major domus et dux Francorum, anno regni XXVII obiit; pro quo filius ejus Carolus, ex superducta uxore Alpheide natus, regnat annis XXVII. Annal. Fuld.-- Romae defuncto Constantino papa Gregorius secundus sedit annos XV, menses IX. Anast.
1.8.80
715 Carolus e custodia, in quam eum Plectrudis vidua patris sui conjecerat, divino auxilio liberatus, contra Radpodum Fresonum regem cum sui damno exercitus pugnat. Annal. Fuld. h. et seq. a.-- Dagobertus junior filius Childeberti rex Francorum moritur; pro quo Chilpericus, qui et Daniel. Fred. cont. Annal. Met.
1.8.81
114 716 Egbertus vir sanctus, natione Anglus, inter alia bona sua, Scotos legitime Pascha celebrare docuit. Bedae chr.-- Constantinopoli, Theodosius imperator factus annum unum regnavit, qui Anastasium imperatorem, pugna victum, presbyterum ordinari fecit. Paul. Diac.-- Chilpericus rex et Reginfridus[ al., Raginfredus] major domus regiones Rheno contiguas vastantes, a Plectrude vidua Pippini muneribus avocantur. Annal. Fuld.-- Apud Anglos, Osred Nordanumbrorum rex anno regni XI occubuit. Beda, hist. Angl.
1.8.82
717 Romae, Tiberis supra modum inundans multa subvertit aedificia. Paul. Diac.-- Carolus Chilpericum et Reginfredum apud Vinciacum Dominica Palmarum pugna victos fugavit. Annal. Fuld.-- Hoc tempore Winfridus, qui et postea Bonifacius, genere Anglos, Germaniae gentibus verbum salutis praedicat auctoritate Gregorii papae. Annal. Fuld. Othlon. Pag. a. 716.
1.8.83
718 Constantinopoli, Leo imperator annos IX regnavit; cujus tempore Sarraceni, qui jam multas pervaserant provincias, triennio urbem ipsam obsidentes, divine tandem auxilio fame, peste, ferro naufragioque repelluntur. Paul. Diac., al. a. 717.-- Carolus, receptis a Plectrude patris sui thesauris, Clotharium quemdam sibi regem constituit, et, inita rursum pugna, Chilpericum et Reginfredum, una cum Eudone duce Aquitaniae auxilium eis ferente, victos fugavit. Fred. cont. Annal. Fuld. a. 717.
1.8.84
115 719 Chilpericus ab Eudone, ad quem confugerat, Carolo reposcenti redditus, et Clotarius rex mortuus est. Annal. Fuld. Met. an. 719 et 720.-- Sanctus Bonifacius, a Gregorio papa Moguntiae archiepiscopus ordinatus, multis populis et gentibus verbo et exemplo profuit. Annal. Fuld.
1.8.85
720 Mortuo Chilperico, Theodericus filius Dagoberti rex a Carolo constituitur. Annal. Fuld.-- Sanctus Othmarus, cellae sancti Galli primus abbas constitutus, coenobialem inibi vitam instituit, et XL per annos nobiliter rexit. Hepidannus. Walafr. in Vita.
1.8.86
721 Carolus item Reginfredum vicit, Andegavis urbem vi cepit, Saxones bello superavit. Annal. Fuld. a. 724.-- Sanctus Joannes Hagustaldensis episcopus obiit. Beda.
1.8.87
722 Carolus Alamanniam et Bajoariam armis subegit. An. Fuld. a. 725.
1.8.88
723 Alamanni et Bajoarii item Carolo rebellant. An. Fuld. Fred. a. 728 et 730.
1.8.89
724 Carolus transito Ligere Aquitaniam vastat; Eudonem ducem pugna victum fugat. Annal Fuld. 31.-- Sanctus Pirminius, abbas et chorepiscopus, a Bertholdo et Nebi principibus 116 ad Carolum ductus, Augiaeque insulae ab eo praefectus, serpentes inde fugavit, et coenobialem inibi vitam instituit Hepid.
1.8.90
725 Sarraceni, ab Eudone in auxilium evocati, Gallias praeda et incendio vastant. Annal. Fuld. a. 732.
1.8.91
726 Carolus, inita pugna, magnam Sarracenorum multitudinem una cum rege eorum victor prostravit. Annal. Fuld. a. 732.
1.8.92
117 727 Carolus, Burgundiam petens, sibi eam subjecit. An. Fuld. a. 733.-- Sanctus Pirminius, ob odium Caroli a Theodebaldo Gotifridi ducis filio ex Augia pulsus, Etonem pro se constituit abbatem, et ipse Alsatiam, alia instructurus coenobia, petiit. Fragment. incerti apud Urstis. p. II, p. 76.
1.8.93
728 Eudo dux moritur, et Carolus Aquitaniam sine bello recipit. Annal. Fuld. a. 735.
1.8.94
729 Carolus Fresiam invadit, Poponem ducem pugna victum occidit, fana incendit et victor rediit. Annal. Fuld. a. 733 seq.-- Sanctus Egbertus, presbyter Anglus, obiit aetatis anno XC, die Paschae, id est, VIII Kal. Maii. Vid. Vita saec. III Bened. p. I.
1.8.95
730 Sarraceni collecto exercitu Avinionem urbem capiunt, regionesque circumquaque devastant; al. a. 737.-- Lantfridus dux Alamanniae moritur. Annal. Nazar. h. a.
1.8.96
731 Carolus Avinionem, victis et caesis Sarracenis, vi expugnatam recipit. Ann. Fuld.; al. a. 739.-- Beda presbyter et monachus, natione Anglus, doctor mirificus obiit. Mabil. saec. III Bened. p. I. Romae Gregorius III papa sedit annos X, menses IX. Anast.-- Tria coenobia, id est, Altaha, Morbach et Favarias, ex Augiensibus fratribus instructa sunt, duodenis ad singula fratribus deputatis, et totidem Augiae remanentibus.
1.8.97
118 732 Carolus, Gothiam invadens, regem Sarracenorum Narbonae inclusum obsidet. Ann. Franc. al. a. 737.-- Eto Augiae abbas, a Theodebaldo ob odium Caroli in Uraniam relegatus, sed eodem anno, pulso Theodebaldo, a Carolo restitutus est.
1.8.98
733 Exercitus Sarracenorum de Hispaniis Narbonam superveniens, a Carolo commissa pugna ad internecionem deletur. Ann. Franc. a. 737.
1.8.99
734 Sarraceni item a Carolo pugna victi fugientesque naufragio perierunt. Ann. Franc. a. 739.-- Augiae Eto abbas post VII annos Kebam successorem relinquens, ipse Argentinae Ecclesiae episcopus a Carolo promotus, non longe post sui nominis, id est, Ethenheim coenobium construxit.
1.8.100
735 Carolus item, victis et protritis Sarracenis, cum praeda magna et captivorum multitudine victor revertitur. Ann. Franc. a. 739.
1.8.101
736 Carolus Gothos petiit, et nonnullas urbes eorum et castella diruens victor rediit. Ann. Franc. a. 737.-- Audoinus episcopus obiit. Augiae defuncto post II annos Keba, Ernfredus monachus, Augiae abbas et Constantiae episcopus factus, praefuit annis X.
1.8.102
737 Carolus Saxones victos tributarios facit. Ann. Fuld. Metens. a. 738.
1.8.103
119 738 Carolus Provinciam petens Maurontum ducem, qui Sarracenos invitaverat, fugavit. Ann. Fuld. a. 739.
1.8.104
739 Carolus totam Provinciam suae subjicit ditioni. Ann. Fuld. Nazar.
1.8.105
740 Victis circumquaque hostibus, pax et quies regno Francorum per Carolum facta. Ann. Fuld.
1.8.106
741 Romae Zacharias papa sedit annos X, menses IV. Anast.-- Carolus post multa fortiter facta moritur Carisiaci, et apud Sanctum Dionysium sepelitur; pro quo filii ejus, diviso inter se regno Francorum, majores domus praefuerunt, Carlomannus annis VI, Pippinus annis X. Ann. Fuld. Fred. cont. c. 110.
1.8.107
742 Carlomannus et Pippinus rebellare molientem Hunaldum Aquitaniae et Theodebaldum Sueviae ducem celeriter comprimunt. Ann. Fuld.
1.8.108
743 Ipsi duces Odilonem Bajoariae ducem, sibi rebellantem, praelio vincunt. Ann. Fuld.
1.8.109
744 Carlomannus cum Odilone duce pacem facit. Fuldense coenobium in saltu Bochonia a sancto Bonifacio archiepiscopo fundatum est. An. Fuld.
1.8.110
745 Carlomannus cum fratre Saxoniam rebellantem vastavit. Hoseburg castrum cepit. Ann. Fuld. al. 743.
1.8.111
746 Carlomannus Alamannos iterum rebellare conantes comprimit. Annal. Fuld. a. 745.-- Sanctus Bonifacius, annuente Carlomanno, auctoritate Zachariae papae duos in parochia sua episcopatus facit: Wirziburgensem scilicet, cui sanctum Burchardum, et Eichstetensem, cui sanctum Wilibaldum comprovinciales 120 suos primos episcopos ordinavit Ann. Fuld.-- Sidonius Augiae monachus, quintus ei loco abbas, Constantiaeque episcopus factus, praefuit annis XIII; qui, cellam quoque sancti Galli ambiens, iniquis principibus in damnatione sancti Othmari abbatis consensit. Hepid.
1.8.112
747 Carlomannus, divino amore tactus, mundo abrenuntiavit, et, Romam pergens, mutato habitu monachum se in castro Cassino ad sanctum Benedictum fecit. Ann. Fuld.
1.8.113
748 Gripho ex concubina frater Pippini, tyrannidem affectans, ad Saxones se contulit, Pippinoque adveniente, pacificari cum eo nolens, in Bajoariam fugit. Ann. Fuld.
1.8.114
749 Pippinus, Bajoariam adiens, Tassilonem sororis suae Hiltrudis filium ducem ibi constituit, Griphone et Lantfrido inde abductis. Annal. Fuld. Fredeg. cont.
1.8.115
750 Pippinus Griphoni XII comitatus in partibus Neustriae dedit; sed ille rursum diffidens ad Waifarium ducem Aquitaniae transfugit. Annal. Fuld. a. 749.
1.8.116
751 Pippinus, missis Romam legatis, Zachariam papam de regno Francorum et ignavis regibus ejus Merowingis, nomine solo regnantibus, consuluit. Ann. Fuld.-- Lantfridus moritur. Annal. Naz.
1.8.117
121 752 Auctoritate Zachariae papae et, non multo post, Stephani, qui eidem in pontificatu sex annos succedebat, deposito ac detonso rege Childerico Merovingorum ultimo, Pippinus rex Francorum electus, et Suessionis a sancto Bonifacio archiepiscopo unctus et consecratus, regnavit annis XVII. Ann. Fuld. Gest. reg. Franc.-- Audogarius, primus Campidonensis coenobii fundator et abbas, locum illum incolere coepit.
1.8.118
753 Pippinus rex perfidam rursus Saxoniam vastat, ibique Hildigarius Coloniensis archiepiscopus occisus est. Ann. Fuld.-- Gripho, cum Italiam petere moliretur, a comitibus Pippini in valle Maurienna interimitur. It.-- Stephanus papa, pro auxilio contra Haistulfum Longobardorum regem poscendo, ad Pippinum regem in Franciam venit, et filios ejus Carolum et Carlomannum Parisius reges unxit. Ann. Fuld. Met.
1.8.119
754 Sanctus Bonifacius Moguntiensis archiepiscopus, cum Fresonibus evangelizaret, martyrio ab eis coronatus est anno episcopatus XXXVI et apud Fuldense coenobium sepultus; pro quo Lullus archiepiscopus praefuit annis XXXII. Ann. Fuld. an. 755.-- Carlomannus frater Pippini, cum ad eum pro dissuadenda expeditione Italica venire vellet, Lugduno obiit. Al. an. 754.-- Pippinus Italiam cum exercitu petit, et Haistulfum regem victum et Papiae obsessum obsides dare, et res sancti Petri sacramento reddere compulit. Anast. Fred. append.-- Stephanus papa duce Hieronymo Pippini fratre Romam rediit. Ann. Fuld.
1.8.120
122 755 Haistulfus sacramentum contemnens Romam obsidet, omnia circum ferro et igne devastans; pro qua re papa legatos marino itinere ad Pippinum questum et denuo auxilium obsecratum mittit. Annal. Fuld.
1.8.121
756 Pippinus rex, iterum Italiam petens, Haistulfum Papiae inclusum obsidet, et Ravennam cum Pentapoli, aliisque quae pervaserat, sancto Petro et domno papae per legatum suum Folradum reddere coarctat. An. Fuld. Fredeg. cont. an. praec.
1.8.122
757 Haistulfus rex, in venatu ex equo lapsus, interiit; pro quo Desiderius regnavit. Constantinus imperator inter alia munera Pippino regi etiam organum misit. Ann. Fuld.
1.8.123
758 Pippinus Saxonibus item superatis annuatim CCC equorum censum imponit. Ann. Fuld.-- Romae Stephano papae Paulus successit annis X. Anast. a. 757; sic et Gottwic.
1.8.124
759 Waifarius, tyrannidem in Aquitania exercens, pressuras ecclesiarum, praedas et incendia villarum facit. Ann. Fuld. h. a.; al. a. seq.-- Sanctus Othmarus abbas, a Warino et Rudhardo, consensu Sidonii episcopi, inique damnatus et in insulam Rheni Stein relegatus, migravit ad Dominum. Cujus abbatiam cum Sidonius episcopus et abbas temerario ausu invasisset, ante altare sancti Galli profluvio ventris percussus interiit; pro quo Joannes, Augiensis item monachus, episcopatum 123 et utramque abbatiam accipiens, praefuit annis XXI; qui primum Romanae sedis privilegium Augiae ab Adriano papa impetravit. Hepid. an. 758; Gottw. an. 760.
1.8.125
760 Pippinus Aquitaniam, seu Wasconiam invadens, Waifarium, quae injuste invaserat, sacramento reddere compulit. Annal. Fuld.
1.8.126
761 Waifarius, sacramenta postponens, cuncta quae potuit usque Cavillonem ferro, praeda, igne vastavit. Annal. Fuld.
1.8.127
762 Pippinus, cum filio Carolo Aquitaniam item petens, plurimas urbes capit, et plures sibi rebelles domuit. Annal. Fuld.
1.8.128
763 Tassilo dux, de exercitu se subducens, Bajoariam repetit. An. Fuld.
1.8.129
764 Hiems frigore saeva et ultra solitum prolixa hoc anno accidit. Pippinus magnum conventum Carisiaci habuit.
1.8.130
765 Roudgangus[ al., Hruodhgangus seu Chrodegangus], Metensis archiepiscopus, corpora sanctorum Gorgonii, Naboris et Nazarii a Paulo papa impetravit. Annal. Fuld.; Notk. in Martyr.
1.8.131
766 Corpus sancti Gorgonii in Gorza[ al., Gorzia] coenobio sancti Naboris in Novacella, sancti Nazarii in Lauresham conditum est. Annal. Fuld.; al. a. pr.
1.8.132
767 Pippinus in Aquitania Lemovicam urbem expugnatam capit. Annal. 124 Fuld.-- Romae Paulus papa obiit, pro quo Stephanus sedit annis IV.
1.8.133
768 Pippinus, occiso Waifario et subacta Aquitania victor rediens, VIII Kal. Octob. Parisius obiit, ibique sepelitur anno aetatis LIV; pro quo filii ejus, diviso regno, Carolus Magnus annos XLVI, et Carlomannus IV annos regnavit. Annal. Fuld..
1.8.134
769 Carolus et Carlomannus Hunoldum Aquitaniae ducem bello victum capiunt. Annal. Fuld.-- Corpus sancti Othmari abbatis, post X annos, in insula qua obiit, incorruptum repertum, ad monasterium sancti Galli translatum est. Hepidan. an. 768, al. an. 770; Walafr. Strab.
1.8.135
770 Carolus filiam Desiderii regis Longobardorum, adducente Bertha matre sua, uxorem duxit, sed statim eam repudiavit. Annal. Fuld. Eginhard. in ejus Vita.
1.8.136
771 Carlomannus rex obiit, et Remis sepelitur. Carolus synodum magnam colligit. Eginh. Annal. Met. Franc.
1.8.137
772 Carolus Saxones petit, Eresburg castrum cepit, idolum eorum, Irminsul dictum, diruit, et laborantem siti exercitum, datis divinitus in sicco quodam torrente aquis, reficere meruit, acceptisque pro pace XII obsidibus, rediit. Ann. Fuld.-- Romae post Stephanum Adrianus papa sedit annis XXIV.
1.8.138
773 Carolus, ab Adriano papa pro defensione rerum sancti Petri rogatus, Italiam petit, et, claustris Alpium vi potitus, Desiderium fugientem Papiae 125 obsedit, et ipse Romam orandi gratia adiens, Pascha inibi celebravit. Annal. Fuld.
1.8.139
774 Longobardi cum Desiderio rege suo Carolo se tradunt, anno ex quo Italiam cum Alboino rege intraverant CCV, ipseque regno eorum et thesauris potitus, abducto secum rege cum conjuge, victor rediit. Annal. Fuld. Met.
1.8.140
Saxones pactum frangentes Hessios petunt; sed ecclesiam apud Friteslar, a sancto Bonifacio dedicatam, Deo prohibente incendere nequeunt. Al. a pr.-- Corpora sanctorum Gordiani et Epimachi de Roma in Alamanniam translata sunt.-- Ecclesia sancti Nazarii Lauresham dedicata est. Annal. Fuld.
1.8.141
775 Carolus late Saxonum terras vastat, et duobus eos praeliis vasta strage superat. Roudgaudus Longobardus Italiae regnum affectat. Annal. Fuld. Reg.
1.8.142
776 Carolus item Italiam petit, et Roudgaudum victum occidit. Saxones item rebellantes Caroli praesidia bello petunt. Annal. Fuld.
1.8.143
777 Saxones multa tandem caede perdomiti Carolo subduntur, et Christiani efficiuntur, se suaque omnia tradentes, si ultra fidem violarent. Annal. Fuld.
1.8.144
778 Carolus Hispanias bello petit, et, obsidibus acceptis, Wasconibusque et Narbaris( Navarris) subactis, rediit. Annal. Lauresh.-- Interim 126 Saxones item rebelles duce Widikindo Francorum terminos usque ad Rhenum vastant; sed insequente regis evercitu magna ex parte caesi fugiunt. Annal. Fuld.
1.8.145
779 Carolus item Saxonibus pugna victis et subactis, obsides accepit. Fuldis Sturmi abbas obiit, et Bagolf[ al., Baugulfus] successit. Annal. Fuld. Laurish.
1.8.146
780 Carolus, habito in Saxonia conventu, et dispositis tam Saxonum quam Sclavorum rebus, ipse Romam orandi gratia adiit. Annal. Fuld.
1.8.147
781 Pippinus filius Caroli Romae ab Adriano papa baptizatus est, et cum fratre Ludovico rex unctus. Tassilo, dux Bajoariae, fidem subjectionis Carolo sacramento et obsidibus firmat. Annal Fuld.-- Constantiae episcopus et abbas Joannes obiit; pro quo Egino episcopus annos XXXII, et Petrus Augiae abbas annos V, et apud sanctum Gallum Roudpertus abbas annum I praefuerunt. Hepid.-- Inter alia prodigia, cruces multis in vestibus apparent. Sanguis e terra et aere fluxisse dicitur. Annal. Fuld.
1.8.148
782 Carolus item in Saxonia conventum habens, legatos Danorum et Hunnorum audivit. Quo reverso, Saxones legatos ejus, in Sclavos cum exercitu missos, persuadente Widikindo, commisso praelio, non sine magna clade sua interimunt; ob quorum vindictam Carolus Saxonum quatuor millia et quingentos decollare jussit. Annal. Fuld. Met.-- Apud sanctum Gallum Waldo abbas praefuit annum I et dimidium. Hepid.
1.8.149
783 Hiltigard regina uxor Caroli II Kal. Maii, et Bertha mater ejus IV Id. Jul. obiit. Carolus item Saxones bis acie confligens magna 127 strage vicit, Fastradamque eo anno duxit uxorem. Annal. Fuld. et Met.
1.8.150
784 Junior Carolus a patre in Saxoniam missus Westfaldos praelio vicit, et domuit. Annal. Fuld.-- Apud sanctum Gallum Werdo abbas praefuit annos XXV. Hepid.
1.8.151
785 Widikind Saxo, ad deditionem Carolo veniens, baptizatus est, et tota Saxonia subacta est. Conjuratio orientalium Francorum contra Carolum orta et compressa est. Annal. Fuld. Eginh.
1.8.152
786 Carolus misso per Autulfum[ al., Audulfum] exercitu Britones domuit, et ipse Romam orandi gratia adiit. Auctores conjurationis contra Carolum diversis poenis multantur. Lullo Moguntiensi archiepiscopo Richulfus successit annis[ suppl. XXVII]. Augiae post Petrum Waldo abbas octavus praefuit annis XX. Annal. Fuld.
1.8.153
787 Carolus, Beneventum petens, obsides accepit. Ruoddrud[ al., Rotrudis] filia ejus Constantino imperatori desponsatur. Eclipsis solis XV Kal. Octob. Annal. Fuld.
1.8.154
788 Tassilo dux Bajoariae, infidelitatis et perjurii convictus, a Carolo ducatu privatur. Graecorum exercitus a Francis et Italis vincitur. Item Hunni, qui et Avares, a Caroli vincuntur exercitu. Annal. Fuld. Naz.
1.8.155
789 Carolus, valido undique collecto exercitu, Albiam fluvium transit, et Sclavos, qui Wilzi dicuntur, praeliis protritos subjugavit. An. Fuld. Eginh.
1.8.156
790 Hunc annum Carolus sine bello Wormatiae quietus transegit. Annal. Fuld.
1.8.157
791 Carolus, trifariam diviso exercitu terras Hunnorum ingrediens, ferro et igne devastat. Annal. Fuld. Loisel.
1.8.158
128 792 Synodo Ratisponae collecta, haeresis Feliciana damnata est. Concil. Germ. t. I, p. 287.-- Conjuratio Pippini contra patrem Carolum detecta et supplicio auctorum punita est. Annal. Fuld. Eginh.
1.8.159
793 Pugna inter Sarracenos et Francos in Gothia, Sarracenis superioribus, commissa est. Saxones item more suo rebellant. Annal. Fuld.
1.8.160
794 Synodo magna in Franconorurt habita, haeresis item Feliciana damnata est. Annal. Lauresh.-- Fastrada regina mortua et Moguntiaci sepulta est. Pseudosynodus Graecorum, pro adorandis imaginibus habita, ab episcopis damnata est. Carolus item Saxonibus subactis tertiam virorum partem transtulit. His temporibus Alcwinus, qui et Albinus, apud regem caeterosque vita et doctrina clarus habetur. Annal. Fuld. Eginh.
1.8.161
795 Saxones, cum Witzam ducem Abodritarum ad regem Carolum venientem peremissent, vastata item regione sua puniti obsides tradunt. Hunni quoque missis legatis se cum terra sua ipsi tradunt; Christianitatem promittunt. Annal. Fuld. Eginh.
1.8.162
129 796 Romae, defuncto Adriano papa, Leo III papa sedit annis XX. Principibus Hunnorum, Cagano et Jugurro, civili bello peremptis, terra eorum omnibusque thesauris Carolus, per Ehericum Forojuliensem ducem et Pippinum filium suum, potitus est. Tudun quoque princeps eorum, ad ipsum veniens, cum populo suo baptizatus est et honorifice ad sua remissus est. Saxonia etiam iterum rebellis ab ipso pervasa vastatur. Annal. Fuld. Eginh.
1.8.163
797 Barcinona urbs Hispaniae Carolo reddita est. Constantinopoli Constantinus imperator a Graecis excaecatur. Saxonia item a Carolo usque ad Oceanum vastata, et in deditionem per obsides recepta. An. Fuld. Theoph.
1.8.164
798 Carolus in Saxonia cum exercitu hiemavit, et Transalbianos Saxones, qui legatos ejus comprehenderant, late vastavit, et per legatos suos conserto praelio quatuor millia ex eis occidit, reliquos pacem postulare et obsides dare compulit. Hadefuns[ al., Alfonsus] rex Gallaeciae Carolo prius munera pretiosa itemque manubias suas pro munere misit. Helena[ al. Irene] mater Constantini imperatoris caeci legatos Carolo pro pace misit. Mauri piraticam exercere incipiunt. Annal. Fuld. Lauresh.
1.8.165
799 Leo papa, ut fama est, in Litania majore a Romanis lingua praecisa excaecatur, sed per Wirundum abbatem et Winigisum Spoletanum ducem ereptus atque in Saxoniam ad Carolum perductus est. Anast. Met.-- Ehericus dux Forojuliensis a Liburnis per insidias occisus est. An. Met. Eginh.-- Geroldus quoque praefectus Bajoariae, signifer et consiliarius Caroli pius et religiosus, contra Hunnos pugnans occubuit, Augiaeque, 130 quam multis auxerat donis et praediis, sepultus.-- Baleares insulae, victis auxilio Caroli Mauris et Saracenis, liberatae sunt. Britannia cismarina minor per Widonem ducem Carolo subjicitur. Patriarcha Hierosolymitanus reliquias de sepulcro Domini, et Azan, praefectus civitatis quae dicitur Osca, claves urbis et alia praeclara munera Carolo mittunt. Ann. Fuld. Eginh.-- Augiae sancti Petri basilica ab Eginone Veronensi episcopo constructa et dedicata est.
1.8.166
800 Carolus Hierosolymam ad sancta loca insignia dona transmisit. 131 Ipse, dispositis per Gallici maris littora contra piratas praesidiis, ad sanctum Martinum gratia orandi venit, ibique defunctam Luitgardam conjugem sepelivit. Inde Romam petens, Leonem papam se de illatis, et non probatis, criminibus sacramento purgantem sedi suae restituit, ibique hiemavit; Pippino filio in Campaniam praedatum misso. Ann. Fuld. Eginh. Anast.
1.8.167
801 Carolus, in die natalis Domini a Leone papa corona imposita, primus regum Francorum Caesar Augustus imperator, Romanis laudes succlamantibus, appellatus est. Qui postea juxta leges Romanas temeratores Leonis papae capitali sententiae addixit; sed, precibus ejusdem papae vita concessa, in exsilium eos relegavit. Terraemotus magnus II Kal. Maii factus est. Annal. Fuld.
1.8.168
802 Helena[ Irene] imperatrix de Constantinopoli legatos item ad Carolum imperatorem pro pace misit, et ille vicissim missis ad eam Jesse episcopo Ambianense et Helingaudo comite pacem firmavit. Aaron rex Persarum inter alia munera elephantum imperatori Carolo misit. Franci Transalbianos Saxones vastant. Fuldis Baugolfo abbati Ratgarius successit. Paulinus patriarcha Forojuliensis, seu Aquileiensis obiit. Ann. Fuld.-- Egino quoque Veronensis episcopus hac vita decessit Augiaeque in basilica cellae suae sepultus est.
1.8.169
803 Constantinopoli deposita Helena Niciferus[ al., Nicephorus] imperator factus, legatos Caroli imperatoris suis adjunctis firmata pace remisit. Quos ille suscipiens, compacto pacis litteris mandato dimisit. An. Fuld.-- Sanguis Domini Mantuae inventus Carolo imperatori nuntiatur; cujus rei veritatem perquirendam Leoni papae imperator demandavit. Qua occasione arrepto itinere papa ad imperatorem venit, et cum eo natalem Domini Carisiaci celebravit. Annal. Fuld. a. 804.
1.8.170
132 804 Domnus papa magnis ab imperatore muneribus donatus per Bajoariam rediit. Carolus imperator Transalbianos Saxones cum mulieribus et natis in Franciam transtulit, et pagos eorum Abodritis dedit. Richpoto Trevirensis archiepiscopus obiit. Annal. Fuld.
1.8.171
805 Carolus Junior a patre missus Boemiam, occiso rege Lechone, subjugavit. Imperator Cagano apud Hunnos priscum honorem reddidit. Annal. Fuld.
1.8.172
806 Carolus imperator inter tres filios suos regnum divisit. Carolus Junior Sorabos vastavit et Miliduch ducem eorum occidit. Item misso exercitu Boemia vastatur. Pippinus rex filius Caroli Mauros de Corsica insula pepulit. Ann. Fuld.-- Augiae, Waldone abbate ad regendum S. Dionysii coenobium transposito, Hetto nonus abbas praefuit annos XVII.
1.8.173
807 Aaron rex Persarum inter alia multa et pretiosa munera artificiosum satis Carolo imperatori misit horologium. Classis a Carolo imperatore missa Mauros item in Corsica commisso praelio multis caesis, fugavit. Annal. Fuld.
1.8.174
808 Godafridus, rex Danorum et Nortmannorum, multo militum suorum damno cum Abodritis bello conflixit et vicit. Carolus Junior Linones et Smeldingos, qui ad Godafridum defecerant, vastavit. Eardolf, rex Nordanumbrorum, regno pulsus, primo ad Carolum imperatorem ac deinde Romam questum venit. Annal. Fuld.
1.8.175
809 Ludovicus filius imperatoris Hispaniam petiit. Eardolf in regnum 133 suum per legatos papae et imperatoris remittitur. Quaestio de processione Spiritus sancti synodo habita ventilatur. Imperator contra Godafridum castrum Esesfeld trans Albiam aedificat. Trasico dux Abodritarum cum fortiter multa contra perfugas Godafridi suesque desertores fecisset, a militibus ejus dolo occisus est. Annal. Fuld.-- Apud sanctum Gallum Wolfleo abbas praefuit annos IV.
1.8.176
810 Ruoddrud filia imperatoris VIII Id. Junii obiit. Godafridus missa magna classe Fresonibus, ter praelio victis tributum imposuit: cui cum imperator Carolus jam cum exercitu occursaret, elephas quem Aaron miserat, subito moritur, classisque reversa, et Godafridus, qui se cum ipso imperatore acie conflicturum minitabatur, domi a suis peremptus nuntiatur. Castellum quoque Hochbuoch super Albiam situm cum praesidio suo a Wilzis captum. Pippinum quoque Italiae regem filium suum VIII idus Julii defunctum didicit. Hispani, itemque Graeci per legatos cum illo pacem firmant. Maxima boum pestilentia hoc anno facta. Hemmingus rex Danorum, filius Godafridi, pacem cum imperatore fecit. Ann. Fuld.
1.8.177
811 Heito abbas Augiae et episcopus Basileae, cum Hugone et Haione, comitibus Constantinopolim missus, Odoporicum[ Hodoeporicum] suum scripsit. Interim Niciforus[ Nicephorus] imperator cum Vulgaribus pugnans occisus est. Tandem Michael imperator factus legatos Caroli imperatoris remittit. Tres exercitus fausto omine in Linones, in Pannonias, 134 in Britones ab imperatore mittuntur. Carolus rex filius imperatoris II Non. Decem. obiit. Annal. Fuld.
1.8.178
812 Hemmingo rege mortuo, orto inter Danos de regni primatu praelio, decem millia nongenti et quadraginta cecidisse feruntur. Michael imperator, legatis Caroli remissis, suos etiam pacem confirmatum misit. Beneventani viginti quinque millia solidorum auri tributum Carolo persolvunt. Classis Danorum Hiberniam invadens a Scotis victa est. An. Fuld.
1.8.179
813 Carolus imperator Amalharium Treverensem archiepiscopum et Petrum Nonantulanum abbatem item Constantinopolim misit, quorum Odoporicum item scriptum habetur. Ipse Ludovicum filium consortem imperii, Bernhardum quoque Pippini filium, nepotem suum Italiae regem fecit. Thegan.-- Quina permagna concilia Mogontiaci, Rhemis, Turonis, Cavillonis, Arelati pro statu Ecclesiarum fieri jussit. Pons Mogontiaci super Rhenum a Carolo structus incendio periit. Annal. Fuld.-- Constantiae Egino episcopus obiit. Post quem Wolfleoz episcopus factus est, qui coenobium quoque S. Galli IV jam annis tenuit. Apud sanctum Gallum Gozpertus abbas praefuit annis XXVII.
1.8.180
814 Carolus imperator magnus, cum prius thesauros suos inter XXI archiepiscopatus regni sui caeterosque episcopatus et Ecclesias divisisset, febre et pleuresi pulsatus, V Kal. Febr. Aquisgrani obiit, ibique honorifice 135 sepultus est anno aetatis LXXI, regni XLVII, subjectae Italiae XLIV, imperii XIV, indictione VII. Pro quo filius ejus Ludovicus, cognomento Pius, regnavit annis XXVII. Qui statim auditis et absolutis gentium diversarum legatis, generale colloquium Aquisgrani habuit, et multa per totum regnum perperam gesta correxit. Annal. Fuld., Eginh., Thegan.
1.8.181
815 Exercitus Herioldo Danorum regi ad auxilium a Ludovico rege missus XL obsides ab hostibus accipit. Quidam ex Romanis primoribus in necem Leonis papae conjurantes puniuntur. Ann. Fuld., Laurish.
1.8.182
816 Sorabi, itemque Wascones rebellare molientes comprimuntur. Leone papa in VIII Kal. Junii defuncto, Stephanus sedit mensibus VII. Qui ad Ludovicum regem in Franciam veniens, Remis eum imperatorem coronavit, muneribusque et amicitia mutuo illi junctus Romam rediit. Imperator synodo collecta multa de statu et religione coenobiorum bene disposuit. Ann. Fuld.-- Augiae basilica S. Mariae, a Heitone abbate et episcopo constructa, dedicata est
1.8.183
817 Stephano papa IX. Kal. Febr. defuncto, Paschalis sedit annis VII. Eclipsis solis Nonis Febr. facta, et cometa visa est. Legati Leonis imperatoris de Constantinopoli pro pace ad Ludovicum veniunt imperatorem. Ludovicus imperator Lotharium primogenitum suum imperii consortem, Ludovicum et Pippinum filios suos Bajoariae et Aquitaniae reges praefecit. Sclaomir dux Abodritarum rebellat. Bernhardus rex Italiae rebellare molitus, cum rebus suis desperaret, patruo imperatori ad deditionem venit. Ratgarius Fuldensis abbas a fratribus accusatus et convictus deponitur. An. Fuld.
1.8.184
136 818 Bernardus rex, item rebellionis convictus, judicio Francorum excaecatus moritur, complicesque ejus diversis modis puniti episcopique depositi sunt. Ludovicus imperator Cismarinos Britannos rebellantes, exciso Mormanno duce eorum, domuit. Eclipsis solis VIII Id. Julii facta. Irmingard imperatrix obiit V Non. Octob. Fuldis Eigil abbas constituitur. Annal. Fuld., Thegan.
1.8.185
819 Sclaomir dux Abodritarum exsilio damnatus et regnum ejus Ceaddrogo Trasconis filio datum. Synodo Aquisgrani habita multa de statu Ecclesiarum et coenobiorum tractata sunt. Imperator Judith filiam Welphi comitis duxit uxorem, ex qua Carolum genuit. Exercitus in Pannonias contra Liudwidum[ al., Liutwitus et Liutulfus] Sclavum rebellantem parvo effectu mittitur. Pippinus filius imperatoris Vascones rebellantes subjicit. Fuldis ecclesia sancti Bonifacii ab Heistolfo archiepiscopo dedicata est. Annal. Fuld.
1.8.186
820 Tres exercitus contra Luidwidum ex diversis partibus immissi Pannoniam magna ex parte devastant. Bera comes Barcinonae, reus majestatis, duello convictus, exsilio damnatur. Ex inundatione pluviarum nimia pestilentia magna et fames facta. Annal. Fuld.
1.8.187
821 Ludovicus imperator regnum inter filios dividit, exsilia relaxavit, debita cunctis dimisit, possessiones in fiscum redactas restituit. Lotharius filius ejus uxorem duxit. Thegan.-- Ceaddrago duce Abodritarum perfidiae notato, Sclaomir, exsilio revocatus tactusque morbo, percepto baptismate obiit. Ann. Fuld.
1.8.188
822 In Thuringia cespes longitudine L pedum, latitudine XIV, altitudine XVIII, de loco suo XXV pedes translatus integer invenitur. In orientali Saxonia nocte quadam, juxta lacum Arnseo, tellus per spatium leucae unius in modum aggeris intumuit.
1.8.189
137 Ludovicus imperator de publicis peccatis suis publicam poenitentiam egit et quaeque in regno suo corrigenda correxit. Lotharius in Italiam, Pippinus ducta uxore in Aquitaniam reges missi sunt. Fuldis Eigil abbas obiit, cui Rabanus, vir doctus et divinorum librorum tractator egregius, successit. Annal. Fuld.-- Augiae Hettone abbate et episcopo privatam et quietam vitam adoptante, Erlehaldus abbas X praefuit annis XIII. Ebbo Remorum archiepiscopus genti Nortmannorum verbum Dei praedicat. Annal. Fuld.
1.8.190
823 Lotharius rex Italiae, rogante papa Paschale, imperator ab eo Romae coronatur. Luidwidus Pannoniae tyrannus, in Dalmatiam transfugiens, dolo ducis Provinciae peremptus est. Inter alia prodigia terraemotus Aquense palatium concussit. In territorio Tullensi puella quaedam duodennis triennio, fere sine cibo et potu sana et manibus suis laborans, permansit. In pago Saxoniae Firihsazi XXIII villae, et in aliis provinciis ultra solitum plures fulmine crematae. Fulgura crebro sereno coelo cecidere, agri praeter solitum multi grandine vastati, veris inter ipsam et magnis lapidibus quibusdam in locis decidentibus. Pestilentia quoque ingens facta. An. Fuld.
1.8.191
824 Rex Vulgarorum Omortag pro pace ad imperatorem Ludovicum misit. Romae Eugenius papa post Paschalem sedit annis III. Hiems praeter solitum frigida et prolixa. In territorio Augustodunensi glacies de aere cecidisse dicitur XV pedum longa, VII lata, II grossa. Ludovicus imperator filium Lotharium pro quibusdam corrigendis Romam misit. Ipse rebellantem Britanniam ferro et igne vastans domuit. Annal. Fuld.-- 138 Augiae Wetinus monachus, e corpore ductus et reductus, post triduum obiit; cujus visiones Hetto episcopus prosa, et Walahfridus heroico metro scripsit.
1.8.192
825 Item rex Vulgarorum legatos pro terminis regnorum dirimendis imperatori mittit. Wiomarcus Britto, Francorum terminos infestans, a militibus Lantperti comitis in domo propria peremptus est. Imperator cum filiis Godofridi pacem fecit. Annal. Fuld.
1.8.193
826 Item Vulgarorum rex legatos insolentius pro terminis sine mora statuendis imperatori mittit; quos imperator negligentius remisit. Herioldus rex Danorum cum uxore et filiis et magna suorum multitudine Moguntiaci baptizatus est. Georgius quidam presbyter Veneticus organum hydraulicum Aquisgrani fecit. Rizo Gothus de palatio ad Sarracenos se conferens rebellare tentavit. Hidowinus de S. Dionysio abba ab Eugenio papa ossa beati martyris Sebastiani impetravit, quae, Suessionis in basilica sancti Medardi locata, variis et innumeris refulsere miraculis. Annal. Fuld., Laurish.
Variation units
Dual references show Vulgate ↔ LXX loci for each oracle block. Selected-witness order follows the left compare column (or primary version).