Thebais
Choose a text
id="mobileReaderAuthor" class="mobile-reader-author" href="/authors/statius-p-papinius-publius-papinius" aria-label="More works by Statius, P. Papinius (Publius Papinius)">
—
⋯
Original / primary: Perseus Lat2
6.1
Nuntia multivago Danaas perlabitur urbes
6.2
Fama gradu, sancire novo sollemnia busto
6.3
Inachidas ludumque super, quo Martia bellis
6.4
praesudare paret seseque accendere virtus.
6.5
Graium ex more decus: primus Pisaea per arva
6.6
hunc pius Alcides Pelopi certavit honorem
6.7
pulvereumque fera crinem detersit oliva:
6.8
proxima vipereo celebratur libera nexu
6.9
Phocis, Apollineae bellum puerile pharetrae;
6.10
mox circum tristes servata Palaemonis aras
6.11
nigra superstitio, quotiens animosa resumit
6.12
Leucothea gemitus et amica ad litora festa
6.13
tempestate venit: planctu conclamat uterque
6.14
Isthmos. Echioniae responsant flebile Thebae,
6.15
et nunc eximii regum, quibus Argos alumnis
6.16
conexum caelo, quorumque ingentia tellus
6.17
Aonis et Tyriae suspirant nomina matres,
6.18
concurrunt nudasque movent in proelia vires:
6.19
ceu primum ausurae trans alta ignota biremes,
6.20
seu Tyrrhenam hiemem, seu stagna Aegaea lacessant,
6.21
tranquillo prius arma lacu clavumque levesque
6.22
explorant remos atque ipsa pericula discunt;
6.23
at cum experta cohors, tune pontum inrumpere fretae
6.24
longius ereptasque oculis non quaerere terras.
6.25
Clara laboriferos caelo Tithonia currus
6.26
extulerat vigilesque deae pallentis habenas
6.27
et Nox et cornu fugiebat Somnus inani;
6.28
iam plangore viae, gemitu iam regia mugit
6.29
flebilis, acceptos longe nemora avia frangunt
6.30
multiplicantque sonos, sedet ipse exutus honoro
6.31
vittarum nexu genitor squalentiaque ora
6.32
sparsus et incultam ferali pulvere barbam,
6.33
asperior contra planctusque egressa viriles
6.34
exemplo famulas premit hortaturque volentes
6.35
orba parens, lacerasque super prorumpere nati
6.36
relliquias ardet totiensque avolsa refertur,
6.37
arcet et ipse pater, mox ut maerentia dignis
6.38
vultibus Inachii penetrarunt limina reges,
6.39
ceu nova tunc clades et primo saueius infans
6.40
vulnere letalisve inrumperet atria serpens,
6.41
sic alium ex alio quamquam lassata fragorem
6.42
pectora congeminant, integratoque resultant
6.43
accensae clamore fores; sensere Pelasgi
6.44
invidiam et lacrimis excusant crimen obortis.
6.45
Ipse, datum quotiens intereisoque tumultu
6.46
conticuit stupefacta domus, solatur Adrastus
6.47
adloquiis genitorem ultro, nune fata recensens
6.48
resque hominum duras et inexorabile pensum,
6.49
nune aliam prolem mansuraque numine dextro
6.50
pignora, nondum orsis modus, et lamenta redibant.
6.51
ille quoque adfatus non mollius audit amicos,
6.52
quam trucis Ionii rabies clamantia ponto
6.53
vota virum aut tenues curant vaga fulmina nimbos.
6.54
Tristibus interea ramis teneraque cupresso
6.55
damnatus flammae torus et puerile feretrum
6.56
texitur: ima virent agresti stramina cultu;
6.57
proxima gramineis operosior area sertis,
6.58
et picturatus morituris floribus agger;
6.59
tertius adsurgens Arabum strue tollitur ordo
6.60
Eoas complexus opes incanaque glebis
6.61
tura et ab antiquo durantia cinnama Belo.
6.62
summa crepant auro, Tyrioque attollitur ostro
6.63
molle supercilium, teretes hoc undique gemmae
6.64
inradiant, medio Linus intertextus acantho
6.65
letiferique canes: opus admirabile semper
6.66
oderat atque oculos flectebat ab omine mater,
6.67
arma etiam et veterum exuvias circumdat avorum
6.68
gloria mixta malis adflictaeque ambitus aulae,
6.69
ceu grande exsequiis onus atque immensa ferantur
6.70
membra rogo, sed cassa tamen sterilisque dolentes
6.71
fama iuvat, parvique augescunt funere manes,
6.72
inde ingens lacrimis honor et miseranda voluptas,
6.73
muneraque in cineres annis graviora feruntur —
6.74
namque illi et pharetras brevioraque tela dicarat
6.75
festinus voti pater insontesque sagittas;
6.76
iam tunc et nota stabuli de gente probatos
6.77
in nomen pascebat equos — cinctusque sonantes
6.78
armaque maiores exspectatura lacertos.
6.79
spes avidae! quas non in nomen credula vestes
6.80
urgebat studio cultusque insignia regni
6.81
purpureos sceptrumque minus? cuncta ignibus atris
6.82
damnat atrox suaque ipse parens gestamina ferri,
6.83
si damnis rabidum queat exsaturare dolorem.
6.84
Parte alia gnari monitis exercitus instat
6.85
auguris aeriam truncis nemorumque ruina,
6.86
montis opus, cumulare pyram, quae crimina caesi
6.87
anguis et infausti cremet atra piacula belli,
6.88
his labor accisam Nemeen umbrosaque tempe
6.89
praecipitare solo lucosque ostendere Phoebo,
6.90
sternitur extemplo veteres incaedua ferro
6.91
silva comas, largae qua non opulentior umbrae
6.92
Argolicos inter saltusque educta Lycaeos
6.93
extulerat super astra caput: stat sacra senectae
6.94
numine, nec solos hominum transgressa veterno
6.95
fertur avos, Nymphas etiam mutasse superstes
6.96
Faunorumque greges, aderat miserabile luco
6.97
exscidium: fugere ferae, nidosque tepentes
6.98
absiliunt — metus urget — aves; cadit ardua fagus,
6.99
Chaoniumque nemus brumaeque inlaesa cupressus,
6.100
procumbunt piceae, flammis alimenta supremis,
6.101
ornique iliceaeque trabes metuendaque suco
6.102
taxus et infandos belli potura cruores
6.103
fraxinus atque situ non expugnabile robur.
6.104
hinc audax abies et odoro vulnere pinus
6.105
scinditur, adclinant intonsa cacumina terrae
6.106
alnus amica fretis nec inhospita vitibus ulmus.
6.107
dat gemitum tellus: non sic eversa feruntur
6.108
Ismara, cum fracto Boreas caput extulit antro,
6.109
non grassante noto citius nocturna peregit
6.110
flamma nemus; linquunt flentes dilecta locorum
6.111
otia cana Pales Silvanusque arbiter umbrae
6.112
semideumque pecus, migrantibus adgemit illis
6.113
silva, nec amplexae dimittunt robora Nymphae.
6.114
ut cum possessas avidis victoribus arces
6.115
dux raptare dedit, vix signa audita, nec urbem
6.116
invenias; ducunt sternuntque abiguntque feruntque
6.117
immodici, minor ille fragor, quo bella gerebant.
6.118
Iamque pari cumulo geminas hanc tristibus umbris,
6.119
ast illam superis aequus labor auxerat aras,
6.120
cum signum luctus cornu grave mugit adunco
6.121
tibia, cui teneros suetum producere manes
6.122
lege Phrygum maesta. Pelopem monstrasse ferebant
6.123
exsequiale sacrum carmenque minoribus umbris
6.124
utile, quo geminis Niobe consumpta pharetris
6.125
squalida bissenas Sipylon deduxerat urnas.
6.126
Portant inferias arsuraque fercula primi
6.127
Graiorum, titulisque pios testantur honores
6.128
gentis quisque suae; longo post tempore surgit
6.129
colla super iuvenum — numero dux legerat omni —
6.130
ipse fero clamore torus, cinxere Lycurgum
6.131
Leni a ei proceres, genetricem mollior ambit
6.132
turba, nec Hypsipyle raro subit agmine; valiant
6.133
Inachidae memores, sustentant livida nati
6.134
bracchia et inventae concedunt plangere matri.
6.135
Illic infaustos ut primum egressa penates
6.136
Eurydice, nudo vocem de pectore rumpit
6.137
planctuque et longis praefata ululatibus infit:
6.138
‘non hoc Argolidum coetu circumdata matrum
6.139
speravi te, nate, sequi, nec talia demens
6.140
fingebam votis annorum elementa tuorum,
6.141
nil saevum reputans; etenim his in finibus aevi
6.142
unde ego bella tibi Thebasque ignara timerem?
6.143
cui superum nostro committere sanguine pugnas
6.144
dulce? quis hoc armis vovit scelus? at tua nondum,
6.145
Cadme, domus, nullus Tyrio grege plangitur infans,
6.146
primitias egomet lacrimarum et caedis acerbae
6.147
ante tubas ferrumque tuli, dum deside cura
6.148
credo sinus fidos altricis et ubera mando,
6.149
quidni ego? narrabat servatum fraude parentem
6.150
insontesque manus, en! quam ferale putemus
6.151
abiurasse sacrum et Lemni gentilibus unam
6.152
inmunem furiis, haec illa — et creditis ausae ! —
6.153
haec pietate potens solis abiecit in arvis
6.154
non regem dominumve, alienos impia partus,
6.155
hoc tantum, silvaeque infamis tramite liquit,
6.156
quem non anguis atrox — quid enim hac opus, ei mihi, leti
6.157
mole fuit? — tantum caeli violentior aura
6.158
impulsaeque noto frondes eassusque valeret
6.159
exanimare timor, nec vos incessere luctu
6.160
orba aveo, fixum matri immotumque manebat
6.161
hac altrice nefas; atquin et blandus ad illam,
6.162
nate, magis, solam nosse atque audire vocantem,
6.163
ignarusque mei: nulla ex te gaudia matri,
6.164
illa tuos questus lacrimososque impia risus
6.165
audiit et vocis decerpsit murmura primae.
6.166
illa tibi genetrix semper, dum vita manebat,
6.167
nune ego. sed miserae mihi nec punire potestas
6.168
sic meritam! quid dona, duces, quid inania fertis
6.169
iusta rogis? illam — nil poscunt amplius umbrae, —
6.170
illam, oro, cineri simul excisaeque parenti
6.171
reddite, quaeso, duces, per ego haec primordia belli,
6.172
cui peperi; sic aequa gemant mihi funera matres
6.173
Oxygiae.’ sternit crines iteratque precando:
6.174
‘reddite, nec vero crudelem avidamque vocate
6.175
sanguinis: oceumbam pariter, dum vulnere iusto
6.176
exsaturata oculos, unum impellamur in ignem.’
6.177
talia vociferans alia de parte gementem
6.178
Hypsipylen — neque enim illa comas nec pectora servat —
6.179
agnovit longe, et socium indignata dolorem:
6.180
‘hoc saltem, o proceres, tuque o, cui pignora nostri
6.181
proturbata tori, prohibete, auferte supremis
6.182
invisam exsequiis. quid se funesta parenti
6.183
miscet et in nostris spectatur et ipsa ruinis?’
6.184
cui luget complexa suos? dixitque repente
6.184a
concidit, abruptisque obmutuit ore querelis.
6.185
sic ait abruptisque immutuit ore querellis:
6.186
non secus ac primo fraudatum lacte iuvencum,
6.187
cui trepidae vires et solus ab ubere sanguis,
6.188
seu fera seu duras avexit pastor ad aras;
6.189
nunc vallem spoliata parens, nunc flumina questu,
6.190
nunc armenta movet vacuosque interrogat agros;
6.191
tunc piget ire domum, maestoque novissima campo
6.192
exit et oppositas impasta avertitur herbas.
6.193
At genitor sceptrique decus cultusque Tonantis
6.194
inicit ipse rogis, tergoque et pectore fusam
6.195
caesariem ferro minuit sectisque iacentis
6.196
obnubit tenuia ora comis, ac talia fletu
6.197
verba pio miscens: ‘alio tibi, perfide, pacto,
6.198
Iuppiter, hunc crinem voti reus ante dicaram,
6.199
si pariter virides nati libare dedisses
6.200
ad tua templa genas, sed non ratus ore sacerdos,
6.201
damnataeque preces: ferat haec, quae dignior, umbra.’
6.202
iam face subiecta primis in frondibus ignis
6.203
exclamat, labor insanos arcere parentes.
6.204
Stant iussi Danaum atque obtentis eminus armis
6.205
prospectu visus interclusere nefasto.
6.206
ditantur flammae; non umquam opulentior illic
6.207
ante cinis: crepitant gemmae, atque immane liquescit
6.208
argentum, et pictis exsudat vestibus aurum;
6.209
nec non Assyriis pinguescunt robora sucis,
6.210
pallentique croco strident ardentia mella,
6.211
spumantesque mero paterae verguntur et atri
6.212
sanguinis et rapti gratissima cymbia lactis,
6.213
tunc septem numero turmas — centenus ubique
6.214
surgit eques — versis ducunt insignibus ipsi
6.215
Graiugenae reges, lustrantque ex more sinistro
6.216
orbe rogum et stantes inclinant pulvere flammas,
6.217
ter curvos egere sinus, inlisaque telis
6.218
tela sonant, quater horrendum pepulere fragorem
6.219
arma, quater mollem famularum bracchia planctum,
6.220
semianimas alter pecudes spumantiaque ignis
6.221
accipit armenta; hic luctus abolere noviqvie
6.222
funeris auspicium vates, quamquam omina sentit
6.223
vera, iubet: dextri gyro et vibrantibus hastis
6.224
hac redeunt, raptumque suis libamen ab armis
6.225
quisque iacit, seu frena libet seu cingula flammis
6.226
mergere seu iaculum summae seu cassidis umbram,
6.227
multa gemunt extra raucis concentibus agri,
6.228
et lituis aures circum pulsantur acutis.
6.229
ferretur clamore nemus: sic Martia vellunt
6.230
signa tubae, nondum ira calet, nec sanguine ferrum
6.231
inrubuit, primus bellorum comitur ille
6.232
vultus, honoris opus 2: stat adhuc incertus in alta
6.233
nube, quibus sese Mavors indulgeat armis.
6.234
Finis erat, lassusque putres iam Mulciber ibat
6.235
in cineres; instant flammis multoque soporant
6.236
imbre rogum, posito donec cum sole labores
6.237
exhausti; seris vix cessit cura tenebris,
6.238
roscida iam novies caelo dimiserat astra
6.239
Lucifer et totidem Lunae pracvenerat ignes
6.240
mutato nocturnus equo, nec conscia fallit
6.241
sidera et alterno deprenditur unus in ortu;
6.242
mirum, opus adcelerasse manus1: stat saxea moles,
6.243
templum ingens cineri, rerumque effictus in illa
6.244
ordo docet casus: fessis hic flumina monstrat
6.245
Hypsipyle Danais, hic reptat flebilis infans,
6.246
hic iacet, extremum tumuli circum asperat orbem
6.247
squameus; exspectes morientis ab ore cruenta
6.248
sibila, marmorea sic volvitur anguis in hasta.
6.249
Iamque avidum pugnas visendi vulgus inermes
6.250
fama vocat; cunctis arvis ac moenibus adsunt
6.251
exciti; illi etiam, quis belli incognitus horror,
6.252
quos effeta domi, quos prima reliquerat aetas,
6.253
conveniunt: non aut Ephyraeo in litore tanta
6.254
umquam aut Oenomai fremuerunt agmina circo.
6.255
Collibus incurvis viridique obsessa corona
6.256
vallis in amplexu nemorum sedet; hispida circum
6.257
stant iuga, et obiectus geminis umbonibus agger
6.258
campum exire vetat, longo quem tramite planum
6.259
gramineae frontes sinuataque caespite vivo
6.260
mollia non subitis augent fastigia clivis.
6.261
illic conferti, iam sole rubentibus arvis,
6.262
bellatrix sedere cohors; ibi corpore mixto
6.263
metiri numerum vultusque habitusque suorum
6.264
dulce viris, tantique iuvat fiducia belli.
6.265
centum ibi nigrantes, armenti robora, tauros
6.266
lenta mole trahunt; idem numerusque colorque
6.267
matribus et nondum lunatis fronte iuvencis.
6.268
Exin magnanimum series antiqua parentum
6.269
invenitur, miris in vultum animata figuris.
6.270
primus anhelantem duro Tirynthius angens
6.271
pectoris attritu sua frangit in ossa leonem,
6.272
haud illum impavidi, quamvis et in aere suumque
6.273
Inachidae videre decus, pater ordine iuncto
6.274
laevus harundinae recubans super aggere ripae
6.275
cernitur emissaeque indulgens Inachus urnae.
6.276
Io post tergum, iam prona dolorque parentis,
6.277
spectat inocciduis stellatum visibus Argum.
6.278
ast illam melior Phariis erexerat arvis
6.279
Iuppiter atque hospes iam tunc Aurora colebat.
6.280
Tantalus inde parens, non qui fallentibus undis
6.281
imminet aut refugae sterilem rapit aera silvae,
6.282
sed pius et magni vehitur conviva Tonantis.
6.283
parte alia victor curru Neptunia tendit
6.284
lora Pelops, prensatque rotas auriga natantes
6.285
Myrtilos et volucri iam iamque relinquitur axe.
6.286
et gravis Acrisius speciesque horrenda Coroebi
6.287
et Danae culpata sinus, et in amne reperto
6.288
tristis Amymone, parvoque Alcmena superbit
6.289
Hercule, tergemina crinem circumdata luna.
6.290
iungunt discordes inimica in foedera dextras
6.291
Belidae fratres; sed vultu mitior adstat
6.292
Aegyptus, Danai manifestum adgnoscere ficto
6.293
ore notas pacisque malae noctisque futurae,
6.294
mille dehinc species, tandem satiata voluptas
6.295
praestantesque viros vocat ad sua praemia virtus.
6.296
Primus sudor equis, dic inclyta, Phoebe, regentum
6.297
nomina, dic ipsos; neque enim generosior umquam
6.298
alipedum conlata acies, ceu praepete cursu
6.299
confligant densae volucres aut litore in uno
6.300
Aeolus insanis statuat certamina ventis.
6.301
Ducitur ante omnis rutilae manifestus Arion
6.302
igne iubae. Neptunus equo, si certa priorum
6.303
fama, pater; primus teneri laesisse lupatis
6.304
ora et litoreo domitasse in pulvere fertur,
6.305
verberibus parcens; etenim insatiatus eundi
6.306
ardor et hiberno par inconstantia ponto.
6.307
saepe per Ionium Libycumque natantibus ire
6.308
interiunctus equis omnesque adsuerat in oras
6.309
caeruleum deferre patrem; stupuere relicta
6.310
Nubila, certantes Eurique Notique sequuntur.
6.311
nec minor in terris bella Eurysthea gerentem
6.312
Amphitryoniaden alto per gramina sulco
6.313
duxerat, illi etiam ferus indocilisque teneri,
6.314
mox divum dono regis dignatus Adrasti
6.315
imperia et multum mediis mansueverat annis.
6.316
tunc rector genero Polynici indulget agendum
6.317
multa monens, ubi fervor equo, qua suetus ab arte
6.318
mulceri, ne saeva manus, ne liber habenis
6.319
impetus, ‘urge alios" inquit "stimulisque minisque;
6.320
ille ibit, minus ipse voles.’ sic ignea lora
6.321
cum daret et rapido Sol natum imponeret axi,
6.322
gaudentem lacrimans astra insidiosa docebat
6.323
nolentesque teri zonas mediamque polorum
6.324
temperiem: pius ille quidem et formidine cauta,
6.325
sed iuvenem durae prohibebant discere Parcae.
6.326
Oebalios sublimis agit, spes proxima palmae,
6.327
Amphiaraus equos; tua furto lapsa propago,
6.328
Cyllare, dum Scythici diversus ad ostia Ponti
6.329
Castor Amyclaeas remo permutat habenas.
6.330
ipse habitu niveus, nivei dant colla iugales,
6.331
concolor est albis et cassis et infula cristis,
6.332
quin et Thessalicis felix Admetus ab oris
6.333
vix steriles compescit equas; Centaurica dicunt
6.334
semina (credo, adeo sexum indignantur, et omnis
6.335
in vires adducta venus); noctemque diemque
6.336
adsimulant, maculis internigrantibus albae:
6.337
tantus uterque color, credi nec degener illo
6.338
de grege, Castaliae stupuit qui sibila cannae
6.339
laetus et audito contempsit Apolline pasci.
6.340
ecce et Iasonidae iuvenes, nova gloria matris
6.341
Hypsipyles, subiere iugo, quo vectus uterque,
6.342
nomen avo gentile Thoas atque omine dictus
6.343
Euneos Argoo. geminis eadem omnia: vultus,
6.344
currus, equi, vestes, par et concordia votis,
6.345
vincere vel solo cupiunt a fratcre relinqui.
6.346
it Chromis Hippodamusque, alter satus Hercule magno,
6.347
alter ab Oenomao: dubites, uter effera presset
6.348
frena magis. Getici pecus hic Diomedis, at ille
6.349
Pisaei iuga patris habet, crudelibus ambo
6.350
exuviis diroque imbuti sanguine currus.
6.351
metarum instar erant hinc nudo robore quercus,
6.352
olim omnis exuta comas, hinc saxeus umbo,
6.353
arbiter agricolis; finem iacet inter utrumque,
6.354
quale quater iaculo spatium, ter harundine vincas.
6.355
Interea cantu Musarum nobile muleens
6.356
concilium citharaeque manus insertus Apollo
6.357
Parnassi summo spectabat ab aethere terras;
6.358
orsa deum — nam saepe Iovem Phlegramque suique
6.359
anguis opus fratrumque pius cantarat honores —
6.360
tunc aperit, quis fulmen agat, quis sidera ducat
6.361
spiritus, unde animi fluviis, quae pabula ventis,
6.362
quo fonte immensum vivat mare, quae via solis
6.363
praecipitet noctem, quae porrigat, imane tellus
6.364
an media et rursus mundo succincta latenti.
6.365
finis erat, differt avidas audire sorores,
6.366
dumque chelyn lauro textumque inlustre coronae
6.367
subligat et picto discingit pectora limbo,
6.368
haud procul Herculeam Nemcen clamore reductus
6.369
aspicit atque illic ingens certaminis instar
6.370
quadriiugi. noscit cunctos, et forte propinquo
6.371
constiterant Admetus et Amphiaraus in arvo.
6.372
tunc secum: ‘quisnam iste duos, fidissima Phoebi
6.373
nomina, commisit deus in discrimina reges?
6.374
ambo pii cariquc ambo; nequeam ipse priorem
6.375
dicere. Peliacis hic cum famularer in arvis —
6.376
sic Iovis imperia et nigrae voluere Sorores —
6.377
tura dabat famulo nec me sentire minorem
6.378
ausus; at hic tripodum comes et pius artis alumnus
6.379
aetheriae. potior meritis tamen ille, sed huius
6.380
extrema iam fila colu; datur ordo senectae
6.381
Admeto serumque mori; tibi nulla supersunt
6.382
gaudia, nam Thebae iuxta et tenebrosa vorago.
6.383
scis miser, et nostrae pridem cecinere volucres.’
6.384
dixit, et os fletu paene inviolabile tinctus
6.385
extemplo Nemeen radiante per aera saltu
6.386
ocior et patrio venit igne suisque sagittis,
6.387
ipse olim in terris, caelo vestigia durant,
6.388
claraque per zephyros etiamnum semita lucet.
6.389
Et iam sortitus Prothous versarat aena
6.390
casside, iamque locus cuique est et liminis ordo.
6.391
terrarum decora ampla viri, decora aequa iugales,
6.392
divum utrumque genus, stant uno margine clausi
6.393
spesque audaxque una metus et fiducia pallens.
6.394
nil fixum cordi: pugnant exire .paventque,
6.395
concurrit summos animosum frigus in artus.
6.396
qui dominis, idem ardor equis; face lumina surgunt,
6.397
ora sonant morsu, spumisque et sanguine ferrum
6.398
uritur, impulsi nequeunt obsistere postes
6.399
claustraque, compressae transfumat anhelitus irae.
6.400
stare adeo miserum est, pereunt vestigia mille
6.401
ante fugam, absentemque ferit gravis ungula campum,
6.402
circumstant fidi, nexusque et torta iubarum
6.403
expediunt firmantque animos et plurima monstrant.
6.404
insonuit contra Tyrrhenum murmur, et omnes
6.405
exsiluere loco. quae tantum carbasa ponto,
6.406
quae bello sic tela volant, quae nubila caelo?
6.407
amnibus hibernis minor est, minor impetus igni,
6.408
tardius astra cadunt, glomerantur tardius imbres,
6.409
tardius e summo decurrunt flumina monte.
6.410
Emissos videre atque agnovere Pelasgi.
6.411
et iam rapti oculis, iam caeco pulvere mixti
6.412
una in nube latent, vultusque umbrante tumultu
6.413
vix inter sese clamore et nomine noscunt.
6.414
evolvere globum, et spatio quo quisque valebat
6.415
diducti: delet sulcos iterata priores
6.416
orbita, nunc avidi prono iuga pectore tangunt,
6.417
nunc pugnante genu et pressis duplicantur habenis.
6.418
colla toris crinita tument, stantesque repectit
6.419
aura iubas, bibit albentes humus arida nimbos,
6.420
fit sonus humanisque pedum tenuisque rotarum.
6.421
nulla manu requies, densis insibilat aer
6.422
verberibus; gelida non crebrior exsilit Arcto
6.423
grando, nec Olentis manant tot cornibus imbres.
6.424
Senserat adductis alium praesagus Arion
6.425
stare ducem loris, dirumque expaverat insons
6.426
Oedipodioniden; iam illinc a limine discors
6.427
iratusque oneri solito truculentior ardet.
6.428
Inachidae credunt accensum laudibus; ille
6.429
aurigam fugit, aurigae furiale minatur
6.430
efferus, et campo dominum circumspicit omni.
6.431
ante tamen cunctos sequitur longeque secundus
6.432
Amphiaraus agit, quem Thessalus aequat eundo
6.433
Admetus: iuxta gemini, nunc Euneos ante
6.434
et nunc ante Thoas, cedunt vincuntque, nec umquam
6.435
ambitiosa pios conlidit gloria fratres.
6.436
postremum discrimen erant Chromis asper et asper
6.437
Hippodamus, non arte rudes, sed mole tenentur
6.438
cornipedum; prior Hippodamus fert ora sequentum,
6.439
fert gemitus multaque umeros incenditur aura.
6.440
speravit flexae circum compendia metae
6.441
interius ductis Phoebeius augur habenis
6.442
anticipasse viam; nec non et Thessalus heros
6.443
spe propiore calet, dum non cohibente magistro
6.444
spargitur in gyros dexterque exerrat Arion.
6.445
iam prior Oeclides et iam non tertius ibat
6.446
Admetus, laxo cum tandem ambo orbe reductus
6.447
aequoreus sonipes premit evaditque parumper
6.448
gavisos; subit astra fragor, caelumque tremiscit,
6.449
omniaque excusso patuere sedilia vulgo,
6.450
sed nec lora regit nec verbera pallidus audet
6.451
Labdacides: lassa veluti ratione magister
6.452
in fluctus, in saxa ruit nec iam amplius astra
6.453
respicit et victam proiecit casibus artem.
6.454
Rursus praecipites in recta ac devia campi
6.455
obliquant tenduntque vias, iterum axibus axes
6.456
inflicti, radiisque rotae; pax nulla fidesque:
6.457
bella geri ferro levius, bella horrida credas;
6.458
is furor in laudes, trepidant mortemque minantur,
6.459
multaque transversis praestringitur ungula campis,
6.460
nec iam sufficiunt stimuli, non verbera, voce
6.461
nominibusque dent Pholoen Admetus et Irin
6.462
fumantemque Thoen, rapidum Danaeius augur
6.463
Ascheton increpitans meritumque voeabula Cygnum,
6.464
audit et Herculeum Strymon Chromin, Euneon audit
6.465
igneus Acthion; tardumque Cydona lacessit
6.466
Hippodamus, variumque Thoas rogat ire Podarcen.
6.467
solus Echionides errante silentia curru
6.468
maesta tenet trepidaque timet se voce fateri.
6.469
vixdum coeptus equis labor, et iam pulvere quarto
6.470
campum ineunt, iamque et tepidis sudoribus artus
6.471
effeti, et crassum rapit eiectatque vaporem
6.472
cornipedum flammata sitis, nec iam integer illis
6.473
impetus, et longi suspendunt ilia flatus,
6.474
hic anceps Fortuna diu decernere primum
6.475
ausa venit, ruit, Haemonium dum fervidus instat
6.476
Admetum superare, Thoas, nec pertulit ullam
6.477
frater opem. velit ille quidem, sed Martius ante
6.478
obstitit Hippodamus mediasque immisit habenas.
6.479
mox Chromis Hippodamum metae interioris ad orbem
6.480
viribus Herculeis et toto robore patris
6.481
axe tenet prenso, luctantur abire iugales
6.482
nequiquam frenosque et colla rigentia tendunt.
6.483
ut Siculas si quando rates tenet aestus et ingens
6.484
auster agit, medio stant vela tumentia ponto.
6.485
tunc ipsum fracto curru deturbat, et isset
6.486
ante Chromis; sed Thraces equi ut videre iacentem
6.487
Hippodamum, redit illa fames, iamiamque trementem
6.488
partiti furiis, ni frena ipsosque frementes
6.489
oblitus palmae retro Tirynthius heros
6.490
torsisset victusque et conlaudatus abisset.
6.491
At tibi promissos iamdudum Phoebus honores,
6.492
Amphiarae, cupit, tandem ratus apta favori
6.493
tempora pulverei venit in spatia horrida circi,
6.494
cum iam in fine viae, et summum victoria nutat;
6.495
anguicomam monstri effigiem, saevissima visu
6.496
ora, movet sive ille Erebo seu finxit in astus
6.497
temporis, innumera certe formidine cultum
6.498
tollit in astra nefas, non illud ianitor atrae
6.499
impavidus Lethes, non ipsae horrore sine alto
6.500
Eumenides vidisse queant, turbasset euntes
6.501
Solis equos Martisque iugum, nam flavus Arion
6.502
ut vidit, saliere iubae, atque erectus in armos
6.503
stat sociumque iugi comitesque utrimque laboris
6.504
secum alte suspendit equos, ruit ilicet exsul
6.505
Aonius nexusque diu per terga volutus
6.506
exuit; abripitur longe moderamine liber
6.507
currus; at hunc putri praeter tellure iacentem
6.508
Taenarii currus et Thessalus axis et heros
6.509
Lemnius obliqua, quantum vitare dabatur,
6.510
transabiere fuga. tandem caligine mersum
6.511
erigit adcursu comitum caput aegraque tollit
6.512
membra solo, et socero redit haud speratus Adrasto.
6.513
Quis mortis, Thebane, locus, nisi dura negasset
6.514
Tisiphone, quantum poteras dimittere bellum?
6.515
te Thebc fraterque palam, te plangeret Argos,
6.516
te Nemee, tibi Lerna comas Larissaque supplex
6.517
poneret, Archemori maior colerere sepulcro.
6.518
Tum vero Occlides, quamquam iam certa sequenti
6.519
praemia, cum vacuus domino prior iret Arion,
6.520
ardet adhuc cupiens vel inanem vincere currum.
6.521
dat vires refovetque deus; volat ocior euro,
6.522
ceu modo carceribus dimissus in arva solutis,
6.523
verberibusque iubas et terga lacessit habenis
6.524
increpitans Caerumque levem Cygnumque nivalem.
6.525
nunc saltem, dum nemo prior, rapit igneus orbes
6.526
axis, et effusae longe sparguntur harenae,
6.527
dat gemitum tellus et iam tunc saeva minatur.
6.528
forsitan et victo prior isset Arion e Cygnus,
6.529
sed vetat aequorcus vinci pater: hinc vice iusta
6.530
gloria mansit equo, cessit victoria vati.
6.531
huic pretium palmae gemini cratera ferebant
6.532
Herculeum iuvenes: illum Tirynthius olim
6.533
ferre manu sola spumantemque ore supino
6.534
vertere, seu monstri victor seu Marte, solebat.
6.535
Centauros habet arte truces aurumque figuris
6.536
terribile: hic mixta Lapitharum caede rotantur
6.537
saxa, faces aliique iterum crateres, ubique
6.538
ingentes morientum irae; tenet ipse furentem
6.539
Hylaeum et torta molitur robora barba,
6.540
at tibi Maeonio fertur circumflua limbo
6.541
pro meritis, Admete, chlamys repetitaque multo
6.542
murice: Phrixei natat hic contemptor ephebus
6.543
aequoris et picta tralucet eaerulus unda;
6.544
in latus ire manus mutaturusque videtur
6.545
bracchia, nec siceum speres in stamine crinem;
6.546
contra autem frustra sedet anxia turre suprema
6.547
Sestias in speculis, moritur prope conscius ignis,
6.548
has Adrastus opes dono victoribus ire
6.549
imperat; at generum famula solatur Achaea.
6.550
Sollicitat tunc ampla viros ad praemia cursu
6.551
praeceleres: agile studium et tenuissima virtus,
6.552
pacis opus, cum sacra vocant, nec inutile bellis
6.553
subsidium, si dextra neget, prior omnibus Idas,
6.554
nuper Olympiacis umbratus tempora ramis,
6.555
prosilit; excipiunt plausu Pisaea iuventus
6.556
Eleaeque manus, sequitur Sicyonius Alcon,
6.557
et bis in Isthmiaca victor clamatus harena
6.558
Phaedimus, alipedumque fugam praegressus equorum
6.559
ante Dymas, sed tunc aevo tardante secutus,
6.560
multi et, quos varii tacet ignorantia vulgi,
6.561
hinc atque hinc subiere, sed Arcada Parthenopaeum
6.562
appellant densique cient vaga murmura circi,
6.563
nota parens cursu; quis Maenaliac Atalantes
6.564
nesciat egregium decus et vestigia cunctis
6.565
indeprensa procis? onerat celeberrima natum
6.566
mater, et ipse procul fama iam notus inermes
6.567
narratur cervas pedes inter aperta Lycaei
6.568
tollere et emissum cursu deprendere telum,
6.569
tandem exspectatus volucri super agmina saltu
6.570
emicat et torto chlamydem diffibulat auro.
6.571
effulsere artus, membrorumque omnis aperta est
6.572
laetitia, insignes umeri, nec pectora nudis
6.573
deteriora genis, latuitque in corpore vultus.
6.574
ipse tamen formae laudem aspernatur et arcet
6.575
mirantes; tunc Palladios non inscius haustus
6.576
incubuit pinguique cutem fuscatur olivo.
6.577
hoc Idas, hoc more Dymas aliique nitescunt.
6.578
sic ubi tranquillo perlucent sidera ponto
6.579
vibraturque fretis caeli stellantis imago,
6.580
omnia clara nitent, sed clarior omnia supra
6.581
Hesperos exercet radios, quantusque per altum
6.582
aethera, caeruleis tantus monstratur in undis,
6.583
proximus et forma nec multum segnior Idas
6.584
cursibus atque aevo iuxta prior; attamen illi
6.585
iam tenuem pingues florem induxere palaestrae,
6.586
deserpitque genis nec se lanugo fatetur
6.587
intonsae sub nube comae, tunc rite citatos
6.588
explorant acuuntque gradus, variasque per artes
6.589
exstimulant docto languentia membra tumultu:
6.590
poplite nunc sidunt flexo, nunc lubrica forti
6.591
pectora confidunt plausu, nunc ignea tollunt
6.592
crura brevemque fugam necopino fine reponunt.
6.593
Ut ruit atque aequum submisit regula limen,
6.594
corripuere leves spatium, campoque refulsit
6.595
nuda cohors: volucres isdem modo tardius arvis
6.596
isse videntur equi; credas e plebe Cydonum
6.597
Parthorumque fuga totidem exsiluisse sagittas,
6.598
non aliter celeres Hyrcana per avia cervi,
6.599
cum procul impasti fremitum accepere leonis
6.600
sive putant, rapit attonitos fuga caeca metusque
6.601
congregat, et longum dant cornua mixta fragorem.
6.602
effugit hic oculos rapida puer ocior aura
6.603
Maenalius, quem deinde gradu premit horridus Idas
6.604
inspiratque umero, flatuque et pectoris umbra
6.605
terga premit, post ambiguo discrimine tendunt
6.606
Phaedimus atque Dymas, illis celer imminet Alcon.
6.607
flavus ab intonso pendebat vertice crinis
6.608
Arcados; hoc primis Triviae pascebat ab annis
6.609
munus et, Ogygio victor cum Marte redisset,
6.610
nequiquam patriis audax promiserat aris.
6.611
tunc liber nexu lateque in terga solutus
6.612
occursu zephyri retro fugit et simul ipsum
6.613
impedit infestoque volans obtenditur Idae.
6.614
inde dolum iuvenis fraudique adcommoda sensit
6.615
tempora; iam finem iuxta, dum limina victor
6.616
Parthenopaeus init, correpto crine reductum
6.617
occupat, et longae primus ferit ostia portae.
6.618
Arcades arma fremunt, armis defendere regem,
6.619
ni raptum decus et meriti reddantur honores,
6.620
contendunt totoque parant descendere circo.
6.621
sunt et quis Idae placeat dolus, ipse regesta
6.622
Parthenopaeus humo vultumque oculosque madentes
6.623
obruit, accessit lacrimarum gratia formae,
6.624
pectora nunc maerens, nunc ora indigna cruento
6.625
ungue secat meritamque comam, furit undique clamor
6.626
dissonus, ambiguumque senis cunctatur Adrasti
6.627
consilium, tandem ipse refert: ‘compescite litem,
6.628
o pueri! virtus iterum temptanda; sed ite
6.629
limite non uno, latus hoc conceditur Idae,
6.630
tu diversa tene, fraus cursibus omnis abesto.’
6.631
Audierant, dictoque manent, mox numina supplex
6.632
affatu tacito iuvenis Tegeaeus odorat:
6.633
‘diva potens nemorum, tibi enim hic, tibi crinis honori
6.634
debitus, eque tuo venit haec iniuria voto,
6.635
si bene quid genetrix, si quid venatibus ipse
6.636
promerui, ne, quaeso, sinas hoc omine Thebas
6.637
ire nec Arcadiae tantum meruisse pudorem.’
6.638
auditum manifesta fides: vix campus euntem
6.639
sentit, et exilis plantis intervenit aer,
6.640
raraque non fracto vestigia pulvere pendent.
6.641
inrumpit clamore fores, clamore recurrit
6.642
ante ducem prensaque fovet suspiria palma,
6.643
finiti cursus, operumque insignia praesto.
6.644
Arcas equum dono, clipeum gerit improbus Idas,
6.645
cetera plebs Lyciis vadit contenta pharetris.
6.646
Tunc vocat, emisso si quis decernere disco
6.647
impiger et vires velit ostentare superbas.
6.648
it iussus Pterelas. et aenae lubrica massae
6.649
pondera vix toto curvatus corpore iuxta
6.650
deicit; inspectant taciti expenduntque laborem
6.651
Inachidae. mox turba ruunt, duo gentis Achaeae,
6.652
tres Ephyreiadae, Pisa satus unus, Acarnan
6.653
septimus; et plures agitabat gloria, ni se
6.654
arduus Hippomedon cavea stimulante tulisset
6.655
in medios, lateque ferens sub pectore dextro
6.656
orbem alium: ‘hunc potius, iuvenes, qui moenia saxis
6.657
frangere, qui Tyrias deiectum vaditis arces,
6.658
hunc rapite: ast illud cui non iaculabile dextrae
6.659
pondus?’ et abreptum nullo conamine iecit
6.660
in latus, absistunt procul attonitique fatentur
6.661
cedere; vix unus Phlegyas acerque Menestheus —
6.662
hos etiam pudor et magni tenuere parentes —
6.663
promisere manum; concessit cetera pubes
6.664
sponte et adorato rediit ingloria disco.
6.665
(malis Bistoniis clipeus Mavortis in arvis
6.666
luce mala Pangaea ferit solemque refulgens
6.667
territat incussaque dei grave mugit ab hasta.
6.668
Pisaeus Phlegyas opus incohat et simul omnes
6.669
abstulit in se oculos: ea viso corpore virtus
6.670
promissa, ac primum terra discumque manumque
6.671
asperat, excusso mox circum pulvere versat,
6.672
quod latus in digitos, mediae quod certius ulnae
6.673
conveniat, non artis egens: hic semper amori
6.674
ludus erat, patriae non tantum ubi laudis obiret
6.675
sacra, sed alternis Alpheon utrumque solebat
6.676
metari ripis et, qua latissima distant,
6.677
non umquam merso transmittere flumina disco.
6.678
ergo operum fidens non protinus horrida campi
6.679
iugera, sed caelo dextram metitur, humique
6.680
pressus utroque genu collecto sanguine discum
6.681
ipse super sese rotat atque in nubila condit.
6.682
ille citus sublime petit similisque cadenti
6.683
crescit in adversum, tandemque exhaustus ab alto
6.684
tardior ad terram redit atque immergitur arvis.
6.685
sic cadit, attonitis quotiens avellitur astris,
6.686
Solis opaca soror; procul auxiliantia gentes
6.687
aera crepant frustraque timent, at Thessala victrix
6.688
ridet anhelantes audito carmine bigas.
6.689
conlaudant Danai, sed non tibi molle tuenti,
6.690
Hippomedon, maiorque manus speratur in aequo.
6.691
Atque illi extemplo, cui spes infringere dulce
6.692
immodicas, Fortuna venit, quid numina contra
6.693
tendere fas homini? spatium iam immane parabat,
6.694
iam cervix conversa, et iam latus omne redibat:
6.695
excidit ante pedes elapsum pondus et ictus
6.696
destituit frustraque manum demisit inanem,
6.697
ingemuere omnes, rarisque ea visa voluptas,
6.698
inde ad conatus timida subit arte Menestheus
6.699
cautior, et multum te, Maia crete, rogato
6.700
molis praevalidae castigat pulvere lapsus.
6.701
illa manu magna et multo felicior exit,
6.702
nec partem exiguam circi transvecta quievit,
6.703
fit sonus, et fixa signatur terra sagitta,
6.704
tertius Hippomedon valida ad certamina tardos
6.705
molitur gressus; namque illum corde sub alto
6.706
et casus Phlegyae monet et fortuna Menesthei.
6.707
erigit adsuetum dextrae certamen, et alte
6.708
sustentans rigidumque latus fortesque lacertos
6.709
consulit ac vasto contorquet turbine, et ipse
6.710
prosequitur, fugit horrendo per inania saltu
6.711
iamque procul meminit dextrae servatque tenorem
6.712
discus, nec dubia iunctave Menesthea victum
6.713
transabiit meta: longe super aemula signa
6.714
consedit viridesque umeros et opaca theatri
6.715
culmina ceu latae tremefecit mole ruinae:
6.716
quale vaporifera saxum Polyphemus ab Aetna
6.717
lucis egente manu tamen in vestigia puppis
6.718
auditae iuxtaque inimicum exegit Ulixen.
6.719
sic et Aloidae, cum iam calcaret Olympum
6.720
desuper Ossa rigens, ipsum glaciale ferebant
6.721
Pelion et trepido sperabant iungere caelo.
6.722
Tum genitus Talao victori tigrin inanem
6.723
ire iubet, fulvo quae circumfusa nitebat
6.724
margine et extremos auro mansueverat ungues.
6.725
Gnosiacos arcus habet et vaga tela Menestheus.
6.726
at tibi ait, ‘Phlegya, casu frustrate sinistro,
6.727
hunc, quondam nostri decus auxiliumque Pelasgi,
6.728
ferre damus,neque enim Hippomedon inviderit, ensem,
6.729
nunc opus est animis: infestos tollite caestus
6.730
comminus; haec bellis et ferro proxima virtus.’
6.731
Constitit immanis cerni immanisque timeri
6.732
Argolicus Capaneus, ac dum nigrantia plumbo
6.733
tegmina cruda boum non mollior ipse lacertis
6.734
induitur, ‘date tot iuvenum de milibus unum
6.735
huc’ ait, ‘atque utinam potius de stirpe veniret
6.736
aemulus Aonia, quem fas demittere leto,
6.737
nec mea crudelis civili sanguine virtus.’
6.738
obstipuere animi, fecitque silentia terror.
6.739
tandem insperatus nuda de plebe Laeonum
6.740
prosilit Aleidamas, mirantur Dorica regum
6.741
agmina; sed socii fretum Polluce magistro
6.742
norant et sacras inter crevisse palaestras.
6.743
ipse deus posuitque manus et bracchia finxit —
6.744
materiae suadebat amor; — tune saepe locavit
6.745
comminus, et simili stantem miratus in ira
6.746
sustulit exsultans nudumque in pectora pressit,
6.747
illum indignatur Capaneus ridetque vocantem
6.748
ut miserans, poscitque alium, tandemque coaetus
6.749
restitit, et stimulis iam languida colla tumescunt.
6.750
fulmineas alte suspensi corpora plantis
6.751
erexere manus; tuto procul ora recessu
6.752
armorum in speculis, aditusque ad volnera elusi.
6.753
hic, quantum Tityos Stygiis consurgat ab arvis,
6.754
si torvae patiantur aves, tanta undique pandit
6.755
membrorum spatia et tantis ferus ossibus exstat.
6.756
hic paulo ante puer, sed enim maturius aevo
6.757
robur, et ingentes spondet tener impetus annos,
6.758
quem vinci haud quisquam saevo neque sanguine tingui
6.759
malit, et erecto timeat spectacula voto.
6.760
Ut sese permensi oculis et uterque priorem
6.761
speravere locum, non protinus ira nec ictus:
6.762
alternus paulum timor et permixta furori
6.763
consilia, inclinant tantum contraria iactu
6.764
bracchia et explorant caestus hebetantque ferendo,
6.765
doctior hic differt animum metuensque futuri
6.766
cunctatus vires dispensat: at ille nocendi
6.767
prodigus incautusque sui ruit omnis et ambas
6.768
consumit sine lege manus atque inrita frendit
6.769
insurgens seque ipse premit, sed providus astu
6.770
et patria vigil arte Lacon hos reicit ictus,
6.771
hos cavet; interdum nutu capitisque citati
6.772
integer obsequio, manibus nunc obvia tela '
6.773
discutiens, instat gressu voltuque recedit:
6.774
saepe etiam iniustis conlatum viribus hostem —
6.775
is vigor ingenio, tanta experientia dextrae est —
6.776
ultro audax animis intratque et obumbrat et alte
6.777
adsilit. ut praeceps cumulo salit unda minantes
6.778
in scopulos et fracta redit, sic ille furentem
6.779
circuit expugnans; levat ecce diuque minatur
6.780
in latus inque oculos; illum rigida arma caventem
6.781
avocat ac manibus necopinum interserit ictum
6.782
callidus et mediam designat volnere frontem:
6.783
iam cruor, et tepido signantur tempora rivo.
6.784
nescit adhue Capaneus subitumque per agmina murmur
6.785
miratur; verum ut fessam super ora reduxit
6.786
forte manum et summo maculas in vellere vidit,
6.787
non leo, non iaculo tantum indignata recepto
6.788
tigris: agit toto cedentem fervidus arvo
6.789
praecipitatque retro iuvenem atque in terga supinat,
6.790
dentibus horrendum stridens, geminatque rotatas
6.791
multiplicatque manus, rapiunt conamina venti,
6.792
pars cadit in caestus; motu Spartanus acuto
6.793
mille cavet lapsas circum cava tempora mortes
6.794
auxilioque pedum, sed non tamen immemor artis
6.795
adversus fugit et fugiens tamen ictibus obstat.
6.796
Et iam utrumque labor suspiriaque aegra fatigant.
6.797
tardius ille premit, nee iam hic absistere velox,
6.798
defectique ambo genibus pariterque quierunt.
6.799
sic ubi longa vagos lassarunt aequora nautas
6.800
et signum de puppe datum, posuere parumper
6.801
bracchia: vix requies, iam vox citat altera remos,
6.802
ecce iterum immodice venientem eludit et exit
6.803
sponte ruens mersusque umeris: effunditur ille
6.804
in caput, adsurgentem alio puer improbus ictu
6.805
perculit eventuque impalluit ipse secundo.
6.806
clamorem Inachidae, quantum non litora, tollunt,
6.807
non nemora, illum ab humo conantem ut vidit Adrastus
6.808
tollentemque manus et non toleranda parantem:
6.809
‘ite, oro, socii, furit, ite, opponite dextras,
6.810
festinate, furit, palmamque et praemia ferte!
6.811
non prius, effracto quam misceat ossa cerebro,
6.812
absistet, video, moriturum auferte Lacona.’
6.813
nec mora, prorumpit Tydeus, nec iussa recusat
6.814
Hippomedon: tunc vix ambo conatibus ambas
6.815
restringunt cohibentque manus ac plurima suadent:
6.816
‘ vineis, abi; pulchrum vitam donare minori.
6.817
noster et hic bellique comes.’ nil frangitur heros,
6.818
ramumque oblatumque manu thoraca repellit
6.819
vociferans: ‘liceat! non has ego pulvere crasso
6.820
atque cruore genas, meruit quibus iste favorem
6.821
semivir, infodiam mittamque informe sepulcro
6.822
corpus et Ocbalio donem lugere magistro?’
6.823
dicit; at hunc socii tumidum et vicisse negantem
6.824
avertunt, contra laudant insignis alumnum
6.825
Taygeti longeque minas risere Lacones.
6.826
Iamdudum variae laudes et conscia virtus
6.827
Tydea magnanimum stimulis urgentibus angunt.
6.828
ille quidem et disco bonus et contendere cursu,
6.829
nec caestu bellare minor, sed corde labores
6.830
ante alios erat uncta pale. sic otia Martis
6.831
degere et armiferas laxare adsueverat iras
6.832
ingentes contra ille viros Acheloia circum
6.833
litora felicesque deo monstrante palaestras.
6.834
ergo ubi luctandi iuvenes animosa citavit
6.835
gloria, terrificos umeris Aetolus amictus
6.836
exuitur patriumque suem, levat ardua contra
6.837
membra Cleonaeae stirpis iactator Agylleus,
6.838
Herculea nec mole minor, sic grandibus alte
6.839
insurgens umeris hominem super improbus exit.
6.840
sed non ille rigor patriumque in corpore robur:
6.841
luxuriant artus, effusaque sanguine laxo
6.842
membra natant; unde haec audax fiducia tantum
6.843
Oenidae superare parem, quamquam ipse videri
6.844
exiguus, gravia ossa tamen nodisque lacerti
6.845
difficiles, numquam hunc animum natura minori
6.846
corpore nec tantas ausa est includere vires.
6.847
Postquam oleo gavisa cutis, petit aequor uterque
6.848
procursu medium atque hausta vestitur harena,
6.849
tum madidos artus alterno pulvere siccant,
6.850
collaque demersere umeris et bracchia late
6.851
vara tenent, iam tunc astu deducit in aequum
6.852
callidus et celsum procurvat Agyllea Tydeus,
6.853
submissus tergo et genibus vicinus harenae,
6.854
ille autem, Alpini veluti regina cupressus
6.855
verticis urgenti cervicem inclinat in austro
6.856
vix sese radice tenens, terraeque propinquat,
6.857
iamdudum aetherias eadem reditura sub auras:
6.858
non secus ingentes artus praecelsus Agylleus
6.859
sponte premit parvumque gemens duplicatur in hostem,
6.860
et iam alterna manus frontemque umerosque latusque
6.861
collaque pectoraque et vitantia crura lacessit.
6.862
interdumque diu pendent per mutua fulti
6.863
bracchia, nunc saevi digitorum vincula frangunt.
6.864
non sic ductores gemini gregis horrida tauri
6.865
bella movent; medio coniunx stat candida prato
6.866
victorem exspectans, rumpunt obnixa furentes
6.867
pectora, subdit amor stimulos et volnera sanat:
6.868
fulmineo sic dente sues, sic hispida turpes
6.869
proelia villosis ineunt complexibus ursi.
6.870
vis eadem Oenidae; nec sole aut pulvere fessa
6.871
membra labant, riget arta cutis durisque laborum
6.872
castigata toris, contra non integer ille
6.873
flatibus alternis aegroque effetus hiatu
6.874
exuit ingestas fluvio sudoris harenas
6.875
ae furtim rapta sustentat pectora terra.
6.876
instat agens Tydeus fletumque in colla minatus
6.877
crura subit; coeptis non evaluere potiri
6.878
frustratae brevitate manus, venit arduus ille
6.879
desuper oppressumque ingentis mole ruinae
6.880
condidit, haud aliter collis scrutator Hiberi
6.881
cum subiit longeque diem vitamque reliquit,
6.882
si tremuit suspensus ager subitumque fragorem
6.883
rupta dedit tellus, latet intus monte soluto
6.884
obrutus, ac penitus fractum obtritumque cadaver
6.885
indignantem animam propriis non reddidit astris.
6.886
acrior hoc Tydeus, animisque et pectore supra est.
6.887
nee mora, cum vinclis onerique elapsus iniquo
6.888
circuit errantem et tergo necopinus inhaeret,
6.889
mox latus et firmo celer implicat ilia nexu,
6.890
poplitibus genua inde premens evadere nodos
6.891
nequiquam et lateri dextram insertare parantem
6.892
improbus, horrendum visu ac mirabile pondus,
6.893
sustulit. Herculeis pressum sic fama lacertis
6.894
terrigenam sudasse Libyn, cum fraude reperta
6.895
raptus in excelsum, nee iam spes ulla cadendi,
6.896
nec licet extrema matrem contingere planta,
6.897
fit sonus, et laetos adtollunt agmina plausus,
6.898
tunc alte librans inopinum sponte remisit
6.899
obliquumque dedit, procumbentemque secutus
6.900
colla simul dextra, pedibus simul inguina vinxit.
6.901
deficit obsessus soloque pudore repugnat,
6.902
tandem pectus humi pronamque extensus in alvum
6.903
sternitur, ac longo maestus post tempore surgit,
6.904
turpia signata linquens vestigia terra,
6.905
palmam autem dextra laevaque nitentia dono
6.906
arma ferens Tydeus: ‘quid si non sanguinis huius
6.907
partem haud exiguam — scitis — Dircaeus haberet
6.908
campus, ubi hae nuper Thebarum foedera plagae?’
6.909
haec simul ostentans quaesitaque praemia laudum
6.910
dat sociis, sequitur neglectus Agyllea thorax.
6.911
Sunt et qui nudo subeant concurrere ferro,
6.912
iamque aderant instructi armis Epidaurins Agreus
6.913
et nondum fatis Dircaeus agentibus exsul,
6.914
dux vetat Iasides: ‘manet ingens copia leti,
6.915
o iuvenes! servate animos avidumque furorem
6.916
sanguinis adversi, tuque o, quem propter avita
6.917
iugera, dilectas cui desolavimus urbes,
6.918
ne, precor, ante aciem ius tantum casibus esse
6.919
fraternisque sinas — abigant hoc numina! — votis.’
6.920
sic ait, atque ambos aurata casside ditat.
6.921
tum generum, ne laudis egens, iubet ardua necti
6.922
tempora Thebarumque ingenti voce citari
6.923
victorem: dirae recinebant omnia Parcae.
6.924
Ipsum etiam proprio certamina festa labore
6.925
dignari et tumulo supremum hunc addere honorem
6.926
hortantur proceres ac, ne victoria desit
6.927
una ducum numero, fundat vel Lyctia cornu
6.928
tela rogant, tenui vel nubila transeat hasta,
6.929
obsequitur gaudens, viridique ex aggere in aecum
6.930
stipatus summis iuvenum descendit; at illi
6.931
pone leves portat pharetras et cornua iussus
6.932
armiger: ingentem iactu transmittere circum
6.933
eminus et dictae dare vulnera destinat orno.
6.934
Quis fluere occultis rerum neget omina causis?
6.935
fata patent homini, piget inservare, peritque
6.936
venturi praemissa fides: sic omina casum
6.937
fecimus, et vires hausit Fortuna nocendi.
6.938
Campum emensa brevi fatalis ab arbore tacta,
6.939
horrendum visu, per quas modo fugerat auras,
6.940
venit harundo retro versumque a fine tenorem
6.941
pertulit, et notae iuxta ruit ora pharetrae.
6.942
multa duces errore serunt: hi nubila et altos
6.943
occurrisse notos, adversi roboris ictu
6.944
tela repulsa alii. penitus latet exitus ingens
6.945
monstratumque nefa s: uni remeabile bellum
6.946
et tristes domino spondebat harundo recursus.