Reader

(Anno 863.) XXVII. AD EUMDEM.[Primus hanc epistolam edidit Wassarschleben, Beitrage zur Geschichte der vorgratianischen Kirckenrechtsquellen, Leipz. 1839, p. 165, e cod. Darmstad. --Ad fidem ejusdem cod. Darmst. 2117, olim Colon. 118 fol., ubi exstat p. 49 sqq., recognovit et errata Wasserschlebii corr. Dr Ploss Bonnensis.]

Incipit epistola Nichalai papae ad Charolum archiepiscopum sanctae Mogonciacensis Ecclesiae.

NICHALAUS episcopus, seruus seruorum Dei, reuerentissimo et sanctissimo confratri nostro CAROLO archiepiscopo sanctae Mogontiacensis Eclesiae.

Qui sacrorum dogmatum nitore intacto capiunt certamine rutilare, superni luminis cernuntur fauoribus procul dubio coruscare, quia perfectae actus normae exquirunt et beatificae sanctionis augmentum. Quibus, ut remur, compulsi apicum uestrorum nectare nos pro quibusdam salubribus maluistis causis interrogare, ut gregis nobis conmissi integritatem salutari ualeatis gubernaculo perornare, et delinquentium temeritates et criminosae perpetrationis insidias sollerti corrigere censura possitis, probabilisque promulgationis effectui mancipare. In his enim magis letamur et alacribus cumulati apostolico instituimus famine. Qui sacerdotem morti uoluntate tradiderit, vel parricidium perpetrauerit, omnibus diebus uitae suae carnem non comedat, nec uinum bibere praesumat. Ieiunet autem usque ad uesperum, exceptis festis diebus atque Dominicis. Arma non sumat, et ubicunque ire uoluerit, nullo vehiculo deducatur, sed propriis pedibus proficiscatur. Eclesiam per quinquennii tempus non ingrediatur, sed cum sacrorum orationum officia uel missarum solempnia celebrantur, ante foras basilicae perseueret, orans et deprecans Dominum, ut tanto crimine abluatur. Post expletum uero quinquennii tempus ingrediatur eclesiam, nondum uero communicet, sed inter audientes tantummodo stet, uel dum facultas conceditur, sedeat. Cum autem duodecimi anni fuerint cursus finitus, communicandi ei licentia concedatur, et equitandi tribuatur medela. Maneat autem in reliquis obseruationibus tres dies per ebdomadam, ut perfectius purificationis mereatur peruenire ad culmen. Illi scilicet qui pro diuersis erratis uel quibuscumque piaculis poenitentiae fuerint iugo submissi, legitimo nullatenus matrimonio separentur, ne fornicationis uoragine demergantur, et dum ad alta subleuari sperantur, corruantur in coeno. Homicidae post peractam poenitentiam arma non sumant, nisi contra paganos. De non sponte homicidium perpetrantibus promulgamus: Per triennii temporis spacium non conmunicent, ieiuniis et orationibus assiduis uacare omni sollicitudine studeant: carnem non comedant tres dies in ebdomada; neque uinum bibere praesumant usque dum decennii tempus expleverint. Mulieres autem quae ante temporis plenitudinem conceptos utero infantes uoluntate excutiunt, ut homicidae procul dubio iudicandae sunt. Illae uero quae dormiendo filios suos suffocare uidentur, leuiter de his iudicare oportet, quia nolentes et non sentiendo ad hunc deuolute sunt casum. Si uir uiduam duxerit in coniugium ex priore habentem marito filiam, et cum eadem filia postmodum concubuerit, coniugium modis omnibus matrimonii dissoluatur, et uir ille poenitentiae subiaceat sanctionibus, ita ut per triennii tempus sacro corpore Domini nostri Iesu Christi suspendatur et sanguine: carnem non manducet, abstineat autem a uino atque pulmento, et singulis diebus ieiunium caelebrare festinet, exceptis diebus festis atque Dominicis: orationibus omni insistere sollicitudine studeat. Cum uero trium annorum finis peruenerit, sacrae consors conmunionis effitiatur, aliorumque per trium annorum curricula, ut protulimus, integriter obseruare atque perficere summopere curet. Similiter autem de mulieribus quae se clanculo patri in concubitu substernerunt et filio obseruandum est. Aliter quidem de his sancimus, qui duabus se absconse sororibus pollutas cognoscunt.

Haec breuiter pro celeri uestrae exposuimus portitoris epistolae necessitate, qui festinus uestros remeare cupiebat ad fines; et pro quibusdam ecclesiasticis utilitatibus, in quibus occupati eramus. Congruo pro quibus tempore idoneum uestrae legatum beatitudinis atque apices nostro praesulatui destinare satagite; et tunc plenius perfecti usque de his omnibus, superna iuuante gratia, promulgare studemus, uestraeque sanctitati dirigere procuramus. Optamus sanctitatem uestram in Christo nunc et semper bene ualere.