Allegoriae sacrae Scripturae
Choose a text
id="mobileReaderAuthor" class="mobile-reader-author" href="/authors/isidorus-hispalensis565-636" aria-label="More works by Isidorus Hispalensis">
—
⋯
Original / primary: 8202 Alsasc
2.1
EX VETERI TESTAMENTO.
2.1
116 3. Adam figuram Christi gestavit; nam sicut ille sexta die formatus ad imaginem Dei, ita sexta mundi aetate Filius Dei carnis formam induit, hoc est, formam servi accepit, ut reformaret hominem ad similitudinem Dei.
2.2
4. Eva designat Ecclesiam factam per mysterium lavacri, quae 117 de latere in cruce morientis Christi fluxit, sicut Eva de costa hominis dormientis.
2.3
5. Abel. pastor ovium, Christi tenuit typum, qui est verus, et bonus pastor, sicut ipse dicit: Ego sum pastor bonus, qui pono animam meam pro ovibus meis, venturus rector fidelium populorum.
2.4
6. Cain, frater ejus, aetate major, qui eumdem Abel occidit in campo, priorem significat populum qui interfecit Christum in Calvariae loco.
2.5
7. Enoch, filius Cain, in cujus nomine pater condidit civitatem, significat impios in hac tantum vita esse fundatos.
2.6
118 8. Seth, qui resurrectio interpretatur, demonstrat Christum Jesum, in quo est vera resurrectio, et vita fidelium.
2.7
9. Enos, filius ejus, qui spe invocavit nomen Domini, declarat in spe viventem Ecclesiam, donec ad beatitudinem promissae felicitatis perveniat. 119
2.1
Lamech saeculi hujus figuram tenuit, cujus peccatum Christus per sanguinis sui effusionem post LXXVII mundi generationes absolvit, juxta quod eas Lucas evangelista descripsit.
2.8
11. Henoch, qui fuit septimus ab Adam, et translatus est, significat septimam requiem futurae resurrectionis, quando transferentur sancti in vitam perpetuae immortalitatis.
2.9
12. Noe, qui interpretatur requies, similitudinem praefert Domini, in cujus Ecclesia requiescunt quicunque ab hujus saeculi excidio liberantur, sicut in arca.
2.10
120 13. Sem vero prophetarum et apostolorum tenuit typum, qui ex ejus stirpe nascuntur.
2.11
14. Japheth figuravit populum gentium, qui versatur in ecclesiis israelitarum.
2.12
15. Cham Judaeos significat, qui Christum incarnatum atque mortuum derident.
2.2.1
Chanaam, filius ejus, qui pro patris delicto maledictione damnatur, posteritatem indicat Judaeorum, qui in passione Domini damnationis sententiam exceperunt, clamantibus Judaeis: Sanguis ejus super nos, et super filios nostros.
2.2.2
17. Nemrod gigas diaboli typum expressit, qui superbo appetitu culmen divinae celsitudinis appetivit, dicens: Ascendam super altitudinem nubium, et ero similis Altissimo.
2.2.3
18. Heber, in cujus domo propria loquela remansit, caeteris linguis 121 divisis, Redemptorem nostrum insinuat, in cujus Ecclesia unitas fidei sine schismate perseverat.
2.2.4
19. Melchisedech, qui de fructibus terrae sacrificium Domino obtulit, regnum Christi, qui est verus rex justitiae, et sacerdotium figuravit, cujus corporis et sanguinis sacramentum, id est, oblatio panis et vini in toto orbe terrarum offertur.
2.2.5
20. Abraham Dei patris gestavit typum, qui filium suum dilectum pro mundi salute tradidit immolandum.
2.2.6
21. Tres angeli ad eum venientes divinam historialem insinuant Trinitatem.
2.2.7
22. Duas autem uxores, quas habuit Abraham, id est, liberam, 122 et ancillam, Apostolus duo esse Testamenta designat.
2.3
Isaac et Ismael duos populos ex utroque Testamento procedentes significant.
2.4.1
Puer Abraham imaginem priscae legis designat, per quem prophetice Domino nostro Jesu Christo Ecclesia sponsa praeparata est.
2.4.2
25. Esau, hispidus atque rufus, populus est Judaeorum, in Christum et prophetas impia persecutione sanguineus, et indicio pilosae cutis tegmine peccatorum horribilis.
2.4.3
26. Jacob autem Christum demonstrat, sive populum gentium, qui Dei Patris benedictione praelatus est priori populo Judaeorum.
2.5
Laban legis et diaboli habuit typum, ex cujus corpore assumpsit sibi Christus duas conjuges, plebis scilicet circumcisionis et gentium.
2.6
Lia Synagogae figuram habuit, quae infirmis oculis cordis sacramenta Dei speculari non potuit.
2.7.1
Rachel vero clara aspectu Ecclesiae typum tenuit, quae contemplationis acie Christi mysteria cernit.
2.7.2
30. Vir, qui cum Jacob luctam iniit, Christi certamen cum populo Israel figuravit; nam sicut Jacob claudicavit in certamine, ita Judaei claudicaverunt fide in Domini passione. 123
2.8.1
Lot typum habuit sanctorum qui in fine saeculi ab impiorum incendio liberabuntur.
2.8.2
32. Uxor Lot eorum tenuit typum qui, per gratiam Dei vocati, postmodum retro respiciunt.
2.8.3
33. Consequenter ipse Lot legis gestavit personam de qua infidelitatis opera pariunt qui ea carnali intellectu utuntur.
2.9
Filiae ejus duae Samariam significant et Jerusalem, quae fornicantur in lege per adulterium illicitae doctrinae.
2.13
35. Ruben primogenitus interpretatur visionis filius; populum figuravit qui violavit cubile Dei Patris, quando carnem quam sibi Christus desponderat confixit in patibulo crucis.
2.14
36. Simeon scribas designat Judaeorum, qui in furore suo occiderunt prophetas, et in dolore suo suffoderunt fixuris clavorum Christum, firmissimum murum, in quo credentes stabili robore communiuntur. 124
2.10
Levi et auctor et figura est principum sacerdotum qui Christum crucifixerunt.
2.11.1
Judas significat Christum, qui in cubili sepulcri, quasi leo, securus, corporis somno victoque mortis imperio, post triduum resurrexit.
2.11.2
39. Issachar Ecclesiae tenuit typum, quae subjecit humerum suum ad crucis onus portandum.
2.11.3
40. Zabulon eamdem significat Ecclesiam, quae, secus fluctus hujus vitae inhabitans, omnes tentationes et turbines saeculi portat.
2.11.4
41. Nephthalim exprimit omnes sanctos praedicatores, qui, instar cervi transilientes, ad superna se erigunt, cunctisque credentibus doctrinae eloquia conferunt.
2.11.5
42. Dan Antichristum significat, qui in via vitae hujus ungulas equi, id est, extrema saeculi supplantare nititur morsu pestiferae praedicationis, ut ejiciat eos qui extolluntur in hujus mundi deliciis et divitiis.
2.11.6
43. Gad Christum demonstrat, qui in secundo adventu suo contra Antichristum accinctus virtute judicis praeliaturum se nuntiat.
2.11.7
44. Aser eumdem demonstrat Dominum Jesum Christum, cujus 125 pinguis est panis in ore fidelium.
2.12.1
Joseph, qui venditus est a fratribus, et in Aegypto sublimatus, Redemptorem nostrum significat a populo Judaeorum in manus persequentium traditum, et nunc in gentibus exaltatum.
2.12.2
46. Benjamin Pauli apostoli imaginem praetulit, quia et novissimus et minimus omnium apostolorum fuit electione, et de tribu ejus descendit: iste est lupus rapax, mane persecutor diripiens, vespere doctor pascens.
2.12.3
47. Manasses prioris populi figuram gestavit.
2.13.1
Ephraim autem gentium, qui per benedictionem patriarchae praepositus est majori populo Judaeorum.
2.13.2
49. Thamar Ecclesiae imaginem gestat, quae a Christo per annulum fidei et virgam crucis conceptionem sanctae meruit ubertatis.
2.14.1
Duo gemini in utero Thamar duos populos figuraverunt, quorum posterior natus, qui manum prior ex utero misit, quia 126 gentium populus antea quidem est per prophetas ostensus, sed postea revelatus, cujus ideo obstetrix ligavit dexteram cocco, quia idem populus per sanguinem Christi crucis notatus est signo.
2.14.2
51. Dina, filia Jacob, Synagogam, vel animam, significat: quam in exterioribus saeculi curis repertam Sichem princeps terrae opprimit, id est, diabolus vitio concupiscentiae carnalis corrumpit.
2.15
Bala, concubina Jacob, quam Ruben incesto crimine polluit, significat legem Veteris Testamenti, quam populus Israel praevaricando commaculavit.
2.16
Job in factis dictisque suis personam exprimit Redemptoris.
2.17
Uxor ejus, quae eum ad maledicendum provocat, carnalium pravitatem designat.
2.18.1
Tres amici Job typum tenuerunt haereticorum, qui sub specie consolandi studium seducendi gerunt.
2.18.2
56. Eliud vero doctorem superbum et arrogantem demonstrat, qui durius increpationem suam fidelibus intra sanctam Ecclesiam irrogat.
2.18.3
57. Pharao figuram habuit diaboli, qui hujus saeculi captivitate populum Dei perdere et terrenis vitiorum operibus praegravare tentavit.
2.19
Filia Pharaonis, quae Moysen expositum ad ripam fluminis collegit. Ecclesia gentium est, quae Christum ad flumen salutaris lavacri reperit.
2.20
Moyses typum Christi gestavit, qui populum Dei a jugo diabolicae servitutis eripuit, et ipsum diabolum in aeterna poena damnavit.
2.21.1
Aaron sacerdos, qui cruore victimarum populum expiabat, 127 significat Christum, qui sacrificio sanguinis sui peccata diluit mundi.
2.21.2
61. Maria, soror Moysi, Synagogae speciem praetulit, quae leprosa propter detractionem et murmurationem contra Christum exstitit.
2.21.3
62. Uxor Moysi Aethiopissa, figuravit Ecclesiam ex gentibus Christo conjunctam, cujus ob causam zeli Synagoga obtrectans adversus Christum, illico contagio leprae perfunditur.
2.21.4
63. Amalech designat diaboli figuram, qui, obvius Dei populo, per signum crucis evincitur.
2.21.5
64. Sehon quoque, rex Amorrhaeorum, qui vertitur in Latinum tentatio oculorum, eumdem diabolum significat, qui mendacio fallendi sese in angelum lucis transfigurat. Ipse est Og, rex Basan, qui interpretatur conclusio, qui intercludere molitur difficultate vitiorum viam fidei nostrae, ne pateat nobis transitus ad regnum promissum vitae aeternae.
2.21.6
65. Viri septuaginta duo seniores, super quos cecidit Spiritus Dei, septuaginta duas nationum linguas in hoc mundo diffusas 128 ostendunt, ex quibus multi credentes gratiam Spiritus sancti acceperunt.
2.21.7
66. Dathan et Abiron, et caeteri, qui, se a Moyse et Aaron segregantes, sacrificium usurpare conati sunt, haereticorum pravitatem designant, et perniciem eorum qui se a sacerdotibus Christi et a societate Ecclesiae dividunt, et sacrificia profana assumunt.
2.21.8
67. Balaam, qui cadens apertos oculos habuit,, typum eorum tenuit qui per fidem cognitionem Dei habent, sed obscurati malis operibus corruunt.
2.22
Phinees, qui Zambri et scortum in adulterio conversantes pariter interemit, figuram tenuit sanctorum doctorum, qui Judaeos et haereticos spirituali mucrone in amplexu falsae doctrinae concurrentes feriunt.
2.23
Ille qui, in Sabbato ligna colligens, lapidari jubetur, significat eum quem Christus inveniet cum peccato in die judicii.
2.24
Duodecim exploratores scribarum et pharisaeorum imaginem tenuerunt, qui Israeliticum populum averterunt ne confiderent divinae repromissionis gratiam adipisci posse per Christum.
2.25.1
Duo portitores, qui de terra promissionis botrum in ligno humeris gestaverunt, duorum populorum significantiam expresserunt, quorum prior Judaicus gradiens aversus terga dat Christo, 129 posterior, Christianus, eum quem vehit inspicit et sequitur Christum.
2.25.2
72. Jesu Nave imaginem Salvatoris expressit, qui nos in terram repromissionis induxit, et in regnum coelestis gloriae collocavit.
2.25.3
73. Raab meretrix figuram tenuit Ecclesiae, quae per coccum, id est, per passionis dominicae signum, ab interitu mundi salvatur.
2.26
Duo exploratores missi a Jesu in Jericho, quos suscepit Raab, duo intelliguntur Testamenta in mundum missa quae suscepit Ecclesia ex gentibus congregata.
2.27.1
Acham, qui de Jericho anathemate concupivit, significat nequam, et peccatorem, qui post fidem saeculares mores, vel mundi illecebras appetit.
2.27.2
76. Gedeon, qui cum trecentis viris perrexit ad praelium, typum Christi gestavit, qui in signo crucis de mundo victoriam reportavit. Trecentorum enim numerus in Tau littera continetur, per quam crucis species ostenditur.
2.28
Sisara typus diaboli fuit. Jahel autem, quae tempora ejus clavo et malleo transfodit, Ecclesiae typum expressit, quae per vexillum crucis diaboli imperium interfecit. 130
2.29.1
Ipsa quoque Debbora, ejusdem Ecclesiae typum portans, devicto in Sisara diabolo, canticum coelestis gloriae proclamat.
2.29.2
79. Jephte, qui pro victoria obtenta filiam immolavit, Redemptoris ostendebat figuram, qui, ex mundo triumphans, carnem propriam in sacrificium obtulit.
2.29.3
80. Samson Salvatoris nostri mortem et victoriam figuravit, sive quia de faucibus diaboli gentes, quasi favum ab ore reperti leonis, abstraxit, sive quia post mortem plures lucratus, plurimosque moriens quam vivens exstinxit.
2.30
Dalila, quae Samson verticem decalvavit, Synagogam significat, quae Christum in loco Calvariae crucifixit.
2.31
Ruth alienigena, quae Israelitico viro nupsit, Ecclesiam ex gentibus ad Christum venientem ostendit.
2.32
Booz autem Christum verum Ecclesiae sponsum expressit.
2.33
Anna, quae fuit sterilis, et postmodum fecunda facta est Ecclesiam Christi significat, quae prius in gentibus erat sterilis, nunc largiter pollet per universam terram prole numerosae fecunditatis.
2.34.1
Heli sacerdos reprobatus abjectionem sacerdotii Veteris Testamenti praefiguravit.
2.34.2
86. Samuel vero, qui reprobato Heli in ministerio sacerdotali successit, novi sacerdotii successionem, abjecto veteri sacerdotio, praenuntiavit.
2.35
Duo filii Heli sacerdotes, qui capta a gentibus arca perempti sunt, significant posteritatem sacerdotii prioris fuisse exstinctam, et legis Testamentum ad cultum gentium esse translatum. 131
2.36
Saul regni Judaici insinuat repromissionem, vel reprobationem, sive ejusdem populi aemulationem, qui David, id est, Christum injusto odio invidiae conatus est occidere.
2.37.1
David filii Dei et Salvatoris nostri expressit imaginem, sive quod insectatione Judaeorum injustam persecutionem sustinuit, sive quia Christus ex ejus stirpe carnem assumpsit.
2.37.2
90. Urias Hethaeus typum habuit diaboli, cujus cunjugio prius erat copulata Ecclesia, quam Christus concupivit lavantem a sordibus saeculi semetipsam, et per lavacri undam purificantem.
2.38
Salomon Christi praenuntiat figuram qui aedificavit domum Deo in coelesti Jerusalem, non de lignis et lapidibus, sed de sanctis omnibus.
2.39
Regina Austri, quae venit ad audiendam sapientiam Salomonis, Ecclesia intelligitur, quae ad verbum Dei ab ultimis finibus terrae congregatur.
2.40
Roboam, filius Salomonis, et Jeroboam servus, quibus Israel in duas partes divisus est, significant divisionem illam in Domini adventu factam, in qua pars credentium ex Judaeis regnat cum Christo, qui est ex David genere ortus; pars vero secuta Antichristum, cujus ad cultum nefandae servitutis errore constricti sunt.
2.41
Golias designat diabolum, cujus elevationis superbiam Christi prostravit humilitas.
2.42.1
Elias Christum demonstrat, quia sicut igneo curru ad superna sublatus est, ita Christus ministeriis angelorum assumptus est in coelum.
2.42.2
96. Vidua, ad quam mittitur Elias pascendus, Ecclesia est, ad quam per fidem venisse legitur Christus, cujus farinae et oleo benedicitur, et non deficit, id est, gratia corporis Christi, et chrismatis unctio, 132 quae toto mundo quotidie impenditur, et nunquam minuitur.
2.43.1
Elisaeus eumdem Redemptorem Dominum figuravit, qui de montis altitudine, id est, coelorum descendens sublimitate, humiliavit seipsum a forma Dei usque ad formam hominis, ac mortuis membris sua membra composuit, et nostram mortalitatem sui corporis medicina sanavit.
2.43.2
98. Pueri qui, insultantes Elisaeo, clamabant: Ascende, calve, ascende, calve, et invasi ab urso perierunt, indicant populum Judaeorum, qui puerili stultitia deriserunt Christum in loco Calvariae crucifixum, et capti a duobus ursis, id est, Tito et Vespasiano, interierunt.
2.44
Puer Elisaei cum baculo ad resuscitandum mulieris filium missus, typum priscae legis ostendit, quae generi humano transmissa nihil praestitit, nisi quod in virga solam auctoritatem severitatis monstravit.
2.45
Sunamitis filius mortuus humani geneis figuram tenet, super quod Christus septies oscitans Spiritum septiformis gratiae spiritualiter aspirat, per quem a morte peccati reviviscat.
2.46.1
Septem millia viri, de quibus dictum Eliae, quod non curvaverunt genua ante Baal, significant numerum sanctorum, qui, Spiritu septiformis gratiae adimpleti, diabolo renuntiaverunt.
2.46.2
102. Naaman Syrus significat populum ex gentibus, maculis delictorum pollutum, atque a Christo per sacramentum baptismi purificatum.
2.47
Ozias rex, qui, ob meritum scelerum suorum, in fronte contagio leprae perfunditur, regnum indicat Judaeorum, qui dedecus 133 et malum perfidiae in fronte gerunt, ubi crucis signum portare debuerant.
2.48
Ezechias rex, cui pro bono opere quindecim anni ad vitam adjiciuntur, significat omnes sanctos, quibus ad acquirendam vitam aeternam quinque libri legis cum decem verbis Decalogi dati sunt, ut per complementum legis et praeceptorum regni coelestis plenitudinem consequantur.
2.49
Josias rex, qui celebravit pascha, et de templo Domini idola multa depulit, significat Christum, qui pro nobis passionem suscepit, atque omnia exsecrabilia gentium de templis corporis nostri dejiciens, igne virtutis suae exusta comminuit, atque in hujus saeculi torrentem projecit.
2.50.1
Sedecias, cujus oculos in Reblatha rex Babylonis evulsit, divites et peccatores hujus mundi significat; in Latinum enim vertitur Reblatha multa haec, ideoque iste significat eos qui in hujus mundi multa actione et affectione involvuntur, atque, a diabolo capti, intelligentiae oculos perdunt.
2.50.2
107. Isaias formam evangelistarum et apostolorum expressit, qui universa sacramenta Christi, non quasi futura, sed quasi praesentia praedicavit.
2.51
Jeremias autem in verbis et passionibus suis mortem et passionem figuravit Domini Salvatoris.
2.52
Ezechiel imaginem Christi gestavit, qui positus in terrena peregrinatione populum salutaribus praeceptis instigat.
2.53.1
Daniel, qui vitam caelibem tenuit, similitudinem habuit continentia sua eorum qui sunt in otio sancto, et terrenis copiis non abutuntur.
2.53.2
111. Oseas Christi demonstrat figuram, qui ex fornicatione gentium assumpsit in corpore suo Ecclesiam.
2.54
Joel, qui interpretatur incipiens, indicat typice eos qui fidei ostium, et divinae scientiae incipiunt cognoscere sacramentum.
2.55
Amos, pastor et rusticus, Christi est typus, qui ab officio pastorali pecorum, id est, ab Hebraeorum regimine translatus, nunc alios greges pascit in gentibus. 134
2.56
Abdias, qui in Samaria centum pavit prophetas, significat omnes fidei praedicatores, qui in hoc mundo alimentis sacrarum Scripturarum omnes credentes reficiunt.
2.57.1
Jonas Christi mortem figuravit, qui tribus diebus ac noctibus in corde terrae, quasi in ventre ceti, quievit.
2.57.2
116. Habacuc, luctator fortis, populus est fidelis, qui, super excelsa constitutus, in cruce Dominum contemplatur, dicens: Cornua in manibus ejus, ibi confirmata est virtus gloriae ejus.
2.57.3
117. Sophonias, qui interpretatur speculator, vel absconditum Domini, significat eos qui per contemplationis arcanum ad perfectum perveniunt meritorum.
2.57.4
118. Aggaeus et Zacharias figuram gestaverunt sanctorum, qui nobis in hujus peregrinationis vita futurum tempus liberationis declarant.
2.58
Malachias, qui angelus Domini interpretatur, typum Salvatoris nostri tenuit, qui Angelus magni consilii dicitur.
2.59
Jesus, sacerdos magnus, figuram gerebat Christi, per quem ex peregrinatione saeculi hujus ad coelestem Jerusalem nobis patet ingressus.
2.60
Zorobabel, sacerdos, typus est Domini Salvatoris, qui reduxit de captivitate populum, et de vivis lapidibus construxit Domino templum.
2.61
Judith et Esther typum Ecclesiae gestant, hostes fidei puniunt, ac populum Dei ab interitu eruunt.
2.62
Tobias priscae legis imaginem tenuit, cujus oculos Judaicae hirundines 135 obcaecant, dum eos luminis sacramenta male intelligentes obcaecant.
2.63
Tobias, filius ejus, Domini nostri Jesu Christi imaginem habuit, qui velut absconditam et obcaecatam figurae caligine legem claritate suae virtutis illuminat.
2.64
Tres pueri praetulerunt figuram sanctorum, qui corpus suum in persecutionem pro Christi nomine obtulerunt.
2.65
Susanna figuram Ecclesiae habet, quam testes falsi Judaei, quasi adulteram legis, accusant.
2.66.1
Nabuchodonosor rex typus diaboli fuit, qui haereticorum plebem, erroris captivitate devictam, de Jerusalem, id est, de Ecclesia in Babyloniam, id est, in ignorantiae confusionem abduxit.
2.66.2
128. Princeps coquorum, qui muros Jerusalem subvertit, hoc significat, quod omnes qui ventris desiderio serviunt, virtutes animae destruunt.
2.66.3
129. Machabaei septem, qui sub Antiocho acerbissima perpessi tormenta, gloriosissime coronati sunt, significant Ecclesiam septiformem, quae ab inimicis Christi multam martyrum stragem pertulit, et gloriae coelestis coronam accepit.