Reader

EPISTOLA XX. AD ESKILUM LUNDENSEM ARCHIEPISCOPUM.

[ I, 23] Domino et Patri suo charissimo ESKILO Lundensi archiepiscopo, frater PETRUS Cellensis abbas, omne bonum a Domino Deo.

De superabundanti bonorum coelestium gratia eatenus tam vultus quam manus vestrae resudant, ut nisi verecundia his temporibus ab humana regione se subduxisset, suffunderentur maximo rubore noti et amici vestri in benedictionum vestrarum largitione. Equidem malim dicere in dando vos pluere quam seminare. Nam qui seminat primum in spe percipiendi fructus seminat, deinde non fundit, sed spargit. Postremo non nisi cultae terrae semen suum credit. Horum nihil imitatur pluvia; sed se ipsam ut sic dicam perdit in terrae visceribus, ut postea resurgens cum maxima frugum prole afferat fructum tricesimum, sexagesimum et centesimum. Aliud rursum charitatis indicium in pluvia reperio, quia sine delectu rigat fecunda et infecunda, fertilem agrum et sterilem, granum electum et germen reprobum. Estne virtutis, an vitii, haec bonitatis et beneficiorum prodigalitas? Sed hoc Dei, nec aliud in eo invenitur vitium, nisi, quod benignus ad ingratum, largus ad avarum, pius ad impium existit. Ista sua vitia comparant mansuetissimo innumera convicia. Aliquando moti sunt pedes nostri mitissimi David, quia eruperat pluvia mansuetissimi Dei super malos et injustos, ita ut diceret: Sine causa justificavi cor meum, et lavi inter innocentes manus meas. Exciderat a mente quod in libro Sapientiae dicitur: Tu autem Deus noster suavis et verus es et sapiens, patiens et in misericordia disponens omnia. Etenim si peccaverimus, tui sumus, scientes magnitudinem tuam. Et si non peccaverimus, scimus quoniam apud te sumus computati. Ecce cujus imitator reprehenditur, qui de bonitate, sive largitate redarguitur. Annon Ecclesiastes in concione sua proprio decreto et sententia, hoc malum aestimat sub sole, ut cui dedit Deus divitias et substantiam et honorem, non habeat in eis potestatem, sed extraneus illas rapiat? Ad quid haec vobis verborum congeries? Ut ignis perpetuus de sancto altari cordis vestri non deficiat; sed hac congerie magis ac magis convalescat, donec holocaustum vestrum pingue in nebula, in qua habitat Deus suscipiatur, et a cineribus omnium superfluitatum facies altaris ejusdem expietur. Ostiolum per quod aditus ad Sancta sanctorum patet, de lignis est olivarum; quia procul dubio juxta sacrae fidei tenorem non ei negabitur sanctorum ingressus, qui ab operibus misericordiae non fuerit alienus. Suppresso pudore in auribus domini mei id persuaserim, non mea tamen praesumptione, sed alterius persuasione. Nequaquam tamen difficilis ad persuadendum exstiti, faciei vestrae, sermonis, et totius gestus insignia penes me retinens, nec me in humilitate similem reperisse de filiis hominum conjiciens. Non igitur ei scribere vereor, quem nisi malis et superbis verendum non reor. Et de his hactenus.

Caeterum culpari non debet servus de contemptu mandati, cujus mens et voluntas nulla negligentia revocatur ab impletione voluntatis domini. Ex vestra dignatione in mandato ab anno praeterito accepi, quatenus Carthusienses fratres expeterem, et de maturando negotio vestro eos commonefacerem. Erat autem negotium, sicut scitis, quatenus ad vos mitteretur frater Rogerius, ad locum ordini illorum in partibus vestris perquirendum et praeparandum. Disposuerat namque in animo vestro plena et perfecta charitatis effusio, nova seminaria de omni genere sacrorum ordinum seminare provinciam vobis a Deo commissam, ut exinde fructus, qui permanent in aeternum, susciperetis; et manipulos justitiae de laboribus eorum ad aeterna tabernacula reportaretis. Jam non solum in herbam, sed in spicas Cisterciensis sive Clarevallis ordo ibi multiplicatione fratrum excrevit: nihilominus et religio Praemonstratensis. Quia igitur gustavit et vidit prudentia vestra, quod bona sit negotiatio ista, ad ulteriora manum porrexistis, et de illo ordine, qui quasi cherubin, sive seraphin, immediate residenti agno, qui habet oculos septem et cornua septem, in throno gratiae accedunt, gazas vestras exornare voluistis. Ecce factum est ut imperastis. Acquievit sanctus Carthusiensium fratrum conventus justis petitionibus vestris. Equidem res impetratu difficilis, sed quis vobis negaret, quod forte Spiritus sanctus in sancto templo suo suggerebat? Certe nec illi, nec nos diffidimus, servum suum fidelissimum et amicum Domini vos possidere, cujus famam et opera tam praeclarissima reclamat mundus. Quod coepistis tam sancte, tam avide, tamque quodammodo intemperanter prae desiderio animae, sic effectui mancipate, ut melior sit finis orationis, quam principium. Valete.