Juvenal
Saturae
Satu 1.5.173
Choose a text
More by Juvenal
—
Perseus Lat2
1.5.1
Si te propositi nondum pudet atque eadem est mens,
1.5.2
ut bona summa putes aliena vivere quadra;
1.5.3
si potes illa pati quae nec Sarmentus iniquas
1.5.4
Caesaris ad mensas nec vilis Gabba tulisset,
1.5.5
quamvis iurato metuam tibi credere testi.
1.5.6
ventre nihil novi frugalius; hoc tamen ipsum
1.5.7
defecisse puta, quod inani sufficit alvo:
1.5.8
nulla crepido vacat? nusquam pons et tegetis pars
1.5.9
dimidia brevior? tantine iniuria cenae,
1.5.10
tam ieiuna fames, cum possit honestius illic
1.5.11
et tremere et sordes farris mordere canini?
1.5.12
Primo fige loco, quod tu discumbere iussus
1.5.13
mercedem solidam veterum capis officiorum,
1.5.14
fructus amicitiae magnae cibus; inputat hunc rex,
1.5.15
et quamvis rarum tamen inputat. ergo duos post
1.5.16
si libuit menses neglectum adhibere clientem,
1.5.17
tertia ne vacuo cessaret culcita lecto,
1.5.18
una simus, ait. votorum summa! quid ultra
1.5.19
quaeris? habet Trebius propter quod rumpere somnum
1.5.20
debeat et ligulas dimittere, sollicitus ne
1.5.21
tota salutatrix iam turba peregerit orbem,
1.5.22
sideribus dubiis aut illo tempore quo se
1.5.23
frigida circumagunt pigri serraca Bootae.
1.5.24
Qualis cena tamen! vinum quod sucida nolit
1.5.25
lana pati: de conviva Corybanta videbis.
1.5.26
iurgia proludunt, sed mox et pocula torques
1.5.27
saucius et rubra deterges vulnera mappa,
1.5.28
inter vos quotiens libertorumque cohortem
1.5.29
pugna Saguntina fervet commissa lagona.
1.5.30
ipse capillato diffusum consule potat,
1.5.31
calcatamque tenet bellis socialibus uvam,
1.5.32
cardiaco numquam cyathum missurus amico;
1.5.33
cras bibet Albanis aliquid de montibus aut de
1.5.34
Setinis, cuius patriam titulumque senectus
1.5.35
delevit multa veteris fuligine testae,
1.5.36
quale coronati Thrasea Helvidiusque bibebant
1.5.37
Brutorum et Cassi natalibus. Ipse capaces
1.5.38
Heliadum crustas et inaequales berullo
1.5.39
Virro tenet phialas: tibi non committitur aurum,
1.5.40
vel si quando datur, custos adfixus ibidem,
1.5.41
qui numeret gemmas, ungues observet acutos.
1.5.42
da veniam, praeclara illi illic Ψ. laudatur iaspis;
1.5.43
nam Virro, ut multi, gemmas ad pocula transfert
1.5.44
a digitis, quas in vaginae fronte solebat
1.5.45
ponere zelotypo iuvenis praelatus Iarbae.
1.5.46
tu Beneventani sutoris nomen habentem
1.5.47
siccabis calicem nasorum quattuor ac iam
1.5.48
quassatum et rupto poscentem sulpura vitro.
1.5.49
Si stomachus domini fervet vinoque ciboque,
1.5.50
frigidior Geticis petitur decocta pruinis.
1.5.51
non eadem vobis poni modo vina querebar:
1.5.52
vos aliam potatis aquam, tibi pocula cursor
1.5.53
Gaetulus dabit aut nigri manus ossea Mauri
1.5.54
et cui per mediam nolis occurrere noctem,
1.5.55
clivosae veheris dum per monumenta Latinae:
1.5.56
flos Asiae ante ipsum, pretio maiore paratus
1.5.57
quam fuit et Tulli census pugnacis et Anci
1.5.58
et, ne te teneam, Romanorum omnia regum
1.5.59
frivola. quod cum ita sit, tu Gaetulum Ganymedem
1.5.60
respice, cum sities. nescit tot milibus emptus
1.5.61
pauperibus miscere puer; set forma, set aetas
1.5.62
digna supercilio, quando ad te pervenit ille?
1.5.63
quando rogatus adest calidae gelidaeque minister?
1.5.64
quippe indignatur veteri parere clienti,
1.5.65
quodque aliquid poscas et quod se stante recumbas.
1.5.66
maxima quaeque domus servis est plena superbis.
1.5.67
ecce alius quanto porrexit murmure panem
1.5.68
vix fractum, solidae iam mucida frusta farinae,
1.5.69
quae genuinum agitent, non admittentia morsum;
1.5.70
sed tener et niveus mollique siligine fictus
1.5.71
servatur domino, dextram cohibere memento,
1.5.72
salva sit artoptae reverentia, finge tamen te
1.5.73
inprobulum, superest illic qui ponere cogat:
1.5.74
‘vis tu consuetis, audax conviva, canistris
1.5.75
impleri panisque tui novisse colorem?’
1.5.76
‘scilicet hoc fuerat, propter quod saepe relicta
1.5.77
coniuge per montem adversum gelidasque cucurri
1.5.78
Esquilias, fremeret saeva cum grandine vernus
1.5.79
Iuppiter et multo stillaret paenula nimbo.’
1.5.80
Aspice quam longo distinguat distinguat P Vind.: distendat Ψ. pectore lancem
1.5.81
quae fertur domino squilla, et quibus undique saepta
1.5.82
asparagis qua despiciat convivia cauda,
1.5.83
dum venit excelsi manibus sublata ministri.
1.5.84
set tibi dimidio constrictus cammarus ovo
1.5.85
ponitur exigua feralis cena patella.
1.5.86
ipse Venafrano piscem perfundit: at hic qui
1.5.87
pallidus adfertur misero tibi caulis olebit
1.5.88
lanternam; illud enim vestris datur alveolis quod
1.5.89
canna Micipsarum prora subvexit acuta,
1.5.90
propter quod Romae cum Boccare nemo lavatur,
1.5.91
quod tutos etiam facit a serpentibus atris. This line and 6.126 are the only two lines omitted by P (excepting, of course, vi. O 1-34).
1.5.92
Mullus erit domini, quem misit Corsica vel quem
1.5.93
Tauromenitanae rupes, quando omne peractum est
1.5.94
et iam defecit nostrum mare, dum gula saevit,
1.5.95
retibus adsiduis penitus scrutante macello
1.5.96
proxima, nec patimur Tyrrhenum crescere piscem,
1.5.97
instruit ergo focum provincia, sumitur illinc
1.5.98
quod captator emat Laenas, Aurelia vendat.
1.5.99
Virroni muraena datur, quae maxima venit
1.5.100
gurgite de Siculo; nam dum se continet Auster,
1.5.101
dum sedet et siccat madidas in carcere pinnas,
1.5.102
contemnunt mediam temeraria lina Charybdim.
1.5.103
vos anguilla manet longae cognata colubrae,
1.5.104
aut glacie aspersus maculis Tiberinus, et ipse
1.5.105
vernula riparum, pinguis torrente cloaca.
1.5.106
et solitus mediae cryptam penetrare Suburae.
1.5.107
Ipsi pauca velim, facilem si praebeat aurem.
1.5.108
‘nemo petit, modicis quae mittebantur amicis
1.5.109
a Seneca, quae Piso bonus, quae Cotta solebat
1.5.110
largiri; namque et titulis et fascibus olim
1.5.111
maior habebatur donandi gloria, solum
1.5.112
poscimus ut cenes civiliter, hoc face et esto,
1.5.113
esto, ut nunc multi, dives tibi, pauper amicis.’
1.5.114
Anseris ante ipsum magni iecur, anseribus par
1.5.115
altilis, et flavi dignus ferro Meleagri
1.5.116
spumat spumat PSA: fumat Ψ. aper. post hunc tradentur tubera, si ver
1.5.117
tunc erit et facient optata tonitrua cenas
1.5.118
maiores. tibi habe frumentum, Alledius inquit,
1.5.119
o Libye, disiunge boves, dum tubera mittas.
1.5.120
Structorem interea, nequa indignatio desit,
1.5.121
saltantem spectes et chironomunta volanti
1.5.122
cultello, donec peragat dictata magistri
1.5.123
omnia; nec minimo sane discrimine refert,
1.5.124
quo gestu lepores et quo gallina secetur.
1.5.125
duceris planta velut ictus ab Hercule Cacus
1.5.126
et ponere foris, si quid temptaveris umquam
1.5.127
hiscere, tamquam habeas tria nomina, quando propinat
1.5.128
Virro tibi, sumitve tuis contacta labellis
1.5.129
pocula? quis vestrum temerarius usque adeo, quis
1.5.130
perditus, ut dicat regi bibe? plurima sunt quae
1.5.131
non audent homines perfusa dicere laena.
1.5.132
quadringenta tibi si quis deus aut similis dis
1.5.133
et melior fatis donaret homuncio, quantus,
1.5.134
ex nihilo, quantus fieres Virronis amicus!
1.5.135
‘da Trebio, pone ad Trebium. vis, frater, ab ipsis
1.5.136
ilibus?’ o nummi, vobis hunc praestat honorem,
1.5.137
vos estis fratres, dominus tamen et domini rex
1.5.138
si vis tu fieri, nullus tibi parvolus aula
1.5.139
luserit Aeneas nec filia dulcior illo;
1.5.140
iucundum et carum sterilis facit uxor amicum.
1.5.141
sed tua nunc Mycale pariat licet et pueros tres
1.5.142
in gremium patris fundat semel, ipse loquaci
1.5.143
gaudebit nido, viridem thoraca iubebit
1.5.144
adferri minimasque nuces assemque rogatum,
1.5.145
ad mensam quotiens parasitus venerit infans.
1.5.146
Vilibus ancipites fungi ponentur amicis,
1.5.147
boletus domino, set quales Claudius edit
1.5.148
ante illum uxoris, post quem nihil amplius edit.
1.5.149
Virro sibi et reliquis Virronibus illa iubebit
1.5.150
poma dari, quorum solo pascaris odore,
1.5.151
qualia perpetuus Phaeacum autumnus habebat,
1.5.152
credere quae possis subrepta sororibus Afris:
1.5.153
tu scabie frueris mali, quod in aggere rodit
1.5.154
qui tegitur parma et galea, metuensque flagelli
1.5.155
discit ab hirsuta iaculum torquere capella.
1.5.156
Forsitan inpensae Virronem parcere credas,
1.5.157
hoc agit ut doleas; nam quae comoedia, mimus
1.5.158
quis melior plorante gula? ergo omnia fiunt,
1.5.159
si nescis, ut per lacrimas effundere bilem
1.5.160
cogaris pressoque diu stridere molari.
1.5.161
tu tibi liber homo et regis conviva videris:
1.5.162
captum te nidore suae putat ille culinae;
1.5.163
nec male coniectat: quis enim tam nudus, ut illum
1.5.164
bis ferat, Etruscum puero si contigit aurum
1.5.165
vel nodus tantum et signum de paupere loro?
1.5.166
spes bene cenandi vos decipit: ‘ecce dabit iam
1.5.167
semesum leporem atque aliquid de clunibus apri,
1.5.168
ad nos iam veniet minor altilis.’ inde parato
1.5.169
intactoque omnes et stricto pane tacetis.
1.5.170
ille sapit qui te sic utitur, omnia ferre
1.5.171
si potes, et debes, pulsandum vertice raso
1.5.172
praebebis quandoque caput, nec dura timebis
1.5.173
flagra pati, his epulis et tali dignus amico.
Variation units
Dual references show Vulgate ↔ LXX loci for each oracle block. Selected-witness order follows the left compare column (or primary version).