Reader

INCIPIT LIBER SECUNDUS. CAPUT XXXVI. Qualiter Simoniaci non solum res Ecclesiae, sed ipsos quoque principes cum populis diabolo vendunt.

Taliter multorum sanctorum, et religiosorum Christianorum ossa ab ipsis bustis suis indifferenter extrahuntur, et tanquam irrationabilium animalium ossa super faciem terrae nuda et abjecta relinquuntur. Me miserum! memini frequenter me vidisse intra ipsos parietes pavimenta quoque nobilium quondam basilicarum exarari, et seri, seu pecora stabulari. Et his tantis cladibus, non tantum Vandalus, Gothus, Hunnus, Longobardus, aut Hungarus est auctor, quantum Simoniacus hostis, qui mobiles et immobiles, seseque moventes res venerabilium locorum sic vendendo et propinquis et extraneis donando, dilapidat et dissipat, ut nil sibi nec posteris suis praeter lacrymas relinquat. Qui, utinam, vel illa tantum, quae ab antecessoribus suis parata invenit et prae manibus suo tempore habet, diriperet, et non etiam illa, quae necdum habet! Decimas enim et oblationes vivorum et defunctorum, atque cunctos redditus, quos post se usque in finem saeculi Ecclesia erat habitura, per diabolicos contractus saecularibus hominibus vendit, aut donat, et quibuscunque modis et conditionibus potest, perpetuo alienat, ut Deo post in futuris generationibus servituri, suamque et aliorum salutem operaturi, nihil omnino sibi relictum, nec ad victum unius horae, nec ad vestitum, nec ad diversorium sub nocte inveniant. Inde libelli in saecularibus manibus, inde chartarum monumenta, et instrumenta subscriptionibus talium male cauta, quibus evacuantur ecclesiarum Dei antiqua chirographa et canonica privilegia, et juri laicorum usque ad finem saeculi addicitur et confirmatur omnis possessio ecclesiastica. Nequeunt jam catholicorum pontificum decreta vel privilegia conscriptionibus horum haereticorum obviare, nequeunt ulli canones, aut ullae synodi sanctorum Patrum jam praevalere, nequeunt ulla edicta et praecepta imperatorum, vel leges religiosorum principum jam obsistere.

Ita praevaluit adversarius ut jam ante eum subsistere non possit clypeus, non thorax, non hasta, non gladius. In stipulam ei omnis armatura vertitur, quia nec defensionem, nec vindictam aliquam veretur. Deridet enim vibrantem hastam, nec reputat tubae sonare clangore, quia pro ludibrio habet spirituali comminationem seu sententiam, quae, velut astra, ferit eminus, et carnalem condemnationem quae cominus sic floccifacit anathema cujusvis sacerdotis, sic leges cujuscunque terreni principis, propter eos quamlibet vilis homo dedignetur restituere piis locis, vel passum pedis ex omnibus, quae illi haereticus propria manu confirmavit. Sic quod prius fuerat furtum, quodque gradatim factum est latrocinium, ad tantam jam tyrannidem, ut cuicunque seu ecclesiis, seu civitatibus principari quaerit, non prius id adipiscatur quam ipsi quoque plebeculae libellos haereticorum, et sacrilegorum se observaturum et defensurum juramento et scripto confirmaverit. Parum videtur hoc exigi ab inferioribus potestatibus, ab ipsis summis hoc exigitur imperatoribus. Nec prius licet eis imperii insignia suscipere quam juraverint se non solum scripta illa non cassatum, sed etiam defensum iri. O libertas et pietas Romanae reipublicae! O liberalitas et potestas majestatis imperatoriae! Cogitur summus princeps jurare ne leges religiosorum principum ante se vel suas debeat observare, sed potius evacuare. Vult sibi reddi quae sunt Caesaris ab his qui contradicunt Deo, reddi quae sunt Dei. Videat, quaeso, quale sibi sit illud imperium, quod eum repente efficit ex Christiano paganum; imo pejorem pagano, quia apostatat a Deo; cum perversis enim efficitur perversus, et cum sacrilegis sacrilegus, et ideo morte dignus, quia consentit talia facientibus, qui jam est dicendus perversis consentire, sed revera ut pejora faciant imperare, quibus licentiam suo juramento administrat impune retinendi quae invaserant, et audaciam impune invadendi, si qua restant. Si enim, ut philosophus allegat, qui non prohibet peccare cum possit, imperat, multo magis ille, qui non solum non prohibet cum valeat, sed insuper jurat ne aliquando prohibeat, qui Deo et sanctis apostolis sacerdotibusque ejus nihilominus jurat se prohibiturum talia atque defensurum ecclesiastica bona. Exploret qui potest qualiter, et qua hunc labyrinthum evadat, scilicet jurare ut talia prohibeat, et jurare ne prohibeat. Hic jurare ut bona ecclesiarum defendat, ille jurare ne defendat.