Reader

549 DE IMPERATORIBUS CONSTANTINOPOLIS.

§ 356. Regnaverunt in ea, post Constantinum Magnum, imperatores quorum haec sunt nomina: Constantinus filius ejus, Julianus apostata, Jovinianus, Valens, Theodosius major, Archadius, Theodosius minor, Marcianus, Leo primus, Leo minor, Zeno, Anastasius, Justinus major, Justinianus( hic, literis et bellis nobilis, fecit in Constantinopoli ecclesiam Divinae Sapientiae, id est, Domino Christo, quam Agiam Sophiam cognominavit; opus, ut ferunt, omnibus per orbem aedificiis magnificentius, quodque certa rerum facie inspectum vincat ampullata verba referentium); Justinus minor, Tiberius, Mauricius, primus Graecus, Focas, Heraclius, Constantinus filius Heraclii, Heracleonas, Constans( iste Romam veniens, et quod reliquum erat ornatus antiqui corradens, tegulis etiam aereis fastigia ecclesiarum nudavit, triumpho scilicet apud Constantinopolim de hisce manubiis inhians; sed ei infeliciter illa cessit aviditas, quia, continuo apud Siracusas extinctus, Saracenis Alexandriam deferentibus omnes illas reliquit exuvias), Constantinus, Justinianus, Leontius, Tiberius, iterum Justinianus, Philippicus, Anastasius, Theodosius, Leo tertius. Hi omnes regnaverunt et in Constantinopoli et in Roma; sequentes tantum in Constantinopoli: Constantinus, Leo, Constantinus, Nicephorus, Stauratius, Michael, Leo, Michael, Theophilus, Michael, Basilius, Leo, Alexander, Constantinus, Romani duo, Nicephorus Focas, Johannes, Basilius et Constantinus, Romanus, Michael, Michael, Constantinus, Theodora imperatrix, Michael, Sachius, Constantinus, Romanus Diogenes, 550 Nicephorus Butanius, Michael: hic, per Alexium depulsus imperio, ad Guiscardum in Apuliam clandestinam fugam composuit; traditaque illi potestate, aliquid se opinatus est fecisse quod noceret Alexio. Unde Guiscardo aggrediendi magna increvit animus, ut inani spe mentiretur sibi acquiri posse per industriam quod alter amiserat per ignaviam; sed quantum istis profecerit praecedens liber patefecit. Est in ea civitate lignum Domini ab Helena de Ierosolymis delatum. Requiescunt ibi apostoli, Andraeas. Jacobus frater Domini, Mathias; prophetae, Eliseus, Samuel, Daniel, et alii plures; Lucas evangelista, martyres innumerabiles; confessores, Johannes Chrysostomus, Basilius, Gregorius Nazianzenus, Spiridion; virgines, Agatha, Lucia; omnesque postremo sancti quorum corpora illuc ex omnibus regionibus imperatores convehere potuerunt.

§ 357. Normannus itaque et Blesensis comites hominium suum Graeco prostraverunt; nam jam Flandrita transierat, et id facere fastidierat, quod se meminisset natum et educatum libere. Alii, data fide acceptaque, Niceam pertendunt hebdomada Junii prima, quam jam caeteri a medio Maii obsederant. Ita conjunctis viribus multae utrinque mortes actae sunt: cum ab oppidanis facile in subjectos telorum omnia genera rotarentur, nec alicujus licet inertissimi manus in confertos frustraretur. Quin et exanimatorum cadavera Turci uncis ferreis in murum trahebant, 551 ludibrio nostrorum excarnificanda, vel ablatis vestibus denudanda. Doluerunt id Franci: nec prius abstiterunt ferro exercere dolorem, quam Turci, extremis malis fessi, die solstitii aestivalis per clandestinos nuncios imperatori se dedidere. Ille, qui nihil praeter commodum suum pensare nosset, denunciavit Francis ut abirent; malens urbem servari Turcorum apertae perfidiae, quam Francorum suspectae potentiae. Jussit tamen distribui argentum et aurum optimatibus, nummos aereos inferioribus, ne se irremuneratos quererentur. Ita Turci, qui jam a quinquaginta annis Bithyniam, quae est pars Minoris Asiae, quam Romaniam dicunt, Euphrate transito possederant, in superiores fuga terras concessere; veruntamen ausi sunt, obsidione soluta, exercitum ultra progredientem incessere, auctore quodam Solimanno cui dominium totius Romaniae obtigerat. Is, coactis sagittariorum millibus aestimatione trecentis sexaginta, nostros, nihil minus quam bellum meditantes, tanta vi aggressus est, ut, ferreo imbre sagittarum inundante perterriti, omnes incunctanter dorsa nudarent. Et tum forte dux Godefridus, et Hugo magnus, et Raimundus aliam viam invaserant, ut et inimicorum solum popularentur latius, et suis pabula compararent facilius. At vero Normannus, ancipiti discrimine permotus, adventum Turcorum, expeditis cursoribus, Godefrido et caeteris per tutos tramites intimavit. Illi, morae nescii, signis in hostem conversis, socios eripuere periculo; 552 namque hi jam indiscrete in tentoriis suis necabantur, nihil bello intenti, sed solis lachrymis et precibus auras implentes. Nec rimabatur hostis vulneri aditum, sed in nothos fortunam emittens, nunquam pro densitate cuneorum inanem referebat manum. Sola erat mortis dilatio, quod, quia juxta quoddam arundinetum pugnabatur, equi Turcorum impediti liberis non exultabant cursibus. Sed tandem visis antesignanis optimatum venientium, nostri ex arundineto prodeunt; et acclamato signo militari,« Deus vult!» dissipatos ordines hostium invadunt, sociis ut ex altera parte feriant innuentes. Ita Turci, cum utrinque premerentur, nescio quid dirum stridentes, ululatibus in coelum actis diffugere; nec solito more pugna fugaci usi, sed, abjectis arcubus, majus aliquid quam humanum timorem continua trium dierum fuga testati sunt. Nec erat qui eos fugaret; quia equi nostrorum, vix jejuno cespite vitam sustentantes, alacrem persecutionem negabant, lasso statim ilium pulsu defectionem suam ostendentes. Erat enim Asia, terra quondam frugum feracissima, ita moderno et antiquo tempore Turcis saevientibus expilata, ut vix raro exercitui alimoniam ministrare sufficeret, nedum tantae multitudini, quae totas segetes depastura, totos amnes epotatura videretur: aestimabantur enim cum a Nicea discessere 553 septingenta millia, pars reliqua vel ferro interemta vel valetudine minuta, major domos dilapsa.

§ 358. Inde ergo, per Antiochiam Pisidiae et Iconium urbes, Eracleam venere; ibi signum in coelo viderunt modo ensis fulminei figuratum, mucrone versus orientem protento. Jamque a Kalendis Julii, cum Niceam deseruerant, Octobris mensis nonae volvebantur, quando Antiochiam Syriae venere: cujus situm commemorarem, nisi aviditatem meam praeoccuparet Ambrosiana in Egesippo facundia, simul et quod vereor ne mihi vertatur vitio quod tam frequenter in digressionibus peregrinatur narratio. Veruntamen quantum suscepti operis narratio postulat, dicam.