Statius, P. Papinius (Publius Papinius)
Silvae
Silv 5.2.150
Choose a text
More by Statius, P. Papinius (Publius Papinius)
—
Perseus Lat2
5.2.1
Rura meus Tyrrhena petit saltusque Tagetis
5.2.2
Crispinus; nec longa mora est aut avia tellus,
5.2.3
sed mea secreto velluntur pectora morsu,
5.2.4
udaque turgentes impellunt lumina guttas,
5.2.5
ceu super Aegaeas hiemes abeuntis amici
5.2.6
vela sequar spectemque ratem iam fessus ab altis
5.2.7
rupibus atque oculos longo querar aere vinci.
5.2.8
Quid ': si militiae iam te, puer inelite, primae
5.2.9
clara rudimenta et castrorum dulce voearet
5.2.10
auspicium, quanto manarent gaudia fletu
5.2.11
quosve darem amplexus! etiamne optanda propinquis
5.2.12
tristia: et octonos bis iam tibi circuit orbes
5.2.13
vita. sed angustis animus robustior annis,
5.2.14
succumbitque oneri et mentem sua non capit aetas,
5.2.15
nec mirum: non te series inhonora parentum
5.2.16
obscurum proavis et priscae lucis egentem
5.2.17
plebeia de stirpe tulit: non sanguine cretus
5.2.18
turmali trabeaque recens et paupere clavo
5.2.19
augustam sedem et Latii penetrale senatus
5.2.20
advena pulsasti, sed praecedente tuorum
5.2.21
agmine. Romulei qualis per iugera circi,
5.2.22
cum pulcher visu, titulis generosus avitis
5.2.23
exspectatur equus, cuius de stemmate longo
5.2.24
felix demeritos habet admissura parentes,
5.2.25
illum omnes acuunt plausus, illum ipse volantem
5.2.26
pulvis et incurvae gaudent agnoscere metae:
5.2.27
sic te, clare puer, genitum sibi curia sensit,
5.2.28
primaque patricia clausit vestigia luna.
5.2.29
mox Tyrios ex more sinus tunicamque potentem
5.2.30
agnovere umeri, sed enim tibi magna parabat
5.2.31
ad titulos exempla pater, quippe ille iuventam
5.2.32
protinus ingrediens pharetratum invasit Araxen
5.2.33
belliger indoeilemque fero servire Neroni
5.2.34
Armeniam, rigidi summam Mavortis agebat
5.2.35
Corbulo, sed comitem belli sociumque laborum
5.2.36
ille quoque egregiis multum miratus in armis
5.2.37
Bolanum; atque illi curarum asperrima suetus
5.2.38
credere partirique metus, quod tempus amicum
5.2.39
fraudibus, exserto quaenam bona tempora bello,
5.2.40
quae suspecta fides aut quae fuga vera ferocis
5.2.41
Armenii. Bolanus iter praenosse timendum,
5.2.42
Bolanus tutis iuga quaerere commoda castris,
5.2.43
metiri Bolanus agros, aperire malignas
5.2.44
torrentum nemorumque moras tantamque verendi
5.2.45
mentem implere ducis iussisque ingentibus unus
5.2.46
sufficere, ipsa virum norat iam barbara tellus,
5.2.47
ille secundus apex bellorum et proxima cassis,
5.2.48
sic Phryges attoniti, quamquam Nemeaea viderent
5.2.49
arma Cleonaeusque acies impelleret arcus,
5.2.50
pugnante Alcide tamen et Telamona timebant.
5.2.51
disce, puer,—nec enim externo monitore petendus
5.2.52
virtutis tibi pulcher amor: cognata ministret
5.2.53
laus animos, aliis Decii reducesque Camilli
5.2.54
monstrentur—tu disce patrem, quantusque negantem
5.2.55
fluctibus occiduis fesso usque Hyperione Thylen
5.2.56
intrant mandata gerens quantusque potentis
5.2.57
mille urbes Asiae sortito rexerit anno,
5.2.58
imperium mulcente toga. bibe talia pronis
5.2.59
auribus, haec certent tibi conciliare propinqui,
5.2.60
haec iterent comites praecepta senesque paterni.
5.2.61
Iamque alio moliris iter nec deside passu
5.2.62
ire paras; nondum validae tibi signa iuventae
5.2.63
inrepsere genis, et adhuc tenor integer aevi.
5.2.64
nec genitor iuxta; fatis namque haustus iniquis
5.2.65
occidit et geminam prolem sine praeside linquens.
5.2.66
nec saltem teneris ostrum puerile lacertis
5.2.67
exuit albentique umeros induxit amictu,
5.2.68
quem non corrupit pubes effrena novaeque
5.2.69
libertas properata togae! ceu nescia falcis
5.2.70
silva comas tollit fructumque exspirat in umbras.
5.2.71
at tibi Pieriae tenero sub pectore curae
5.2.72
et pudor et docti legem sibi dicere mores;
5.2.73
tunc hilaris probitas et frons tranquilla nitorque
5.2.74
luxuriae confine tenens pietasque per omnes
5.2.75
dispensata modos; aequaevo cedere fratri
5.2.76
mirarique patrem miseraeque ignoscere matri,
5.2.77
admonuit fortuna domus, tibine illa nefanda
5.2.78
pocula letalesque manu componere sucos
5.2.79
evaluit, qui voce potes praevertere morsus
5.2.80
serpentum atque omnes vultu placare novercas?
5.2.81
infestare libet manes meritoque precatu
5.2.82
pacem auferre rogis; sed te. puer optime, cerno
5.2.83
flectentem visus et talia dicta parantem:
5.2.84
‘parce, precor, cineri: fatum illud et ira nocentum
5.2.85
Parcarum crimenque dei, mortalia quisquis
5.2.86
pectora sero videt nec primo in limine sistit
5.2.87
conatus scelerum atque animos infanda parantes.
5.2.88
excidat illa dies aevo nec postera credant
5.2.89
saecula! nos certe taceamus et obruta multa
5.2.90
nocte tegi propriae patiamur crimina gentis.
5.2.91
exegit poenas, hominum cui cura suorum,
5.2.92
quo Pietas auctore redit terrasque revisit,
5.2.93
quem timet omne nefas, satis haec lacrimandaque nobis
5.2.94
ultio, quin saevas utinam exorare liceret
5.2.95
Eumenidas timidaeque avertere Cerberon umbrae
5.2.96
immemoremque tuis citius dare manibus amnem.’
5.2.97
Macte animo, iuvenis! sed crescunt crimina matris,
5.2.98
nec tantum pietas, sed protinus ardua virtus
5.2.99
affectata tibi. nuper cum forte sodalis
5.2.100
immeritae falso palleret crimine famae
5.2.101
erigeretque forum succinctaque iudice multo
5.2.102
surgeret et castum vibraret Iulia fulmen:
5.2.103
tu. quamquam non ante forum legesque severas
5.2.104
passus, sed tacita studiorum occultus in umbra,
5.2.105
defensare metus adversaque tela subisti
5.2.106
pellere, inermis adhuc et tiro. paventis amici,
5.2.107
haud umquam tales aspexit Romulus annos
5.2.108
Dardaniusque senex medii bellare togata
5.2.109
strage fori. stupuere patres temptamina tanta
5.2.110
conatusque tuos, nec te reus ipse timebat.
5.2.111
par vigor et membris, promptaeque ad fortia vires
5.2.112
sufficiunt animo atque ingentia iussa sequuntur
5.2.113
ipse ego te nuper Tiberino in litore vidi,
5.2.114
qua Tyrrhena vadis Laurentibus aestuat unda,
5.2.115
tendentem cursus vexantemque ilia nuda
5.2.116
calce ferocis equi, vultu dextraque minacem:
5.2.117
—si qua fides dictis, stupui armatumque putavi—:
5.2.118
Gaetulo sic pulcher equo Troianaque quassans
5.2.119
tela novercales ibat venator in agros
5.2.120
Ascanius miseramque patri flagrabat Elissam;
5.2.121
Troilus haud aliter gyro leviore minantes
5.2.122
eludebat equos aut quem de turribus altis
5.2.123
Arcadas Ogygio versantem in pulvere metas
5.2.124
spectabant Tyriae non torvo lumine matres.
5.2.125
Ergo age iam magno—ducis indulgentia pulsat
5.2.126
certaque dat votis hilaris vestigia frater—
5.2.127
surge animo et fortes castrorum concipe curas,
5.2.128
monstrabunt acies Mavors Actaeaque virgo,
5.2.129
flectere Castor equos, umeris quatere arma Quirinus,
5.2.130
qui tibi tam tenero permisit plaudere collo
5.2.131
nubigenas clipeos intactaque caedibus arma.
5.2.132
Quasnam igitur terras, quem Caesaris ibis in orbem?
5.2.133
Arctoosne amnes et Rheni fracta natabis
5.2.134
flumina an aestiferis Libyae sudabis in arvis?
5.2.135
an iuga Pannoniae mutatoresque domorum
5.2.136
Sauromatas quaties? an te septenus habebit
5.2.137
Hister et umbroso circumflua coniuge Peuce?
5.2.138
an Solymum cinerem palmetaque capta subibis
5.2.139
non sibi felices silvas portentis Idymes?
5.2.140
quod si te magno tellus frenata parenti
5.2.141
accipiat, quantum ferus exsultabit Araxes!
5.2.142
quanta Caledonios attollet gloria campos!
5.2.143
cum tibi longaevus referet trucis incola terrae:
5.2.144
‘hic suetus dare iura parens, hoc caespite turmas
5.2.145
adfari; late speculas castellaque longe
5.2.146
—aspicis?—ille dedit cinxitque haec moenia fossa;
5.2.147
belligeris haec dona deis, haec tela dicavit
5.2.148
—cernis adhuc titulos—; hunc ipse vocantibus armis
5.2.149
induit, hunc regi rapuit thoraca Britanno.’
5.2.150
qualiter in Teucros victricia bella paranti
5.2.151
ignotum Pyrrho Phoenix narrabat Achillem.
5.2.152
Felix, qui viridi fidens, Optate, iuventa
5.2.153
durabis quaecumque vias vallumque subibis,
5.2.154
forsan et ipse latus—sic numina principis adsint—
5.2.155
cinctus et unanimi comes indefessus amici,
5.2.156
quo Pylades ex more pius, quo Dardana gessit
5.2.157
bella Menoetiades. quippe haec concordia vobis,
5.2.158
hic amor est duretque precor! nos fortior aetas
5.2.159
iam fugit; hinc votis animum precibusque iuvabo,
5.2.160
et mihi! sed questus solitos si forte ciebo
5.2.161
et mea Romulei venient ad carmina patres,
5.2.162
tu deeris. Crispine, mihi, cuneosque per omnes
5.2.163
te meus absentem circumspectabit Achilles,
5.2.164
sed venies melior—vatum non irrita currunt
5.2.165
omina—. quique aquilas tibi nunc et castra recludit,
5.2.166
idem omnes perferre gradus cingique superbis
5.2.167
fascibus et patrias dabit insedisse curules.
5.2.168
Sed quis ab excelsis Troianae collibus Albae,
5.2.169
unde suae iuxta prospectat moenia Romae
5.2.170
proximus ille deus, Fama velocior intrat
5.2.171
nuntius atque tuos implet, Crispine, penates?
5.2.172
dicebam certe: vatum non irrita currunt
5.2.173
auguria, en! ingens reserat tibi limen honorum
5.2.174
Caesar et Ausonii committit munia ferri.
5.2.175
vade, puer, tantisque enixus suffice donis,
5.2.176
felix, qui magno iam nunc sub praeside iuras
5.2.177
cuique sacer primum tradit Germanicus ensem!
5.2.178
non minus hoc, fortis quam si tibi panderet ipse
5.2.179
Bellipotens aquilas torvaque induceret ora
5.2.180
casside, vade alacer maioraque disce mereri!
Variation units
Dual references show Vulgate ↔ LXX loci for each oracle block. Selected-witness order follows the left compare column (or primary version).