Reader

791 CXIV [ De diversis XXVII]. DE MILITIA CHRISTIANA.

« Militia est vita hominis super terram( Job VII, 1).»

Oportet, fratres charissimi, strenuum Christi militem fortissimam in se civitatem Ninivem subvertere, et ejus superbum regem, id est diabolum superare, qui quam fortissimus est. Idcirco magno labore, magno conatu insistendum est ei, ut ipse dejiciatur, et ejus civitas subvertatur. Vincit enim omnia labor improbus, et conscendit ad ardua virtus. Hujus militiae formam beatus Job in se ostendit et docet, qui hujus hostis graves tentationes et rebelliones, damno rerum amissarum, filiorum orbitate, propriae carnis maceratione expertus est. Experto igitur credendum est, qui tam exteriorem quam interiorem cum eo habuit pugnam. Instigavit enim in eum diabolus interiorem et domesticum hostem, scilicet, uxorem suam, qui eum verbis suis in desperationem duceret, cum dicebat:« Benedic Deo et morere, cum verba solatoria, et dolorem viri sui mitigantia potius proferre debuisset.» Sed miles Christi asperitate verborum non movetur, nec in desperationem trahitur, quod ex ejus tali apparet responsione:« Si bona suscepimus de manu Domini, mala autem quare non sustineamus?»« Et quia dedit, et quia abstulit, sit nomen Domini benedictum.» Item cum per conjugem diabolus eum superare non posset, alios interiores et familiares incitavit hostes, scilicet amicos suos, qui ad eum venientes ut consolarentur eum, ad in crepandum proruperunt. Unde idem vir dixit illis:« Ad increpandum verba componitis, et subvertere nitimini amicum vestrum.» Et quae pestis efficacior quam falsus amicus? Licet autem tot certamina intus et extra sustinuerit, nulla tamen eum a sanctitatis proposito movere potuerunt, quoniam« in omnibus his non peccavit Job labiis suis.» Sed talem militem quicunque in Christi militia vult exerceri, satagat imitari, et ut expeditius militet, mole terrenorum non impediatur negotiorum, quia juxta illud Apostoli:« Qui in agone contendit, ab omnibus se abstinet.» Et alibi:« Nemo militans Deo implicat se saecularibus negotiis,» Ut autem perfecta sequatur victoria, quatuor oportet eum habere, scilicet, hostem contra quem decertet, arma quibus se muniat, et quibus hostem dejiciat, 792 stipendia quibus se sustentet, donaria pro quibus dimicet. Hostis autem alius interior, ut caro ipsa, alius exterior, ut ipse diabolus. Hostis iste, ut dicit Petrus,« tanquam leo rugiens circuit quaerens quem devoret.» Hostis iste antiquus est, et diu in tali exercitatus certamine, ab initio nos impugnavit, ab initio nos occidere quaerit, unde scriptum est:« Ille homicida erat ab initio.» Et quoniam, sicut dictum est, antiquus est, et ideo magis exercitatus, vere majori vigilantia opus est in resistendo. Item invisibilis et occultus est nobis, quoniam spiritualis. Unde Paulus:« Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus principatus et potestates, contra spiritalia nequitiae in coelestibus.» Item hostis iste de prope nos impugnat, non est a nobis remotus. Habemus enim semper calcaneum a latere; habitat quidem in hoc caliginoso aere. Unde, cum dixisset Paulus: Contra spiritalia nequitiae, addidit: in coelestibus, id est in aere, et ideo nobis vicinus. Et quoniam, sicut dictum est, antiquus est hostis iste, ideo magis exercitatus. Et quoniam occultus, ideo gravior ejus pugna, et idcirco magis cavendus. Item habet miles iste interiorem hostem, carnem videlicet suam, quae adversus spiritum concupiscit, de qua dicitur in Osee:« Ab ea quae dormit in sinu tuo custodi claustra oris tui.» Hunc hostem semper habemus, cum hoc nobis est juge et indesinens certamen. Unde Gregorius:« Ex carnis vitio propagati, in nobis ipsis gerimus unde certamina habeamus.» Oportet ergo eum habere arma quibus se muniat, et quibus hostem dejiciat. Oportet enim primum habere scutum fidei, in quo possit omnia tela nequissimi ignea exstinguere, id est vitiorum incentiva. Quia, ut dicit Prudentius: Prima petit campum, dubia si sorte duelli Pugnatura fides.... De hoc scuto fidei dicit David:« Scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos.» Et quoniam ipsius certaminis prolixitas et gravitas, et etiam regni dilatio posset eum in desperationem ducere, oportet« eum galeam salutis,» id est spiritus, quae totum caput, id est mentem obnubilat et tutatur, ne praedictis periculis in desperationem ducatur. Item oportet eum habere« loricam justitiae,» id est charitatem, quae hinc et inde totum corpus tegat et muniat. Unde Paulus:« Per arma justitiae a dextris et a sinistris.» Charitas 793 dicitur lorica justitiae, quia per charitatem facimus unicuique quod suum est. Hami hujus loricae sunt opera misericordiae, sicut vestire nudum, pascere egenos, et similia. Haec lorica circa renes, et circa lumbos debet esse. Hinc et mens, ne sua fides vel spes in aliquo titubet. Per loricam charitatis vitalia nostra obvoluta et munita, illaesa serventur, ne per illam irrumpenti hosti detur locus. Hujus loricae hami perplexi sunt et continui, quando opera charitatis perplexa sunt et connexa. Habet itaque miles Christi haec arma ad se muniendum, scilicet, scutum fidei, et galeam salutis, scilicet, spem, et loricam justitiae, scilicet, charitatem.

Ad dejiciendum ergo hostem oportet eum habere gladium, quo de prope feriat, et lanceam qua de longe percutiat. Gladius est verbum Evangelii, de quo Apostolus:« Et gladium spiritus, quod est verbum Dei.» Habeat hastam, qua de longe percutiat, scilicet, legis testimonium. Hasta enim habet lignum et ferrum; lignum quo teneatur, ferrum quo incidat. Similiter lex habet litteram, juxta quam teneatur; habet spiritualem intelligentiam, qua secet et dividat. Hunc gladium quidam habent in ore, sed nolunt eo accingi. Student enim aliena peccata cohibere, sua vero nolunt mactare, imo fovere; cum tamen prius in se quisque debeat boni operis exemplum proponere, et postea alios docere, ne forte, ut dicit Paulus, cum aliis praedicaverint, ipsi reprobi efficiantur. Accingatur ergo miles Christi tali gladio, pravos in se[ motus] cohibendo. Unde David:« Accingere gladio tuo super femur tuum, potentissime.» Et in Evangelio:« Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes in manibus vestris.» Et in lege praecipitur:« Renes vestros accingetis.» Et David:« Ure renes meos et cor meum.» Per renes carnalia vitia intelliguntur, ut luxuria, ebrietas, et hujusmodi. Per cor, spiritalia, ut invidia, superbia. Item oportet hunc militem habere calceamenta, id est quibus pedes muniat, ne a spinis peccatorum, et scorpionibus quos calcaturus est, laedatur. Unde Apostolus:« Calceati pedes in praeparationem Evangelii pacis.» Calceamenta quippe fiunt ex pellibus mortuorum animalium. Sicut enim ex pelle una fiunt calceamenta pluribus, et non uni tantum, ita plures patris exemplo muniri et erudiri possunt. Haec autem calceamenta ad terram deorsum convenit esse tecta, desuper aperta, qualia leguntur hujus fuisse apostoli, per quae datur intelligi, quod praedicatio nostra terram tangere non debet, id est propter aliquid terrenum facienda non est; sed[ quod] solus Deus tam operis, quam praedicationis finis constituatur. Hujus militis 794 equus est corpus nostrum, quoniam spiritualis est miles, quem depingimus. Equus iste domandus est, ne nimis lasciviat, et superbiat, et sic dominum suum praecipitet. Equum suum bonus iste miles domabat qui dicebat:« Castigo corpus meum, et in servitutem redigo,» id est retro ago ne extollatur, sed imperantis Domini voluntati obtemperet. Hunc equum frenare et arguere continentiae freno docebat David, dicens:« In chamo et freno maxillas eorum constringe.» Sed ne iste equus retro abeat, vel stet, quia stare quodammodo est recedere, necessaria sunt ei calcaria, id est monita Patrum, quibus equus urgeatur, et boni operis gressibus proficiendo, ad anteriora se extendat; quia, ut dicit Salomon:« Verba sapientium sunt quasi stimuli in altum defixi.» Ecce quibus armis miles iste se muniat, et quibus hostem dejiciat. Oportet autem eum habere stipendia, quibus sustentetur in hac militia, quae tamen debet habere, non ad superfluitatem, sed ad necessitatem, juxta illud:« Habentes alimenta, et quibus tegamur, his contenti sumus.» Unde Joannes militibus quaerentibus: Quid faciemus? Respondit:« Estote contenti stipendiis vestris.» Neque etiam quaerendis necessariis debet esse sollicitus miles Christi, cum noverit Dominum suum scire quia his omnibus indigeat. Unde Dominus:« Nolite solliciti esse, dicentes: Quid manducabimus, aut quid bibemus?» Non debet sollicitus esse de cibo, qui militat pro regno. Non autem tollimus providentiam, sed sollicitudinem removemus. Iterum oportet hunc militem esse certum de donativo pro quo certat. Certitudo enim considerantis praemii laborem militiae minuit, quoniam dura libens tolerat, quisquis sublimia sperat. Hoc autem donativum quantum sit, nullus plane cognoscit in via, sed cognoscet in patria. Plus enim perveniens inveniet, quam veniens possit aestimare. Hoc munus, ut breviter dicam, est perfecta Dei cognitio, quod habebimus cum Deum sicut est videbimus. Unde:« Satiabor, cum apparuerit gloria tua.» Pro hoc acquirendo, militia est vita hominis super terram, sicut autem homo temporaliter accipitur, sic et vita. Dicitur autem homo per naturam, ut hic:« Quid est homo quod memor es ejus?» Homo per culpam, ut, homo natus de muliere, brevi vivit tempore. Homo per gratiam, ut illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum. Vita naturae est qua spirat homo. Vita culpae qua vivit peccatum in nobis. Vita gratiae qua vivit Christus in corde. Duae sunt a Deo; tertia ab homine. De his omnibus dicit David:« Deus, vitam meam annuntiavi tibi.» Nam et illas quae sunt naturae vel gratiae, Deo annuntiat, quia a 795 Deo eas se confitetur habere. Tertiam, quae est peccati, confitetur aliqualiter[ f. humiliter] Apostolus, qui dicebat:« Qui fui blasphemus.» Vita gratiae est super terram; vita naturae in terra; vita culpae subtus terram. Unde Paulus[ de vita gratiae]:« Nostra autem conversatio in coelis est.» Vita naturae in terra est, ubi nascitur homo ad laborem. Unde Job:« Homo nascitur ad laborem, et avis ad volatum.» Vita culpae subtus terram; cujus autem vita fuit in culpa, merito in futuro mors erit in poena. Oportet igitur nos milites esse Christi, ut cum eo vivamus in gloria, quoniam equitatus ejus nostra salvatio, et tota vita ejus in militia fuit super terram. Unde:« Contristatus sum in exercitatione mea.» Et ejus vita, nostra debet esse disciplina; passus est enim pro nobis, nobis relinquens exemplum, ut sequamur vestigia ejus. Qui vivit et regnat per omnia saecula saeculorum. Amen.