Thebaid
Choose a text
id="mobileReaderAuthor" class="mobile-reader-author" href="/authors/statius" aria-label="More works by Statius">
—
⋯
Original / primary: Vulgata
9.1
Asperat Aonios rabies audita cruenti
9.2
Tydeos; ipsi etiam minus ingemuere iacentem
9.3
Inachidae, culpantque virum et rupisse queruntur
9.4
fas odii; quin te, divum implacidissime, quamquam
9.5
praecipuum tunc caedis opus, Gradive, furebas,
9.6
offensum virtute ferunt, nec comminus ipsum
9.7
ora, sed et trepidos alio torsisse iugales,
9.8
ergo profanatum Melanippi funus acerbo
9.9
volnere non aliis ultum Cadmeia pubes
9.10
insurgunt stimulis, quam si turbata sepulcris
9.11
ossa patrum monstrisque datae crudelibus urnae,
9.12
accendit rex ipse super: quisquamne Pelasgis
9.13
mitis adhuc hominemque gerit? iam morsibus uncis—
9.14
pro furor! usque adeo tela exsatiavimus!— artus
9.15
dilacerant. nonne Hyrcanis bellare putatis
9.16
tigribus, aut saevos Libyae contra ire leones?
9.17
et nunc ille iacet— pulchra o solacia leti!—
9.18
ore tenens hostile caput, dulcique nefandus
9.19
immoritur tabo; nos ferrum immite facesque,
9.20
illis nuda odia, et feritas iam non eget armis.
9.21
sic pergant rabidi claraque hac laude fruantur,
9.22
dum videas haec, summepater. sed enim hiscere campos
9.23
conquesti terraeque fugam mirantur; an istos
9.24
vel sua portet humus?” magno sic fatus agebat
9.25
procursu fremituque viros, furor omnibus idem
9.26
Tydeos invisi spoliis raptoque potiri
9.27
corpore, non aliter subtexunt astra catervae
9.28
incestarum avium, longe quibus aura nocentem
9.29
aera desertasque tulit sine funere mortes;
9.30
illo avidae cum voce ruunt, sonat arduus aether
9.31
plausibus, et caelo volucres cessere minores.
9.32
Fama per Aonium rapido vaga murmure campum
9.33
spargitur in turmas, solito pernicior index
9.34
cum lugenda refert, donec, cui maxima fando
9.35
damna vehit, trepidas lapsa est Polynicis ad aures.
9.36
deriguit iuvenis lacrimaeque haesere paratae,
9.37
et cunctata fides; nimium nam cognita virtus
9.38
Oenidae credi letum suadetque vetatque.
9.39
sed postquam haud dubio clades auctore reperta est,
9.40
nox oculos mentemque rapit; tum sanguine fixo
9.41
membra simul, simul arma ruunt: madet ardua fletu
9.42
iam galea atque ocreae clipeum excepere cadentem.
9.43
it maestus genua aegra trahens hastamque sequentem,
9.44
vulneribus ceu mille gravis totosque per artus
9.45
saucius, absistunt socii monstrantque gementes.
9.46
tandem ille abiectis, vix quae portaverat, armis
9.47
nudus in egregii vacuum iam corpus amici
9.48
procidit et tali lacrimas cum voce profudit:
9.49
hasne tibi, armorum spes o suprema meorum,
9.50
Oenide, grates, haec praemia digna rependi,
9.51
nudus ut invisa Cadmi tellure iaceres
9.52
sospite me? nunc exsul ego aeternumque fugatus,
9.53
quando alius misero ac melior mihi frater ademptus.
9.54
nec iam sortitus veteres regnique nocentis
9.55
periurum diadema peto: quo gaudia tanti
9.56
empta mihi aut sceptrum, quod non tua dextera tradet?
9.57
ite, viri, solumque fero me linquite fratri:
9.58
nil opus arma ultra temptare et perdere mortes;
9.59
ite, precor; quid iam dabitis mihi denique maius?
9.60
Tydea consumpsi! quanam hoc ego morte piabo?
9.61
o socer, o Argi! et primae bona iurgia noctis,
9.62
alternaeque manus et longi pignus amoris
9.63
ira brevis; non me ense tuo tunc, maxime Tydeu,
9.64
— et poteras— nostri mactatum in limine Adrasti!
9.65
quin etiam Thebas me propter et impia fratris
9.66
tecta libens, unde haud alius remeasset, adisti,
9.67
ceu tibimet sceptra et proprios laturus honores,
9.68
iam Telamona pium, iam Thesea fama tacebat—
9.69
qualis et ecce iaces! quae primum vulnera mirer?
9.70
quis tuus hic, quis ab hoste cruor? quae te agmina quive
9.71
innumeri stravere globi? num fallor, et ipse
9.72
invidit pater et tota Mars impulit hasta?”
9.73
sic ait, et maerens etiamnum lubrica tabo
9.74
ora viri terget lacrimis dextraque reponit.
9.75
tune meos hostes hucusque exosus, et ultra
9.76
sospes ego?” exuerat vagina turbidus ensem
9.77
aptabatque neci: comites tenuere, socerque
9.78
castigat bellique vices ac fata revolvens
9.79
solatur tumidum, longeque a corpore caro
9.80
paulatim, unde dolor letique animosa voluntas,
9.81
amovet ac tacite ferrum inter verba reponit.
9.82
ducitur amisso qualis consorte laborum
9.83
deserit inceptum media inter iugera sulcum
9.84
taurus iners colloque iugum deforme remisso
9.85
parte trahit, partem lacrimans sustentat arator.
9.86
Ecce autem hortatus Eteoclis et arma secuti,
9.87
lecta manus, iuvenes, quos nec Tritonia bello,
9.88
nec prope conlata sprevisset cuspide Mavors,
9.89
adventant; contra conlecta ut pectora parmae
9.90
fixerat atque hastam longe protenderat, haeret
9.91
arduus Hippomedon: ceu fluctibus obvia rupes,
9.92
cui neque de caelo metus et fracta aequora cedunt,
9.93
stat cunctis immota minis, fugit ipse rigentem
9.94
pontus et ex alto miserae novere carinae.
9.95
tunc prior Aonides— validam simul eligit hastam—
9.96
non pudet hos manes, haec infirmantia bellum
9.97
funera dis coram et caelo inspectante tueri?
9.98
scilicet egregius sudor memorandaque virtus
9.99
hanc tumulare feram, ne non maerentibus Argos
9.100
exsequiis lacrimandus eat mollique feretro
9.101
infandam eiectans saniem! dimittite curam;
9.102
nullae illum volucres, nulla impia monstra nec ipse,
9.103
si demus, pius ignis edat.” nec plura, sed ingens
9.104
intorquet iaculum, duro quod in aere moratum
9.105
transmissumque tamen clipei stetit orbe secundo,
9.106
inde Pheres acerque Lycus; sed cassa Pheretis
9.107
hasta redit, Lycus excelso terrore comantem
9.108
perstringit galeam; convulsae cuspide longe
9.109
diffugere iubae patuitque ingloria cassis,
9.110
ipse nec ire retro, nec in obvia concitus arma
9.111
exsilit, inque eadem sese vestigia semper
9.112
obversus cunctis profert recipitque, nec umquam
9.113
longius indulget dextrae motusque per omnes
9.114
corpus amat, corpus servans circumque supraque
9.115
vertitur, imbellem non sic amplexa iuvencum
9.116
infestante lupo tunc primum feta tuetur
9.117
mater et ancipiti circumfert cornua gyro;
9.118
ipsa nihil metuens sexusque oblita minoris
9.119
spumat et ingentes imitatur femina tauros,
9.120
tandem intermissa iaculantum nube potestas
9.121
reddere tela fuit; iamque et Sicyonius Alcon
9.122
venerat auxilio, Pisaeaque praepetis Idae
9.123
turma subit cuneumque replent, his laetus in hostes
9.124
Lernaeam iacit ipse trabem, volat illa sagittis
9.125
aequa fuga mediumque nihil cunctata Politen
9.126
transabit et iuncti clipeum cavat improba Mopsi.
9.127
Phocea tum Cydona Tanagraeumque Phalanthum
9.128
atque Erycem, hunc retro conversum et tela petentem,
9.129
dum spes nulla necis, crinito a vertice figit;
9.130
faucibus ille cavis hastam non ore receptam
9.131
miratur moriens, pariterque et murmure plenus
9.132
sanguis et expulsi salierunt cuspide dentes,
9.133
ausus erat furto dextram eiectare Leonteus,
9.134
pone viros atque arma latens, positumque trahebat
9.135
prenso crine caput: vidit, quamquam undique crebrae,
9.136
Hippomedon, ante ora minae, saevoque protervam
9.137
abstulit ense manum; simul increpat: hanc tibi Tydeus,
9.138
Tydeus ipse rapit; post et confecta virorum
9.139
fata time magnosque miser fuge tangere manes!”
9.140
ter Cadmea phalanx torvum abduxere cadaver,
9.141
ter retrahunt Danai: Siculi velut anxia puppis
9.142
seditione maris nequiquam obstante magistro
9.143
errat et averso redit in vestigia velo.
9.144
Non ibi Sidoniac valuissent pellere coepto
9.145
Hippomedonta manus, non illum impacta moverent
9.146
tormenta oppositum, formidatique superbis
9.147
turribus impulsus temptato umbone redissent.
9.148
sed memor Elysii regis noxasque recensens
9.149
Tydeos in medios astu subit impia campos
9.150
Tisiphone: sensere acies subitusque cucurrit
9.151
sudor equis sudorque viris, quamquam ore remisso
9.152
Inachium Angebat Halyn; nusquam impius ignis
9.153
verberaque, et iussi tenuere silentia crines,
9.154
arma gerit iuxtaque feri latus Hippomedontis
9.155
blanda genas vocemque venit, tamen ille loquentis
9.156
extimuit vultus admiraturque timorem.
9.157
illa autem lacrimans tu nunc” ait, inclyte, frustra
9.158
exanimes socios inhumataque corpora Graium—
9.159
scilicet is nobis metus, aut iam cura sepulcri?—
9.160
protegis; ipse manu Tyria tibi captus Adrastus
9.161
raptatur, teque ante alios, te voce manuque
9.162
invocat; heu qualem lapsare in sanguine vidi,
9.163
exutum canos lacero diademate crines!
9.164
nec procul hinc, adverte oculos; ubi plurimus ille
9.165
pulvis, ubi ille globus.” paulum stetit anxius heros
9.166
librabatque metus; premit aspera virgo: quid haeres?
9.167
imus? an hi retinent manes, et vilior ille
9.168
qui superest?” miserum sociis opus et sua mandat
9.169
proelia et unanimi vadit desertor amici,
9.170
respiciens tamen et revocent si forte paratus.
9.171
inde legens turbata trucis vestigia divae
9.172
huc illuc frustra ruit avius, impia donec
9.173
Eumenis ex oculis reiecta caerula parma
9.174
fugit et innumeri galeam rupere cerastae.
9.175
aspicit infelix discussa nube quietos
9.176
Inachidas currumque nihil metuentis Adrasti.
9.177
Et Tyrii iam corpus habent, iam gaudia magnae
9.178
testantur voces, victorque ululatus aderrat
9.179
auribus occultoque ferit praecordia luctu,
9.180
ducitur hostili— pro dura potentia fati!—
9.181
Tydeus ille solo, modo cui Thebana sequenti
9.182
agmina, sive gradus seu frena effunderet, ingens
9.183
limes utrimque datus; numquam arma manusque quiescunt,
9.184
nulla viri feritas: iuvat ora rigentia leto
9.185
et formidatos impune lacessere vultus.
9.186
hic amor, hoc una timidi fortesque sequuntur
9.187
nobilitare manus, infectaque sanguine tela
9.188
coniugibus servant parvisque ostendere natis,
9.189
sic ubi Maura diu populatum rura leonem,
9.190
quem propter clausique greges vigilantque magistri,
9.191
pastorum lassae debellavere cohortes:
9.192
gaudet ager, magno subeunt clamore coloni,
9.193
praecerpuntque iubas immaniaque ora recludunt
9.194
damnaque commemorant, seu iam sub culmine fixus
9.195
excubat, antiquo seu pendet gloria luco.
9.196
At ferus Hippomedon quamquam iam sentit inane
9.197
auxilium et seram rapto pro corpore pugnam,
9.198
it tamen et caecum rotat inrevocabilis ensem,
9.199
vix socios hostesque, nihil dum tardet euntem,
9.200
secernens; sed caede nova iam lubrica tellus
9.201
armaque seminecesque viri currusque soluti
9.202
impediunt laevumque femur, quod cuspide fixum
9.203
regis Echionii, sed dissimulaverat ardens,
9.204
sive ibi nescierat. maestum videt Hoplea tandem;
9.205
Tydeos hic magni fidus comes et modo frustra
9.206
armiger alipedem prona cervice tenebat
9.207
fatorum ignarum domini solumque frementem,
9.208
quod vacet inque acies audentior ille pedestres,
9.209
hunc aspernantem tumido nova pondera tergo—
9.210
unam quippe manum domitis expertus ab annis—
9.211
corripit adfaturque: quid o nova fata recusas,
9.212
infelix sonipes? numquam tibi dulce superbi
9.213
regis onus; non iam Aetolo satiabere campo
9.214
gaudentemque iubam per stagna Acheloia solves,
9.215
quod superest, caros, i, saltem ulciscere manes
9.216
aut sequere, extorrem ne tu quoque laeseris umbram
9.217
captivus tumidumque equitem post Tydea portes.”
9.218
audisse accensumque putes: hoc fulmine raptum
9.219
abstulit et similes minus indignatur habenas.
9.220
semifer aeria talis Centaurus ab Ossa
9.221
desilit in valles, ipsum nemora alta tremiscunt,
9.222
campus equum, trepidi cursu glomerantur anhelo
9.223
Labdacidae, premit ille super, necopinaque ferro
9.224
colla metens linquit truncos post terga cadentes.
9.225
ventum erat ad fluvium; solito tunc plenior alveo
9.226
— signa mali— magna se mole Ismenos agebat.
9.227
illa brevis requies, illo timida agmina lassam
9.228
de campis egere fugam; stupet hospita belli
9.229
unda viros claraque armorum incenditur umbra,
9.230
insiluere vadis, magnoque fragore solutus
9.231
agger et adversae latuerunt pulvere ripae,
9.232
ille quoque hostiles saltu maiore per undas
9.233
inruit attonitis— longum dimittere habenas—
9.234
sicut erat, tantum viridi defixa parumper
9.235
caespite populeo commendat spicula trunco.
9.236
tunc vero exanimes tradunt rapientibus ultro
9.237
arma vadis: alii demissa casside, quantum
9.238
tendere conatus animae valuere sub undis,
9.239
turpe latent; multi fluvium transmittere nando
9.240
adgressi, sed vincla tenent laterique repugnat
9.241
balteus et madidus deducit pectora thorax,
9.242
qualis caeruleis tumido sub gurgite terror
9.243
piscibus, arcani quotiens devexa profundi
9.244
scrutantem delphina vident; fugit omnis in imos
9.245
turba lacus viridesque metu stipantur in algas;
9.246
nec prius emersi, quam summa per aequora flexus
9.247
emicet et visis malit certare carinis:
9.248
talis agit sparsos mediisque in fluctibus heros
9.249
frena manu pariter, pariter regit arma, pedum quem
9.250
remigio sustentat equus2; consuetaque campo
9.251
fluctuat et mersas levis ungula quaerit harenas.
9.252
sternit Iona Chromis, Chromin Antiphos, Antiphon Hypseus,
9.253
Hypseus Astyagen evasurumque relicto
9.254
amne Linum, ni fata vetent et stamine primo
9.255
ablatum tellure mori. premit agmina Thebes
9.256
Hippomedon, turbat Danaos Asopius Hypseus:
9.257
amnis utrimque timet, crasso vada mutat uterque
9.258
sanguine, et e fluvio neutri fatale reverti,
9.259
iam laceri pronis volvuntur cursibus artus
9.260
oraque et abscisae redeunt in pectora dextrae,
9.261
spicula iam clipeosque leves arcusque remissos
9.262
unda vehit, galeasque vetant descendere cristae:
9.263
summa vagis late sternuntur flumina telis,
9.264
ima viris; illic luctantur corpora leto,
9.265
efflantesque animas retro premit obvius amnis.
9.266
Flumineam rapiente vado puer Argipus ulmum
9.267
prenderat, insignes umeros ferus ense Menoeceus
9.268
amputat; ille cadens, nondum conamine adempto,
9.269
truncus in excelsis spectat sua bracchia ramis.
9.270
Hypseos hasta Tagen ingenti vulnere mersit,
9.271
ille manet fundo, rediit pro corpore sanguis,
9.272
desiluit ripis fratrem rapturus Agenor
9.273
heu! miser et tenuit, sed saucius ille levantem
9.274
degravat amplexu: poterat resolutus Agenor
9.275
emersisse vadis, piguit sine fratre reverti.
9.276
surgentem dextra Capetum vulnusque minantem
9.277
sorbebat rapidus nodato gurgite vertex;
9.278
iam voltu, iam crine latet, iam dextera nusquam,
9.279
ultimus abreptas ensis descendit in undas,
9.280
mille modis leti miseros mors una fatigat.
9.281
induit a tergo Mycalesia cuspis Agyrten;
9.282
respexit: nusquam auctor erat, sed concita tractu
9.283
gurgitis effugiens invenerat hasta cruorem.
9.284
Figitur et validos sonipes Aetolus in armos,
9.285
exsiluitque alte vi mortis et aera pendens
9.286
verberat; haud tamen est turbatus fulmine ductor,
9.287
sed miseratur equum, magnoque ex volnere telum
9.288
exuit ipse gemens et sponte remisit habenas.
9.289
inde pedes repetit pugnas gressuque manuque
9.290
certior, et segnem Nomium fortemque Mimanta
9.291
Thisbaeumque Lichan Anthedoniumque Lycetum
9.292
continuat ferro geminasque e fratribus unum
9.293
Thespiaden; eadem poscenti fata Panemo:
9.294
vive superstes” ait, diraeque ad moenia Thebes
9.295
solus abi, miseros non decepture parentes.
9.296
di bene, quod pugnas rapidum deiecit in amnem
9.297
sanguinea Bellona manu: trahit unda timentes
9.298
gurgite gentili, nuda nee flebilis umbra
9.299
stridebit vestros Tydeus inhumatus ad ignes;
9.300
ibitis aequoreis crudelia pabula monstris,
9.301
illum terra vehit suaque in primordia solvet.”
9.302
sic premit adversos et acerbat vulnera dictis
9.303
ac nunc ense furit, nunc tela natantia captans
9.304
ingerit: innuptae comitem Therona Dianae,
9.305
ruricolamque Gyen cum fluetivago Ergino,
9.306
intonsumque Hersen contemptoremque profundi
9.307
Crethea, nimbosam qui saepe Caphereos arcem
9.308
Euboicasque hiemes parva transfugerat alno.
9.309
quid non fata queant? traiectus pectora ferro
9.310
volvitur in fluctus, heu cuius naufragus undae!
9.311
te quoque sublimi tranantem flumina curru,
9.312
dum socios, Pharsale, petis, resupinat ademptis
9.313
Dorica cuspis equis; illos violentia saevi
9.314
gurgitis infelixque iugi concordia mergit.
9.315
Nune age, quis tumidis magnum inclinarit in undis
9.316
Hippomedonta labor, cur ipse excitus in arma
9.317
Ismenos, doctae nosse indulgete sorores:
9.318
vestrum opus ire retro et senium depellere famae,
9.319
gaudebat Fauno Nymphaque Ismenide natus
9.320
maternis bellare tener Crenaeus in undis,
9.321
Crenaeus, cui prima dies in gurgite fido
9.322
et natale vadum et virides cunabula ripae,
9.323
ergo ratus nihil Elysias ibi posse Sorores,
9.324
laetus adulantem nunc hoc, nunc margine ab illo
9.325
transit avum: levat unda gradus, seu defluus ille,
9.326
sive obliquus eat; nec cum subit obvius, ullas
9.327
stagna dedere moras pariterque revertitur amnis,
9.328
non Anthedonii tegit hospitis inguina pontus
9.329
blandior, aestivo nec se magis aequore Triton
9.330
exserit, aut carae festinus ad oscula matris
9.331
cum remeat tardumque ferit delphina Palaemon.
9.332
arma decent umeros, clipeusque insignis et auro
9.333
lucidus Aoniae caelatur origine gentis.
9.334
Sidonis hic blandi per candida terga iuvenci,
9.335
iam secura maris, teneris iam cornua palmis
9.336
non tenet, extremis adludunt aequora plantis;
9.337
ire putes clipeo fluctusque secare iuvencum.
9.338
adiuvat unda fidem pelago nec discolor amnis,
9.339
tunc audax pariter telis et voce proterva
9.340
Hippomedonta petit: non haec fecunda veneno
9.341
Lerna. nec Herculeis haustae serpentibus undae:
9.342
sacrum amnem, sacrum— et miser experiere!— deumque
9.343
altrices inrumpis aquas.” nihil ille, sed ibat
9.344
comminus; opposuit cumulo se densior amnis
9.345
tardavitque manum, vulnus tamen illa retentum
9.346
pertulit atque animae tota in penetralia sedit.
9.347
horruit unda nefas, silvae flevistis utraeque,
9.348
et. graviora cavae sonuerunt murmura ripae.
9.349
ultimus ille sonus moribundo emersit ab ore:
9.350
mater!” in hanc miseri ceciderunt flumina vocem.
9.351
At genetrix coetu glaucarum cincta sororum
9.352
protinus icta malo vitrea de valle solutis
9.353
exsiluit furibunda comis, ac verbere crebro
9.354
oraque pectoraque et viridem scidit horrida vestem,
9.355
utque erupit aquis iterumque iterumque trementi
9.356
ingeminat Crenaee” sono: nusquam ille, sed index
9.357
desuper, a miserae nimium noscenda parenti,
9.358
parma natat; iacet ipse procul, qua mixta supremum
9.359
Ismenon primi mutant confinia ponti,
9.360
fluctivagam sic saepe domum madidosque penates
9.361
Alcyone deserta gemit, cum pignora saevus
9.362
Auster et algentes rapuit Thetis invida nidos,
9.363
mergitur orba iterum, penitusque occulta sub undis
9.364
limite non uno, liquidum qua subter eunti
9.365
lucet iter, miseri nequaquam funera nati
9.366
vestigat, plangitque tamen; saepe horridus amnis
9.367
obstat, et obducto caligant sanguine visus,
9.368
illa tamen praeceps in tela offendit et enses
9.369
scrutaturque manu galeas et prona reclinat
9.370
corpora; nec ponto submota intrabat amaram
9.371
Dorida, possessum donec iam fluctibus altis
9.372
Nereidum miserata cohors ad pectora matris
9.373
impulit, illa manu ceu vivum amplexa reportat
9.374
insternitque toris riparum atque umida siccat
9.375
mollibus ora comis, atque haec ululatibus addit:
9.376
hoc tibi semidei munus tribuere parentes
9.377
nee mortalis avus? sic nostro in gurgite regnas?
9.378
mitior haec misero discors alienaque tellus,
9.379
mitior unda maris, quae iuxta flumina corpus
9.380
rettulit et miseram visa exspectasse parentem.
9.381
hine mei vultus? haec torvi lumina patris?
9.382
hi crines undantis avi? tu nobile quondam
9.383
undarum nemorumque decus, quo sospite maior
9.384
diva et Nympharum longe regina ferebar.
9.385
heu ubinam ille frequens modo circa limina matris
9.386
ambitus orantesque tibi servire Napaeae?
9.387
cur nunc te, melius saevo mansure profundo,
9.388
amplexu misero tumulis, Crenaee, reporto
9.389
non mihi? nec tantae pudet heu miseretque ruinae,
9.390
dure parens? quae te alta et ineluctabilis imo
9.391
condidit amne palus, quo nec iam cruda nepotis
9.392
funera, nec nostri valeant perrumpere planctus?
9.393
ecce furit iactatque tuo se in gurgite maior
9.394
Hippomedon, illum ripaeque undaeque tremiscunt,
9.395
illius impulsu nostrum bibit unda cruorem:
9.396
tu piger et trucibus facilis servire Pelasgis.
9.397
ad cineres saltem supremaque iusta tuorum,
9.398
saeve, veni, non hic solum accensure nepotem.”
9.399
his miscet planctus multumque indigna cruentat
9.400
pectora, caeruleae referunt lamenta sorores:
9.401
qualiter Isthmiaco nondum Nereida portu
9.402
Leucothean planxisse ferunt, dum pectore anhelo
9.403
frigidus in matrem saevum mare respuit infans.
9.404
At pater arcano residens Ismenos in antro,
9.405
unde aurae nubesque bibunt atque imbrifer arcus
9.406
pascitur et Tyrios melior venit annus in agros,
9.407
ut lamenta procul, quamquam obstrepit ipse, novos- que
9.408
accepit natae gemitus, levat aspera musco
9.409
colla gravemque gelu crinem, ceciditque soluta
9.410
pinus adulta manu dimissaque volvitur urna.
9.411
illum per ripas annoso scrupea limo
9.412
ora exsertantem silvae fluviique minores
9.413
mirantur: tantus tumido de gurgite surgit,
9.414
spumosum attollens apicem lapsuque sonoro
9.415
pectora caerulcae rivis manantia barbae.
9.416
obvia cognatos gemitus casumque nepotis
9.417
Nympharum docet una patrem monstratque cruentum
9.418
auctorem dextramque premit: stetit arduus alto
9.419
amne, manuque genas et nexa virentibus ulvis
9.420
cornua concutiens sic turbidus ore profundo
9.421
incipit: huncne mihi, superum regnator, honorem,
9.422
quod totiens hospesque tuis et conscius actis—
9.423
nec memorare timor— falsa nunc improba fronte
9.424
cornua, nunc vetitam currus deiungere Phoeben,
9.425
dotalesque rogos deceptaque fulmina vidi
9.426
praecipuosque alui natorum? an vilis et illis
9.427
gratia? ad hunc certe repsit Tirynthius amnem,
9.428
hac tibi flagrantem Bromium restinximus unda.
9.429
aspice, quas fluvio caedes, quae funera portem,
9.430
continuus telis alioque adopertus acervo.
9.431
omne vadum belli series tenet, omnis anhelat
9.432
unda nefas, subterque animae supraque recentes
9.433
errant et geminas iungunt caligine ripas.
9.434
ille ego clamatus sacris ululatibus amnis,
9.435
qui molles thyrsos Baccheaque cornua puro
9.436
fonte lavare feror, stipatus caedibus artas
9.437
in freta quaero vias; non Strymonos impia tanto
9.438
stagna cruore natant, non spumifer altius Hebrus
9.439
Gradivo bellante rubet, nee te admonet altrix
9.440
unda tuasque manus, iam pridem oblite parentum
9.441
Liber? an Eous melius pacatur Hydaspes?
9.442
at tu, qui tumidus spoliis et sanguine gaudes
9.443
insontis pueri, non hoc ex amne potentem
9.444
Inachon aut saevas victor revehere Mycenas,
9.445
ni mortalis ego et tibi ductus ab aethere sanguis.”
9.446
Sic ait infrendens et sponte furentibus undis
9.447
signa dedit: mittit gelidus montana Cithaeron
9.448
auxilia antiquasque nives et pabula brumae
9.449
ire iubet; frater tacitas Asopos eunti
9.450
conciliat vires et hiulcis flumina venis
9.451
suggerit. ipse. cavae scrutatur viscera terrae
9.452
stagnaque torpentesque lacus pigrasque paludes
9.453
excutit, atque avidos tollens ad sidera voltus
9.454
umentes nebulas exhaurit et aera siccat.
9.455
iamque super ripas utroque exstantior ibat
9.456
aggere, iam medium modo qui superaverat amnem
9.457
Hippomedon intactus aquis umerosque manusque,
9.458
miratur crevisse vadum seseque minorem,
9.459
hinc atque hinc tumidi fluctus animosaque surgit
9.460
tempestas instar pelagi, cum Pliadas haurit
9.461
aut nigrum trepidis impingit Oriona nautis,
9.462
non secus aequoreo iactat Teumesius amnis
9.463
Hippomedonta salo, semperque umbone sinistro
9.464
tollitur et clipeum nigrante supervenit aestu
9.465
spumeus adsultans, fractaque refunditur unda
9.466
et cumulo maiore redit; nec mole liquenti
9.467
contentus carpit putres servantia ripas
9.468
arbusta annosasque trabes eiectaque fundo
9.469
saxa rotat, stat pugna impar amnisque virique,
9.470
indignante deo; nec enim dat terga nec ullis
9.471
frangitur ille minis, venientesque obvius undas
9.472
intrat et obiecta dispellit flumina parma,
9.473
stant terra fugiente gradus, et poplite tenso
9.474
lubrica saxa tenet, genibusque obnixus et haerens
9.475
subruta fallaci servat vestigia limo,
9.476
sic etiam increpitans: unde haec, Ismene, repente
9.477
ira tibi? quove has traxisti gurgite vires,
9.478
imbelli famulate deo solumque cruorem
9.479
femineis experte choris, cum Bacchica mugit
9.480
buxus et insanae maculant trieterida matres?”
9.481
dixerat; atque illi sese deus obtulit ultro
9.482
turbidus imbre genas et nube natantis harenae,
9.483
nec saevit dictis, trunca sed pectora quercu
9.484
ter quater oppositi, quantum ira deusque valebat,
9.485
impulit adsurgens: tandem vestigia flexit
9.486
excussumque manu tegimen, conversaque lente
9.487
terga refert, instant undae sequiturque labantem
9.488
amnis ovans; nec non saxis et grandine ferri
9.489
desuper infestant Tyrii geminoque repellunt
9.490
aggere, quid faciat bellis obsessus et undis?
9.491
nec fuga iam misero, nec magnae copia mortis.
9.492
Stabat gramineae producta crepidine ripae
9.493
undarum ac terrae dubio, sed amicior undis,
9.494
fraxinus ingentique vadum possederat umbra,
9.495
huius opem— nam qua terras invaderet?— unca
9.496
arripuit dextra: nec pertulit illa trahentem;
9.497
sed maiore super, quam stabat, pondere victa
9.498
solvitur, et qua stagna subit radice quibusque
9.499
arentem mordebat humum, demissa superne
9.500
iniecit sese trepido ripamque, nec ultra
9.501
passa virum subitae vallavit ponte ruinae,
9.502
huc undae coeunt, et ineluctabile caeno
9.503
verticibusque cavis sidit crescitque barathrum,
9.504
iamque umeros, iam colla ducis sinuosa vorago
9.505
circuit: hic demum victus suprema fateri
9.506
exclamat: fluvione— pudet!— Mars inclyte, merges
9.507
hanc animam, segnesque lacus et stagna subibo
9.508
ceu pecoris custos, subiti torrentis iniquis
9.509
interceptus aquis? adeone occumbere ferro
9.510
non merui?” tandem precibus commota Tonantem
9.511
Iuno subit: quonam miseros, sator inclyte divum,
9.512
Inachidas, quonam usque premes? iam Pallas et odit
9.513
Tydea, iam rapto tacuerunt augure Delphi:
9.514
en meus Hippomedon, cui gentis origo Mycenae
9.515
Argolicique lares numenque ante omnia Iuno—
9.516
sic ego fida meis?— pelagi crudelibus ibit
9.517
praeda feris? certe tumidos supremaque victis
9.518
iusta dabas; ubi Cecropiae post proelia flammae,
9.519
Theseos ignis ubi est?” non spernit coniugis aequas
9.520
ille preces, leviterque oculos ad moenia Cadmi
9.521
rettulit, et viso sederunt flumina nutu.
9.522
illius exsangues umeri et perfossa patescunt
9.523
pectora: ceu ventis alte cum elata resedit
9.524
tempestas, surgunt scopuli quaesitaque nautis
9.525
terra, et ab infestis descendunt aequora saxis.
9.526
quid ripas tenuisse iuvat? premit undique nimbo
9.527
telorum Phoenissa cohors, nec tegmina membris
9.528
ulla, omnisque patet leto; tunc vulnera manant,
9.529
quique sub amne diu stupuit cruor, aere nudo
9.530
solvitur et tenues venarum laxat hiatus,
9.531
incertique labant undarum e frigore gressus,
9.532
procumbit, Getico qualis procumbit in Haemo
9.533
seu Boreae furiis putri seu robore quercus
9.534
caelo mixta comas, ingentemque aera laxat:
9.535
illam nutantem nemus et mons ipse tremiscit,
9.536
qua tellure cadat, quas obruat ordine silvas,
9.537
non tamen aut ensem galeamve audacia cuiquam
9.538
tangere; vix credunt oculis ingentiaque horrent
9.539
funera, et adstrictis accedunt comminus armis.
9.540
Tandem adiit Hypseus capulumque in morte tenenti
9.541
extrahit et torvos laxavit casside vultus;
9.542
itque per Aonios alte mucrone corusco
9.543
suspensam ostentans galeam et clamore superbit:
9.544
hic ferus Hippomedon, hic formidabilis ultor
9.545
Tydeos infandi debellatorque cruenti
9.546
gurgitis!” agnovit longe pressitque dolorem
9.547
magnanimus Capaneus, telumque immane lacerto
9.548
hortatur librans: ades o mihi, dextera, tantum
9.549
tu praesens bellis et inevitabile numen,
9.550
te voco, te solam superum contemptor adoro.”
9.551
sic ait, et voti sese facit ipse potentem,
9.552
it tremibunda abies clipeum per et aerea texta
9.553
loricae tandemque animam sub pectore magno
9.554
deprendit: ruit haud alio quam celsa fragore
9.555
turris, ubi innumeros penitus quassata per ictus
9.556
labitur effractamque aperit victoribus urbem,
9.557
cui super adsistens non infitiamur honorem
9.558
mortis” ait, refer huc oculos, ego vulneris auctor;
9.559
laetus abi multumque aliis iactantior umbris!”
9.560
tunc ensem galeamque rapit clipeumque revellit
9.561
Hypseos 4; exanimumque tenens super Hippomedonta
9.562
accipe” ait, simul hostiles, dux magne, tuasque
9.563
exuvias, veniet cineri decus et suus ordo
9.564
manibus; interea iustos dum reddimus ignes,
9.565
hoc ultor Capaneus operit tua membra sepulcro.”
9.566
sic anceps dura belli vice mutua Grais
9.567
Sidoniisque simul nectebat vulnera Mavors:
9.568
hic ferus Hippomedon, illic non segnior Hypseus
9.569
fletur, et alterni praebent solacia luctus.
9.570
Tristibus interea somnum turbata figuris
9.571
torva sagittiferi mater Tegeatis ephebi,
9.572
crine dato passim plantisque ex more solutis,
9.573
ante diem gelidas ibat Ladonis ad undas
9.574
purgatura malum fluvio vivente soporem,
9.575
namque per attonitas curarum pondere noctes
9.576
saepe et delapsas adytis, quas ipsa dicarat,
9.577
exuvias, seque ignotis errare sepulcris
9.578
extorrem nemorum Dryadumque a plebe fugatam,
9.579
saepe novos nati bello rediisse triumphos,
9.580
armaque et alipedem notum comitesque videbat,
9.581
numquam ipsum, nunc ex umeris fluxisse pharetras,
9.582
effigiesque suas simulacraque nota cremari,
9.583
praecipuos sed enim illa metus portendere visa est
9.584
nox miserae totoque erexit pectore matrem,
9.585
nota per Arcadias felici robore silvas
9.586
quercus erat, Triviae quam desacraverat ipsa
9.587
electam turba nemorum numenque colendo
9.588
fecerat: hic arcus et fessa reponere tela,
9.589
armaque curva suum et vacuorum terga leonum
9.590
figere et ingentes aequantia cornua silvas.
9.591
vix ramis locus, agrestes adeo omnia cingunt
9.592
exuviae, et viridem ferri nitor impedit umbram,
9.593
hane, ut forte iugis longo defessa redibat
9.594
venatu, modo rapta ferox Erymanthidos ursae
9.595
ora ferens, multo proscissam vulnere cernit
9.596
deposuisse comam et rorantes sanguine ramos
9.597
exspirare solo; quaerenti Nympha cruentas
9.598
Maenadas atque hostem dixit saevisse Lyaeum.
9.599
dum gemit et planctu circumdat pectus inani,
9.600
abrupere oculi noctem maestoque cubili
9.601
exsilit et falsos quaerit per lumina fletus.
9.602
Ergo ut in amne nefas merso ter crine piavit
9.603
verbaque sollicitas matrum solantia curas
9.604
addidit, armatae ruit ad delubra Dianae
9.605
rore sub Eoo, notasque ex ordine silvas
9.606
et quercum gavisa videt, tunc limina divae
9.607
adstitit et tali nequiquam voce precatur:
9.608
virgo potens nemorum, cuius non mollia signa
9.609
militiamque trucem sexum indignata frequento
9.610
more nihil Graio— nec te gens aspera ritu
9.611
Colchis Amazoniaeve magis coluere catervae—:
9.612
si mihi non umquam thiasi ludusve protervae
9.613
noctis et, inviso quamvis temerata cubili,
9.614
non tamen aut teretes thyrsos aut mollia gessi
9.615
pensa, sed in tetricis et post conubia lustris
9.616
sic quoque venatrix animumque innupta remansi:
9.617
nec mihi secretis culpam occultare sub antris
9.618
cura, sed ostendi prolem posuique trementem
9.619
ante tuos confessa pedes; nec degener ille
9.620
sanguinis inque meos reptavit protinus arcus,
9.621
tela puer lacrimis et prima voce poposcit:
9.622
hunc mihi— quid trepidae noctes somnusque minantur?
9.623
— hunc, precor, audaci qui nunc ad proelia voto
9.624
heu nimium tibi fisus abit, da visere belli
9.625
victorem, vel, si ampla peto, da visere tantum!
9.626
hic sudet tuaque arma ferat, preme dira malorum
9.627
signa; quid in nostris, nemoralis Delia, silvis
9.628
Maenades hostiles Thebanaque numina regnant?
9.629
ei mihi! cur penitus— simque augur cassa futuri!—
9.630
cur penitus magnoque interpreter omine quercum?
9.631
quod si vera sopor miserae praesagia mittit,
9.632
per te maternos, mitis Dictynna, labores
9.633
fraternumque decus, cunctis hune Age sagittis
9.634
infelicem uterum; miserae sine funera matris
9.635
audiat ille prior!” dixit, fletuque soluto
9.636
aspicit et niveae saxum maduisse Dianae.
9.637
Illam diva ferox etiamnum in limine sacro
9.638
expositam et gelidas verrentem crinibus aras
9.639
linquit, et in mediis frondentem Maenalon astris
9.640
exsuperat saltu gressumque ad moenia Cadmi
9.641
destinat, interior caeli qua semita lueet
9.642
dis tantum, et cunctas iuxta videt ardua terras,
9.643
iamque fere medium Parnassi frondea praeter
9.644
colla tenebat iter, cum fratrem in nube corusca
9.645
aspicit haud solito visu: remeabat ab armis
9.646
maestus Echioniis, demersi funera lugens
9.647
auguris. inrubuit caeli plaga sidere mixto,
9.648
occursuque sacro pariter iubar arsit utrimque,
9.649
et coiere arcus et respondere pharetrae.
9.650
ille prior: scio, Labdacias, germana, cohortes
9.651
et nimium fortes ausum petis Arcada pugnas.
9.652
fida rogat genetrix: utinam indulgere precanti
9.653
fata darent! en ipse mei— pudet!— inritus arma
9.654
cultoris frondesque sacras ad inania vidi
9.655
Tartara et in memet versos descendere vultus;
9.656
nec tenui currus terraeque abrupta coegi,
9.657
saevus ego immeritusque coli. lugentia cernis
9.658
antra, soror, mutasque domos: haec sola rependo
9.659
dona pio comiti; nec tu peritura movere
9.660
auxilia et maestos in vanum perge labores.
9.661
finis adest iuveni, non hoc mutabile fatum,
9.662
nec te de dubiis fraterna oracula fallunt.”
9.663
sed decus extremum certe” confusa vicissim
9.664
virgo refert, veraeque licet solacia morti
9.665
quaerere, nec fugiet poenas, quicumque nefandam
9.666
insontis pueri scelerarit sanguine dextram
9.667
impius, et nostris fas sit saevire sagittis.”
9.668
sic effata movet gressus libandaque fratri
9.669
parcius ora tulit, Thebasque infesta petivit.
9.670
At pugna ereptis maior crudescit utrimque
9.671
regibus, alternosque ciet vindicta furores.
9.672
Hypseos hinc turmae desolatumque magistro
9.673
agmen, at hinc gravius fremit Hippomedontis adempti
9.674
orba cohors; praebent obnixi corpora ferro,
9.675
idem ardor rabidis externum haurire cruorem
9.676
ac fudisse suum, nec se vestigia mutant:
9.677
stat cuneo defixa acies, hostique cruento
9.678
dant animas et terga negant 1: cum lapsa per auras
9.679
vertice Dircaei velox Latonia montis
9.680
adstitit; adgnoscunt colles notamque tremiscit
9.681
silva deam, saevis ubi quondam exserta sagittis
9.682
fecundam lasso Nioben consumpserat arcu.
9.683
Illum acies inter coepta iam caede superbum
9.684
nescius armorum et primas tunc passus habenas
9.685
venator raptabat equus, quem discolor ambit
9.686
tigris et auratis adverberat unguibus armos,
9.687
colla sedent nodis et castigata iubarum
9.688
libertas, nemorisque notae sub pectore primo
9.689
iactantur niveo lunata monilia dente,
9.690
ipse bis Oebalio saturatam murice pallam
9.691
lucentesque auro tunicas— hoc neverat unum
9.692
mater opus— tenui collectus in ilia vinclo,
9.693
cornipedis laevo clipeum demiserat armo,
9.694
ense gravis nimio: tereti iuvat aurea morsu
9.695
fibula, pendentes circum latera aspera cinctus,
9.696
vaginaeque sonum tremulumque audire pharetrae
9.697
murmur et a cono missas in terga catenas;
9.698
interdum cristas hilaris iactare comantis
9.699
et pictum gemmis galeae iubar, ast ubi pugna
9.700
cassis anhela calet, resoluto vertice nudus
9.701
exoritur1: tunc dulce comae radiisque trementes
9.702
dulce nitent visus et, quas dolet ipse morari,
9.703
nondum mutatae rosea lanugine malae,
9.704
nec formae sibi laude placet multumque severis
9.705
asperat ora minis, sed frontis servat honorem
9.706
ira decens. dat sponte locum Thebana iuventus,
9.707
natorum memores, intentaque tela retorquent,
9.708
sed premit et saevas miserantibus ingerit hastas,
9.709
illum et Sidoniae iuga per Teumesia Nymphae
9.710
bellantem atque ipso sudore et pulvere gratum
9.711
laudant, et tacito ducunt suspiria voto.
9.712
Talia cernenti mitis subit alta Dianae
9.713
corda dolor, fletuque genas violata quod” inquit,
9.714
nunc tibi, quod leti quaeram dea fida propinqui
9.715
effugium? haecne ultro properasti in proelia, saeve
9.716
ac miserande puer? cruda heu festinaque virtus
9.717
suasit et hortatrix animosi gloria leti.
9.718
scilicet angustum iamdudum urgentibus annis
9.719
Maenalium tibi, parve, nemus, perque antra ferarum
9.720
vix tutae sine matre viae, silvestria cuius
9.721
nondum tela procax arcumque implere valebas.
9.722
et nunc illa meas ingentem plangit ad aras
9.723
invidiam surdasque fores et limina lassat:
9.724
tu dulces lituos ululataque proelia gaudes
9.725
felix et miserae tantum moriture parenti.”
9.726
ne tamen extremo frustra morientis honori
9.727
adfuerit, venit in medios caligine furva
9.728
saepta globos, primumque leves furata sagittas
9.729
audacis tergo pueri caelestibus implet
9.730
coryton telis, quorum sine sanguine nullum
9.731
decidit; ambrosio tum spargit membra liquore,
9.732
spargit equum, ne( pio videtur vulnere corpus
9.733
ante necem, cantusque sacros et conscia miscet
9.734
murmura, secretis quae Colchidas ipsa sub antris
9.735
nocte docet monstratque feras quaerentibus herbas.
9.736
Tunc vero exserto circumvolat igneus arcu
9.737
nec se mente regit, patriae matrisque suique
9.738
immemor, et nimium caelestibus utitur armis:
9.739
ut leo, cui parvo mater Gaetula cruentos
9.740
suggerit ipsa cibos, cum primum crescere sensit
9.741
colla iubis torvusque novos respexit ad ungues,
9.742
indignatur ali, tandemque effusus apertos
9.743
liber amat campos et nescit in antra reverti,
9.744
quos, age, Parrhasio sternis, puer improbe, cornu?
9.745
prima Tanagraeum turbavit harundo Coroebum
9.746
extremo galeae primoque in margine parmae
9.747
angusta transmissa via, stat faucibus unda
9.748
sanguinis, et sacri facies rubet igne veneni,
9.749
saevius Eurytion, cui luminis orbe sinistro
9.750
callida tergeminis acies se condidit uncis.
9.751
ille trahens oculo plenam labente sagittam
9.752
ibat in auctorem: sed divum fortia quid non
9.753
tela queant? alio geminatum lumine volnus
9.754
explevit tenebras; sequitur tamen improbus hostem,
9.755
qua meminit, fusum donec prolapsus in Idan
9.756
decidit: hic saevi miser inter funera belli
9.757
palpitat et mortem sociosque hostesque precatur.
9.758
addit Abantiadas, insignem crinibus Argum
9.759
et male dilectum miserae Cydona sorori.
9.761
huic geminum obliqua traiecit harundine tempus,
9.762
exsilit hac ferrum, velox hac pinna remansit:
9.763
fluxit utrimque cruor, nulli tela aspera mortis
9.764
dant veniam, non forma Lamum, non infula Lygdum,
9.765
non pubescentes texerunt Aeolon anni:
9.766
Agitur ora Lamus, fiet saucius inguina Lygdus,
9.767
perfossus telo niveam gemis, Aeole, frontem,
9.768
te praeceps Euboea tulit, te candida Thisbe
9.769
miserat, hunc virides non excipietis Erythrae.
9.770
numquam cassa manus, nullum sine numine fugit
9.771
missile, nec requies dextrae, sonitumque priori
9.772
iungit harundo sequens, unum quis crederet arcum
9.773
aut unam saevire manum? modo derigit ictus,
9.774
nunc latere alterno dubius conamina mutat,
9.775
nunc fugit instantes et solo respicit arcu.
9.776
Et iam mirantes indignantesque coibant
9.777
Labdacidae, primusque Iovis de sanguine claro
9.778
Amphion ignarus adhuc, quae funera campis
9.779
ille daret: quonam usque moram lucrabere fati,
9.780
o multum meritos puer orbature parentes?
9.781
quin etiam menti tumor atque audacia gliscit,
9.782
congressus dum nemo tuos pugnamque minorem
9.783
dignatur bellis, iramque relinqueris infra,
9.784
i, repete Arcadiam mixtusque aequalibus illic,
9.785
dum ferus hic vero desaevit pulvere Mavors,
9.786
proelia lude domi: quodsi te maesta sepulcri
9.787
fama movet, dabimus leto moriare virorum!”
9.788
iamdudum hune contra stimulis gravioribus ardet
9.789
trux Atalantiades— necdum ille quierat— et infit:
9.790
sera etiam in Thebas, quarum hic exercitus, arma
9.791
profero; quisnam adeo puer, ut bellare recuset
9.792
talibus? Arcadiae stirpem et fera semina gentis,
9.793
non Thebana vides: non me sub nocte silenti
9.794
Thyias Echionio genetrix famulata Lyaeo
9.795
edidit, haud umquam deformis vertice mitras
9.796
induimus turpemque manu iactavimus hastam,
9.797
protinus adstrictos didici reptare per amnes
9.798
horrendasque domos magnarum intrare ferarum
9.799
et— quid plura loquar? ferrum mea semper et arcus
9.800
mater habet, vestri feriunt cava tympana patres.”
9.801
non tulit Amphion vultumque et in ora loquentis
9.802
telum immane rotat; sed ferri lumine diro
9.803
turbatus sonipes sese dominumque retorsit
9.804
in latus atque avidam transmisit devius hastam,
9.805
acrior hoc iuvenem stricto mucrone petebat
9.806
Amphion, cum se medio Latonia campo
9.807
iecit et ante oculos omnis stetit obvia vultu.
9.808
Haerebat iuveni devinctus amore pudico
9.809
Maenalius Dorceus, cui bella suumque timorem
9.810
mater et audaces pueri mandaverat annos.
9.811
huius tum vultu dea dissimulata profatur:
9.812
hactenus Ogygias satis infestasse catervas,
9.813
Parthenopaee, satis; miserae iam parce parenti,
9.814
parce deis, quicumque favent.” nec territus ille:
9.815
hunc sine me— non plura petam— fidissime Dorceu,
9.816
sternere humi, qui tela meis gerit aemula telis
9.817
et similes cultus et frena sonantia iactat.
9.818
frena regam, cultus Triviae pendebitis alto
9.819
limine,, captivis matrem donabo pharetris.”
9.820
audiit et mixto risit Latonia fletu.
9.821
viderat hanc caeli iamdudum in parte remota
9.822
Gradivum complexa venus, dumque anxia Thebas
9.823
commemorat Cadmumque viro caraeque nepotes
9.824
Harmoniae, pressum tacito sub corde dolorem
9.825
tempestiva movet: nonne hanc, Gradive, protervam
9.826
virginitate vides mediam se ferre virorum
9.827
coetibus? utque acies audax et Martia signa
9.828
temperet? en etiam donat praebetque necandos
9.829
tot nostra de gente viros, huic tradita virtus,
9.830
huic furor? agrestes superest tibi figere dammas.”
9.831
desiluit iustis commotus in arma querellis
9.832
Bellipotens, cui sola vagum per inane ruenti
9.833
Ira comes, reliqui sudant ad bella Furores,
9.834
nec mora, cum maestam monitu Letoida duro
9.835
increpat adsistens: non haec tibi proelia divum
9.836
dat pater; armiferum ni protinus improba campum
9.837
deseris, huic aequam nosces nec Pallada dextrae.”
9.838
quid faciat contra? premit hinc Mavortia cuspis,
9.839
hinc plenae tibi, parve, colus, Iovis inde severi
9.840
vultus: abit solo post haec evicta pudore.
9.841
At pater Ogygias Mavors circumspicit alas
9.842
horrendumque Dryanta movet, cui sanguinis auctor
9.843
turbidus Orion, comitesque odisse Dianae(
9.844
inde furit) patrium, hic turbatos arripit ense
9.845
Arcadas exarmatque ducem; cadit agmine longo
9.846
Cyllenes populus Tegeesque habitator opacae,
9.847
Aepytiique duces Telphusiacaeque phalanges,
9.848
ipsum autem et lassa fidit prosternere dextra,
9.849
nec servat vires: etenim huc iam fessus et illuc
9.850
mutabat turmas; urgent praesagia mille
9.851
funeris, et nigrae praecedunt nubila mortis,
9.852
iamque miser raros comites verumque videbat
9.853
Dorcea, iam vires paulatim abscedere sensit,
9.854
sensit et exhaustas umero leviore pharetras;
9.855
iam minus atque minus fert arma puerque videtur
9.856
et sibi, cum torva clipei metuendus obarsit
9.857
luce Dryas: tremor ora repens ac viscera torsit
9.858
Arcados; utque feri vectorem fulminis albus
9.859
cum supra respexit olor, cupit hiscere ripam
9.860
Strymonos et trepidas in pectora contrahit alas:
9.861
sic iuvenem saevi conspecta mole Dryantos
9.862
iam non ira subit, sed leti nuntius horror,
9.863
arma tamen, frustra superos Triviamque precatus,
9.864
molitur pallens et surdos expedit arcus,
9.865
iamque instat telis et utramque obliquus in ulnam
9.866
cornua contingit mucrone et pectora nervo,
9.867
cum ducis Aonii magno cita turbine cuspis
9.868
fertur in adversum nervique obliqua sonori
9.869
vincla secat: pereunt ictus manibusque remissis
9.870
vana supinato ceciderunt spicula cornu.
9.871
tunc miser et frenos turbatus et arma remisit,
9.872
vulneris impatiens, umeri quod tegmine dextri
9.873
intrarat facilemque cutem: subit altera cuspis
9.874
cornipedisque fugam succiso poplite sistit,
9.875
tunc cadit ipse Dryas— mirum— nec vulneris umquam
9.876
conscius: olim auctor teli causaeque patebunt.
9.877
At puer infusus sociis in devia campi
9.878
tollitur— heu simplex aetas!— moriensque iacentem
9.879
flebat equum; cecidit laxata casside vultus,
9.880
aegraque per trepidos exspirat gratia visus,
9.881
et prensis concussa comis ter colla quaterque
9.882
stare negant, ipsisque nefas lacrimabile Thebis,
9.883
ibat purpureus niveo de pectore sanguis,
9.884
tandem haec singultu verba incidente profatur:
9.885
labimur, i, miseram, Dorceu, solare parentem.
9.886
illa quidem, si vera ferunt praesagia curae,
9.887
aut somno iam triste nefas aut omine vidit,
9.888
tu tamen arte pia trepidam suspende diuque
9.889
decipito; neu tu subitus neve arma tenenti
9.890
veneris, et tandem, cum iam cogere fateri,
9.891
dic: merui, genetrix, poenas invita capesse;
9.892
arma puer rapui, nec te retinente quievi,
9.893
nec tibi sollicitae tandem inter bella peperci,
9.894
vive igitur potiusque animis irascere nostris,
9.895
et iam pone metus, frustra de colle Lycaei
9.896
anxia prospectas, si quis per nubila longe
9.897
aut sonus aut nostro sublatus ab agmine pulvis:
9.898
frigidus et nuda iaceo tellure, nec usquam
9.899
tu prope, quae voltus efflantiaque ora teneres.
9.900
hunc tamen, orba parens, crinem” dextraque secandum
9.901
praebuit hunc toto capies pro corpore crinem,
9.902
comere quem frustra me dedignante solebas,
9.903
huic dabis exsequias, atque inter iusta memento,
9.904
ne quis inexpertis hebetet mea tela lacertis
9.905
dilectosque canes ullis agat amplius antris.
9.906
haec autem primis arma infelicia castris
9.907
ure, vel ingratae crimen suspende Dianae.”