Plautus, Titus Maccius
Bacchides
Bacc 366
Choose a text
More by Plautus, Titus Maccius
—
Perseus Lat2
319
profecto de auro nil scio nisi nescio.
320
nunc tibimet illuc navi capiundumst iter,
321
ut illúd reportes aurum ab Theotimo domum.
322
atque heus tu.
327b
327b
Nicobvlvs
327b
Quid vis?
327c
327c
Chrysalvs
327c
Anulum gnati tui
323
facito ut memineris ferre.
328b
328b
Nicobvlvs
328b
Quid opust anulo?
324
324
Chrysalvs
324
Quia id sígnumst cum Theotimo, quí eum illi adferet,
325
ei aurum ut reddat.
330b
330b
Nicobvlvs
330b
Meminero, et recte mones.
326
sed divesne est istic Theotimus?
331b
331b
Chrysalvs
331b
Etiam rogas?
327
quin auro hábeat soccis subpactum solum?
328
328
Nicobvlvs
328
Cur ita fastidit?
333b
333b
Chrysalvs
333b
Tantas divitias habet;
329
nescit quid faciat auro.
334b
334b
Nicobvlvs
334b
Mihi dederit velim.
330
sed qui praesente id aurum Theotimo datumst?
331
331
Chrysalvs
331
Populo praesente: nullust Ephesi quin sciat.
332
332
Nicobvlvs
332
Istuc sapienter saltem fecit filius,
333
cum diviti homini id aurum servandum dedit;
334
ab eo licebit quamvis subito sumere.
335
335
Chrysalvs
335
Immo em tantisper numquam te morabitur,
336
quin habeas illud quo die illuc veneris.
337
337
Nicobvlvs
337
Censebam me effugisse a vita marituma,
338
ne navigarem tandem hoc aetatis senex;
339
id mi haud, utrum velim, licere intellego:
340
ita bellus hospes fecit Archidemides.
341
ubi nunc est ergo meus Mnesilochus filius?
342
342
Chrysalvs
342
Deos átque amicos iit salutatum ad forum.
343
343
Nicobvlvs
343
At ego hinc ad illum, ut convenam quantum potest.—
344
344
Chrysalvs
344
Ille est oneratus recte et plus iusto vehit.
345
exorsa haec tela non male omnino mihi est:
346
ut amantem erilem copem facerem filium,
347
ita feci, ut auri quantum vellet sumeret,
348
quantum autem lubeat reddere ut reddat patri.
349
senex in Ephesum íbit aurum arcessere,
350
hic nostra agetur aetas in malacum modum,
351
siquidem híc relinquet neque secum abducet senex
352
med et Mnesilochum. quas ego hic turbas dabo!
353
sed quid futurumst, cum hoc senex resciverit,
354
cum se excucurrisse illuc frustra sciverit
355
nosque aurum abusos? quid mihi fiet postea?
356
credo hercle adveniens nomen mutabit mihi
357
facietque extemplo Crucisalum me ex Chrysalo.
358
aufugero hercle, si magis usus venerit.
359
si ero reprehensus, macto ego illum infortunio:
360
si illi sunt virgae ruri, at mihi tergum domist.
361
nunc ibo, erili filio hanc fabricam dabo
362
super auro amicaque eius inventa Bacchide.—
363
363
Lydvs
363
Pándite atque aperíte propere iánuam hanc Orci, óbsecro.
364
nam équidem haud aliter esse duco, quippe quo nemo advenit,
365
nisi quem spes reliquere omnes, esse ut frugi possiet.
366
Bacchides non Bacchides, sed bacchae sunt acerrumae.
367
apage istas a me sorores, quae hominum sorbent sanguinem.
368
omnis ad perniciem instructa domus opime atque opipare—
369
quaé ut aspexi, me continuo contuli protinam in pedes.
370
egone ut haec conclusa gestem clanculum? ut celem patrem,
371
Pistoclere, tua flagitia aut damna aut desidiabula?
372
quibus patrem et me teque amicosque omnes affectas tuos
373
ad probrum, damnum, flagitium appellere una et perdere.
374
neque mei neque te tui intus puditumst factis quae facis,
375
quibus tuom patrem meque una, amicos, adfinis tuos
376
tua infámia fecisti gerulifigulos flagiti.
377
nunc prius quám malum istoc addis, certumst iam dicam patri
378
de me hanc culpam demolibor iam et seni faciam palam,
379
ut eum éx lutulento caeno propere hinc eliciat foras.—
380
380
Mnesilochvs
380
Múltimodis meditatus egomet mecum sum, et ita esse arbitror:
381
homini amico, qui est amicus ita uti nomen possidet,
382
nisi deos ei nil praestare; id opera expertus sum esse ita.
383
nám ut in Ephesum hinc abii (hoc factumst ferme abhinc biennium)
384
ex Epheso huc ad Pistoclerum meum sodalem litteras
385
misi, amicam ut mi inveniret Bacchidem. illum intellego
386
invenisse, ut servos meus mi nuntiavit Chrysalus.
387
condigne is quam techinam de auro advorsum meum fecit patrem,
388
ut mi amanti copia esset. séd eccum video incedere.
389
nam pol quidem meo animo ingrato hómine nihil inpensiust;
390
malefactorem amitti satius quam relinqui beneficum;
391
nimio inpendiosum praestat te quam ingratum dicier:
392
illum laudabunt boni, hunc etiam ipsi culpabunt mali.
393
qua me causa magis cum cura esse aecum, obvigilatost opus.
394
nunc, Mnesiloche, specimen specitur, nunc certamen cernitur,
395
sisne necne ut esse oportet, malus, bonus quoivis modi,
396
iustus iniustus, malignus largus, comis incommodus.
397
cave sis te superare servom siris faciundo bene.
398
utut eris, moneo, haud celabis. sed eccos video incedere
399
patrem sodalis et magistrum. hinc auscultabo quam rem agant.
400
400
Lydvs
400
Nunc experiar, sitne aceto tibi cor acre in pectore.
401
sequere.
406b
406b
Philoxenvs
406b
Quo sequar? quo ducis nunc me?
406c
406c
Lydvs
406c
Ad illam quae tuom
402
perdidit, pessum dedit tibi filium unice unicum.
403
403
Philoxenvs
403
Heia, Lyde, leniter qui saeviunt sapiunt magis.
404
minus mirandumst, illaec aetas si quid illorum facit,
405
quam si non faciat. feci égo istaec itidem in adulescentia.
406
406
Lydvs
406
Ei mihi, ei mihi, istaec illum perdidit assentatio.
407
nam absque te esset, égo illum haberem rectum ad ingenium bonum:
408
nunc propter te tuamque pravos factus est fiduciam
409
Pistoclerus.
Variation units
Dual references show Vulgate ↔ LXX loci for each oracle block. Selected-witness order follows the left compare column (or primary version).